Deze week: het Mad Men-syndroom, aanstellerig gefladder in Frascati, Steve Jobs, Bright Eyes, Jonathan Franzen en onbeminde mannen in Amsterdam." /> Deze week: het Mad Men-syndroom, aanstellerig gefladder in Frascati, Steve Jobs, Bright Eyes, Jonathan Franzen en onbeminde mannen in Amsterdam." />
Asset 14

hard//talk III

Duiding bij het nieuws van afgelopen week, vanuit het hard en hoofd van onze redactie, dat is de ambitie van hard//talk. Graag horen we wat u van deze ambitie vindt. En van de uitvoering. Mailt u ons!

Illustratie: Kathrin Klingner

De filmclub

The King's Speech

Heb je als acteur dit jaar geen personage gespeeld dat worstelt met een handicap, psychose, een jeugd vol misbruik, homoseksualiteit, of op zijn minst een buitenlands accent, vergeet dan die Oscar: it’s not going to happen. Maar ben je een Britse thespiaan, in de rol van stotterende Royal, dan ben je van een gouden beeldje verzekerd. De laatste begunstigde van dit fenomeen is de hoofdrolspeler van de Britse film The King’s Speech. Voor zijn vertolking van de stotterende Koning George VI, ontving Colin Firth deze week al een golden globe in de categorie Beste Acteur. Ze houden ervan, die Amerikanen. Of het nu Helen Mirren is als The Queen of Julian Fellowes in Gosford Park, blauw bloed doet het goed in Hollywood. Ook in Engeland is de film een succes. Zelfs onder niet-koningsgezinden. Waarom?
Natuurlijk helpen de cast en het spel. Daarnaast zit het persoonlijke verhaal van de stotterende koning puik in elkaar en zijn de beelden excellent. The King’s Speech is gewoon een goede film. Toch is er nog iets aan de hand. Noem het: het 'Mad Men Syndroom'. Een stijlvolle evocatie van een verloren tijdperk dat veel ouderen missen en jongeren benijden. Het is niet verwonderlijk dat deze nostalgie de laatste tijd aanslaat bij jonge kijkers. Whisky in de ochtend, sigaret op kantoor, neger in de lift en vrouwtje thuis. Of achter de typemachine. Zo lekker simpel is het leven niet meer.
Toch zit het Mad Men Syndroom net als Don Draper iets complexer in elkaar. Want tegelijkertijd flatteert een serie als Mad Men haar hedendaagse kijker ook. Mad Men doet ons namelijk beseffen dat we het racisme en seksisme van de jaren zestig voorbij zijn, wij vooruitstrevende wereldburgers.
Het succes rondom The King’s Speech getuigt ook van dit syndroom. In deze tijden van economische misère en door populisme verscheurende naties verlangen we terug naar een tijd waarin we als één natie, aan de radio gekluisterd, luisterden naar onze koning, die ons opriep moed te houden in deze moeilijke tijden.

Door Annabel Troost

Commentaar

Het Feest in de Keuken

Afgelopen weekend organiseerde dansgezelschap Emio Greco | PC in Frascati in Amsterdam voor de tweede keer zijn Party in the Kitchen, een opmerkelijk evenement dat het midden houdt tussen een conferentie, een dansfestival en een voorproefprogramma van wat komen gaat.
EG | PC is als dansgezelschap in Nederland tamelijk uniek omdat het gezelschap zich presenteert als onderzoekslaboratorium, reizende academie, discussieforum en interdisciplinair kunstencentrum in één. Daarnaast blinken ze natuurlijk uit in aanstellerig gefladder in straksluitende, doorzichtige jurkjes en glitterkostuums. Het Feest in de Keuken is dan ook zowel een spektakel van nieuwe vormen om dans te presenteren, als een parodie van hoe de toekomst van de kunst eruit gaat zien.
Er was een interactieve installatie, Double Skin / Double Mind, waarin je met behulp van live synchronisatie een virtuele workshop kon volgen; een debat over de precaire toestand van de podiumkunsten; seminars en workshops over dansnotitie en bewegingsanalyse; filmvertoningen; en een hoop work in progress . Het was, kortom, allemaal erg contemporain. En innovatief, dat ook, natuurlijk.
EG | PC loopt voorop door de manier waarop ze hun praktijk tot onderwerp van discussie maken, maar diezelfde experimentele instelling kan ook een vrijbrief zijn voor loze pretenties (het is 'niet af', dus niet bekritiseerbaar). Het 'kijkje in de keuken' is open voor iedereen, en toch een feestje voor ingewijden. Maar het is beslist interessanter dan de meeste dansvoorstellingen. Als Leine en Roebana, Anouk van Dijk of het NDT zoiets zouden organiseren zou ik dáár heen gaan. Maar die dansen liever.

Door Floris Solleveld

Rolmodel

Steve Jobs

Steve Jobs is ziek. En als Steve Jobs ziek is, dan is het voor Applefanaten, Wired lezers, en de New York Times een beetje alsof Jezus op het punt staat gekruisigd te worden of de Dalai Lama de gevangenis in moet: iGadgetterij is een moderne religie, en Steve Jobs is God, profeet, en voorganger ineen. Nu gaat Jobs met verlof, en chief operating officer Timothy Cook valt voorlopig voor hem in. Dat deed Cook in 2009 ook al eens, en dat ging prima.
Na een rondgang langs technologie-experts concludeerde de Times dan ook, op de voorpagina nog wel, dat Cook inhoudelijk de juiste man voor Jobs’ job is. Maar, voegde de krant toe, de 'inspiratie' van Jobs zou 'onvervangbaar' zijn.
Dat krijg je ervan, wanneer je bedrijf wordt geleid door een icoon – dat werkt prima zolang het icoon in leven is is, maar veroorzaakt een hoop angst en beven wanneer het verkeerd dreigt te gaan. Toch, het allerengst is het natuurlijk voor Cook. Want we weten hoe religieuze fanaten zijn wanneer ze het vertrouwen verliezen – het gaat zó van hosanna naar ‘kruisigt hem!’, en dan kun je behoorlijk de sjaak zijn. Nu Timothy Cook zijn moet toch een beetje voelen als een penalty nemen tijdens de WK-finale, of tijdens een live televisieshow zo’n magnetische lus door een metalen parcours halen zonder dat de lichtjes gaan branden: zenuwslopend, en als je het verknalt, dan verknal je het ook écht. Dan wachten enkel verkettering, eenzaamheid, en de hel – en de voorpagina van de New York Times natuurlijk.

Door Lynn Berger

De letteren

Bright Eyes en Jonathan Franzen

De Amerikaanse band Bright Eyes treedt 19 februari op in Paradiso in Amsterdam. Aan het einde van de middelbare school wisselde ik met een paar vrienden altijd losse liedjes uit, waar we dan compilatiealbums van maakten. Daarop kwamen vaak liedjes terecht van Belle & Sebastian, Death cab for cutie en ook Bright Eyes. Maar de middelbare school is al weer een tijd geleden en langzaam verdween de band zo uit mijn herinnering tot ik ineens hoorde van het concert in Paradiso. En in Freedom, het laatste boek van Jonathan Franzen, wordt Bright Eyes ook enkele pagina’s lang besproken.
Richard Katz en Walter Berglund, twee hoofdrolspelers uit het boek, bezoeken in 2004 een concert van Bright Eyes. Dat was ongeveer de tijd dat ik bezig was met mijn compilatiealbums. Franzen grijpt het optreden aan om de muziekperceptie van generaties te bespreken. Volgens hem beleven onze leeftijdsgenoten muziek anders dan de generaties daarvoor. Richard Katz begrijpt tijdens het concert wel wat de jongere bezoekers aanspreekt, maar het doet hem zelf niet zo veel.
De generatie van Richard en Walter ging muziek luisteren als statement. De Talking Heads, Bob Dylan en de Undertones hadden idealisme en boosheid. Maar men gaat naar Bright Eyes gewoon om het leuk te hebben; om te horen wat je al kent en om vrienden te ontmoeten. Hoewel Richard leadsinger Conor Oberst goed vindt, vraagt hij zich af of hij meent wat hij zingt. De oprechtheid ontbreekt en het vermaak is oppervlakkig.
Ik weet het niet. Dat blijkt niet uit de liedjes op mijn compilatiealbums. Maar op 19 februari ga ik Walter en Richard achterna; Oberst diep in de ogen kijken om te zien of hij het meent.

Door Tim de Gier

Post Scriptum

Onbeminde mannen

Afgelopen dinsdag werd bekend gemaakt dat de politie in Amsterdam in 2009 bijna een kwart meer meldingen heeft binnengekregen van geweld tegen homoseksuelen dan in het jaar daarvoor. In 2009 kreeg de politie 371 meldingen binnen van homogerelateerde incidenten, waarvan er bij 82 sprake was van fysiek geweld. In 2008 lag het aantal geweldsincidenten nog op 54. Toch meent de Amsterdamse politie niet dat er sprake is van een stijging: ‘We hebben het gevoel dat mensen sneller de weg naar de politie weten te vinden,’ stelt een woordvoerder.
Volgens een onderzoek dat in 2008 aan de Universiteit van Amsterdam werd uitgevoerd, worden de meeste homo’s aangevallen op basis van de Amsterdamse straatcultuur, waarin mannelijkheid erg belangrijk is. Vooral voor jongeren van allochtone komaf is deze straatcultuur bepalend – waarbij de onderzoekers opmerken dat deze cultuur met hun geloof of dat van hun ouders weinig van doen heeft. De afkeer van de jongeren ligt in de opvatting en emoties van de jongeren over ‘mannelijkheid en seksualiteit’. Anale seks, vrouwelijk gedrag, en het zichtbaar zijn als homo passen daar niet bij.
Ook speelt volgens de onderzoekers de angst mee om door een homo versierd te worden. Een narcistisch punt, als ik dat zo stellen mag. Hoe dan ook: homo’s roepen bij de daders ergernis, walging en afkeuring op. Studies wijzen uit dat voorlichting over homoseksualiteit deze ergernis en walging kan wegnemen. De studie van de UvA stelt dat de voorlichting over homoseksualiteit op middelbare scholen in Amsterdam weinig voorstelt. Ik zie een ouderwets redengevend verband: ‘onbekend maakt onbemind’.
Noem ons ouderwets, maar wij hebben liever dat meer (homoseksuele) voorlichters hun weg naar middelbare scholen weten te vinden, dan dat meer slachtoffers hun weg naar de politie moeten zoeken. Wellicht dat de cijfers over het laatste, de cijfers van het voorgaande doen verbeteren. We blijven hopen.

Door Philip Huff

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer

Lang leve de slush pile 1

Lang leve de slush pile

Hoe kan literair Nederland inclusiever worden als het steeds vaker weigert ongevraagde manuscripten aan te nemen? Een pleidooi voor een openboekbeleid. Lees meer

ALL-IN

Een levendig gebrek aan bescheidenheid

De allereerste kunsttrialoog op Hard//hoofd. Wat vonden redacteuren Jorne Vriens, Iris van der Werff en Vivian Mac Gillavry van de tentoonstelling ALL-INN in het HEM? Lees meer

Voor sommigen gelden nog steeds dezelfde reisbeperkingen

Voor sommigen gelden nog altijd dezelfde reisbeperkingen

Jonathan Luger is in de trein naar Amsterdam getuige van een ongehoorzaamheidsactie die niet bepaald burgerlijk is. Hij beseft hoe het internationale reisverkeer het afgelopen jaar voor vluchtelingen relatief weinig is veranderd. Lees meer

Essay: Boy's don't cry 1

Boys don't cry

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 1 met de films Mulan en Like father, like son. Lees meer

Nieuws in beeld: Donorhart uit een doos

Donorhart uit een doos

De heart-in-a-box kan (vlak) na het overlijden van een donor diens hart weer op gang laten komen. Illustrator Simcha van der Veen is diep onder de indruk. Lees meer

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Verkrachting vindt niet plaats in een vacuüm

Linkse mensen hebben vaak het idee dat zij buiten en boven de 'verkrachtingscultuur' staan, meent Harriet Bergman. Maar iemands politieke overtuiging zegt weinig over hoe diegene daadwerkelijk met machtsverschillen omgaat. Lees meer

Constant in verbinding en toch eenzaam

Constant in verbinding en toch eenzaam

Een plek waar je echt alleen bent en niet steeds naar je telefoon kunt grijpen. Waar vinden we die nog? Stefanie Gordin denkt met heimwee terug aan haar tijd in de Russische datsja's. Lees meer

 Giftige goudkoorts

Giftige goudkoorts

Jaarlijks belandt meer dan 130.000 kilo kwik - gebruikt voor het vinden van goud - in de Surinaamse natuur. Lees meer

Het vervolg van een rouwwoordenboek

Het vervolg van een rouwwoordenboek

De persoonlijke worsteling van Babet te Winkel om woorden te vinden voor haar rouw, was helemaal niet zo persoonlijk. Ze ontving vele berichten van mensen die zich in haar rouwwoordenboek herkenden. Dit is het vervolg van haar rouwwoordenboek. Lees meer

Hard//talk: Wie Thierry volgt

Wie Thierry volgt

Thierry Baudet heeft er heel wat kiezers bij die simpelweg hun vrijheid terug willen. Julius Koetsier vreest dat zij verzeild zullen raken in een moeras van verzinselen over UFO's en dinosaurussen. Lees meer

Nooit meer hier

Nooit meer genocide (hier)

Nooit meer genocide, dat beloven we elkaar op 4 mei. Maar wat zijn de lessen van 4 mei waard als we ze niet kunnen toepassen om nú een groep in nood te redden? Lees meer

Nieuws in beeld: Volle terrassen, volle ic's

Volle terrassen, volle ic's

Het demissionaire kabinet gaf groen licht voor het openen van de terrassen - en dus ook voor volle ic's. Lees meer

Ali B gaat je niet redden

Ali B gaat je niet redden

‘Self made men’ prediken in online succescursussen dat succes voor iedereen binnen handbereik ligt. Lees meer