Asset 14

Lang leve de slush pile

Lang leve de slush pile 1

Uitgevers en agenten zijn steeds minder bereid om ongevraagde manuscripten aan te nemen, omdat het te veel tijd zou kosten en weinig zou opleveren. Onzin, vindt Emma Laura Schouten. Wie zich wil inzetten voor een inclusief literair beleid moet tijd en ruimte maken voor de slush pile.

Er lijkt een nieuwe trend te zijn in Uitgeversland, waarbij uitgevers en agenten hun brievenbussen en inboxen sluiten voor unsolicited manuscripts: manuscripten die ongevraagd worden opgestuurd door hoopvolle aspirant-schrijvers. Afgelopen week kondigde literair agentschap Sebes & Bisseling een opnamestop van manuscripten af; Singel Uitgeverijen, het overkoepelende concern waar onder meer Querido en De Arbeiderspers onder vallen, ging het agentschap al voor, en het is niet onwaarschijnlijk dat er meer zullen volgen. Een dergelijke ontwikkeling schaadt niet alleen de industrie, maar ook de maatschappij als geheel.

Het is algemeen bekend dat maar weinig aspirant-schrijvers via de befaamde slush pile met een boekcontract eindigen, en gezien het grote aantal mensen dat dit lot desondanks ambieert, is het zeker geen geringe taak om de ingezonden manuscripten (deels) te lezen en te beoordelen op hun merites – een taak die overigens veelal op stagiairs aankomt. Op het eerste gezicht lijkt het dus een tijdrovende taak te zijn die bovendien weinig oplevert, in elk geval vanuit het perspectief van de uitgevers. En toch is juist dit de taak waar zij verantwoordelijkheid voor dienen te nemen: het maatschappelijke deel van hun baan. 

Van wie wordt er nog werk uitgegeven als Jan en alleman geen manuscript ter overweging kunnen inzenden? Inderdaad: mensen die al een ingang hebben in de industrie. Kennissen van redacteuren, vrienden van gepubliceerde auteurs die het ook wel eens willen proberen. ‘Zorg voor een netwerk in het literaire landschap,’ luidt het ogenschijnlijk schappelijke advies van Willem Bisseling in de Volkskrant van 23 april. Daarmee wil hij tegengaan dat ‘iedereen die ooit het alfabet heeft geleerd’ hun manuscript naar uitgeverijen of agenten stuurt, met als gevolg een gebrek aan kwaliteit in die gevreesde slush pile     

Welke verhalen worden er nog verteld als alleen mensen met literaire connecties bij de uitgever binnen mogen komen?

Maar schuilen achter kwaliteit als prioriteit is een doorzichtige strategie. Het kennen van auteurs, redacteuren, uitgevers of agenten maakt immers niet automatisch dat mensen kwalitatief betere werken schrijven. Uitgevers en agenten kunnen hoog van de toren blazen over hoe hoog ze kwaliteit in het vaandel hebben staan; uiteindelijk nemen zij vooral manuscripten aan waar ze geld in zien. Dat is niet kwalijk, want dat moet ook: zonder Fifty Shades of Grey zouden poëziebundels niet kunnen bestaan. Het terugvallen op een pool van via-via auteurs draait dus helemaal niet om kwaliteit, maar om tijd: tijd die uitgevers en agenten steeds minder bereid zijn te steken in manuscripten die waarschijnlijk niet publicabel zijn.

Welke verhalen worden er nog verteld als alleen mensen met literaire connecties bij de uitgever binnen mogen komen? Voornamelijk die van de hoogopgeleide, witte (en voor meer dan de helft waarschijnlijk ook mannelijke) medemens, zoals een blik op de redactie-afdeling en auteurs-pool van de gemiddelde uitgeverij laat zien. Blijkbaar stelt Bisseling zich voor dat een MBO’er van een andere dan Nederlandse afkomst – die misschien een écht nieuw maatschappelijk inzicht kan geven – evenveel kans heeft om vriendjes te worden met een uitgever als de witte gymnasiast wiens buurman in Aerdenhout toevallig acquirerend redacteur is.

De roep om meer diversiteit in het literaire veld is er een die de afgelopen jaren steeds nadrukkelijker herhaald wordt, en er zijn heus initiatieven opgezet die laten zien dat deze roep wordt gehoord. Maar zolang de mensen die beslissen over wat er wel en niet wordt uitgegeven – de poortwachters – impliciet dan wel expliciet menen dat zij te goed zijn voor de slush pile, zal de literaire wereld nooit werkelijk divers worden. 

Het gaat niet om een vervelend extra klusje, maar om een essentieel onderdeel van wat het betekent om uitgever of agent te zijn.

Want de waarheid is: de mensen die literaire contacten hebben, die komen er toch wel, of ze nu kunnen schrijven of niet. En andersom: mensen die geen literaire contacten hebben, komen er waarschijnlijk niet, of ze nu kunnen schrijven of niet (hoge uitzonderingen daargelaten). Klagen over de overvloed aan manuscripten die elke dag op de mat en in de inbox vallen is dus onterecht. Het gaat niet om een vervelend extra klusje, maar om een essentieel onderdeel van wat het betekent om uitgever of agent te zijn: verhalen selecteren die het waard zijn verteld te worden, ongeacht de achtergrond of connecties van de verteller. 

Voor de meeste mensen is de slush pile het meest directe contact met de uitgeverswereld dat zij realistisch kunnen ambiëren. En ook als er maar één goed verhaal per jaar uit die hoop manuscripten wordt gesleept, is dat de tijd en ‘moeite’ waard, als dat verhaal en die auteur bijdraagt aan de tot dusver magere diversiteit in het Nederlandse literaire veld. Diversiteit moet van bovenaf gestimuleerd worden, door de poortwachters, en dat begint bij een inclusief manuscriptenbeleid.

 

Beeld via Flickr

Mail

Emma Laura Schouten (1994) is redacteur Fictie en Non-Fictie bij online schrijversacademie Editio, waar ze diverse schrijfcursussen begeleidt en betrokken is bij het Editio Literair Agentschap. Daarnaast is ze als freelance redacteur werkzaam voor verschillende uitgeverijen.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer

ALL-IN

Een levendig gebrek aan bescheidenheid

De allereerste kunsttrialoog op Hard//hoofd. Wat vonden redacteuren Jorne Vriens, Iris van der Werff en Vivian Mac Gillavry van de tentoonstelling ALL-INN in het HEM? Lees meer

Voor sommigen gelden nog steeds dezelfde reisbeperkingen

Voor sommigen gelden nog altijd dezelfde reisbeperkingen

Jonathan Luger is in de trein naar Amsterdam getuige van een ongehoorzaamheidsactie die niet bepaald burgerlijk is. Hij beseft hoe het internationale reisverkeer het afgelopen jaar voor vluchtelingen relatief weinig is veranderd. Lees meer

Essay: Boy's don't cry 1

Boys don't cry

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 1 met de films Mulan en Like father, like son. Lees meer

Nieuws in beeld: Donorhart uit een doos

Donorhart uit een doos

De heart-in-a-box kan (vlak) na het overlijden van een donor diens hart weer op gang laten komen. Illustrator Simcha van der Veen is diep onder de indruk. Lees meer

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer