De Standaard werd volledig door vrouwen gemaakt, tot grote hilariteit van de mannen. " /> De Standaard werd volledig door vrouwen gemaakt, tot grote hilariteit van de mannen. " />
Asset 14

Ramptoerisme

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Deze week vier korte commentaren, in woord en beeld, van onze redacteuren.

Machtige Media

Masculien ramptoerisme

Of het nou als sociaal experiment was bedoeld of slechts als ‘ludieke actie’, de editie van Vlaams dagblad De Standaard van afgelopen donderdag (Internationale Vrouwendag) werd volledig door vrouwen gemaakt. Op de website, die nog wel door mannen werd bestierd, werd het hele proces geliveblogd, zoals dat ook bij rampen en andere wereldschokkende gebeurtenissen wordt gedaan. De vergelijking met een ramp ontging ook een van de medewerkers niet. “Iemand van de mannen, die anoniem wenst te blijven, wou deze dag voor geen geld van de wereld missen. 'Ik ben een ramptoerist!'”, zo werd geblogd. NOS.nl nam deze typering gretig over in haar berichtgeving over die malle Vlamingen die hun krant voor een dag aan vrouwen durfden over te laten. “Zelfs de fotografen, vormgevers en cartoonisten van de editie van morgen zijn vrouwen”, schrijft de NOS haast onthutst.
Hoe zouden lezers hebben gereageerd als de medewerker van De Standaard verklaarde als ramptoerist te willen komen kijken bij een redactie bestaande uit enkel moslims? Of uit negers? Of Chinezen? Ik gok dat de eerste twee op z’n minst een mediarelletje hadden veroorzaakt. De derde variant zou hoogstens de vrees voor een naderende Oosterse overname voeden. Van Chinezen bestaat immers het ‘positieve stereotype' dat het harde werkers zijn die zelfs een gebrekkige taalbeheersing niet in de weg laten staan van ondernemerschap. De ramptoerismegrap zou in dit geval niet werken omdat het niet verwijst naar een stereotiep beeld van de betreffende groep als incapabel, lui of allround slecht, zoals bij respectievelijk vrouwen, negers en moslims het geval is.
Waarom werd aan de oorspronkelijke grap dan geen aanstoot genomen, behalve misschien door van die verbitterde, dikke, harige, lesbische, getuinbroekte feministen? Waarom oogst de enige minderheid die in de meerderheid is geen opschudding? Misschien kan De Standaard daar antwoord op geven, nu er - goddank - weer gewoon mannen werken.

Door Anne Elshof

De Kunsten

Punk in het museum

Uiteindelijk wordt alles erfgoed. Ook Phil Bloom. Ook reclame voor Van Nelle. Ook de inhoud van schuttersputjes uit WOII. En nu dus ook oude albums van The Ex, gestencilde anarchistische blaadjes met een oplage van 62, geen woning geen kroning, London Calling-buttons in de vitrine en “Beatrix spinaziekut” aan de museumwand.
Toch wringt het ergens, God save the Queen (kunst, kraak, punk 1977-1984) in het Centraal Museum Utrecht. Niet eens zozeer omdat de deelnemende kunstenaars ondertussen grotendeels establishment en dood zijn (wat wil je, met overvloedige heroïne en seks in de beginjaren van AIDS). En ook maar deels omdat een museum helemaal niet DIY is. (Kunst moet hangen, of het nou in een gekraakte school of in een tot museum omgebouwd klooster is.) Wat vooral wringt is hoe de underground school gemaakt heeft. Was het opzetten van W139 en Aorta begin jaren ’80 nog een daad van praktisch idealisme, tegenwoordig hangt iedere Rietveldstudent in een projectspace in een leegstaand bankgebouw, zij het in American Apparel in plaats van lederjack en hanekam. Het doelbewust lelijke figuratieve modderverven waarmee begin jaren tachtig de schilderkunst terug in the picture kwam, is ondertussen geen statement meer maar een stijl: standard art school crap.
Laten we niet onnodig pissen op dat erfgoed: zonder de kraakbeweging was Amsterdam ook verHoogCatherijniseerd. De hanekammen zijn assymetrische retrokapsels geworden en no future heeft plaastgemaakt voor andersglobalisme, maar Paradiso, de Melkweg en recenter OT301 staan er nog steeds. (Of wat te denken van Occupy en Schijnheilig als erfgenamen?) Maar wat God save the Queen vooral laat zien is hoe krampachtig die esthetiek van lelijkheid en DIY geworden is. De onderliggende boodschap is dat het niet om de werken gaat, maar dat je erbij had moeten zijn. Geloof het niet. De jaren ’80 waren grauw en depressief. Ga liever zelf wat doen.

Door Floris Solleveld

Nieuws in beeld

De vondst van het eerste kievitsei staat symbool voor het begin van het voorjaar. Het zoeken naar het eerste kievitsei is van oorsprong een Friese traditie. Het is de enige regio in de Europese Unie waar het rapen van kievitseieren is toegestaan.

Illustratie: Anne Brakema

Commentaar

State Sponsered Rape

Niet bepaald een verrassing: de militaire rechtbank in Egypte heeft de arts vrijgesproken die tijdens de eerste demonstraties op het Tahrir-plein tientallen vrouwen aan maagdelijkheidstests onderworp. Sterker nog, het leger ontkent het bestaan van de tests, ondanks dat ze eerder in december 2011 door de burgerrechtbank zijn verboden. Het leger heeft lak aan de vernederingen die Samira Ibrahim, en vele anderen, hebben moeten doorstaan. Ook geen verrassing, het zijn immers 'maar' vrouwen. Overigens: bij deze maagdelijkheidtests werd de vagina van de (gestripte) vrouwen met een vinger gepenetreerd, onder het oog van een groep militairen. Niet echt een romantische 'eerste keer'.
In het 'vrije' westen ondergaan vrouwen die een abortus willen, in de Amerikaanse staat Virginia, de vergelijkbare vernedering van de wettelijk verplichte vaginale echo. Penetratie met de dildocamera levert een gedetailleerder beeld op dan een gewone echo. Zo kunnen de vrouwen goed zien wat ze weg laten halen. 'Instemming met seks = instemming met elke vorm van penetratie', luidt de motivatie. Dat het verplichte karakter leidt tot een vorm van 'State Sponsored Rape' wordt genegeerd. Nu is er in Amerika nog méér aan de hand. Nadat Obama de bepaling doorvoerde dat religieuze instituten geen uitzonderingspositie meer krijgen en de pil van haar werkneemsters moeten vergoeden, sloeg de vlam in de pan. Het ene middeleeuwse, Republikeinse standpunt na het andere wordt de politieke ruimte ingeslingerd: staten hebben het recht om anticonceptie te verbieden, vrouwen dienen thuis te blijven en abortus is de grootste zonde, met als sadistische conclusie dat ook verkrachtingsslachtoffers moreel verplicht zijn hun kind te baren.
Hoewel de Amerikaanse dames hun rechten beter kunnen verdedigen dan de Egyptische, blijkt het recht op zelfbeschikking voor vrouwen, overal ter wereld, niet vanzelfsprekend. Afgelopen donderdag was het Internationale Vrouwendag, een prima gelegenheid om deze, en andere, issues aan de kaak te stellen. Maar in Nederland lijkt men de heupen van Ananda Marchildon vooralsnog interessanter te vinden.

Door Esther Wertwijn

Commentaar

Stilte

Een van de grootste Nederlandse zedenprocessen ooit werd maandag met veel kabaal na enkele uren al stilgelegd. Wat staat er op het spel? Spreekrecht. Hoofdverdachte Robert M. wil het, omdat hij zich miskend voelt door het beeld dat in de media van hem is neergezet. Hij wil geen monster zijn. Niemand wil een monster zijn. Nog voor de rechters zijn verzoek in overweging konden nemen, hadden M.'s advocaten de rechtbank al gewraakt. Waarom? Spreekrecht. De ouders van de jonge slachtoffers kregen het, ook al mag dat volgens de Nederlandse wet (nog) niet. Oneerlijk, vond M., dus moeten de rechters naar huis.
Met al dat gepraat over gepraat zou je bijna vergeten waar deze zaak eigenlijk over gaat. In de paar uur dat de rechtbank haar werk mocht doen, werd het door de rechercheurs nog eens uiteengezet. Ernstig seksueel misbruik bij ten minste 67 zeer jonge kinderen, sommigen slechts enkele maanden oud. Zelfgemaakte kinderporno van nog eens 34 kinderen. Vier computers, 246 cd-roms en zeventig diskettes met pornografische beelden. 43.803 pornografische foto's, 3672 films. Uitgeprint een slordige 800 kilometer aan zo schokkende beelden, dat de behandelende rechercheurs er psychologische bijstand voor nodig hadden. Dat is amper in woorden uit te drukken.
Het proces wordt stilgelegd om het recht om te praten. Maar valt hier wel over te praten? De meeste slachtoffers lukt het nauwelijks, als ze al kunnen. Onder al het lawaai is het hun stem van oorverdovende stilte die het diepste nagalmt.

Door Tirza de Fockert

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer

Lang leve de slush pile 1

Lang leve de slush pile

Hoe kan literair Nederland inclusiever worden als het steeds vaker weigert ongevraagde manuscripten aan te nemen? Een pleidooi voor een openboekbeleid. Lees meer

ALL-IN

Een levendig gebrek aan bescheidenheid

De allereerste kunsttrialoog op Hard//hoofd. Wat vonden redacteuren Jorne Vriens, Iris van der Werff en Vivian Mac Gillavry van de tentoonstelling ALL-INN in het HEM? Lees meer

Voor sommigen gelden nog steeds dezelfde reisbeperkingen

Voor sommigen gelden nog altijd dezelfde reisbeperkingen

Jonathan Luger is in de trein naar Amsterdam getuige van een ongehoorzaamheidsactie die niet bepaald burgerlijk is. Hij beseft hoe het internationale reisverkeer het afgelopen jaar voor vluchtelingen relatief weinig is veranderd. Lees meer

Essay: Boy's don't cry 1

Boys don't cry

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 1 met de films Mulan en Like father, like son. Lees meer

Nieuws in beeld: Donorhart uit een doos

Donorhart uit een doos

De heart-in-a-box kan (vlak) na het overlijden van een donor diens hart weer op gang laten komen. Illustrator Simcha van der Veen is diep onder de indruk. Lees meer

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer