Asset 14

Ponyburgers en rattenbillen

Bien ontmoet de oprichter van de Keuken van het Ongewenst Dier en leert dat de muskusrat heerlijke billetjes heeft.

Onder de rook van luchthaven Schiphol, met de verkeerstoren in de verte en ronkende vliegtuigmotoren elke twaalfde minuut boven ‘t hoofd, huist het atelier van meubelmaker Rob Hagenouw en zijn partner Nicolle Schatborn. Op een steenworp afstand van de thuishaven van het ultieme ongewenste dier, de gans, haalt Hagenouw een bevroren muskusrat uit de vriezer. Een plaagdier ten voeten uit.

In zijn handen houdt hij de bevroren, verstijfde klomp. Met zijn vingers aait hij het glanzende vel. ‘Net fluweel. Een aardig beestje om te zien, vind je niet?’ En lekker bovendien, met name de malse billetjes. ‘Niet dat het als een delicatesse geldt, ten minste, niet in onze samenleving.’ Met een grijns en een frons vertelt Hagenouw, muts ver over de oren getrokken, hoe zijn fascinatie voor het faux schepsel ontstond.

‘Zo’n vijf jaar geleden was ik in Amsterdam Nieuw-West bezig met een buurtproject. Ik verwonderde me over het grote aantal ganzen dat in de buurt scharrelde en besloot de beesten een rol te laten spelen in het project. Ik verdiepte me in de vogels en kwam in contact met de Schipholjagers. Algauw openbaarde zich het confronterende getal: tweehonderdduizend ganzen worden jaarlijks afgeschoten omdat ze voor overlast zorgen of gevaarlijke situaties creëren. 90% hiervan blijft in het veld liggen. Een raadselachtige tegenstelling; die bergen ongebruikt scharrelvlees.’

Illustratie ongewenste dieren LOW

Illustratie: Merlijn van Bijsterveld

Enfin. Hij maakte zich kwaad. En zat ermee in z’n maag. En wanneer Hagenouw zich ergens over opwindt, uit dat zich in zijn kunst. Hergebruik van spullen – zelf noemt hij het ‘tweede gebruik’ - komt vaak terug in zijn werk.

Hij trekt op met de Schipholjagers, krijgt kilo’s dooie gans en duikt samen met een kok de keuken in: de Keuken van het Ongewenst Dier is geboren. Met een wagen en een aanhanger trekt hij samen met zijn partner het land door. Het menu breidt zich uit van ganzenkroketjes en duivenborst tot bisque van rivierkreeft uit de Amsterdamse gracht. En dan is er ook nog de ‘My Little Ponyburger’. Hagenouw kreeg laatst nog een kwart Exmoorpony, een Brits ras: ‘Dit geval was niet raszuiver, scheen de verkeerde kleur te hebben. Een ongewenst dier en zodoende kwam het bij ons terecht.’

Zelf zette ik mijn tanden, in een prevegetarisch stadium, ooit in één van zijn duivenborsten. Een mals stukje vlees, zacht en warm van smaak. De morsige duif op de Dam, hippend met een verminkte poot en doffe verentooi ten spijt: dit smaakte naar meer! Hagenouw lacht. ‘In oude kookboeken kom je dergelijke spijzen in veelvoud tegen, maar tegenwoordig is het een hoogst ongebruikelijk gerecht.’ Onlangs kwam hij met een zwanenjager in contact: ‘De goede man schoot jaarlijks zo’n 70 stuks, maar had zelf nog nooit zwaan geproefd!’

Hagenouw ontleedt de beesten volledig, elk onderdeel wordt gebruikt: ‘Neem bijvoorbeeld de gans. De ingewanden, denk aan de maag en de lever, worden ingemaakt. Het karkas gaat naar een lokale soepfabriek, de pootjes gelden als delicatesse, een bevriende Indiër experimenteert daarmee. De borst is uiterst smakelijk. Restanten vormen de ragout van kroketjes en bitterballen.’

Van elk van zijn geliefde ongewenste dieren legt Hagenouw een dossier aan, voorbereidend op een smakelijk voorland. In zo’n boekwerk noteert hij de aantallen waarin de dieren worden afgeschoten en de plekken waar ze worden verdelgd. Ook duikt hij in de geschiedenis van de schepsels en bewaart hij smakelijke recepten.

Het doel van Hagenouw is zijn ongewenste dieren een podium te bieden en kritische vragen te stellen: ‘Want waarom geldt een duif als een plaagdier? Waarom schilderen we deze beesten af als vies, vunzig en onsmakelijk? Waar hebben ze dat aan verdiend? Ik heb niets tegen jagen, maar doe iets met het vlees!’

Bien Borren (1993) laat liever zichzelf uit dan dat ze met een hond de straat opgaat en ze heeft geen spinnende poes nodig om te kunnen genieten van een warm, droog en knus huis. Stukjes tikken daarentegen doet ze met een groot genoegen.

Mail

Bien Borren Bien Borren is Hard//hoofd-redactielid en journalist.

Merlijn van Bijsterveld is illustrator. Zijn illustraties zijn vaak humoristisch van aard waarbij hij een andere draai aan de context geeft.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
AI: Nooit meer eenzaamheid?

AI: Nooit meer eenzaamheid?

Ferenz Jacobs bespreekt het futuristische kunstproject van Alicia Framis. Deze zomer trouwt Francis met een hologram gebaseerd op haar eerdere relaties. AI en liefde: een gelukkig huwelijk? Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Witte tranen

Witte tranen

Vaak kan geconfronteerd worden met een racistische misstap veel losmaken in witte vrouwen. Waar komt dat door? Fleur den Boer onderzocht het perfectionisme van witte vrouwen en hoe zogeheten 'witte tranen' racisme in de hand werken. Lees meer

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Wat hebben stieren en vrouwen gemeen? In dit essay ziet Barbara Haenen tijdens het bezoeken van een stierengevecht gelijkenissen met haar eigen ervaringen. Lees meer

Bijsturen 1

Bijsturen

In dit essay legt Belle de Rode de vinger op de zere plek. Ze beschrijft hoe zij de rol van bijsturende kapitein op zich moet nemen omwille van haar zieke vader, terwijl ze juist afscheid had willen nemen van de kritische kapitein die in haar huisde. Lees meer

Gelukkig zien jonge mensen het verband tussen toen en nu

Durf te leren van het verleden

Op Dag 150 van de wrede vergeldingsactie van Israël is een eind van de ‘slachting’ van Palestijnen nog niet in zicht. Schrijver Marte Hoogenboom vestigt haar hoop op activisten en journalisten die het verband tussen ‘toen’ en ‘nu’ durven zien. Lees meer

Reden tot paniek

Reden tot paniek

In dit droomachtige en persoonlijke essay blikt Wouter Degreve terug op zijn jeugd, en hij onderzoekt de effecten daarvan op het heden. Want 'de kracht van de plek waar je bent opgegroeid mag je nooit onderschatten.' Lees meer

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

In dit persoonlijke essay reflecteert Tom Kniesmeijer op queer activisme en literatuur, oftewel: de reden dat we strijden en schrijven. Lees meer

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Zelfs 150 jaar na de afschaffing van de slavernij, zijn de gevolgen daarvan nog steeds voelbaar. Veel Nederlanders zien helaas niet in hoe de koloniale geschiedenis het heden heeft vormgegeven. Pas als je de bloedrode draad door de Nederlandse geschiedenis begrijpt, kun je de huidige ontwikkelingen echt begrijpen stelt Jazz Komproe. ‘Een onzichtbare wond laat zich immers moeilijk genezen.’ Lees meer

:Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

In april 2023 werd een onschuldige dragqueen-voorleesmiddag plots het middelpunt van ophef. Opgefokt door radicaal-rechtse groeperingen, werd er die middag luid geprotesteerd tegen het initiatief. Op het verkeerde tijdstip, maar toch: de morele paniek was niet te overzien. Reden genoeg voor Rijk Kistemaker om na te gaan: die paniek, waar komt die vandaan? En wat zit er eigenlijk achter? Lees meer

Navelstaren als rebellie

Navelstaren als rebellie

Voor ons vorige magazine, schreef Lena Plantinga een essay over waarom het revolutionair is als vrouwen schrijven over emoties, liefde, alledaagse dingen en seks. ‘Ik schrijf omdat ik boos ben terwijl iedereen me altijd lief noemt.’ Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname

Het Sranantongo leeft

Het Sranantongo wordt steeds meer gesproken in Suriname om de massa aan te spreken. Toch is het Nederlands nog steeds de enige officiële taal van het land. Voor het drieluik dat Kevin Headley schrijft over hoe het koloniale verleden nog voortleeft in Suriname, gaat hij in dit derde en laatste deel in op de geschiedenis... Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname 1

Wie blijft er over na de kennisvlucht in Suriname?

Hoogopgeleiden trekken steeds vaker weg uit Suriname. In dit tweede deel van een drieluik over hoe het koloniale verleden doorleeft in Suriname, gaat Kevin Headley in op hoe de kennisvlucht zich verhoudt tot de economische staat van het land. Lees meer

Eenzaamheid trekt me niet, maar ik heb er behoefte aan

Eenzaamheid trekt me niet, maar ik heb er behoefte aan

Eva van den Boogaard schreef een brief aan Roland Barthes, die in zijn dagboeken over eenzaamheid en vrijheid schreef wat zij zelf niet kon verwoorden. ‘Je hebt me lang gerustgesteld, maar waar ik de herkenning eerst geruststellend vond, vind ik haar de laatste tijd steeds verontrustender.’ Lees meer

Suriname is één groot slavernijmuseum

Suriname is één groot slavernijmuseum

Een slavernijmuseum is niet genoeg. Kevin Headley stelt de vraag hoe Nederland Suriname tegemoet kan komen op gebied van cultureel erfgoed rondom het koloniale verleden. ‘Ik denk dat de belangrijkste vraag die Nederland aan Suriname moet stellen is: “Wat heb je nodig?”’ Lees meer

Wanneer steek je nou eindelijk je middelvinger op?

Wanneer steek je nou eindelijk je middelvinger op?

Waarom wil je nog altijd niet-homo en meer genderbevestigend zijn? In deze brief bespreekt Jochum de waanvrijheid rondom homoseksualiteit. Lees meer

Lieve Mr. Dickhead

Lieve Mr. Dickhead

Op 7 januari schreef N. een liefdevolle goedmaakbrief en wilde deze persoonlijk overhandigen aan M. Zeven dagen eerder, op nieuwjaarsdag, mondde een akkefietje uit in de dramatische afloop van hun kortstondige doch intensieve liefdesrelatie. Het bleef niet bij een enkele ochtendbrief. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer