Asset 14

Pardon meneer, waar is de dichtstbijzijnde huilkamer?

Pardon meneer, waar is de dichtstbijzijnde huilkamer?

In een recent interview over zijn boek Ontvadering, oppert emeritus hoogleraar en schrijver Frank Koerselman dat mannen – en dan vooral vaders – flink moeten zijn, niet moet zeuren, niet klagen, vooral niet huilen. Blijkbaar heerst er een nijpend gebrek aan competente, rijpe vaders in een gefeminiseerde wereld die gedomineerd wordt door ontluisterend weke fenomenen als inclusiviteit en egalitarisme. Het is niet voor het eerst dat hij dat geluid laat horen. In een eerder interview met De Groene Amsterdammer deed Koerselman ook al zijn beklag over het ‘antimasculiene’ klimaat, dat mannen in bittere verongelijktheid of politiek correcte vrouwelijkheid zou jagen. Hun bestaansrecht ‘is onder vuur komen te liggen’, aldus Koerselman.

Hernieuwd vaderlijk gezag binnen een traditionele gezinsstructuur moet volgens Koerselman uitkomst bieden aan een wereld die overspoeld wordt door de tranen van gamende en wenende vaders. Een knoestige boom, dor en traanloos, doemt op voor mijn geestesoog. De droge vruchten aan haar takken zijn de afkeurende, doorgroefde koppen van rijpe vaders die me zullen redden van mijn stuurloze bestaan door me 'mild te bekritiseren'. Een overrijpe vaderkop stort afstandelijk ter aarde, rolt naar mijn voeten.

Verdoemd door vadertranen(?)
Ter illustratie van goed (groot)vaderschap voert Koerselman in NRC een huiveringwekkend staaltje Franse opvoedkunst ten tonele. De emeritus hoogleraar zit met zijn vrouw op een bankje in een park in Parijs, beschouwt een angstaanjagend tafereel van spelende kinderen die elkaar schoppen en slaan en prijst een opa die de vraag om troost van zijn gepeste kleinkind beantwoordt door het kind met zijn gezicht naar de pestkop toe te draaien: “défends toi!” luidt grootvaders pedagogische strijdkreet.

De dood van een kind zou het enige scenario zijn waarin een vrouw mannentranen mag zien

Ik ben waarschijnlijk niet de juiste persoon om de politieke implicaties van de lofzang van Koerselman op een verloren vaderlijke autoriteit te ontwarren. Mijn vingers zijn week, zo zacht, en mijn ogen vaak vol tranen. Ik wierp en werp me constant in de warme schoot van mijn moeder. Mijn opa duwde me nooit in de richting van pestkoppen om te kijken wat er zou gebeuren. Hij was te druk bezig met aardappelen schillen en fantastische verhalen vertellen over hoe hij zijn duim verloor om mij voor politiek correcte stuurloosheid en ander watjesgedrag te behoeden. Ik geloof zelfs dat ik mijn vader eens zag huilen. Door deze ervaringen gedoemd tot een eeuwig rondtollen in de primaire narcistische fase, schrijf ik nu iets over mannen- en vadertranen.

In de hoekjes van het internet waar mannenrechtenactivisten hun gal spuwen, tieren overpeinzingen over huilende mannen zoals die van Frank Koerselman welig. De consensus daar is dat mannen niet moeten huilen, zeker niet in bijzijn van hun ‘bro’s’ en al helemaal niet op plekken waar een vrouw hun schaamte kan zien. Het devies ‘huil nooit in bijzijn van een vrouw’, wordt soms behulpzaam genuanceerd met de bijdrage dat de dood van een kind het enige scenario is waarin een vrouw een mannentranen mag zien. Giftig, natuurlijk. Volgens Koerselman hebben we juist wijze, rijpe vaders nodig om te ageren tegen toxic masculinity. Wat moeten we met #maletears? Hoe kunnen we vaders laten rijpen?

Huilkamers: de nieuwe biechthokjes
Laten we eens in oplossingen denken! In The Crying Book beschrijft dichteres Heather Christle zogenaamde ‘crying rooms’: geluidsdichte ruimtes waarin ouders met huilende kinderen zich even kunnen verschansen om een film of mis niet te verstoren. Deze vindt men vooral in katholieke kerkgebouwen. Ze kunnen daar dubbeldienst doen als ruimte om in te biechten. Christle beschrijft het verhaal van een man die haar vertelde dat hij tijdens zijn eerste biecht zijn hart luchtte op overvloedige en intense wijze. De priester antwoordt hem kil en kort: ‘Keer je tot Christus.’ De man rent wenend weg uit de crying room.

De angst voor de tranen zal ervoor zorgen dat het kind zich onderwerpt aan het vaderlijke gezag

Misschien is zo’n kamer een uitkomst voor weke vaders. Volgens Wikipedia dient zo’n kamer voor wanneer een kind ‘out of control, disruptive enough to distract people’ is. En daar zit de crux. Dit is precies waarom we een vader, zij het een politieke vaderfiguur, een symbolische Vader of slechts de man die je moeder heeft bezwangerd, niet zouden moeten zien huilen: het leidt af!

Schrijver Julio Cortázar – een andere aanrader uit het boek van Christle – oppert enkele aanwijzingen in “Instructions on How to Cry”. Print deze uit en plak ze in de kamer. Plaats nu de (symbolische) vader in de crying room. Hij leest aldaar:

    ‘In order to cry, steer the imagination toward yourself, and if this proves impossible owing to having contacted the habit of believing in the interior world, think of a duck covered with ants or of those gulfs in the Strait of Magellan into which no one sails ever.’

Haal de nu droge, flinke vader uit de crying room. Hij is opgelucht, kan het kind ‘uitdagen’ en ‘confronteren met de realiteit’. Het kind heeft de vader niet zien huilen. Reserveer een enkele vaderlijke huilbui om het kind een goede psychologische oplawaai te geven, maar laat de rest van de tranen geruisloos biggelen in het isolement van de huilkamer.

De angst inboezemende zeldzaamheid van de tranen – als het zien van een Yeti of een wit wief – zal ervoor zorgen dat het kind zich onderwerpt aan het vaderlijke gezag. De uitzonderlijke huilbui die de status quo van wijze dorheid ondermijnt, zorgt dat het kind in het gareel blijft. Het wil niet het risico lopen dat het nog een traumatiserende huilbui uitlokt.

Mocht er nou geen huilkamer in de buurt zijn, dan volstaat het om een zak over het hoofd van de vader te trekken en het kind af te leiden met een korte, maar luide voordracht uit 12 regels voor het leven van Jordan Peterson.

Beeld: Leif Rogers via Flickr.


Mail

Rijk Kistemaker kijkt film, staart kunst, denkt veel na over het internet en schrijft voor Hard//hoofd. Hij leest ook vaak een veelvuldigheid aan boeken door elkaar. // rijk.kistemaker@hardhoofd.com

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziAdjunct-uitgever
Lees meer
het laatste
Echte schrijvers stellen uit

Echte schrijvers stellen uit

Elke schrijver is bekend met uitstelgedrag. Professioneel uitsteller Nicolas Voet legt in zijn essay uit waar het gelummel vandaan komt, en waarom het broodnodig is. Lees meer

Terra Infirma (deel 1)

Terra Infirma (deel 1)

Terwijl het coronavirus zich in de eerste maanden van 2020 over de wereld verspreidde en verschillende overheden verschillende maatregelen troffen, observeerde Nicky Runge de gang van zaken in haar woonplaats Hongkong. Lees meer

 Anderhalvemetergymnastiek

Anderhalvemetergymnastiek

Voor illustrator Jente Hoogeveen kan 1 juli niet snel genoeg komen: dan mogen de eerste mensen weer mondjesmaats naar de sportschool. Hoe dat eruitziet? Lees meer

 O, Big Brother, Where Art Thou?

O, Big Brother, Where Art Thou?

Camera's op kruispunten en in gebouwen die je niet alleen volgen, maar zelfs herkennen en gegevens van je verzamelen. Hoe dichtbij is die dystopische toekomst? Lees meer

 Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Hemel en aarde worden bewogen om levens te redden, en je slaat aan het protesteren tegen het dragen van mondkapjes en de kortstondige inperking van je vrijheid. Illustrator Rueben Millenaar keek van boven op de aarde neer en zag een mensheid die elk gevoel van perspectief kwijt is. Lees meer

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Wie leest er tegenwoordig nog een horoscoop om te weten wat de dag, de maand het jaar je brengt? Nou, best veel mensen dus. Het is zelfs een wereldwijde trend. Ook Else Boer geeft toe regelmatig de astrologie in te duiken. Op zoek naar een verklaring gaat ze na wat astrologie de moderne mens kan bieden. Lees meer

 De ene bij is de andere niet

De ene bij is de andere niet

Wat als de ene bijensoort (onze geliefde honingbij) 299 andere bijensoorten verdrukt? Lees meer

 Damien Hirst is verknipt

Damien Hirst is verknipt

Ruim 30.000 dollar betaalde het New Yorkse kunstcollectief MSCHF voor een werk van Damien Hirst: een zeefdruk met 88 gekleurde stippen in elf rijen van acht. Geen weggegooid geld, als je het werk vervolgens in stukjes doorverkoopt. Lees meer

Reflecties van een proefkonijn

Reflecties van een proefkonijn (deel 3)

'Er is veel dat de wetenschap tot nu toe voor mekaar heeft weten te boksen, maar nog geen remedie tegen sociaal ongemak. Hoeft ook niet. Gaat vanzelf weer over.' Lees meer

Filmtrialoog: Solaris

Solaris

'Solaris' uit 1972 blijkt de perfecte film om in thuisquarantaine te bekijken. Lees meer

Hard//talk: Uit de coronacrisis een nieuwe economie in

Vanuit de coronacrisis naar een nieuwe economie

Als we nu echt rechtvaardig en solidair te werk willen gaan, moeten we de behoeftes van zwaar getroffen groepen zoals daklozen en vluchtelingen centraal stellen. Lees meer

Beste Susan

Beste Susan

Susan Sontag uitte zich nooit publiekelijk over haar lesbische geaardheid. Is dat wel eerlijk, vraagt Fien Veldman zich af. Ben je de maatschappij iets verplicht? Is er opheldering nodig als je seksuele identiteit niet uit je uiterlijk op te maken valt? En hoe zou je je dan moeten presenteren?  Lees meer

 Schrödingers Dictator

Schrödingers Dictator

Kim Jong-Uns onzichtbaarheid is voer voor speculaties: hij zou zijn overleden tijdens een operatie, zoek zijn of gewond geraakt bij een raketlancering. Dood of levend, zolang Kim zich niet in het openbaar heeft vertoond, is het enige logische antwoord: hij is het allebei. Pirmin Rengers illustreerde de dictator in superpositie. Lees meer

 De anderhalvemetersamenleving botst

De anderhalvemetersamenleving botst

In Apeldoorn proberen dertig kermisexploitanten de 'Kermis nieuw stijl' uit. Gaat prima. Lees meer

Dagboek van een proefkonijn

Dagboek van een proefkonijn (deel 2)

Hoelang houden mensen het vol in een kliniek en bloeit er weleens liefde op tussen proefpersonen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

 Groetjes uit mijn woonkamer

Groetjes uit mijn woonkamer

Jente Hoogeveen was er snel uit: als zij niet naar de tropen kan, haalt ze de tropen net zo makkelijk haar woonkamer. Lees meer

Het begin van een rouwwoordenboek

Het begin van een rouwwoordenboek

Na de dood van haar moeder besefte Babet te Winkel dat ze haar gevoelens niet met bestaande woorden kon omschrijven. Dus sloeg ze zelf aan het schrijven van een nieuw 'rouwwoordenboek'. Lees meer

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Wie zijn de mensen die zich als proefpersoon aanmelden en wat drijft hen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

Sluit jezelf op in je huis, niet in je hoofd

Sluit jezelf op in je huis, niet in je hoofd

Heeft de huidige coronapandemie zin? Of hoeven we die vraag überhaupt niet te stellen? Lees meer

 Als de sterfbedden op zijn

Als de sterfbedden op zijn

Als het laatste IC-bed bezet is, zullen artsen moeten kiezen wie zorg krijgt en wie niet. Ze gaan naar hun werk met het doodsvonnis van vele patiënten in hun hand. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan