Asset 14

Zilt

Een verhaal van Ruth Koops van 't Jagt over een dochter en haar vader de kapitein.

Hij draagt zeven levens onder zijn zeiljekker. Zelfs zijn wenkbrauwen zitten in de war. Als hij me stevig vastpakt ruik ik de zee. "Kom meisje, het is tijd. We gaan naar huis." Het huis van mijn vader is een schip. Zijn huis is er één van weinig woorden; van met grote halen de zeilen hijsen. Hij woont onder de hemel. Hij weet alle dingen zeker. Ik weet niet meer waar mijn huis is. Er hangen zeekaarten aan de muur van mijn studentenkamer, maar mijn vissen zijn dood en mijn haar ruikt naar shampoo. Soms sta ik op mijn tenen en kus ik een jongen. Ik slaap zonder te schommelen en ik lees mezelf in slaap. Mijn hoofd werkt harder dan mijn handen nu. Ik bouw muren van boeken om mij heen. Ik geloof dat mijn huis uit vele woorden bestaat.

Mijn vader kan niet zwemmen. "Een goede kapitein heeft genoeg houvast aan zijn schip," zegt hij. Met een grote armzwaai had hij me drie maanden geleden in Zoutkamp van boord gezet. "Hup, naar school jij," en hij haalde de meerlijnen los. "Universiteit, pap, ik ga naar de universiteit" had ik geschreeuwd, maar de wind blies mijn woorden aan stukken. Ik begon richting de bushalte in de Marnestraat te lopen. Met elke stap wist ik steeds minder zeker. Maar ik had onmiskenbaar vaste grond onder mijn voeten.
En nu ben ik terug. Ik wil hem dingen vertellen. Dat hij me leerde dat er meer water is dan land, maar dat ik nu weet dat er nog veel meer te leren is dan dat. Dat je calciumionen in zeewater kunt aantonen met een ammoniumoxolaatoplossing. Dat zeegrassen eigenlijk geen grassen zijn maar familie van de fonteinkruidachtigen. Dat je chaostheorie kunt gebruiken om golf- en getijdenbewegingen beter te begrijpen.

Voorzichtig pluk ik de makkelijkste woorden uit mijn tas en reik ze hem aan. Ik wil niet meer weten dan hij.

"Maar wat doe je nu eigenlijk daar in Groningen?" Hij spuwt de woorden uit, met de nadruk op "doe" en een onverholen minachting voor de stad. Ik slik. Hij doet een stap dichterbij, doet zijn mond open en dan weer dicht. Alsof hij iets zeggen wil maar niet kan vinden wat. Wanneer mijn vader de woorden kwijt is bokst hij zachtjes tegen mijn schouder.

Ik weeg mijn woorden, wil geen aanvaring. "Ik leer allemaal nieuwe dingen. Ik leer kritisch naar teksten te kijken, theorieën en ideeën toe te passen. Ik sta stil bij wat het eigenlijk betekent om een wetenschapper te zijn."

"Op het water staat niemand stil." Hij rochelt en tuft een fluim op het dek.

Illustratie: XF&M

Ik durf het niet te zeggen, dat ik graag even stil wil staan. Dat ik soms meer zie als ik langer kijk. Dat je iemand niet kunt kussen in volle vaart.

"Mag ik op je wachten, meisje?" Hij strekt zich in volle lengte uit, de deining deert hem niet. "Tot je thuiskomt." Mijn vader is iemand die niet wacht.

We varen de haven uit. De meeuwen dansen om de mast. "Aan iemands handen kun je zien of hij het leven heeft vastgepakt, dat weet je toch?" schreeuwt hij. Dat weet ik. Zijn handen zijn een schatkaart. Als klein meisje trok ik sporen tussen de korstjes, aaide ik heel zachtjes de plekken waar de grootschoot de huid had opengescheurd.

Ik kijk naar mijn eigen handen, leg ze op mijn wangen. Het wad is zijn thuis.

Langzaam vallen we droog. Hij werpt de touwladder over bakboordzijde en klimt op het wad. Ik klim hem achterna. Hij graaft kokkels uit het zand, wrikt ze open met zijn mes en zuigt ze naar binnen. Ik pak zijn hand vast. Het schuurt.

We zeggen niet veel. We klimmen over de mosselbanken en hij wijst me de steltlopers in de verte. Dan staat hij abrupt stil. Ik kijk hoe zijn voeten geleidelijk wegzakken in het slik. Hij pakt me stevig vast, ademt diep in en uit. Ik kijk hem aan, pluk aan zijn wenkbrauwen. Hij knikt.

"Kom meisje, het is tijd, ga maar naar huis."

Mijn vader weet alle dingen zeker. Ik kijk niet achterom. Met elke stap komt het schip dichterbij. De wind buldert. Ik proef zout op mijn lippen. Het is een goede dag om te zwemmen als je niet zwemmen kunt.

--
Ruth Koops van 't Jagt(geboren in de koude elfstedentochtwinter van 1985) studeerde Psychologie en Nederlandse Taal & Cultuur aan de Rijksuniversiteit Groningen en was daar in 2006/2007 huisdichter. Samen met Lieke van den Krommenacker schreef ze de novelle Hogelandlopers, die ook bewerkt zal worden tot hoorspel. Ruth is promovendus Gezondheidscommunicatie en onderzoekt de kracht van verhalen.

Mail

XF&M zijn een illustratie duo uit Groningen. Vanuit hun studio/huis werken zij samen aan hun illustraties, laag voor laag, met pen en papier, wat potlood, verf, krijt, inkt, stiften…en misschien nog wat spuitbus…

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Bouchra Aouriaghel schrijft over opgroeien en leren dat je erbij hoort, maar eigenlijk ook weer niet. Als een kameleon verplaatst ze zich tussen twee werelden, eentje waarin ze Nederlands spreekt, en verbaasd wordt aangekeken als de juiste klanken in de juiste volgorde haar mond verlaten, en eentje waarin ze Marrokaans spreekt, goed genoeg om met haar ouders te kunnen communiceren, maar als ze de diepte in wil, komt het er ineens stotterend uit. En wat als de wereld je vraagt om te kiezen? Lees meer

Mosterdsoep

Onvermijdelijk

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Noura Harrath wordt een kind geboren dat daar misschien helemaal niet wilde zijn, of misschien nóg niet. 'Er waren weinig zachte plekken die voelden als een eeuwige omhelzing.' Lees meer

Mosterdsoep 4

Bijsluiter

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Fleur Hagi staan we op het punt een hele belangrijke beslissing te nemen. Lees meer

Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer