Asset 14

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val 1

Homo dit en homo dat. 'Homo' is nog steeds één van de meest gebruikte woorden uit ons scheldvocabulaire. Hoog tijd dat het woord wordt teruggeëist door lhbti'ers en weer met trots kan worden gebruikt, aldus Sebastiaan van der Lubbe.

Homo. Ik vermijd het woord liever. Ze hebben het lang geleden van me afgenomen. Klasgenoten op de basisschool die het woord in mijn gezicht spuugden als ik te dichtbij kwam. Een man op straat die er mijn eerste liefde (mijn eerste echte liefde) mee overschaduwde. Het woord staart me aan vanaf het papier. De o’s als twee prangende ogen die me herinneren aan alle keren dat de term naar me is geroepen, geschreeuwd, gemompeld en gestotterd, door monden in diezelfde cilindrische vorm. Op school tijdens de lessen over seksuele geaardheid gebruikten ze het klinische ‘homoseksueel’, wat mijn gevoelens nog enigszins bespreekbaar maakte. Ik geef de voorkeur aan de Engelse variant. Gay. De gecursiveerde y glimlacht naar me, herinnert me aan Pride Parades, aan regenboogvlaggen en massa’s mensen die bij elkaar komen om te vieren wie ze zijn.

Er is niets mis met de term ‘homo’. Er zijn andere woorden, ergere woorden, in allerlei vormen en variaties. Ik ben ze allemaal genoemd. Toch is ‘homo’ al jaren het meest gebruikte scheldwoord op schoolpleinen. Vanaf 8 jaar slingeren kinderen elkaar met het woord om de oren. De eerste keer dat iemand het tegen mij zei, had ik geen idee wat het betekende. Ik wist niet dat er jongens waren die verliefd werden op andere jongens en dat ik zo’n jongen was, dat ik nog voor mijn achttiende verjaardag verliefd zou worden op een jongen. Ik begreep alleen dat je het beter niet kon zijn. Dat was mijn eerste beeld bij het woord ‘homo’: slecht. Ik was tien jaar oud.

Toen ik jaren later uit de kast kwam op de middelbare school, stopte het pesten vrijwel direct. De homo pesten, daar voelden zelfs de pestkoppen zich ongemakkelijk bij. Oude situaties verdwenen, nieuwe situaties deden zich voor. Als ik iets ging drinken met vrienden of klasgenoten, zei iemand weleens: ‘Dat is zo gay.’ Er volgde altijd een stilte. De persoon was zich opeens akelig bewust van de homo in de ruimte en zonder mijn reactie verder af te wachten, vulde hij/zij/hen aan: ’Niet lullig bedoeld.’

Terwijl iedereen het woord te pas en te onpas gebruikt, krijg ik het niet eens over mijn lippen zonder dat mijn maag zich samentrekt.

Ik wuifde het altijd weg. Ik was allang blij dat deze mensen me in hun groep hadden opgenomen en me accepteerden voor wie ik was. Ik wilde niets riskeren door ze de les te lezen. Daar heb ik nu spijt van. Niet alleen leek ik het gedrag goed te keuren, ze dachten ook nog eens toestemming te krijgen van de hoogste autoriteit, de homo in eigen persoon: ‘Van de homo mag het’ en ‘De homo vindt het niet erg’. Want als ik er geen bezwaar tegen had, wie dan wel?

Terwijl iedereen het woord te pas en te onpas gebruikt, krijg ik het niet eens over mijn lippen zonder dat mijn maag zich samentrekt. Wanneer mijn vader naar een voetbalwedstrijd kijkt op televisie, zet ik muziek op of ga ik de kamer uit, bang om negentig minuten naar het homo-geroep van volwassen mannen te moeten luisteren. Zelfs kranten deinzen er niet voor terug om homofobe of transfobe artikelen te publiceren: Youp van ’t Hek in NRC Handelsblad in 2017, waarin hij het had over ‘pisnichten’. Leonie Breebaart in Trouw, oktober 2019, over ‘biologische jongens’ in de vrouwensport. Caroline Franssen in diezelfde krant, januari 2020, over de rechten van ‘mannen in een jurk’.

‘Ik durf het eigenlijk niet echt uit te spreken,’ vertelt de 14-jarige Daan aan de NOS, die hem interviewt over wat de term ‘homo’ voor hem betekent. ‘Ik zeg veel vaker dat ik op jongens val.’ Net als ik, vermijdt Daan het woord ‘homo’ zodat de rest van Nederland het als scheldwoord kan blijven gebruiken. Zo wordt het begrip langzaam van zijn oorspronkelijke betekenis ontdaan. ‘Homo’ wordt geassocieerd met ‘zwak’, ‘overgevoelig’ en ‘stereotype vrouwelijk’.

Laten we kinderen leren dat homo zijn normaal is, iets is om trots op te zijn en dat het niet een woord is om mee te schelden.

‘Het voelt echt alsof je jezelf uitscheldt,’ zegt Daan. Als iedereen zo graag met ‘homo’ wil schelden, laten we het dan ook als scheldwoord behandelen. Laten we voetbalwedstrijden stilleggen bij homofobe uitlatingen. Laten we druk uitoefenen op kranten die homofobe artikelen publiceren. En laten we kinderen leren dat homo zijn normaal is, iets is om trots op te zijn en dat het niet een woord is om mee te schelden. Laten we zorgen dat ‘pik’, ‘kut’ en ‘loser’ weer de meest gebruikte scheldwoorden op het schoolplein worden.

Maar bovenal, laten Daan en ik en alle lhbti’ers in Nederland het woord deze Pride Month terugeisen. Laten we er onze eigen definitie aan teruggeven, een betere zelfs, zoals ‘trots’, ‘sterk’ en ‘uniek’, en laten we het deze maand zo vaak gebruiken dat we het schelden overstemmen. Laten we het woord weer eigen maken, zodat Daan straks durft te zeggen dat hij homo is. Laten we het woord weer eigen maken, zodat ik niet langer naar het Engels hoef te vluchten, maar straks weer ‘homo’ durf te schrijven.

Mail

Sebastiaan van der Lubbe (Leidschendam, 1997) is student Creative Writing aan ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten in Arnhem. Hij maakte programma’s voor verschillende podia, waaronder het Wintertuin Festival, en presenteerde de leesclub tijdens Overijssel Verwoord. Naast het overwinnen van zijn bananenallergie poogt hij in zijn werk de homogemeenschap te verbeelden naar wat is en niet, zoals dat volgens hem te vaak gebeurt, naar wat zou moeten zijn.

Bram Dirven oordeelt, maakt en bepaalt over illustraties en is hiermee de illustratordictator bij Hard//hoofd.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Essay: Boy's don't cry 1

Boy's don't cry

In de essayreeks Boy's dont cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 1 met de films Mulan en Like father, like son. Lees meer

Nieuws in beeld: Donorhart uit een doos

Donorhart uit een doos

De heart-in-a-box kan (vlak) na het overlijden van een donor diens hart weer op gang laten komen. Illustrator Simcha van der Veen is diep onder de indruk. Lees meer

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer