Illustratie: Gemma Pauwels

Ongenode gasten: sommigen vinden het gezellig, anderen vermoeiend. Maar de mee-eters die Brankele bespreekt is iedereen liever kwijt." />

Illustratie: Gemma Pauwels

Ongenode gasten: sommigen vinden het gezellig, anderen vermoeiend. Maar de mee-eters die Brankele bespreekt is iedereen liever kwijt." />
nieuwsbrief
Asset 14

Pukkels

Ze zijn als de voet van een Jehova tussen je voordeur: ze komen altijd precies als het niet uitkomt en je zit er veel te lang aan vast. Pukkels. Op de ochtend van het schoolgala verschijnt er steevast een rode plek midden op je voorhoofd. Vlak voor je op een date gaat merk je dat gelige bobbeltje op je wang op. Bij de fotoshoot die je beroemd zou moeten maken ontdek je dat je hele neus onder de mee-eters zit. Waarom vinden gezichten het nodig een volledig gebobbeld landschap met gele heuvels te creëren? En waarom zijn sommigen er, lang nadat ze de puberteit voorbij zijn, nog steeds niet van af?

Mail

Een puist, alleen de naam al doet je huiveren. Het is iets grofs, goors, gigantisch, met ondoorgrondelijke wortels en een onheilspellend einde. Je weet nooit hoeveel ijsberg er onder het topje zit, en het moment van eruptie laat zich ook niet altijd raden. Vermommingen met camouflagestiften verbloemen de zaak zelden goed, en als een bezetene je hele gezicht uitknijpen leidt al helemaal niet tot esthetisch verantwoorde resultaten. Het zijn van die dingen die je onderworpenheid aan de natuur maar weer eens bikkelhard blootleggen. Je kan niets anders dan je eraan overgeven en rustig wachten tot het tij gekeerd is.

Ontsteking

Pukkels zijn ontstekingen van de huid. Aan de onderkant van elk haarzakje, waar de wortels van haartjes zich bevinden, zitten kliertjes die talg afscheiden. Talg is een vettig smeermiddel dat nodig is om de huid te beschermen tegen uitdroging en infecties. Talgklieren zitten overal in je huid, behalve op handpalmen en voetzolen, en voornamelijk op je gezicht, hoofd en rug. Wanneer ze overactief worden, kunnen er puistjes ontstaan.

De huid bestaat uit verschillende lagen, waarvan de buitenste, de opperhuid, continu het loodje legt. De huidcellen vernieuwen zich voortdurend, en de dode cellen worden weggebonjourd. Het kan echter gebeuren dat de dode huidcellen vast komen te zitten in het vettige talg en zo de huidporie blokkeren. Door de blokkade kan de talg niet meer naar buiten en stapelt het zich als een razende op. Ondertussen paradeert er een bacterie rond op de huid die normaal gesproken geen kwaad doet: de propionibacterium acnes (vandaar de naam ‘acne’). Met zoveel eten tot zijn beschikking doet de bacterie zich rijkelijk te goed aan dit talgenmaal, en reproduceert zich steeds sneller. Deze woekering in de poriën is een probleem, aangezien de bacterie na het eten een stof uitpoept die bij ons een afweerreactie opwekt. De huid gaat ontsteken, pus wordt gevormd en de puist met glanzend geel hoofd is geboren.

De medische term voor de zwarte puntjes die zich vaak op en rond de neus nestelen is ‘comedo’, van het Latijnse ‘com’ (=mee) en ‘edo’ (=eten). Mee-eters zijn niet het gevolg van het heel slecht wassen van je neus of het eten van te veel maanzaadbolletjes. Ook hier hebben we weer te maken met verstopte haarzakjes waarbij talg zich ophoopt. Het verschil is dat er nog een minuscule opening in de porie zit, waardoor het talg in contact komt met de lucht en gaat oxideren. Dat zorgt voor de zwarte kleur. Deze ongenode dinergasten ontsteken overigens niet, waardoor het gele kopje uitblijft.

Illustratie: Gemma Pauwels

Testosteron, stress en het weer

De hoeveelheid talg die je aanmaakt is afhankelijk van je hormonen en leeftijd. In de puberteit verandert de conditie van je huid drastisch. De plotse stijging van de mannelijke geslachtshormonen, androgenen, zorgen er bijvoorbeeld voor dat de haarzakjes groter worden en er meer talg geproduceerd wordt. Ook vrouwen krijgen in de puberteit te maken met de aanmaak van testosteron, een echt ‘mannenhormoon’. Bij hen wordt ter bestrijding van ernstige acne dan ook wel eens de anticonceptiepil voorgeschreven, omdat die de vorming van androgenen tegengaat. Aan de andere kant komen jongens die anabole steroïden gebruiken om hun spiertjes op te pompen, er juist vaker bekaaid van af met een hoofd vol pukkels, omdat ze meer testosteron aanmaken.

Ondanks de angst de dag na een grote chocolade-frenzy een hoofd vol witte puntjes te hebben, is nooit wetenschappelijk bewezen dat je dieet pukkels veroorzaakt. Stress daarentegen kan wel acne en de vorming van puistjes teweegbrengen, doordat het je immuunsysteem verlaagt en je hormoonhuishouding verandert. Een lagere weerstand door bijvoorbeeld slaaptekort en vitaminegebrek kunnen de puistvorming ook beïnvloeden. En dan is er ook nog een aspect dat genetisch bepaald is; sommige mensen hebben nou eenmaal een vetter huidtype dan anderen, en krijgen eerder last van puistjes.

Ook het milieu is van invloed op je hoofd: een plek die erg heet en vervuild is creëert de perfecte pukkelomstandigheden. De combinatie van zweet en luchtvervuiling kan je poriën immers goed doen verstoppen. In koude wintermaanden daarentegen kunnen poriën weer sneller verstoppen, doordat de huid uitdroogt en de poriën krimpen. Oftewel, het kan vriezen of het kan dooien, er is altijd wel een reden voor puistjes. Het hydrateren van je lichaam is dus erg belangrijk in de strijd tegen -met een mooi eufemisme- onregelmatigheden van de huid.

Clearasil en tandpasta

Als we de reclames met breed lachende pubers moeten geloven, zijn ze zo ontzettend populair en onbehapbaar cool geworden door Clearasil te gebruiken. Eén van de bestanddelen van dit ultieme puberproduct is salicylzuur, wat de bovenste huidlaag losweekt en daardoor verstopping van de poriën zou voorkomen. Het middel is echter behoorlijk agressief en droogt je huid uit om het overtollige talgvet weg te halen. Bij de drogere huidtypes kan dit tot gevolg hebben dat er te veel van de beschermingslaag wordt weggeschraapt, waarop je huid alleen nog maar meer talg gaat produceren; dan wordt het nooit wat met die reputatie. En tandpasta erop smeren dan? Ook dat is gebaseerd op het idee dat je de huid moet uitdrogen, maar heeft de overstap van oma’s raad naar volledig verzekerd antipuistjesmedicijn nog niet gemaakt.

Het belangrijkste middel in de strijd tegen deze plaatselijke gezichtontsieringen blijft toch gezond eten en je lichaam goed hydrateren; een erg conventioneel advies, helaas. Om aan de vernedering te ontsnappen kunnen we voortaan dus beter Clearasil drínken, GroenLinks stemmen en heel erg veel slapen.

Brankele Frank

Gemma Pauwels is freelance illustrator en woont in Amsterdam.

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door.

Steun ons
het laatste
Tip: Ga saneren

Ga saneren

Esmé van den Boom werkt sinds kort in een bibliotheek en dat werk draait tot haar grote schrik meer om boeken wegdoen dan boeken koesteren. Lees meer

 Mag ik nog even vangen?

Mag ik nog even vangen?

Honderden Amerikanen ontvingen eerder deze week opeens een nachtelijk berichtje van een vriend, kennis, collega... Maar die wisten op hun beurt nergens van. Oude berichten van jaren eerder werden 'gerecycled'. Het nieuws in beeld door Nastia Cistakova. Lees meer

Alles vijf sterren: Over straat in een andere wereld

Over straat in een andere wereld

Deze week worden we blij van een ontroerende, grappige bewerking van Oorlog en Vrede, een hilarische podcast over porno, en een app die hardlopen combineert met zombies. Lees meer

Column: Een brief op de schoorsteenmantel

Een brief op de schoorsteenmantel

In de jaren '70 hadden veel dertigers iets uit te vechten met hun moeder. Zo ook Trudy, die de hare speciaal daarvoor uitnodigde voor een weekend op het strand. Lees meer

Waterlanders

Waterlanders

Annelies van Wijk beschrijft een tragische familiegeschiedenis in de vorm van een kort verhaal. Lees meer

Poortwachters van de Homogemeenschap

Poortwachters van de homogemeenschap

Sebastiaan van der Lubbe ontmaskert het dunne laagje vernis dat we in Nederland ‘tolerantie’ noemen. Hij strijdt tegen de regenboogvlag als goedkoop fashion statement en vóór de regenboogvlag als pleitbezorger van inclusiviteit. Lees meer

 Wie stoot koning Netflix van de bank?

Wie stoot koning Netflix van de bank?

Voor koning Netflix staat er veel op het spel. Het is dringen geblazen voor de troonopvolgers. Het nieuws in beeld door Jente Hoogeveen. Lees meer

Filmtrialoog: Light Of My Life 1

Light Of My Life

Onze redacteuren werden meegesleept in de vlucht van Casey Affleck en zijn filmdochter in 'Light of my Life'. Lees meer

Hard//talk: Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Een spelletje memory voor de Alzheimervereniging

Met enige verbazing ziet Vivian Mac Gillavry hoe goede doelen geld ophalen met acties die patiënten zelf vaak niet meer kunnen uitvoeren. Lees meer

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen 1

Stort jezelf in een crisis zónder er sterker uit te komen

Intenties om (nog) gelukkiger/gezonder/succesvoller te leven? Filosofe Lieke Knijnenburg onthult hoe de kapitalistische samenleving deze intenties in ons programmeert, en hoe we ertegen in opstand kunnen komen. Een bevrijdend essay over tijdverspilling, zelfverwoesting en liefde. Lees meer

Tip: Neem geen kat 1

Neem geen kat

Eva van den Boogaard heeft een kat. Een hele mooie, die het goed doet op Instagram. Maar toch had ze hem liever niet gehad. Een tip om niet onwillekeurig te gaan houden van een dier. Lees meer

 Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Een bezegeld lot in een verzegelde trailer

Zodra de trailer verzegeld werd, waren de 39 Chinese migranten die zich erin hadden verstopt kansloos. Het nieuws in beeld door Rob Worst. Lees meer

Alles vijf sterren 2

Zo komen we de herfst wel door

Deze week worden we blij van een ouderwetse spelletjesavond (bij jou thuis), het elegie van Kate Tempest en een fotoarchief. Lees meer

Column: Joh wat origineel

Joh wat origineel

Iduna Paalman had een zinnelijke droom over iemand die niet haar vriend is. Wat moet ze daarvan maken? Lees meer

Is het demonstratierecht in Nederland een farce?

Is het demonstratie­recht in Nederland een farce?

Na roerige protestweken met boze boeren en blokkades door Extinction Rebellion maakt Jarmo Berkhout de balans op. Hoe staat het er eigenlijk voor met het demonstratierecht in Nederland? Lees meer

Tip: Maak zinloze lijstjes

Maak zinloze lijstjes

Het schrijven gaat Jozien Wijkhuis niet altijd even makkelijk af, terwijl ze eigenlijk niets liever doet. Een podcast van Tim Clare bood soelaas. Een tip om het schrijven te demystificeren. Lees meer

Beeldbrekers (VI): 'Wat betekent het om mens te zijn in een wereld van objecten?'

'Wat betekent het om mens te zijn in een wereld van objecten?'

Op de Dutch Design Week staat dit jaar de maakbaarheid van toekomst centraal. Tom Loois, een van de curatoren van de tentoonstelling ‘The Object Is Absent’, over hun tentoonstelling zonder objecten. Lees meer

Gedichten geïnspireerd op Long in the Tooth 3

Gedichten geïnspireerd op Long in the Tooth

Yentl van Stokkum schreef drie gedichten ter gelegenheid van de tentoonstelling Long in the Tooth van Josse Pyl. Joëlle de Ruiter maakte er illustraties bij. Lees meer

Een vuile plas regenwater

Een vuile plas regenwater

Alexander van der Weide bespreekt op intuïtieve wijze de klassieke film Stalker van Tarkovski. ‘Probeer nooit je idee over te brengen aan het publiek — het is een ondankbare en zinloze taak. Laat ze het leven zien en ze zullen in zichzelf de middelen vinden om het te beoordelen en te waarderen.’ Lees meer

Mevrouw Rouw in Zomergasten 2

Mevrouw Rouw in Zomergasten

Hard//hoofd grijpt terug op de Zomergasten-verslagen van deze zomer met een onconventionele gast die toepasselijk is voor de grauwe dagen. Lees meer

Steun ons en word kunstverzamelaar
Hardhoofd vecht voor de vrijheid van jonge makers om te kunnen maken wat ze willen. Word nu kunstverzamelaar en ontvang de interessantste Hard//hoofd kunstwerken.

Steun ons vanaf €5