Deze week: het Mad Men-syndroom, aanstellerig gefladder in Frascati, Steve Jobs, Bright Eyes, Jonathan Franzen en onbeminde mannen in Amsterdam." /> Deze week: het Mad Men-syndroom, aanstellerig gefladder in Frascati, Steve Jobs, Bright Eyes, Jonathan Franzen en onbeminde mannen in Amsterdam." />
Asset 14

hard//talk III

Duiding bij het nieuws van afgelopen week, vanuit het hard en hoofd van onze redactie, dat is de ambitie van hard//talk. Graag horen we wat u van deze ambitie vindt. En van de uitvoering. Mailt u ons!

Illustratie: Kathrin Klingner

De filmclub

The King's Speech

Heb je als acteur dit jaar geen personage gespeeld dat worstelt met een handicap, psychose, een jeugd vol misbruik, homoseksualiteit, of op zijn minst een buitenlands accent, vergeet dan die Oscar: it’s not going to happen. Maar ben je een Britse thespiaan, in de rol van stotterende Royal, dan ben je van een gouden beeldje verzekerd. De laatste begunstigde van dit fenomeen is de hoofdrolspeler van de Britse film The King’s Speech. Voor zijn vertolking van de stotterende Koning George VI, ontving Colin Firth deze week al een golden globe in de categorie Beste Acteur. Ze houden ervan, die Amerikanen. Of het nu Helen Mirren is als The Queen of Julian Fellowes in Gosford Park, blauw bloed doet het goed in Hollywood. Ook in Engeland is de film een succes. Zelfs onder niet-koningsgezinden. Waarom?
Natuurlijk helpen de cast en het spel. Daarnaast zit het persoonlijke verhaal van de stotterende koning puik in elkaar en zijn de beelden excellent. The King’s Speech is gewoon een goede film. Toch is er nog iets aan de hand. Noem het: het 'Mad Men Syndroom'. Een stijlvolle evocatie van een verloren tijdperk dat veel ouderen missen en jongeren benijden. Het is niet verwonderlijk dat deze nostalgie de laatste tijd aanslaat bij jonge kijkers. Whisky in de ochtend, sigaret op kantoor, neger in de lift en vrouwtje thuis. Of achter de typemachine. Zo lekker simpel is het leven niet meer.
Toch zit het Mad Men Syndroom net als Don Draper iets complexer in elkaar. Want tegelijkertijd flatteert een serie als Mad Men haar hedendaagse kijker ook. Mad Men doet ons namelijk beseffen dat we het racisme en seksisme van de jaren zestig voorbij zijn, wij vooruitstrevende wereldburgers.
Het succes rondom The King’s Speech getuigt ook van dit syndroom. In deze tijden van economische misère en door populisme verscheurende naties verlangen we terug naar een tijd waarin we als één natie, aan de radio gekluisterd, luisterden naar onze koning, die ons opriep moed te houden in deze moeilijke tijden.

Door Annabel Troost

Commentaar

Het Feest in de Keuken

Afgelopen weekend organiseerde dansgezelschap Emio Greco | PC in Frascati in Amsterdam voor de tweede keer zijn Party in the Kitchen, een opmerkelijk evenement dat het midden houdt tussen een conferentie, een dansfestival en een voorproefprogramma van wat komen gaat.
EG | PC is als dansgezelschap in Nederland tamelijk uniek omdat het gezelschap zich presenteert als onderzoekslaboratorium, reizende academie, discussieforum en interdisciplinair kunstencentrum in één. Daarnaast blinken ze natuurlijk uit in aanstellerig gefladder in straksluitende, doorzichtige jurkjes en glitterkostuums. Het Feest in de Keuken is dan ook zowel een spektakel van nieuwe vormen om dans te presenteren, als een parodie van hoe de toekomst van de kunst eruit gaat zien.
Er was een interactieve installatie, Double Skin / Double Mind, waarin je met behulp van live synchronisatie een virtuele workshop kon volgen; een debat over de precaire toestand van de podiumkunsten; seminars en workshops over dansnotitie en bewegingsanalyse; filmvertoningen; en een hoop work in progress . Het was, kortom, allemaal erg contemporain. En innovatief, dat ook, natuurlijk.
EG | PC loopt voorop door de manier waarop ze hun praktijk tot onderwerp van discussie maken, maar diezelfde experimentele instelling kan ook een vrijbrief zijn voor loze pretenties (het is 'niet af', dus niet bekritiseerbaar). Het 'kijkje in de keuken' is open voor iedereen, en toch een feestje voor ingewijden. Maar het is beslist interessanter dan de meeste dansvoorstellingen. Als Leine en Roebana, Anouk van Dijk of het NDT zoiets zouden organiseren zou ik dáár heen gaan. Maar die dansen liever.

Door Floris Solleveld

Rolmodel

Steve Jobs

Steve Jobs is ziek. En als Steve Jobs ziek is, dan is het voor Applefanaten, Wired lezers, en de New York Times een beetje alsof Jezus op het punt staat gekruisigd te worden of de Dalai Lama de gevangenis in moet: iGadgetterij is een moderne religie, en Steve Jobs is God, profeet, en voorganger ineen. Nu gaat Jobs met verlof, en chief operating officer Timothy Cook valt voorlopig voor hem in. Dat deed Cook in 2009 ook al eens, en dat ging prima.
Na een rondgang langs technologie-experts concludeerde de Times dan ook, op de voorpagina nog wel, dat Cook inhoudelijk de juiste man voor Jobs’ job is. Maar, voegde de krant toe, de 'inspiratie' van Jobs zou 'onvervangbaar' zijn.
Dat krijg je ervan, wanneer je bedrijf wordt geleid door een icoon – dat werkt prima zolang het icoon in leven is is, maar veroorzaakt een hoop angst en beven wanneer het verkeerd dreigt te gaan. Toch, het allerengst is het natuurlijk voor Cook. Want we weten hoe religieuze fanaten zijn wanneer ze het vertrouwen verliezen – het gaat zó van hosanna naar ‘kruisigt hem!’, en dan kun je behoorlijk de sjaak zijn. Nu Timothy Cook zijn moet toch een beetje voelen als een penalty nemen tijdens de WK-finale, of tijdens een live televisieshow zo’n magnetische lus door een metalen parcours halen zonder dat de lichtjes gaan branden: zenuwslopend, en als je het verknalt, dan verknal je het ook écht. Dan wachten enkel verkettering, eenzaamheid, en de hel – en de voorpagina van de New York Times natuurlijk.

Door Lynn Berger

De letteren

Bright Eyes en Jonathan Franzen

De Amerikaanse band Bright Eyes treedt 19 februari op in Paradiso in Amsterdam. Aan het einde van de middelbare school wisselde ik met een paar vrienden altijd losse liedjes uit, waar we dan compilatiealbums van maakten. Daarop kwamen vaak liedjes terecht van Belle & Sebastian, Death cab for cutie en ook Bright Eyes. Maar de middelbare school is al weer een tijd geleden en langzaam verdween de band zo uit mijn herinnering tot ik ineens hoorde van het concert in Paradiso. En in Freedom, het laatste boek van Jonathan Franzen, wordt Bright Eyes ook enkele pagina’s lang besproken.
Richard Katz en Walter Berglund, twee hoofdrolspelers uit het boek, bezoeken in 2004 een concert van Bright Eyes. Dat was ongeveer de tijd dat ik bezig was met mijn compilatiealbums. Franzen grijpt het optreden aan om de muziekperceptie van generaties te bespreken. Volgens hem beleven onze leeftijdsgenoten muziek anders dan de generaties daarvoor. Richard Katz begrijpt tijdens het concert wel wat de jongere bezoekers aanspreekt, maar het doet hem zelf niet zo veel.
De generatie van Richard en Walter ging muziek luisteren als statement. De Talking Heads, Bob Dylan en de Undertones hadden idealisme en boosheid. Maar men gaat naar Bright Eyes gewoon om het leuk te hebben; om te horen wat je al kent en om vrienden te ontmoeten. Hoewel Richard leadsinger Conor Oberst goed vindt, vraagt hij zich af of hij meent wat hij zingt. De oprechtheid ontbreekt en het vermaak is oppervlakkig.
Ik weet het niet. Dat blijkt niet uit de liedjes op mijn compilatiealbums. Maar op 19 februari ga ik Walter en Richard achterna; Oberst diep in de ogen kijken om te zien of hij het meent.

Door Tim de Gier

Post Scriptum

Onbeminde mannen

Afgelopen dinsdag werd bekend gemaakt dat de politie in Amsterdam in 2009 bijna een kwart meer meldingen heeft binnengekregen van geweld tegen homoseksuelen dan in het jaar daarvoor. In 2009 kreeg de politie 371 meldingen binnen van homogerelateerde incidenten, waarvan er bij 82 sprake was van fysiek geweld. In 2008 lag het aantal geweldsincidenten nog op 54. Toch meent de Amsterdamse politie niet dat er sprake is van een stijging: ‘We hebben het gevoel dat mensen sneller de weg naar de politie weten te vinden,’ stelt een woordvoerder.
Volgens een onderzoek dat in 2008 aan de Universiteit van Amsterdam werd uitgevoerd, worden de meeste homo’s aangevallen op basis van de Amsterdamse straatcultuur, waarin mannelijkheid erg belangrijk is. Vooral voor jongeren van allochtone komaf is deze straatcultuur bepalend – waarbij de onderzoekers opmerken dat deze cultuur met hun geloof of dat van hun ouders weinig van doen heeft. De afkeer van de jongeren ligt in de opvatting en emoties van de jongeren over ‘mannelijkheid en seksualiteit’. Anale seks, vrouwelijk gedrag, en het zichtbaar zijn als homo passen daar niet bij.
Ook speelt volgens de onderzoekers de angst mee om door een homo versierd te worden. Een narcistisch punt, als ik dat zo stellen mag. Hoe dan ook: homo’s roepen bij de daders ergernis, walging en afkeuring op. Studies wijzen uit dat voorlichting over homoseksualiteit deze ergernis en walging kan wegnemen. De studie van de UvA stelt dat de voorlichting over homoseksualiteit op middelbare scholen in Amsterdam weinig voorstelt. Ik zie een ouderwets redengevend verband: ‘onbekend maakt onbemind’.
Noem ons ouderwets, maar wij hebben liever dat meer (homoseksuele) voorlichters hun weg naar middelbare scholen weten te vinden, dan dat meer slachtoffers hun weg naar de politie moeten zoeken. Wellicht dat de cijfers over het laatste, de cijfers van het voorgaande doen verbeteren. We blijven hopen.

Door Philip Huff

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Witte tranen

Witte tranen

Vaak kan geconfronteerd worden met een racistische misstap veel losmaken in witte vrouwen. Waar komt dat door? Fleur den Boer onderzocht het perfectionisme van witte vrouwen en hoe zogeheten 'witte tranen' racisme in de hand werken. Lees meer

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Wat hebben stieren en vrouwen gemeen? In dit essay ziet Barbara Haenen tijdens het bezoeken van een stierengevecht gelijkenissen met haar eigen ervaringen. Lees meer

Bijsturen 1

Bijsturen

In dit essay legt Belle de Rode de vinger op de zere plek. Ze beschrijft hoe zij de rol van bijsturende kapitein op zich moet nemen omwille van haar zieke vader, terwijl ze juist afscheid had willen nemen van de kritische kapitein die in haar huisde. Lees meer

Gelukkig zien jonge mensen het verband tussen toen en nu

Durf te leren van het verleden

Op Dag 150 van de wrede vergeldingsactie van Israël is een eind van de ‘slachting’ van Palestijnen nog niet in zicht. Schrijver Marte Hoogenboom vestigt haar hoop op activisten en journalisten die het verband tussen ‘toen’ en ‘nu’ durven zien. Lees meer

Reden tot paniek

Reden tot paniek

In dit droomachtige en persoonlijke essay blikt Wouter Degreve terug op zijn jeugd, en hij onderzoekt de effecten daarvan op het heden. Want 'de kracht van de plek waar je bent opgegroeid mag je nooit onderschatten.' Lees meer

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

In dit persoonlijke essay reflecteert Tom Kniesmeijer op queer activisme en literatuur, oftewel: de reden dat we strijden en schrijven. Lees meer

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Zelfs 150 jaar na de afschaffing van de slavernij, zijn de gevolgen daarvan nog steeds voelbaar. Veel Nederlanders zien helaas niet in hoe de koloniale geschiedenis het heden heeft vormgegeven. Pas als je de bloedrode draad door de Nederlandse geschiedenis begrijpt, kun je de huidige ontwikkelingen echt begrijpen stelt Jazz Komproe. ‘Een onzichtbare wond laat zich immers moeilijk genezen.’ Lees meer

:Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

In april 2023 werd een onschuldige dragqueen-voorleesmiddag plots het middelpunt van ophef. Opgefokt door radicaal-rechtse groeperingen, werd er die middag luid geprotesteerd tegen het initiatief. Op het verkeerde tijdstip, maar toch: de morele paniek was niet te overzien. Reden genoeg voor Rijk Kistemaker om na te gaan: die paniek, waar komt die vandaan? En wat zit er eigenlijk achter? Lees meer

Navelstaren als rebellie

Navelstaren als rebellie

Voor ons vorige magazine, schreef Lena Plantinga een essay over waarom het revolutionair is als vrouwen schrijven over emoties, liefde, alledaagse dingen en seks. ‘Ik schrijf omdat ik boos ben terwijl iedereen me altijd lief noemt.’ Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname

Het Sranantongo leeft

Het Sranantongo wordt steeds meer gesproken in Suriname om de massa aan te spreken. Toch is het Nederlands nog steeds de enige officiële taal van het land. Voor het drieluik dat Kevin Headley schrijft over hoe het koloniale verleden nog voortleeft in Suriname, gaat hij in dit derde en laatste deel in op de geschiedenis... Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname 1

Wie blijft er over na de kennisvlucht in Suriname?

Hoogopgeleiden trekken steeds vaker weg uit Suriname. In dit tweede deel van een drieluik over hoe het koloniale verleden doorleeft in Suriname, gaat Kevin Headley in op hoe de kennisvlucht zich verhoudt tot de economische staat van het land. Lees meer

Eenzaamheid trekt me niet, maar ik heb er behoefte aan

Eenzaamheid trekt me niet, maar ik heb er behoefte aan

Eva van den Boogaard schreef een brief aan Roland Barthes, die in zijn dagboeken over eenzaamheid en vrijheid schreef wat zij zelf niet kon verwoorden. ‘Je hebt me lang gerustgesteld, maar waar ik de herkenning eerst geruststellend vond, vind ik haar de laatste tijd steeds verontrustender.’ Lees meer

Suriname is één groot slavernijmuseum

Suriname is één groot slavernijmuseum

Een slavernijmuseum is niet genoeg. Kevin Headley stelt de vraag hoe Nederland Suriname tegemoet kan komen op gebied van cultureel erfgoed rondom het koloniale verleden. ‘Ik denk dat de belangrijkste vraag die Nederland aan Suriname moet stellen is: “Wat heb je nodig?”’ Lees meer

Wanneer steek je nou eindelijk je middelvinger op?

Wanneer steek je nou eindelijk je middelvinger op?

Waarom wil je nog altijd niet-homo en meer genderbevestigend zijn? In deze brief bespreekt Jochum de waanvrijheid rondom homoseksualiteit. Lees meer

Lieve Mr. Dickhead

Lieve Mr. Dickhead

Op 7 januari schreef N. een liefdevolle goedmaakbrief en wilde deze persoonlijk overhandigen aan M. Zeven dagen eerder, op nieuwjaarsdag, mondde een akkefietje uit in de dramatische afloop van hun kortstondige doch intensieve liefdesrelatie. Het bleef niet bij een enkele ochtendbrief. Lees meer

:The chosen family: Beelden van queer vruchtbaarheid

The chosen family: Beelden van queer vruchtbaarheid

Marit Pilage onderzoekt beelden van queer vruchtbaarheid in de kunst om zo de definitie van vruchtbaarheid, zwangerschap en ouderschap te herdefiniëren. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer