Illustratie: Anne Brakema

De maand van de filosofie gaat nergens over, de Deense cinema triomfeert, Jon Stewart is kritisch op Obama, in Kosovo is de Balkanoorlog nog steeds bezig en Louis Theroux gaat weer bij de familie Phelps langs. Een nieuwe hard//talk!" />

Illustratie: Anne Brakema

De maand van de filosofie gaat nergens over, de Deense cinema triomfeert, Jon Stewart is kritisch op Obama, in Kosovo is de Balkanoorlog nog steeds bezig en Louis Theroux gaat weer bij de familie Phelps langs. Een nieuwe hard//talk!" />
Asset 14

Bill Klinton-boulevard

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Graag horen we wat u van deze rubriek vindt. Mailt u ons!

Rolmodel

Louis Theroux is terug

Thank God for dead faggot soldiers. Kent u ze nog? De familie Phelps, alias De Meest Gehate Familie Van Amerika? Een bijnaam die de Phelpjes te danken heeft aan BBC-journalist Louis Theroux, die in 2007 de documentaire The Most Hated Family of America maakte. Hierin was te zien hoe de mediageile familie begrafenissen van in Irak gesneuvelde soldaten verstoort en gezellig samen protestborden schildert (maak jij God hates fags paars? Dan verf ik Jews burn in hell wel geel). “Even for you, that was surprisingly offensive," zegt de zachtaardige Theroux enkel. Ik was meteen fan van de eigenaardige journalistiek, die eerder geek dan Gonzo te noemen is.
Theroux, die furore maakte met zijn reportages over Amerikaanse gekte, kon geen genoeg krijgen van de familie. Afgelopen zondag was zijn vervolg-reportage over de krankzinnige familie op televisie te zien. Ik was er speciaal voor thuis gebleven. Met zijn ingenieuze stijl charmeerde hij pornosterren, Nazi's en de Hamiltons. Maar zou Theroux deze familie opnieuw voor zich weten te winnen?
Het lijkt er niet op. De Phelps trappen niet meer in de zogenaamde onbeholpenheid van de welgemanierde Engelsman. Toch mag Theroux wel weer binnenkomen. Graag zelfs: "It's good for ratings, so welcome back." Opnieuw zien we dus hoe de familie scheldt en treitert, de eigen kinderen verstoot en Lady Gaga (swopperduivel) parodieert.
Maar het verveelt. Waarom opnieuw een schijnwerper op een stel mediageile idioten? Normale mensen denken vaak dat extreem gedrag extra boeiend is, maar eigenlijk is het heel voorspelbaar. Radicale gekken staan weinig gedifferentieerd in de wereld. De variatie tussen normale mensen is uiteindelijk veel groter dan de variatie tussen malloten. Misschien moet Theroux eens bij de doorsnee Amerikaan op bezoek.

Door Annabel Troost

Ver weg

De Sarkozy-boulevard

Wat moeten we vinden van de NAVO-bommen op Libië? Moeten we met een cynisch lachje wijzen op de economische belangen, of moeten we met enige trots roepen dat onze leiders snel hebben gereageerd op een dreigende volkerenmoord? Iedereen worstelt met deze vragen, behalve de Libische rebellen. Zij juichen voor Sarkozy en lijken even te vergeten dat ze deels tegen uit Europa afkomstige wapens vechten. Maar hoe reageren wij? En nog belangrijker: hoe lang gaat dit duren? Het enige vergelijkingsmateriaal dat we hebben, is de Kosovo-oorlog uit 1999.
In Pristina, de hoofdstad van Kosovo, heb je de Bill Klinton-boulevard. Ze hebben zelfs een heus standbeeld van hun held 'Biel'. Overal hangen Amerikaanse vlaggetjes en restaurants hebben namen als ‘Liberty Food’. De Kosovaren schudden enthousiast je hand wanneer je zegt dat je uit Nederland komt: wij erkenden als een van de eersten de onafhankelijkheid van dit ministaatje.
Maar er hangt ook een spanning in de lucht, die direct heel zwaar op je gemoed drukt. In Servië en Bosnië-Herzegovina zie je ook nog veel pijn en verongelijktheid in de ogen, maar het leven is doorgegaan. In Kosovo is de Balkanoorlog nog niet afgelopen. Pristina wordt bevolkt door honderden, misschien wel duizenden Westerse diplomaten, NGO’s en bedrijven, die allemaal wat van het zwaar gehavende landje willen maken. Ondertussen weigert Servië het gebied op te geven, gesteund door Rusland, China en gek genoeg Spanje, dat de eigen opstandige provincies niet op ideeën wil brengen. Het is één grote touwtrekwedstrijd.
De Kosovaarse staat is met Prittstift aan elkaar geplakt en dat zie je terug in de werkloosheid en de corruptie. Het optimisme is kunstmatig, als een moeder die na een familieruzie met waterige ogen glimlacht en zegt: “Nou, jongens, ik heb een lekker toetje gemaakt!”
Ik vermoed dat de Nicolas Sarkozy-boulevard in Tripoli net zo’n deprimerende kutplek wordt.

Door Rutger Lemm

Nieuws in beeld

Nederlanders worden steeds optimistischer

Illustratie: Anne Brakema

Machtige Media

Jon Stewart versus Barack Obama

Barack Obama ligt onder vuur. The New Yorker wijst op de holle retoriek in de State of the Union, Slate klaagt dat Obama weinig van zich liet horen tijdens de revolutie in Egypte en Jon Stewart roept dat Obama zich ten koste van Amerika als nobele weldoener opstelt. Dat is kritiek uit een onverwachte hoek.
De klassieke linkse media in de Verenigde Staten doen er alles aan om te voorkomen dat je hen kan beschuldigen van partijdigheid. Het is natuurlijk wel zo fijn als je favoriete nieuwsbron niet blind achter een partij aan loopt. Het probleem is alleen dat klassiek rechtse nieuwsbronnen als bijvoorbeeld Fox dat wel doen. Glenn Beck en Bill O’Reilly schamen zich er niet voor elke week hysterisch te roepen dat Obama een communist is die onze baby's komt opeten.
Laat The New Yorker, The Daily Show en Slate geen linkse varianten van Fox worden. Kritiek is goed, maar als we allemaal de beeldvorming gaan kritiseren is er niemand meer die naar het beleid kijkt. Ik ben een groot voorstander van Obama, juist omdat hij niet als een kip zonder kop keuzes maakt en dat vervolgens met retorische truukjes gaat uitleggen. Hij wikt en weegt en dan gaan Hendrik Herzberg, Christopher Hitchens en Jon Stewart dat uitleggen als 'falen in het uitleggen van zijn beleid.' Dat is oppervlakkige analyse. Laat dat vooral aan Fox over.
De echte scheiding in de politieke media is ook niet tussen links en rechts, maar tussen oppervlakkig geschreeuw en echte analyse. Laat dat gat vooral groot blijven. Als de 'kwaliteitsmedia' zich ineens ook alleen maar met oppervlakkige kritiek gaan bezig houden, dan hebben we over twee jaar Sarah Palin als president. Eén voordeel: dan is inhoudelijke kritiek op de president wel weer makkelijk.

Door Tim de Gier

Commentaar

De week van de filosofie: het echte leven

April is de Maand van de Filosofie, en zoals gebruikelijk interesseert dat me geen hol. Het thema ‘Het Echte Leven’ maakt het er niet beter op. Stine Jensen vertelt ons dat Facebook fake is, Joke Hermsen zegt dat we niet moeten leven naar de kloktijd, Joep Dohmen roept dat ons leven een kunstwerk moet zijn en Vrij Nederland gaat op retraite met Henk Barendregt. Door het hele land zijn ‘Socratische gesprekken’, Rob Riemen eist meer aandacht voor ‘zaken van de geest’, en Rob Wijnberg zal ook wel ergens opduiken. Geef mijn portie maar aan Fikkie.
Voor wie filosofie gestudeerd heeft, brengt de maand van de filosofie niet veel nieuws. Het is makkelijk om dan neerbuigend te doen over ‘populaire filosofie’. De vraag is alleen wat je daar tegenover wilt stellen. Het dedain is wederzijds: toen VN twee jaar geleden de tien belangrijkste denkers van Nederland opsomde, zaten daar geen onderzoekers tussen, maar publicisten als Bas Heijne, Marjolein Februari en Paul Scheffer. Je zou haast denken dat academische filosofen een probleem hebben met het Echte Leven.
Het punt is: het dedain is terecht, van beide kanten. Filosofisch onderzoek gaat inderdaad te veel over filosofie-interne kwesties en commentaren op commentaren, ‘iets doen met Heidegger’, ‘post-analytische benaderingen’ und so weiter. En de Maand van de Filosofie gaat helemaal nergens over. Terwijl het politieke debat van kretologie en visieloosheid aan elkaar hangt, en de culturele sector niks beters weet te verzinnen dan ‘schreeuwen om cultuur’, gaat lezend Nederland eens fijn een Socratisch gesprek houden over ‘Het Echte Leven’. Wat meer realiteitszin zou geen kwaad kunnen.

Door Floris Solleveld

De filmclub

In a Better World: het Crash-effect

Honderd jaar geleden bevond de Deense cinema zich middenin zijn ‘Golden Age’. Het jonge medium kende nog geen geluid, geen kleur én geen Oscars. Ook nu kan Denemarken zich met namen als Lars von Trier, Thomas Vinterberg, Susanne Bier en Anders Thomas Jensen bogen op een bovengemiddeld aantal interessante regisseurs. Terwijl Von Trier de titel van zijn nieuwste project (The Nymphomaniac) liet bepalen door de wetten van de commercie, bezorgden Bier en Jensen de Denen met In a Better World de eerste Oscar voor Beste niet-Engelstalige film in meer dan twintig jaar.
Net als Von Trier lijken ook zij niet vreemd van effectbejag, want In a Better World injecteert de kijker met een overdosis drama. Het ‘Crash-effect’ noemt IndieWIRE het, naar de film die in 2006 verrassend het felst begeerde gouden beeldje van de filmindustrie won. Niet een ontluikende en taboedoorbrekende liefde tussen twee cowboys, maar de hyperbolische vertelling over rassen en klassen wist de jury toen als beste film te overtuigen.
Nu waren de overige kanshebbers voor de prijs waarmee In a Better World uiteindelijk aan de haal ging, ook geenszins fijnzinnig en subtiel. Zo mogelijk herbergt het Mexicaanse Biutiful zelfs meer drama dan de Deense winnaar. Niet gedragen door twee gezinnen zoals in de vertelling van Bier en Jensen, maar door één man. Een overtuigend acterende en breedgeschouderde Javier Bardem, dat wel.
Ook in het pontificaal presenteren van morele dilemma’s komen de Mexicaanse en Deense film overeen. Maar waar de ethische grondslag van Uxbal (Bardem) wordt gekenmerkt door een vanzelfsprekende en bijna onvermijdelijke ambiguïteit, is goed en kwaad in In a Better World helderder gescheiden. Niet op het niveau van de personages, wel op dat van hun keuzes. Goede óf slechte keuzes. Recht aan de werkelijkheid doet dit verder vakkundig in elkaar gestoken sociale drama daarmee niet. Maar ach, die gekke goeie ouwe werkelijkheid, daarvan weten de grijze mannen van de Academy toch niet wat het is.

Door Boy van Dijk

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

 The Notorious RBG is niet meer

The Notorious RBG is niet meer

Illustrator Pirmin Rengers maakte dit prachtige portret ter ere van Ruth Bader Ginsburg, de Amerikaanse opperrechter die afgelopen vrijdag overleed. Lees meer

 'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

Maar liefst 14.000 asielaanvragen zouden nog voor het eind van 2020 behandeld moeten zijn, zo is de doelstelling van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Lees meer

Nostalgische saus

Nostalgische saus

Onze maatschappij kent momenteel veel nostalgische oplevingen. Kunstenaar Sandra Mackus betrapt zichzelf erop dat ze in haar werk ook met het verlangen naar vroeger speelt. Hoe blijft ze authentiek en oprecht? Haar recept is verbluffend simpel. Lees meer

Heimwee in het Heilig Land - een triptiek 1

Heimwee in het Heilig Land

Lies Defever passeerde de muur tussen Israël en Palestina, en ontmoette twee volken met heimwee naar de toekomst. Lees meer

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Wat hebben nostalgie en camp met elkaar van doen? Rijk Kistemaker kwam erachter dat deze twee fenomenen nauwer verbonden zijn dan we in eerste instantie misschien denken. Een essay over de troost van het abjecte en de overdaad, van schorseneren en Meryl Streep, van de glitters en parels in een gezamenlijke queercultuur. Lees meer

Automatische concepten 44

Op weg naar andere relatie- en woonvormen

Een romantische relatie die niet wordt getypeerd door exclusiviteit of samenwonen, wordt opeens een vrije ruimte om op onderzoek te gaan en zelf te creëren, aldus Babet te Winkel. Lees meer

Filmtrialoog: De Beentjes van Sint Hildegaard

De Beentjes van Sint Hildegard

Onze redacteurs zagen het speelfilmdebuut van Herman Finkers als acteur en scenarist, een sympathiek liefdesverhaal dat desalniettemin de nodige pijn niet schuwt. Lees meer

 Eet je bord leeg!

Eet je bord leeg!

De Chinese president Xi Jinping heeft de aanval geopend op voedselverspilling in zijn land. Lees meer

 Geef mij mijn (waan)zin

Geef mij mijn (waan)zin

Illustrator Rueben Millenaar ziet het kookpunt van de onvrede om de coronamaatregelen steeds dichterbij komen. Lees meer

Tempo Doeloe -

Tempo Doeloe - Verbonden met een omstreden verleden

De jaarlijkse herdenking van de capitulatie van Japan in 1945 roept bij Vivian Mac Gillavry gemengde gevoelens op. Als tweede generatie oorlogsslachtoffer groeide ze op met nostalgische verhalen over Tempo Doeloe, maar vindt ze de steeds luider klinkende kritiek op het koloniale verleden terecht. Een essay over het omgaan met een koloniaal verleden in je familie, verbintenis voelen en je eigen gedachten daarover vormen. Lees meer

 Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Realityknaller Big Brother komt terug, en er is beslist geen tekort aan aanmeldingen. Lees meer

Filmtrialoog: Der Fall Collini

Der Fall Collini

Redacteurs Ruby Sanders, Rosanna Baas en Oscar Spaans togen naar de bioscoop om Der Fall Collini te zien, een rechtbankthriller met een verrassende inkijk op een onderbelicht stukje naoorlogse geschiedenis. Lees meer

Op de corona-top waande Rutte zich in zijn eigen sprookje

Op de corona-top geloofde alleen Rutte zijn eigen sprookje

Onder het mom van solidariteit probeerde onze premier destructief neoliberalisme te exporteren. Daarmee schiet hij Nederland alleen maar in de voet. Lees meer

 Flierefluiters op tournee

Flierefluiters op tournee

Waarschijnlijk pikten de vogeltjes het lied op tijdens het overwinteren in nabijheid van hun soortgenoten uit het westen. Maar waarom nou juist déze hit het goed doet? Dat blijft voorlopig waarschijnlijk een raadsel. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan