Asset 14

Petrov zit

Petrov zit

Een oude man probeert op te staan uit zijn stoel en zijn vrouw kijkt toe. Samen dwarrelen ze terug in de tijd, in een verhaal dat ook achterstevoren te lezen is.

Maria draaide zich om en liep de kamer uit. Petrov staarde naar het bruine plastic, de hoorn, de zwart met witte cijfers.

Zijn starre billen raakten het leer en zijn ogen werden naar het tafeltje naast het raam getrokken. Het tafeltje met de telefoon, ver buiten zijn bereik. Zijn gedachtes vormden woorden die hij niet kon uitspreken. Zijn hand vol opstaande aders wilde naar de hare reiken, haar tegenhouden, niet weg laten gaan, maar hij bewoog niet.

*

Maria torende boven hem uit en hij leek kleiner te worden, zijn ogen als een niet-begrijpend konijn in een kooi, zijn snorharen trillend. Ze greep hem onder zijn oksels en zette hem op zijn voeten, waarna ze hem ondersteunde en naar binnen leidde. Daar zette ze hem op zijn rode leren stoel, met uitzicht op het raam aan de overkant van de kamer. Zo keek hij naar de berg waar hij zo van hield dat hij er goddomme nooit weg van had willen verhuizen, ook niet voor haar.

Maria’s zucht ging diep door haar borstkas, haar buik, haar benen. Het liet haar leger achter dan eerst – onrust manifesteerde zich in haar handen en een kriebel drong zich op in haar ingewanden. Hij was het weer aan het proberen. Nee, ook als hij dacht haar niet nodig te hebben zou zij laten zien dat ze haar belofte aan hem na zou komen. Zij zou voor hem zorgen, ook al kon hij haar niets meer teruggeven. Ze trok nog een blouse recht aan een hangertje, liep met zelfverzekerde stappen op hem af.

*

Hij had Ludya’s nummer uit zijn hoofd geleerd. In gedachten voelden zijn vingers de toetsen van de telefoon in de woonkamer, maar ze tikten op zijn been, klaar om hun dochter een laatste keer om hulp te vragen. De getallen draaiden al dagen door zijn hoofd, ze omcirkelden Maria. Zijn handen zochten grip aan de muur. Met een enorme inspanning kwamen zijn billen van de bank. Even. Een pijnscheut door zijn kuiten, zijn handen glipten los. Hij landde terug op het bankje, voelde de kracht van de klap door al zijn wervels. Als rollende stenen die landden in zijn nek.

‘Je vader is mijn verantwoordelijkheid, Lud. Jij hebt je werk, je studie – het is belangrijk dat je je daarop richt.’ Maria’s woorden schoten scherp door hem heen en lieten hem stil achter, geen onderdeel van het gesprek. Ludya fluisterde in zijn oor toen ze wegging: ‘Als je wilt, maak ik je kamer klaar. We hebben uitzicht over de rivier.’

Ik zoek geen manier om van je af te komen, Petr. Maria’s stem echode door zijn hoofd.

Uren zat hij buiten op het bankje, terwijl hij opkeek naar de bergen. Zijn gedachten gleden over de toppen, over hoe hij Maria had beloofd dat ze later op huwelijksreis zouden gaan, wanneer er geld was, wanneer er tijd was. Hoe haar ogen glommen en haar naar de verte leken te verplaatsen, alsof ze er al was. Ze wachtte op hem.

Ze klaagde nooit. Misschien was dat wel het ergste. Hij wist dat hij haar beperkte, haar tegenhield om te doen wat ze wilde, maar ze weigerde hem hier slecht over te laten voelen. Elke keer als hij erover begon, kapte zij het gesprek af. Na een tijdje stopte hij met praten, maar hij stopte niet met denken. Hij zocht naar een manier om van zichzelf af te komen, om haar los te knippen en het leven te geven wat hij haar gunde, wat ze verdiend had, driedubbel.

*

Met extra kracht sloeg Maria de sokken uit tegen haar dijbeen. De huid voelde beurs, maar ze ging door. Waarom kon hij niet gewoon om hulp vragen? Ze weigerde naar hem te kijken als hij het stug bleef proberen, zonder haar te vragen of ze wilde helpen. Terwijl ze een grijze sok met een knijper aan het rek hing, ging er een lichtblauwe vlinder op haar hand zitten. Ze stopte met bewegen en keek. De vlinder wreef zijn vleugels langs elkaar, op zijn gemak op Maria’s hand. ‘Waar ben je allemaal al geweest, vlindertje?’ Maria fluisterde naar haar hand. Er stond geen wind, maar de haren op haar arm gingen rechtop staan. De vlinder verschoof even van plaats en vloog toen weg. Ze volgde het gefladder over het veld zolang mogelijk, stelde zich voor hoe de vlucht zich voortzette over de bomen, steeds hoger de berg op. Maria bleef naar boven kijken, haar hand nog op de natte sok.

Twintig jaar geleden waren ze nog naar de top geklommen. Kleine, slingerende paadjes, soms slecht begaanbaar door lentelawines. Ze klauterden over omgevallen bomen en bij het laatste stuk zekerden ze zich elke stap. Het was de hoogste plek waar ze ooit geweest was, ze woonden er al jaren vlak naast. Petrov had altijd beloofd de bergtoppen van zijn jeugd aan haar te laten zien. In plaats daarvan kwamen er kinderen, crisis, winter. De jaren echoden. Bij Petrov telden ze harder dan bij haar. Vroeger leek tijd veel minder uit te maken dan nu. Nu zat hij stil en bewoog zij. Zijn haar was wit en dat van haar nog zwart, zoals het zijne was geweest.

*

Petr, dit is jouw thuis. Hij moest naar de telefoon komen, Ludya bereiken. Ja zeggen. Hij mocht hoe dan ook niet vallen. Hij zette zijn handen naast zich neer en zette zich af. Hij dreigde door zijn pijnlijke polsen heen te zakken. Hij kwam niet omhoog.

Hij dacht dat met de jaren bewegingen voorzichtiger en bedachtzamer zouden worden. Hoe Maria nu zijn natte pantalon uitschudde toonde meer daadkracht dan ooit. Routineus en in stilte. De broek was van dezelfde maker als de broek die hij droeg toen hij haar vroeg of ze hem wilde trouwen. Haar bewegingen waren zeker, maar zacht geweest. Ze zei: ‘Ja Petrov, ja,’ terwijl ze zijn uitgestoken hand met haar beide handen vastgreep. Nu schreeuwden haar handen naar de was, terwijl ze niets zei, hem niet zag.

Hij probeerde een glimp op te vangen van waar ze naar keek, maar ze stond half van hem weggedraaid, te ver weg om haar ogen te kunnen zien. Zelfs de laatste jaren zag hij wanneer hij haar aankeek de diepblauwe ogen die ooit fel afstaken bij het wit van haar lange jurk. Ze doorboorden de sluier die haar gezicht bedekte met een stralende levendigheid. Dat was de echte Maria, op volle kracht, gevoed door wat haar nieuwe leven haar beloofde.

Het gras was al lang niet meer gemaaid en verschillende veldbloemen brachten kleur aan in het tafereel. Ooit plukte hij de bloemen voor hij ging maaien en maakte er een enorm boeket van voor Maria, zo groot dat de bloemen haar glimlach aan de andere kant van de bos verborgen. Nu stond ze middenin het veld, driftig in de weer met de was. Met strenge, krachtige bewegingen sloeg ze de broeken en hemden een voor een uit, voordat ze ze met knijpers aan het rek hing. Zonder om te kijken.

*

Een glinstering speelde om haar lippen toen ze dacht aan de eerste keer dat ze hem zag. Hij knipte kaartjes in de bus, en zijn pet was scheefgezakt van de inspanning. Toen zij aan de beurt was had ze, voordat ze het doorhad, de pet recht geschoven. Ze hadden geen woord gewisseld, maar vanaf die dag nam ze vaker de bus, en keek ze of ze in het silhouet van de conducteur zijn wilde haren onder het petje uit zag komen voordat ze instapte.

Nu wist ze op elk moment van de dag waar hij was. Waar ze hem achterliet, daar bleef hij.

*

Het lukte niet om los te komen van de zandkleurige muur. Alle kracht vloeide weg uit zijn ledematen en ademde diep van de inspanning. Het grasveld voor hem strekte zich zo’n honderd meter uit tot aan de bosrand, waar de grond meteen steil omhoogliep. Het huis lag in een kleine kom, omhuld door groen.

Petrov zette zijn handen op het stenen bankje en spande zijn beenspieren aan. Er gebeurde niets.

 

Beeld: Mont Sainte-Victoire en Château Noir door Paul Cézanne (ca. 1905)

Mail

Nora van Arkel kan niet zonder kaasplankjes, genre-overschrijdende schrijfexperimenten, Ottolenghi en haar eeuwig uitdijende boekenkast. // nora@hardhoofd.com

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
Lees meer
test
het laatste
Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Bouchra Aouriaghel schrijft over opgroeien en leren dat je erbij hoort, maar eigenlijk ook weer niet. Als een kameleon verplaatst ze zich tussen twee werelden, eentje waarin ze Nederlands spreekt, en verbaasd wordt aangekeken als de juiste klanken in de juiste volgorde haar mond verlaten, en eentje waarin ze Marrokaans spreekt, goed genoeg om met haar ouders te kunnen communiceren, maar als ze de diepte in wil, komt het er ineens stotterend uit. En wat als de wereld je vraagt om te kiezen? Lees meer

Mosterdsoep

Onvermijdelijk

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Noura Harrath wordt een kind geboren dat daar misschien helemaal niet wilde zijn, of misschien nóg niet. 'Er waren weinig zachte plekken die voelden als een eeuwige omhelzing.' Lees meer

Mosterdsoep 4

Bijsluiter

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Fleur Hagi staan we op het punt een hele belangrijke beslissing te nemen. Lees meer

Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer