Asset 14

Meisjes met supersoakers

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Deze week vier commentaren van onze redacteuren, in woord en beeld.

Ver weg

Clown

Silvio Berlusconi kondigde dit weekend zijn terugkomst aan in de Italiaase politiek. "De situatie is nu veel ernstiger dan toen ik vier jaar geleden de regering verliet uit verantwoordelijkheidsgevoel en liefde voor mijn land", aldus de 76-jarige politicus. Persbureau Ansa sprak over de terugkeer van de clown. Berlusconi is zeker een clown. Maar hij is niet de enige. Zijn politici, media en kiezers in onze democratie niet allemaal clowns geworden, slechts minder goed geschminkt dan Berlusconi?
De machtszucht waaraan Berlusconi lijdt, ligt volledig binnen de grenzen van hoe parlementaire democratieën zijn gaan functioneren. Behalve misschien een seksschandaaltje met een minderjarige hier en een veroordelinkje wegens belastingfraude daar, maar een beetje machtswellusteling heeft zo zijn schandaaltjes. Vermaak is de belangrijkste deugd van de moderne democraat, zonder vermaak geen zetels. Een vuistregel die Berlusconi zijn hele politieke carrière tot kunst verheven heeft. We zouden Berlusconi moeten prijzen dat hij het bankroet van de democratie zo inzichtelijk heeft gemaakt. Door zijn optredens zien we hoe buigzaam het volk, dat geen mening heeft, reageert op de grillen van de clown, hoezeer mediageneuzel regelrecht de papierbak in ratelt en de bestuurders zelf afgetrainde fraudeurs zijn die zich enkel interesseren in macht en seks.
Plato noemde democratie een slechte staatsvorm die de macht niet bij het volk legt, maar bij een populist die inspeelt op onderbuikgevoelens. Met zijn aldus verworven positie creëert de populist vervolgens een dictatuur. Onze dictaturen zijn variaties op die van Berlusconi, met hun dagelijks voorgeschotelde waanbeelden op de buis, hun liegende, egoïstische bestuurders en onverschillige massa’s die zich alleen bekommeren om hun zakgeld.

Door Thomas Rietstra

Ver weg

Meisjes met supersoakers

In Zweden heeft de populaire speelgoedleverancier Top Toy een speciale sekseneutrale editie van hun kerstcatalogus uitgebracht, waarin je jongetjes liefelijk het haar van een pop ziet borstelen en meisjes stoer worden afgebeeld met een supersoaker in de hand. De eerdere edities van de gids werden door de Zweedse ‘ReklamOmbudsman’ beticht van discriminatie naar aanleiding van een klacht van een basisschoolklas die bezig was met een project over gender- en sekseverschillen.
Zweden loopt vaker voorop als het gaat om het doorbreken van genderstereotypes, iets wat nog steeds keihard nodig is. Als kind word je, zelfs voor je geboorte al, langzaamaan in een hoek gedreven waarin je voorkeuren, smaak, gedrag en salaris alvast bepaald zijn aan de hand van wat je tussen je benen hebt zitten. En voor meisjes is deze hoek ver weg van techniek, bètavakken en uiteindelijk ver weg van écht gelijke kansen. De discussie over wat aangeboren en wat aangeleerd is blijft relevant, maar duidelijk is dat de kaders heel eenzijdig worden vormgegeven door speelgoedfabrikanten. Terwijl de praktijk hier vaak van afwijkt.
Mijn peetzoon, nu anderhalf, heeft twee favoriete speelgoeditems. Ondanks een kast vol blokken, duplo, knuffels, auto’s, emmers en schepjes trekt hij telkens weer stoffer en blik uit de keukenkast en de papierprullenbak onder het bureau vandaan. Ik zie een prachtige carrière als schoonmaker voor hem weggelegd, maar zijn alfamannetjes vader wil daar uiteraard niets van weten. Binnenkort krijgt hij een zusje en dan zal, gewenst of niet, een groot deel van de baby-inboedel worden aangepast. Kleertjes worden roze of een andere zoete pastelkleur en ballen veranderen in poppen.
Met mij als peettante heeft mijn vriendin een beetje Zweden in huis gehaald. Dat belooft alle goeds voor een net zo keuzevrije toekomst voor haar nog ongeboren dochter.

Door Noor Spanjer

Nieuws in Beeld

"Pijplijn"

Illustratie: Gemma Pauwels

Commentaar

Zero Dark Thirty

Schrijf op: Kathryn Bigelow wordt met Zero Dark Thirty de grote winnaar bij de 85ste Oscaruitreikingen in februari. De film over de zoektocht naar en de uiteindelijke executie van Osama Bin Laden is nog niet uit, maar heeft de eerste prijzen al binnen. Het gros van de recensenten dat de film in voorpremière heeft gezien is het over twee zaken eens: (1) de film is een meesterwerk; (2) de film verheerlijkt marteling.
David Edelstein roemt Bigelow in NYMag, maar ziet in Zero Dark Thirty een "borderline fascistic" statement. Glenn Greenwald van The Guardian gaat een stap verder door te stellen dat de film niet ondanks, maar dankzij de martelscènes zo wordt bejubeld in de Verenigde Staten. Het is een lofzang op de effectiviteit van marteling, immers “zonder martelingen, geen Bin Laden” lijkt Zero Dark Thirty te zeggen. De New York Times opent met de suggestie dat de film vooral Dick Cheney zal bevallen – omdat het hem en anderen zoals hem vrijspreekt van gewetensbezwaren. Al is het alleen maar omdat mensen met troebele moraal alles aangrijpen om hun ideeën te rechtvaardigen.
Maar is er daadwerkelijk reden om te denken dat de film martelen goedkeurt? Bigelow zegt met Zero Dark Thirty een journalistieke benadering te hebben gekozen die alleen opmerkt dat de CIA zich schuldig heeft gemaakt aan martelpraktijken. Maar ook Bigelow hoort zich te verantwoorden voor haar inhoudelijke keuzes. Ware het niet dat haar werk voor zich spreekt. Haar vorige film, het veelbekroonde The Hurt Locker, kreeg eveneens de kritiek oorlogspropaganda te zijn - maar wie die film heeft gezien, begrijpt dat de regisseuse haar oordeel over oorlog en geweld heel bewust uitstelt. Alsof ze aangeeft “dit is een complex moraal probleem wat ons allemaal ongemakkelijk maakt en juist daarom gaan we het er over hebben.”
"Dark Zero Thirty" en "torture" zijn op Twitter al dagen trending. Die Oscars kunnen Bigelow niet meer ontgaan.

Door Philip Montnor

Mail

Redactie

Gemma Pauwels is freelance illustrator en woont in Amsterdam.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziAdjunct-uitgever
het laatste
Filmtrialoog: Swallow

Swallow

Vanuit huis bekeken onze redacteuren de film Swallow. Die bleek veel meer dan een thriller met een absurde premisse. Lees meer

Hard//talk: De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

De goede kant van de geschiedenis is solidair, ook als het even niet uitkomt

Racisme is een diep verweven onderdeel van het narratief van Nederland, waar we nog dagelijks de gevolgen van kunnen zien en voelen. Het is niet genoeg om je stil en afzijdig te houden van onrecht: verandering vereist actie. Lees meer

Echte schrijvers stellen uit

Echte schrijvers stellen uit

Elke schrijver is bekend met uitstelgedrag. Professioneel uitsteller Nicolas Voet legt in zijn essay uit waar het gelummel vandaan komt, en waarom het broodnodig is. Lees meer

Terra Infirma (deel 1)

Terra Infirma (deel 1)

Terwijl het coronavirus zich in de eerste maanden van 2020 over de wereld verspreidde en verschillende overheden verschillende maatregelen troffen, observeerde Nicky Runge de gang van zaken in haar woonplaats Hongkong. Lees meer

 Anderhalvemetergymnastiek

Anderhalvemetergymnastiek

Voor illustrator Jente Hoogeveen kan 1 juli niet snel genoeg komen: dan mogen de eerste mensen weer mondjesmaats naar de sportschool. Hoe dat eruitziet? Lees meer

 O, Big Brother, Where Art Thou?

O, Big Brother, Where Art Thou?

Camera's op kruispunten en in gebouwen die je niet alleen volgen, maar zelfs herkennen en gegevens van je verzamelen. Hoe dichtbij is die dystopische toekomst? Lees meer

 Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Hemel en aarde worden bewogen om levens te redden, en je slaat aan het protesteren tegen het dragen van mondkapjes en de kortstondige inperking van je vrijheid. Illustrator Rueben Millenaar keek van boven op de aarde neer en zag een mensheid die elk gevoel van perspectief kwijt is. Lees meer

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Wie leest er tegenwoordig nog een horoscoop om te weten wat de dag, de maand het jaar je brengt? Nou, best veel mensen dus. Het is zelfs een wereldwijde trend. Ook Else Boer geeft toe regelmatig de astrologie in te duiken. Op zoek naar een verklaring gaat ze na wat astrologie de moderne mens kan bieden. Lees meer

 De ene bij is de andere niet

De ene bij is de andere niet

Wat als de ene bijensoort (onze geliefde honingbij) 299 andere bijensoorten verdrukt? Lees meer

 Damien Hirst is verknipt

Damien Hirst is verknipt

Ruim 30.000 dollar betaalde het New Yorkse kunstcollectief MSCHF voor een werk van Damien Hirst: een zeefdruk met 88 gekleurde stippen in elf rijen van acht. Geen weggegooid geld, als je het werk vervolgens in stukjes doorverkoopt. Lees meer

Reflecties van een proefkonijn

Reflecties van een proefkonijn (deel 3)

'Er is veel dat de wetenschap tot nu toe voor mekaar heeft weten te boksen, maar nog geen remedie tegen sociaal ongemak. Hoeft ook niet. Gaat vanzelf weer over.' Lees meer

Filmtrialoog: Solaris

Solaris

'Solaris' uit 1972 blijkt de perfecte film om in thuisquarantaine te bekijken. Lees meer

Hard//talk: Uit de coronacrisis een nieuwe economie in

Vanuit de coronacrisis naar een nieuwe economie

Als we nu echt rechtvaardig en solidair te werk willen gaan, moeten we de behoeftes van zwaar getroffen groepen zoals daklozen en vluchtelingen centraal stellen. Lees meer

Beste Susan

Beste Susan

Susan Sontag uitte zich nooit publiekelijk over haar lesbische geaardheid. Is dat wel eerlijk, vraagt Fien Veldman zich af. Ben je de maatschappij iets verplicht? Is er opheldering nodig als je seksuele identiteit niet uit je uiterlijk op te maken valt? En hoe zou je je dan moeten presenteren?  Lees meer

 Schrödingers Dictator

Schrödingers Dictator

Kim Jong-Uns onzichtbaarheid is voer voor speculaties: hij zou zijn overleden tijdens een operatie, zoek zijn of gewond geraakt bij een raketlancering. Dood of levend, zolang Kim zich niet in het openbaar heeft vertoond, is het enige logische antwoord: hij is het allebei. Pirmin Rengers illustreerde de dictator in superpositie. Lees meer

 De anderhalvemetersamenleving botst

De anderhalvemetersamenleving botst

In Apeldoorn proberen dertig kermisexploitanten de 'Kermis nieuw stijl' uit. Gaat prima. Lees meer

Dagboek van een proefkonijn

Dagboek van een proefkonijn (deel 2)

Hoelang houden mensen het vol in een kliniek en bloeit er weleens liefde op tussen proefpersonen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

 Groetjes uit mijn woonkamer

Groetjes uit mijn woonkamer

Jente Hoogeveen was er snel uit: als zij niet naar de tropen kan, haalt ze de tropen net zo makkelijk haar woonkamer. Lees meer

Het begin van een rouwwoordenboek

Het begin van een rouwwoordenboek

Na de dood van haar moeder besefte Babet te Winkel dat ze haar gevoelens niet met bestaande woorden kon omschrijven. Dus sloeg ze zelf aan het schrijven van een nieuw 'rouwwoordenboek'. Lees meer

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Wie zijn de mensen die zich als proefpersoon aanmelden en wat drijft hen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan