Wederom worden onze kindertekeningen met voorbeelden uit de kunstgeschiedenis vergeleken." /> Wederom worden onze kindertekeningen met voorbeelden uit de kunstgeschiedenis vergeleken." />
Asset 14

Kunstige kindertekeningen II

Hoe ongekunsteld expressief was de hard//hoofd-redactie in haar jonge jaren? Geïnspireerd door de tentoonstelling 'Klee en Cobra: Het begint als kind' zochten we onze eigen kindertekeningen op. Na jarenlang zorgvuldig te zijn bewaard door trotse ouders, hielden we ze kritisch tegen het licht. De associatie met Cobra was er direct, maar sommige tekeningen deden sterk denken aan andere periodes uit de kunstgeschiedenis. Kijk en vergelijk! Klik hier voor deel I.

Rutger, 3 jaar, Eend Bij Toeval (1988)
Paul Klee, Fire in the Evening (1929)

Rutgers eend is in feite net zo abstract als dit lineaire werk van Paul Klee (tot 29 april nog te zien in het Cobra Museum, met overwegend figuratief werk). Waar Klee rechte, gekleurde lijnen en vlakken gebruikt om iets grilligs als vuur te verbeelden, gebeurt er in Eend bij Toeval precies het tegenovergestelde: de ongecontroleerde verfstreken en kleuren komen toevallig samen in een vorm die wij herkennen als een eend. Maar wie weet wat er omging in het hoofd van de jonge kunstenaar?

Sanne, 4 jaar, Huis (1987)
Caspar David Friedrich, Abtei im Eichwald (1809-’10)

Friedrichs schilderij van een ingestorte abdij te midden van onheilspellende, kale bomen en een duistere lucht, verenigt volgens kunsthistoricus Albert Boime ‘alle Gotische clichés uit de late achttiende en negentiende eeuw’, als ‘een scène uit een horrorfilm’. Mijn eigen bijdrage voor deze rubriek, een huis van luciferhoutjes, lijkt dezelfde fascinatie met vergankelijkheid en verval uit te stralen.

Malu, 4 jaar, zonder titel (1988)
William Turner, The Burning of the Houses of Parliament (1824)

Interessant aan dit prachtige werk is dat het in niets doet denken aan een kindertekening. De vader van de maakster noemt het dan ook ‘art brut’, een door kunstenaar Jean Dubuffet gemunte term voor rauwe, primitieve en kinderlijke kunst (zie ook de bijdrage van Noor). Puur visueel zag ik een sterke connectie met William Turner, en dan vooral in de studie voor zijn werk The Burning of the Houses of Parliament. Turner, ‘the painter of light’, was gefascineerd door natuurlijke fenomenen: licht, lucht, water, vuur. De dramatische brand wordt teruggebracht tot een spel van elementen. Het spiegelende water, de rook en de vlammen vormen een fascinerende en verontrustende eenheid – dezelfde adjectieven waarmee ik Malu’s art brut zou omschrijven.

Jan, 4 jaar, zonder titel (1990)
Constant, Personnage de Nuit (1949)

Jan laat met deze expressieve, kleurige figuur zien waarom COBRA-kunstenaars de kinderlijke esthetiek omarmden: het levert gewoon prachtige beelden op. Constant toont in zijn Personnage de Nuit een door de nacht zwevende figuur in felle, harde kleuren als groen, oranje, rood en geel. Jan liet de achtergrond kaal, alle aandacht gaat naar het felgekleurde poppetje met zijn turquoise haren, knalrode gezicht en blauwe armen. Waar Constants ‘personnage’ vriendelijk lacht, staart de figuur van Jan ons kritisch en ietwat sarcastisch aan.

Noor, 5 jaar, Bert en Ernie (1987)
Jean Dubuffet, Les Passants (1982)

Dit late werk van Dubuffet is een lithografie met overwegend vrolijk kijkende figuurtjes, tegen een chaotische achtergrond van rode krassen en lijnen. Noors’ dubbelportret van haar helden Bert en Ernie heeft dezelfde vrolijke sfeer, met als verschil dat haar figuurtjes geen contouren hebben en lijken te zweven in de ruimte. Dubuffet verzamelde ‘outsider art’ of art brut van bijvoorbeeld kinderen of psychiatrische patiënten. Bert en Ernie had hij ongetwijfeld prachtig gevonden.

>

Zara, 7 jaar, Jimmij (1997)
Keith Haring, zonder titel, 1985

Keith Harings’ Andy Mouse-serie is een hommage aan zijn goede vriend en mentor Andy Warhol. De twee kunstenaars deelden een liefde voor Disney; door hem als Mickey Mouse te portretteren bewees Haring zijn vriend een grote eer. Jimmij is een al even liefdevol portret van Zara's broer, dat door de heldere lijnen en comic-achtige uitstraling direct doet denken aan de grafische Pop Art van de jaren tachtig.

Simone, 5 jaar, De Prins op het Bruine Paard (1994)
Sir Frank Dicksee, La Belle Dame Sans Merci (1901)

Prerafaëlitische kunstenaars als Frank Dicksee schilderden graag mythische vrouwenfiguren (zie ook John William Waterhouse). La Belle Dame Sans Merci is een gedicht van John Keats over een mysterieuze, elfachtige vrouw. Ze betovert een ridder met haar schoonheid en veroordeelt hem tot eeuwig ronddolen ‘on the cold hill-side’. Simone's buitengewoon vrolijke tekening van een zonbeschenen prins en prinses op een (poepend) paard doet enigszins denken aan dit romantische, zonnige schilderij, dat is geïnspireerd op Keats’ treurige ballade.

Mail

Sanne Rispens

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer

Lucifers

Lucifers

‘Het begon met een gat, een gat in de zon.’ Terwijl de opa van Jung-hoo blind wordt, verdwijnt de zon langzaamaan uit de lucht. Met deze alternatieve geschiedenis duikt Siep Hendriks in de commercialisatie van het leven, de mens en diens karakter. Lees meer

Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer