Asset 14

Wat de NRC het publiceren niet waard vindt

Vacature: Hard//hoofd zoekt opiniemakers! 2

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. NRC Handelsblad opende onlangs terecht de discussie over de wijze waarop het nieuws gemaakt en gebracht wordt. Maar: practice what you preach, stelt Yoren Lausberg aan de hand van een twijfelachtig artikel over IS-bruiden.

Na de meerderheidsstemming voor een Brexit en de verkiezing van Trump ‘zitten veel media in een fase van openlijke zelfreflectie’. Dat stelt de NRC in een artikel over constructieve journalistiek, waarin de krant zich onder andere lovend uitlaat over de eigen bijdragen die zij in 2016 aan dit type journalistiek hebben geleverd. Hiermee opent de NRC een belangrijke discussie: we moeten eens goed nadenken over de wijze waarop nieuws gemaakt en gebracht wordt.

Maar terwijl de NRC zich hier positief uitlaat over constructieve journalistiek, laten ze elders een goede mogelijkheid ervoor lopen. Onder de sensatiekop “Zuster Aicha: cyberjihadist en wetenschapper” bespreekt de NRC een onderzoek over IS-bruiden. In het onderzoek gebruiken de onderzoekers WhatsApp om te praten met vrouwen die naar Syrië zijn gegaan, om te achterhalen wat hen daartoe dreef. Het artikel behandelt heersende theorieën over het onderwerp, waar dit soort vrouwen ofwel als slachtoffer worden afgeschilderd, ofwel als actieve Jihad-strijder. Ze laten zien dat in de app-gesprekjes naar voren komt dat de vrouwen zichzelf als geen van beide zien. Ze willen enkel een leven onder de Sharia – of ze dit vrijpleit van medeplichtigheid aan gewelddadige strijd is natuurlijk iets waar we nog over kunnen discussiëren.

De onderzoeksassistente van dit onderzoek zou echter op een online forum gesympathiseerd hebben met IS-strijders en de Jihad. Om deze reden, en omdat de data verzameld werden via WhatsApp, werd het onderzoek gediskwalificeerd. Om dit nog even te onderbouwen werden andere academici gevraagd om hun mening, academici waarvan de NRC eerder stelde dat ze in alles diametraal tegenover de UvA-onderzoekers staan. Of ze eventjes hun academische tegenstanders publiekelijk zwart wilden maken? – Tuurlijk.

Deze discussie wordt echter met gemak gepasseerd, en het onderzoek wordt bij het vuil gezet.

Er wordt niet verder gekeken dan het feit dat de onderzoekster een mening heeft over haar onderzoeksgroep – iets waar binnen deze tak van wetenschap veel interne discussie over is. Deze discussie wordt echter met gemak gepasseerd, en het onderzoek wordt bij het vuil gezet. De inzichten die zo’n onderzoek ons zouden kunnen brengen worden volledig genegeerd en de mogelijkheid tot constructieve journalistiek daarmee opzijgezet. De NRC stelt dat dit onderzoek ‘gebruikt kan worden in de verdediging van deze vrouwen’, terwijl de onderzoekers nergens gesteld hebben dat hun onderzoek generaliseerbaar is en dus gebruikt kan worden voor juridische onderbouwing. Het is enkel een verkennend onderzoek met een publicatie van twee pagina’s. Ook het feit dat vrouwen die naar Syrië gaan nogal een lastige groep is om te onderzoeken, dus dat WhatsApp en internetfora gebruiken daar misschien wel pragmatische oplossing voor zijn, wordt voor het gemak even vergeten.

Hier laat de NRC een grote kans om ‘constructieve’ journalistiek te bedrijven liggen. Ze konden er voor kiezen om de drijfveren van deze vrouwen te bespreken, en of passieve deelname aan Jihad je niet net zo medeplichtig maakt aan het geweld. In plaats daarvan greep de krant de kans om flink sensationeel uit te pakken. Een laatste toevoeging: in de reactie aan de NRC van de auteurs (die niet werd gepubliceerd – wel te lezen op de site van de UvA) laten zij weten dat een eerdere versie van het artikel niet door de NRC gepubliceerd was omdat het ‘te positief’ was over het onderzoek. Pas toen men ‘cyberjihadisme’ erbij kon halen werd het nieuwswaardig. Hiermee is het nu wel duidelijk wat de NRC eigenlijk wil met ‘constructieve’ journalistiek; af en toe zichzelf op de borst kloppen, en verder maken ze zich er makkelijk van af.

Afbeelding: Paint & printscreen NRC.

Mail

Yoren Lausberg (1992) is researchmasterstudent Sociologie aan de UvA.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer

Nieuws in beeld: Vogelgriep grijpt om zich heen

Vogelgriep grijpt om zich heen

Langs de Groningse Waddenkust zijn honderden vogels aangespoeld, die waarschijnlijk zijn geveld door de vogelgriep. Illustrator Aida de Jong brengt het lugubere nieuws in beeld. Lees meer

Leven in een grijs gebied

Leven in een grijs gebied

Wat gebeurt er met je zelfbeeld als je chronisch ziek wordt? Accepteer je de ziekte als een deel van jezelf, of blijf je uitkijken naar de dag waarop je genezen bent? Lees meer

 Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Digikunst spuwt broeikasgassen in de cloud

Het maken van de digitale kunstwerken kost ‘kolossale hoeveelheden’ rekenkracht van computers, aldus the New York Times. Lees meer

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

Nederland is boos. Waarom Jesse niet?

De nieuwste verkiezingen lieten ons weer eens zien hoe Nederland aan het afglijden is naar het rechtereinde van de politiek. Hoe kan dat? Is het niet tijd dat links even boos wordt als Wilders en Baudet? Lees meer

Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer

Nieuws in beeld: 12

'App me als je thuis bent'

Na de dood van de 33-jarige Sarah Everard uiten steeds meer Britse feministen hun woede over de mensen die hen zouden moeten beschermen: de politie is onderdeel van hun onveiligheid, zeggen zij. Lees meer

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling kreeg het afgelopen jaar duizend gezichten. Rijk Kistemaker vraagt zich af: hoe herinneren we ons die gezichten, zodra de coronacrisis (min of meer) voorbij is? Lees meer