Een koortsachtige fietstocht door Delhi" /> Een koortsachtige fietstocht door Delhi" />
Asset 14

Tijdreis

Marte Kaan verhuisde onlangs naar Delhi. Omdat je niet altijd binnen kunt blijven stapt ze op de fiets voor een tijdreis. Ze ziet huizen uit de Moghultijd, mannen in wife beaters, kippen in kleine hokjes en Novib-kalendertafereeltjes. De gids is haar life line, dus volgt ze hem schaapachtig. Ook door versgestort cement.

Je bent in Delhi en voldoet niet aan het profiel van de allesabsorberende toerist. Jou maak je niet blij met een tocht door een ruïne met een onverstaanbare gids. Toch wil je niet thuiskomen met alleen maar verhalen over je hotel. Dan ga je op tijdreis in Delhi. Voor frisse Hollanders met het fietsen in de benen relatief gemakkelijk. De benodigdheden beperken zich tot een fiets en een gids.
  
Het moment dat je de oude stad binnen fietst kan het zijn dat je wordt overvallen door een milde paniek. Straten zo smal dat je schouders bijna de muren raken en het daglicht maar nauwelijks binnendringt. Een eindeloze hoeveelheid honden, slenterend, slapend, de een nog meer verwaarloosd dan de ander en allemaal ogenschijnlijk identiek: het ultieme vuilnisbakkenras. Op de grond uitwerpselen, vliegen. Gelukkig besloot je dit gebied niet luchtig geschoeid en te voet te betreden.
 
In vliegende vaart leidt de gids je door het fijnmazige netwerk van straatjes. Je passeert keukens waar grote ijzeren pannen op het vuur staan te dampen, werkplaatsen waar met middeleeuws elan op heet ijzer wordt geramd, winkeltjes met snoepjes, rijst, batterijen, touw en andere spullen die je niet kunt missen. Achter de toonbankjes mannen met ongeschoren tronies, gehuld in groezelige wife beaters. De route vervolgt langs slaapkamertjes waar door slaap verfrommelde kindergezichtjes je toelachen en tandeloze grootmoeders zich loom op hun andere zijde draaien, langs opslagplekken met zakken meel, suiker en manden waar kakelende kippen uitpuilen (wat nou scharrelkip), allemaal in hokjes van een paar vierkante meter, op en naast elkaar. De zoete wierook die uit de brandschone Hindoe-tempels walmt, prikt in je neus en verjaagt voor even de intense geur die hoort bij plekken waar mensen en dieren dicht op elkaar leven. Kleurrijke goden met dierenhoofden staren je met superieure blik vanuit de eeuwigheid aan. In een straal zonlicht wassen kinderen zich onder een pomp, hun donkere lijven glimmen alsof ze ingesmeerd zijn met olie - het is een beeld dat niet zou misstaan in een Novib-kalender. En weer verder, langs vervallen havelis, huizen uit de Moghultijd met een gevel van ingenieus bewerkt houtwerk waarachter een tuin en binnenplaats met fontein schuilgaan en vroeger mystici en dichters tot diep in de nacht met elkaar praatten, geliefden elkaar stiekem ontmoetten onder een weelderige  bougainville - zo stel je het je althans voor.
 

Illustratie: Judith van der Velden.

Op een pleintje in het hart van de oude stad houdt de gids stil. Pas nu vallen de elektriciteitskabels je op. Kabels in alle soorten en maten die overal vandaan lijken te komen en overal naartoe lijken te gaan, met elkaar verknoopt tot angstaanjagende klonten van plastic, je denkt aan rampen, ontploffingen, maar iedereen loopt er gewoon onderdoor. Kijk je beter dan zie je dat de verzameling kabelkluwens alles weg heeft van een vatenstelsel van iemand die zijn leven lang heeft geleefd op een dieet van vet, alcohol en sigaretten. ‘Alles doet het hier, internet, mobiele netwerken,’ zweert de gids - het technologische equivalent van de opa die rokend en zuipend de tachtig heeft aangetikt.
 
Tussen het gewemel van mens en dier, waterkar, fietsriksja en scooter, bevindt zich een metrohalte, symbool van moderniteit en toegangspoort tot een van de meest uitgebreide en drukst bereisde metronetwerken ter wereld. Het is of de tijdmachine even kortsluit door de samenkomst van zoveel tijden op een plek. Kinderen in schooluniform dalen af, de ondergrondse in, op weg naar hun school in de nieuwe wereld. 
 
Net als je je wilt overgeven aan diepzinnige overpeinzingen over een leven in twee tijden rijdt er een waterkar over je voet. De gids zit alweer op zijn zadel geeft een ongeduldige slinger aan zijn bel. Omdat hij je life line is, glimlach je schaapachtig en volg je hem als een mak lam.
 
In een straatje is vers cement gestort. Het lijkt niemand te deren, iedereen wandelt er gewoon doorheen, alsof er geen tijd is voor nieuwerwetse fratsen als een begaanbaar wegdek. Je bedwingt je westerse obsessie met heelheid, en rijdt dwars door de grijze kledder. Het voelt lullig en bevrijdend tegelijk.
 
Wanneer je weer buiten bent, op de grote weg met bussen en taxi’s, is de betovering verbroken, alleen een verdwaalde hond en een paar spatten drek op je broekspijp herinneren aan wat je net gezien hebt. Je probeert het koortsachtig te onthouden, zoals je soms probeert te onthouden wat je hebt gedroomd. Het heeft geen zin. Maar het zit een stuk lekkerder, de rest van je verblijf in je hotel-met-airco-en-wifi en een koude Kingfisher onder handbereik.

Marte Kaan (1977) is freelance journalist. Ze schrijft over literatuur en psychologie voor nrc.next, Vrij Nederland, Oneworld, Opzij, Psychologie Magazine, LINDA. en ELLE. In januari 2010 verscheen haar eerste boek: Lang leve de liefde bij uitgeverij Ambo-Anthos. In april van dit jaar verhuisde ze naar Delhi.

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

Nee, er bestaat geen censuur in Nederland. Een witte auteur mag schrijven over mensen van kleur en een hetero schrijver over homoseksuele relaties. Maar of de lezer het ook wil lezen, dat is nog maar de vraag. Lees meer

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

De schrijver en jurist ging radicaal op zoek naar het grijze gebied. Lees meer

Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Stormvogel & Gelegenheidshaiku

Stormvogel & Gelegenheidshaiku

''Het is een dag waarop je stevig in je schoenen moet staan.''
Lees een fragment uit het afstudeerwerk Stormvogel & Gelegenheidshaiku van Suzanne Reedijk: een tweeledige novelle over de zee, het leven dat soms vastloopt, en een reuzenkind dat in een veld verschijnt, en dat ook weer verdwijnt. Lees meer

Tendresse / Nederzettingen

Tendresse / Nederzettingen

Met zijn 'overrompelende, rijke poëzie' won dichter Erwin Hurenkamp dit jaar Editio's Debutantenschrijfwedstrijd. De jury roemde zijn poëzie, die vertrouwde thema's wonderlijk uitwerkt. Lees meer

Zomergast Floris Alkemade wilde boven alles de goede vrede bewaren

Zomergast Floris Alkemade wilde boven alles de goede vrede bewaren

Floris Alkemade trapte het nieuwe seizoen Zomergasten af. Tot al te boude uitspraken liet de Rijksbouwmeester zich niet verleiden. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Waar ik een slaapkamer heb gehad

Waar ik een slaapkamer heb gehad

Malika Soudani verzamelt de herinneringen die ze nog heeft aan alle plekken waar ze een slaapkamer heeft gehad, vanaf haar geboorte tot aan het moment waarop ze haar afstudeerbundel schrijft. Hier lees je een fragment uit 'Waar ik een slaapkamer heb gehad'. Over een zusje met kanker, twee culturen onder één dak, bruin zijn in een witte familie en een gebroken gezin.  Lees meer

Vergeetweek mixtape

Een onvergetelijke mixtape

Traditiegetrouw sluiten we onze themaweek af met een mixtape, met nummers gekozen door onze redacteuren. Welke muziek doet ons vergeten of herinneren? Welke artiest maakte het beste nummer over vergeten en welk nummer waren we zelf geheel vergeten - en misschien was dat maar beter zo? Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Wat ik mezelf beloof

Wat ik mezelf beloof

Een poging om alles te vergeten, om je af te sluiten voor je herinneringen, is op voorhand gedoemd om te mislukken. Een kort verhaal over de (on)mogelijkheid om schoon schip te maken. Lees meer

 Weet je nog, de nacht?

Weet je nog, de nacht?

Het ‘vergeten’ nachtleven krabbelt terug, en onze eigen lichamen blijken zich als gisteren te herinneren hoe ze van hun eigen bewegingen kunnen genieten. Lees meer

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Marthe van Bronkhorst leidt haar lezer rond tussen de verloren schoenen en vergeten herinneringen in het Juttersmuseum. We stuiten op drie vergeten gedichten. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Kat, boom

Kat, boom

Een meisje klimt in een boom tijdens verstoppertje en wordt door de andere kinderen vergeten. Lees meer

De Ander (Vergeten)

De Ander (Vergeten)

Annelies van Wijk vraagt zichzelf nog voor ze is opgestaan om naar de ander te kijken. Dit gaat over zitten in een tweepersoonsbed,
Eenzaamheid die in alleen zijn verandert en een vijver in het matras met een eendenmoeder erin. Lees meer

Hard//hoofd duikt in de vergetelheid

Hard//hoofd duikt in de vergetelheid

Tijdens de Vergeetweek dreunen we geheugensteuntjes op, verzinnen we ezelsbruggetjes en zetten we kruisjes in onze handpalm waarvan we ons later afvragen waar die voor waren. Lees meer

Ook automobilist moet aan de bak

Ook automobilist moet aan (of uit) de bak

Illustrator Veerle van der Veer brengt het nieuws in beeld. Dat de rechter Shell opdraagt zijn CO2-uitstoot drastisch terug te dringen, leverde vooral instemming en leedvermaak op, zagen opiniemakers in de Volkskrant. En de klánten van Shell dan, vroegen zij zich af. Lees meer

Speech: Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Honderden demonstranten protesteerden tegen de vernederende en dehumaniserende zorg voor transgender personen. Ze eisen hervorming van het zorgsysteem en riepen een ‘zomer van trans woede’ uit. Non-binaire trans vrouw Nilin gaf een openhartige toespraak. Lees meer