Asset 14

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val

Homo? Ik zeg liever dat ik op jongens val 1

Homo dit en homo dat. 'Homo' is nog steeds één van de meest gebruikte woorden uit ons scheldvocabulaire. Hoog tijd dat het woord wordt teruggeëist door lhbti'ers en weer met trots kan worden gebruikt, aldus Sebastiaan van der Lubbe.

Homo. Ik vermijd het woord liever. Ze hebben het lang geleden van me afgenomen. Klasgenoten op de basisschool die het woord in mijn gezicht spuugden als ik te dichtbij kwam. Een man op straat die er mijn eerste liefde (mijn eerste echte liefde) mee overschaduwde. Het woord staart me aan vanaf het papier. De o’s als twee prangende ogen die me herinneren aan alle keren dat de term naar me is geroepen, geschreeuwd, gemompeld en gestotterd, door monden in diezelfde cilindrische vorm. Op school tijdens de lessen over seksuele geaardheid gebruikten ze het klinische ‘homoseksueel’, wat mijn gevoelens nog enigszins bespreekbaar maakte. Ik geef de voorkeur aan de Engelse variant. Gay. De gecursiveerde y glimlacht naar me, herinnert me aan Pride Parades, aan regenboogvlaggen en massa’s mensen die bij elkaar komen om te vieren wie ze zijn.

Er is niets mis met de term ‘homo’. Er zijn andere woorden, ergere woorden, in allerlei vormen en variaties. Ik ben ze allemaal genoemd. Toch is ‘homo’ al jaren het meest gebruikte scheldwoord op schoolpleinen. Vanaf 8 jaar slingeren kinderen elkaar met het woord om de oren. De eerste keer dat iemand het tegen mij zei, had ik geen idee wat het betekende. Ik wist niet dat er jongens waren die verliefd werden op andere jongens en dat ik zo’n jongen was, dat ik nog voor mijn achttiende verjaardag verliefd zou worden op een jongen. Ik begreep alleen dat je het beter niet kon zijn. Dat was mijn eerste beeld bij het woord ‘homo’: slecht. Ik was tien jaar oud.

Toen ik jaren later uit de kast kwam op de middelbare school, stopte het pesten vrijwel direct. De homo pesten, daar voelden zelfs de pestkoppen zich ongemakkelijk bij. Oude situaties verdwenen, nieuwe situaties deden zich voor. Als ik iets ging drinken met vrienden of klasgenoten, zei iemand weleens: ‘Dat is zo gay.’ Er volgde altijd een stilte. De persoon was zich opeens akelig bewust van de homo in de ruimte en zonder mijn reactie verder af te wachten, vulde hij/zij/hen aan: ’Niet lullig bedoeld.’

Terwijl iedereen het woord te pas en te onpas gebruikt, krijg ik het niet eens over mijn lippen zonder dat mijn maag zich samentrekt.

Ik wuifde het altijd weg. Ik was allang blij dat deze mensen me in hun groep hadden opgenomen en me accepteerden voor wie ik was. Ik wilde niets riskeren door ze de les te lezen. Daar heb ik nu spijt van. Niet alleen leek ik het gedrag goed te keuren, ze dachten ook nog eens toestemming te krijgen van de hoogste autoriteit, de homo in eigen persoon: ‘Van de homo mag het’ en ‘De homo vindt het niet erg’. Want als ik er geen bezwaar tegen had, wie dan wel?

Terwijl iedereen het woord te pas en te onpas gebruikt, krijg ik het niet eens over mijn lippen zonder dat mijn maag zich samentrekt. Wanneer mijn vader naar een voetbalwedstrijd kijkt op televisie, zet ik muziek op of ga ik de kamer uit, bang om negentig minuten naar het homo-geroep van volwassen mannen te moeten luisteren. Zelfs kranten deinzen er niet voor terug om homofobe of transfobe artikelen te publiceren: Youp van ’t Hek in NRC Handelsblad in 2017, waarin hij het had over ‘pisnichten’. Leonie Breebaart in Trouw, oktober 2019, over ‘biologische jongens’ in de vrouwensport. Caroline Franssen in diezelfde krant, januari 2020, over de rechten van ‘mannen in een jurk’.

‘Ik durf het eigenlijk niet echt uit te spreken,’ vertelt de 14-jarige Daan aan de NOS, die hem interviewt over wat de term ‘homo’ voor hem betekent. ‘Ik zeg veel vaker dat ik op jongens val.’ Net als ik, vermijdt Daan het woord ‘homo’ zodat de rest van Nederland het als scheldwoord kan blijven gebruiken. Zo wordt het begrip langzaam van zijn oorspronkelijke betekenis ontdaan. ‘Homo’ wordt geassocieerd met ‘zwak’, ‘overgevoelig’ en ‘stereotype vrouwelijk’.

Laten we kinderen leren dat homo zijn normaal is, iets is om trots op te zijn en dat het niet een woord is om mee te schelden.

‘Het voelt echt alsof je jezelf uitscheldt,’ zegt Daan. Als iedereen zo graag met ‘homo’ wil schelden, laten we het dan ook als scheldwoord behandelen. Laten we voetbalwedstrijden stilleggen bij homofobe uitlatingen. Laten we druk uitoefenen op kranten die homofobe artikelen publiceren. En laten we kinderen leren dat homo zijn normaal is, iets is om trots op te zijn en dat het niet een woord is om mee te schelden. Laten we zorgen dat ‘pik’, ‘kut’ en ‘loser’ weer de meest gebruikte scheldwoorden op het schoolplein worden.

Maar bovenal, laten Daan en ik en alle lhbti’ers in Nederland het woord deze Pride Month terugeisen. Laten we er onze eigen definitie aan teruggeven, een betere zelfs, zoals ‘trots’, ‘sterk’ en ‘uniek’, en laten we het deze maand zo vaak gebruiken dat we het schelden overstemmen. Laten we het woord weer eigen maken, zodat Daan straks durft te zeggen dat hij homo is. Laten we het woord weer eigen maken, zodat ik niet langer naar het Engels hoef te vluchten, maar straks weer ‘homo’ durf te schrijven.

Mail

Sebastiaan van der Lubbe (Leidschendam, 1997) is student Creative Writing aan ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten in Arnhem. Hij maakte programma’s voor verschillende podia, waaronder het Wintertuin Festival, en presenteerde de leesclub tijdens Overijssel Verwoord. Naast het overwinnen van zijn bananenallergie poogt hij in zijn werk de homogemeenschap te verbeelden naar wat is en niet, zoals dat volgens hem te vaak gebeurt, naar wat zou moeten zijn.

Bram Dirven oordeelt, maakt en bepaalt over illustraties en is hiermee de illustratordictator bij Hard//hoofd.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Nieuws in beeld: Geen heil in het 'onheilshuis'

Geen heil in het 'onheilshuis'

Het ogenschijnlijk onschuldige adres Qingcheng Park 14-3-202 in Bejing werd na een zesvoudige moord een 'xiongzhai': een huis dat ongeluk brengt en schier onverkoopbaar is. Lees meer

10 procent is genoeg om een klimaatramp te voorkomen

10 procent is al genoeg om een klimaatramp te voorkomen

Volgens het laatste IPCC-rapport zijn we al cruciale kantelpunten in de opwarming van de aarde gepasseerd. Toch vindt Max Beijneveld hoop in de sociale wetenschap, die aantoont dat we voor duurzame verandering ook bereikbare kantelpunten bestaan. Lees meer

Nieuws in beeld: Remkes haalt de rem eraf

Remkes haalt de rem eraf

De nieuwe informateur Johan Remkes heeft duidelijk minder geduld dan zijn voorgangers. En terecht, vindt Rueben Millenaar. Lees meer

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Net als in Amsterdam rijzen de huren in Berlijn de pan uit. Regelingen om die stijging tegen te houden - zoals de zogenaamde Mietendeckel ('huurdeksel') - worden teruggedraaid, met grote protesten als resultaat. Nina Läuger sloot zich bij een van de protesten aan. Lees meer

Pijn en glorie

Pijn en glorie

Jonathan van der Horst onderzoekt mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 3, over Pedro Almodóvars film Dolor y Gloria. Lees meer

Nieuws in beeld: Alleen samen houden we de crisis gaande?

Alleen samen houden we de crisis gaande?

Vaker dan elk ander Europees volk geven Nederlanders hun medemens ervan de schuld dat de coronacrisis nog steeds voortduurt. Lees meer

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Naast de indrukwekkende documentaire 'I Am Not Your Negro' zijn ook de boeken en essays van James Baldwin de moeite waard, meent Roel Meijvis. Baldwin leert ons wat het betekent om mens te zijn, juist door geen antwoord te geven op die vraag. Lees meer

Nieuws in beeld: 16

Als de kwakzalver per ongeluk gelijk heeft

Het vinden van nieuwe toepassingen voor bestaande medicijnen is een serieus nieuw onderzoeksveld geworden. Lees meer

Geen dubbele bodems bij Hans Klok

Geen dubbele bodems bij Hans Klok

Kwam Hans Klok een mooie show geven, of kregen we hem echt te kennen? Lees meer

Zomergast Alfred Birney gooide zijn steen in het water

Zomergast Alfred Birney gooide zijn steen in het water

Birney troostte iedereen, behalve zichzelf, zag Iris van der Werff. Want verdriet heb je om de anderen en zelfmedelijden is taboe. Lees meer

Nieuws in beeld: Vluchten kan niet meer

In de race tegen klimaatverandering rennen wij de verkeerde kant op

Er is geen ontkennen meer aan: de aarde is al in rap tempo aan het opwarmen en ook de schuldvraag is lang en breed beantwoord. Deden (westerse) mensen tot nu toe hun best voor klimaatverandering weg te rennen, nu is het toch echt tijd om te erkennen dat wij haar veroorzaken. Lees meer

- Sevdaliza in Zomergasten Titel en URL nog aanpassen -

Sevdaliza trok 'show, don’t tell' door tot in het extreme

De vierde Zomergast van 2021 liet het ene prachtige fragment na het andere zien ter ondersteuning van haar boodschap van vrijheid, menselijkheid en ruimte op plekken waar dat niet vanzelfsprekend is. Concrete handvatten bood ze, net als in haar kunst, nauwelijks, zag Ruby Sanders. Of dat erg is? Lees meer

Nieuws in beeld: U had een schip besteld?

Nog altijd zorgen om bezorgschip

Ruim vier maanden langer duurde zijn reis, maar vorige week kwam-ie eindelijk aan in de haven van Rotterdam: het 'blokkeerschip' Ever Given, dat dagenlang vastzat in het Suezkanaal en daar een groot deel van de wereldhandel frustreerde. Maar wie denkt dat aan de beproevingen van het schip daarmee een eind is gekomen, heeft het mis. Lees meer

Automatische concepten 71

Gilgamesj gaat naar huis

Illustrator Sebastian Eisenberg was onder de indruk van de repatriëring van maar liefst 17.000 gestolen Irakese artefacten, die terug naar huis worden gestuurd. Lees meer

Zomergast Robert Vermeiren bleef aan de oppervlakte

Zomergast Robert Vermeiren bleef aan de oppervlakte

Hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie Robert Vermeiren – de derde Zomergast van 2021 – liet interviewer Janine Abbring en de kijker niet zomaar binnen. Gaandeweg de avond leek het plots of de kijker naar twee verschillende programma’s had gekeken, zag Tessa van Rooijen. Lees meer

Nieuws in beeld: In memoriam Dusty Hill

In memoriam Dusty Hill

Illustrator Anne Schillings brengt een postume ode aan de deze week overleden ZZ Top-bassist en -achtergrondzanger Dusty Hill. Lees meer

De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

Nee, er bestaat geen censuur in Nederland. Een witte auteur mag schrijven over mensen van kleur en een hetero schrijver over homoseksuele relaties. Maar of de lezer het ook wil lezen, dat is nog maar de vraag. Lees meer

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

De schrijver en jurist ging radicaal op zoek naar het grijze gebied. Lees meer

Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer