Asset 14

FD

In Re: kijkt hard//hoofd van een afstandje naar actuele zaken. Jan vindt een FD in de trein en ziet de wereld met andere ogen.

13 mei 2014 gaat het gebeuren: in het Beatrix Theater in Utrecht zal Ben Tiggelaar zijn publiek acht managementboeken in acht uur door de strot duwen. “Meer dan 15.000 deelnemers gingen u voor!” Die u, dat ben ik dus, denk ik. Daaronder in vette letters: “MBA in één dag®”. Dat MBA staat voor Master of Business Administration. Die ® voor Registered Trademark, wat wil zeggen dat Tiggelaar de enige is die in één dag MBAs mag opleiden en dat dan 'MBA in één dag®' mag noemen.

Ik lees het Financieel Dagblad. Niet altijd, ik heb geen abonnement of zo. Ik vond een exemplaar in de trein. De wereld is vreemd, zeker wanneer je hem bekijkt vanuit andermans krant.

Ben Tiggelaar kijkt op de foto alsof hij op de foto moet. Hij heeft een getrimd baardje dat alleen aan de onderzijde van zijn kin opvallend wit is. 15.000 deelnemers gingen mij voor. Wat hij eigenlijk wil zeggen is natuurlijk: 15.000 mensen hebben hier al eens aan meegedaan. Of ze mij voorgingen is afhankelijk van mijn deelnemen in de toekomst. En ik denk dat we met enige zekerheid zullen stellen dat ze mij op geen enkel moment in de toekomst zullen zijn voorgegaan.

Het FD is zalmroze. Ik vind dat wel mooi, verder ken ik alleen een Italiaanse sportkrant die zich trots in het roze steekt. Ik ken trouwens iemand die een half leven 'rolze' zei in plaats van 'roze' zonder dat iemand het ooit opmerkte.

Een crisisnummer van het FD, uit 2008.

Op de voorpagina, in de linkerkolom met korte nieuwsberichten, koos de redactie ervoor om te openen met "Bedrijf wacht op BTW". Het berichtje maakt melding van duizend bedrijven die al "maanden" wachten op teruggave van de btw. "De fiscus is sinds kort zo streng dat de kleinste administratieve fout leidt tot grote vertraging." Ik vraag me af waarom je daarmee zou openen? De duizend bedrijven weten het tenslotte al en alle anderen hebben vrij weinig aan deze informatie, of het moet zijn dat je geen fouten moet maken bij je administratie, maar ik denk dat de lezers van het FD zover al wel waren. Het enige dat ik kan bedenken is dat er sprake is van hoop op solidariteit. Slachtoffers en potentiële slachtoffers kunnen zich verenigd voelen in hun onbegrip jegens de belastingdienst, die zo ontzettend streng is.

In kolom twee en drie is ruimte gemaakt voor een foto uit Oekraïne. Jonge mannen met Russische vlaggen en vermoeide blikken maken een vuist om te vieren dat de Krim zich in een referendum heeft uitgesproken voor aansluiting bij Rusland. Ze zijn half-kind en half-hooligan, met bleke lippen en alcohol in hun ogen. Een van hen heeft op zijn rechteronderarm een Chinees karakter laten tatoeëren. Ik zou wel willen weten wat het betekent.

Het hoofdartikel meldt dat een alternatieve derivatenbeurs (TOM) de aanval heeft geopend op de AEX. Bij TOM denken ze dat er behoefte is aan een nieuwe index omdat "de AEX steeds meer buitenlandse fondsen herbergt die geen band hebben met Nederland." CEO Willem Meijer spreekt tegen dat hij "inspeelt op chauvinistische sentimenten." Daaronder slaat de voorzitter van een vakbond voor middelbaar en hoger personeel alarm. Hij vreest het dreigende verlies aan banen voor de middenklasse. "Vind je het gek dat ze zich in de steek gelaten voelen als besloten is de gehele middenklasse te slopen? Mijn leden gaan niet meer stemmen. Of ze vluchten naar de SP, en voor anderen is het nog maar een kleine stap naar de PVV."

De economie herstelt zich naar verluidt, maar komen de banen ooit nog terug? Zijn er nog mensen die in hun familie- of vriendenkring geen langdurig werklozen kennen? We leven in een tijdperk waarin crises worden gevolgd door een "jobless recovery". Jesse Frederik schreef onlangs een mooie boze brief aan de vrije markteconomen die mooi weer speelden met de paar procentpunten groei die worden voorspeld.

Ik zag gisteren toevallig The Wolf of Wallstreet. Echt onder de indruk was ik niet: niet van de uitspattingen van de personages of hun morele verdorvenheid; niet van de kwaliteit van de film zelf. Dat neuriën van Matthew McConaughey was wel oké. Aan het einde van de film blijkt dat walgelijk gedrag loont, wanneer je het maar lang genoeg volhoudt. Hoofdpersoon Jordan Belfort is dan wel geen Wall Streethandelaar meer, hij is wel een succesvolle public speaker geworden. Mensen willen rijk worden, iedereen, altijd. Scorcese weet de schuld netjes te verdelen tussen zij die kwaad doen en zij die het kwaad mogelijk maken. Zoals we ook allemaal schuldig zijn aan de recessie, en we alleen Halbe Zijlstra mogen bedanken voor het herstel.

Mail

Jan Postma Jan Postma (Delft, 1985) is politicoloog, fotograaf, journalist, parttime einzelgänger en meer. Maar, voordat u zich een beeld denkt te kunnen vormen, toch vooral dat laatste.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

over samen niet weten

Anne Louïse van den Dool won met het essay 'Een middenwereld: over samen niet weten' de derde plaats van Hooray for the Essay 2026. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Tweede plaats Hooray for the Essay 2026 - Dat is dan jouw waarheid

Saar Lermytte won de tweede plek van Hooray for the Essay 2026 met het essay Dat is dan jouw waarheid Lees meer

Steen 1

Steen

Stel je eens voor hoe een relatie met een steen kan beginnen, hoe die eruitziet en waarin jullie elkaar zullen vinden. Sjoukje Kamphorst neemt je mee op een literaire reis langs verloren zwerfkeien, gebarsten geliefdes en zinloos geploeter. ‘Wat een steen te zeggen heeft, kan alleen maar van groot gewicht zijn.’ Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Melissa Dhondt won de eerste prijs van Hooray for the Essay 2026, met haar essay ‘Wat zo is’ waarin ze haar moeders relatie tot alcohol op een invoelende manier beschrijft. De wedstrijd is een samenwerking tussen DeBuren, Rekto:Verso en Hard//hoofd. Lees meer

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Rocher Koendjbiharie en Tamara Hartman schreven een essay over de Nederlandse geschiedenis van het feminisme en kritiek op de Dolle Mina’s binnen een kader van intersectionaliteit voor een boekpublicatie van de Dolle Mina’s. Er kwam feedback dat het stuk ‘te moeilijk’ en niet ‘speels’ genoeg was – een vanoudse kritiek wanneer over racisme of witheid geschreven wordt. Ze besloten zich terug te trekken en plaatsten dit incident binnen de context van systematische witheid van de Dolle Mina’s. Nu lees je het essay hier, op Hard//hoofd. Lees meer

Laatste woorden

Laatste woorden

Na een overlijden in de familie, vraagt Vera Corben zich af welke geluiden permanent in ons hoofd wonen. Is dat de score van het leven? Hoe klinkt die dan? En is de dood dan niet meer dan de afwezigheid van dat geluid? Lees meer

Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Bij de media heerst ziekte, journalisten stellen te weinig vragen. Fausto en Marthe van Bronkhorst komen met een behandelplan. Lees meer

Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

[Deadline verstreken] Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

In deze editie van Hooray for the Essay dagen we je uit om na te denken over waarheid. Reageer voor 19 januari. Lees meer

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Mode lijkt glanzend en zorgeloos, maar er schuilt een wereld van politiek achter. Loïs Blank vraagt zich af: wie bepaalt eigenlijk welke verhalen verteld mogen worden? Wat gebeurt er met de progressieve stemmen van een bedrijf dat vooral voor de winst gaat? Lees meer

Suriname - van onafhankelijk land naar natie

Suriname - van onafhankelijk land naar natie

Op 25 november is het 50 jaar geleden dat Suriname onafhankelijk werd van Nederland. Kevin Headley bespreekt hoe de onafhankelijkheid van Suriname tot stand is gekomen en hoe het zich verder ontwikkelt tot natie: van politieke geschiedenis tot hedendaagse successen. Lees meer

De integratie-stok slaat wéér de ‘problematische Moslim’

De integratie-stok slaat wéér de ‘problematische Moslim’

'Een begrip als integratie lijkt een middel om te streven naar een inclusievere samenleving, maar dwingt in feite minderheden om hun culturele en religieuze identiteit op te geven.' Aslıhan Öztürk legt de retoriek bloot waarmee de integratie-stok dreigend boven het hoofd van generaties migranten wordt gehouden. Lees meer

Wifey material

Wifey material

Wifey of wervelwind, Madonna of hoer. Marthe van Bronkhorst had gehoopt dat dit binaire denken passé was, maar helaas, de emancipatietrein blijkt op dit spoor nog steeds haperen. Ik oefen een enorme aantrekkingskracht uit op één specifiek soort mensen: mensen van wie de favoriete contactfrequentie eens in het kwartaal is. Mensen van wie de love... Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!