Illustratie: Mirjam Dijkema

Deze week gaat alles kapot: Libië, Japan, Elizabeth Taylor, de hele mannelijkheid en Rebecca Black." />

Illustratie: Mirjam Dijkema

Deze week gaat alles kapot: Libië, Japan, Elizabeth Taylor, de hele mannelijkheid en Rebecca Black." />
Asset 14

Apocalyps

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Graag horen we wat u van deze rubriek vindt. Mailt u ons!

Illustratie: Mirjam Dijkema

Ver weg

Verdachte vliegtuigen

Nederland gaat deelnemen aan de internationale militaire interventie in Libië. Zes F-16’s zijn vertrokken naar Sardinië, vanwaar ze ingezet zullen worden om het wapenembargo te handhaven. “Wij gaan patrouilleren in de lucht, kijken of er verdachte vliegtuigen rondvliegen, die daar niet mogen vliegen, die eventueel wapens naar Libië zouden willen brengen en dan gaan we ze onderscheppen” zegt Johan 'Cake' van Deventer, de verantwoordelijke commandant van de Nederlandse Luchtmacht.
De cadans van zijn statement doet een beetje denken aan George W. Bush. En aan een andere oorlog. Die insinuatie, die van een militaire missie zonder duidelijke doelen en die van een oorlog zonder eind verschijnt nu ook voorzichtig (of minder voorzichtig) in de media. Toch is deze latente populistische vergelijking niet geheel eerlijk. We hebben hier te maken met een uit de klauwen lopende burgeroorlog en niet een militaire inval in een zogenaamd 'stabiele situatie'. Wat dat betreft gaat eerder de vergelijking op met de Navo-interventie in de Kosovo oorlog (maart 1999), waarmee de Serviërs werden gedwongen zich terug te trekken en Kosovo de facto autonoom werd. Toen was er echter geen steun van de VN, noch was er voor Nederlandse deelname toestemming verleend door het parlement.
De bittere realiteit is daarentegen dat de situatie in Libië voorlopig behoorlijk slecht is, en ook met een rap militair succes zal stabiliteit zich niet direct aandienen. In die broeierige voedingsbodem kunnen we alleen maar toezien hoe populistische schimmels zich de komende weken dankbaar zullen nestelen.
Op een foto in de krant staat SP-kamerlid Harry van Bommel in het Kamergebouw met generaal Van Uhm, Middendorp en D66 voorman Pechtold te praten. Hun gezichten staan ontspannen in de lach, maar achter ieders rug worden de potloden geslepen.

Door Elon Heymans

De filmclub

Liz is dood, lang leve Liz

Elizabeth Taylor is overleden. Als u een excuus zocht voor een echte filmavond, heeft u hem bij deze gevonden. De actrice maakte namelijk meer dan 50 films (en trouwde in de loop van haar turbulente liefdesleven acht keer, maar dat terzijde) waaronder vele klassieker als Who's afraid of Virginia Woolf?, Butterfield 8 en Cleopatra. De man die in elf (!) films Taylors tegenspeler was (en in twee van haar huwelijken), was de Britse acteur Richard Burton. Hij schreef over zijn gewezen vrouw de legendarische woorden; “She is famine, fire, destruction, and plague, she is the Dark Lady of the Sonnets, the only true begetter… Her breasts were apocalyptic, they would topple empires down before they withered. Indeed, her body was a miracle of construction and the work of an engineer of genius… It was true art…"
Geen wonder dat hij aan één gefaald huwelijk met Liz niet genoeg had. Want, eerlijk is eerlijk: Taylors verschijning wás kunst. En goddank voor ons is dat kunstwerk vastgelegd. In haar twaalfjarige onschuld in het melodramatische National Velvet (1944), in haar sletterigheid in Butterfield 8 (1960, Taylor met heupen waar Marilyn Monroe nog jaloers op kon zijn), als verveelde flirt in Giant (1956), of als exotische ijskoningin in Cleopatra (1963). Maar haar epische kunstwerk komt misschien nog wel het beste tot zijn recht in de belichaming van een alcoholistisch secreet in het eveneens eerder genoemde Who's Afraid of Virginia Woolf (1966). Er is geen apocalyptischer kreng te vinden in de gehele filmgeschiedenis dan hoofdrolspeelster Martha, en Liz speelt deze rol met verve. Bewaart u deze film tot het laatst en hef vervolgens uw glas op Liz Taylor, een episch secreet en een apocalyptische schoonheid. Een echte filmster dus, en geen bordkartonnen popje, maar The dark lady of the sonnets.

Door Meredith Greer

Beeld: Irene Wiersma

Rolmodel

Whiskey

Volgens Tom Ford mag de moderne man geen korte broeken dragen. In een interview met het tijdschrift Another Man heeft de designer vijf richtlijnen opgesteld waarmee de man uit de grote stad de zomer in moet gaan. Naast zeer verrijkend levensadvies als ‘laat de beste versie van jezelf zien’ en ‘wees geen racist’, raadt Ford mannen aan om geen korte broeken en teenslippers te dragen, tenzij op het strand of in het zwembad.
Bij Veronica maken ze zich ook zorgen om de man. In het programma Man! Liberation Front (M!LF) proberen presentatoren Steye van Dam en Victor Brands mannen te bevrijden van het drinken van kruidenthee, gezichtscrème en yoga-les. De echte man moet terug komen. Dus posteren ze op de site twee mannen, voor een glas bier, omringd door schaars geklede vrouwen. Tom Ford wil de ijdele man terug en Veronica wil de holbewoner terug. Wat nu? Holbewoner worden of ijdeltuit?
Maar de grootste lofzang op de mannelijkheid kwam de laatste weken van Torre Florim, de zanger van De Staat, die een cover van Tom Waits zong bij DWDD. Zet gewoon een Tom Waits-album op om even terug te keren naar je oergevoel: "Dan wil je hard rijden... Dan wil je whiskey drinken met je vrienden... In de hel."

Door Tim de Gier

Commentaar

Koude kansberekening

Dinsdag, elf dagen na de verwoestende aardbeving en daaropvolgende tsunami in het noordoosten van Japan kregen de Fukushimareactoren weer stroom. Een kernramp à la Tsjernobyl leek bezworen. Maar woensdag 24 maart was het nog altijd niet duidelijk hoe gevaarlijk de zwarte wolken zijn die uit reactor 3 komen, en blijken ook drinkwater, melk en groenten uit het gebied een gevaar voor de gezondheid te vormen. Er is in Japan dus nog geen reden tot opluchting. De rest van de wereld schaft intussen massaal geigertellers aan om zich te wapenen tegen de onzichtbare, radioactieve vijand.
Angst voor onveilige kerncentrales steekt ook in Holland de kop op, maar volgens minister Verhagen hoeven we ons nergens zorgen over te maken: er zijn hier immers bijna nooit aardbevingen. Maar ik wil niet gesust worden met de vage belofte dat 'de ervaringen in Japan zullen worden meegenomen bij het vaststellen van de veiligheidseisen' van een nieuwe kerncentrale. De ervaringen in Japan hebben wereldwijde consequenties en zouden aanleiding moeten zijn voor fundamentele veranderingen. Ik wil dat er meer wordt meegenomen dan koude kansberekening; het gebruik van kernenergie moet ernstig overwogen worden.
Maar afscheid nemen van kernernergie brengt politieke en economische risico's met zich mee, en de nucleaire U-turn van Angela Merkel werd haar dan ook niet in dank afgenomen. Toch zouden politieke leiders nog veel verder moeten gaan dan Merkel al doet. Hoe verwoestend moet een ramp zijn om te beseffen dat ons huidig energieverbruik onhoudbaar is? Hoeveel mensen moeten er vergiftigd worden om te begrijpen dat we onze levensstijl blijvend zullen moeten veranderen om deze wereld niet om zeep te helpen? Dit is het moment om na te denken over fundamentele vragen als overbevolking, overconsumptie en overproductie. En niet om tsunami's af te zweren en stug door te gaan op de ingeslagen weg.

Door Roos Euwe

Post Scriptum

Rebecca Black

Rebecca Black is een internetsensatie. De dertienjarige uit Anaheim Hills, Californië, afkomstige zangeres, trok met de clip van haar liedje Friday op YouTube al meer dan dertig miljoen views. In twee weken tijd. Via Twitter, Facebook en Tumblr groeide het lied uit tot hype als the worst song ever.
De meeste haters slachten Black en het lied om twee redenen: haar zangstijl en de tekst.
Pubers hoeven niet per se slechte popzangers te zijn: Lulu was vijftien toen ze Shout inzong, Alex Chilton van The Letter was zestien. Maar zij konden zingen, ook zonder Autotune en bovendien waren dat goede liedjes. Rebecca Black kan inderdaad niet zingen; haar stem heeft een irritant timbre.
Dan de tekst: Black schreef het lied niet zelf. Het werd geschreven door twee muziekproducers. Blacks moeder betaalde hen 2000 dollar zodat haar dochter het kon opnemen. Moet je je voorstellen: je moeder die 2000 dollar betaalt om je voor meer dan dertig miljoen mensen voor schut te zetten.
Wat maakt de tekst van ‘Friday’ nou zo slecht? Het lied is een puik voorbeeld van stating the obvious: "Tomorrow is Saturday / And Sunday comes afterwards." No shit, Sherlock.
En dan de clip: het enthousiasme van de zanglijn – "partying, partying" – wordt allemaal zo uitgespeeld dat het tenenkrommend is. Authenticiteit, het is een lastig woord om te gebruiken (en een nog lastiger woord om te definiëren), maar zoals Malcolm Gladwell in Blink betoogt: het gevoel hiervoor zit in onze ogen, in de onderbuik, in wat de Duitsers – nou ja, het punt is: Rebecca Black is door en door nep.
Je gelooft helemaal niet dat ze zin heeft in vrijdag en een feestje. Waar Black zin in heeft, is beroemd worden. Net als de rest van dertienjarige jongens en meisjes die zich tegen een leven van werken en onbekendheid willen wapenen. Dat is haar gelukt. Nu kijken hoe haar ranke schouders de weelde dragen. Volgens mij kan ze niet wachten tot het weer weekend wordt.

Door Philip Huff

Mail

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Reuzenalken

De laatste reuzenalk en wat hij ons leert over de klimaatcrisis

In een Brusselse opslagkast staat een vogel die we nooit meer levend zullen zien. We weten al eeuwen hoe soorten verdwijnen en toch lijken we opnieuw weer toe te kijken. Wanneer wordt weten eindelijk handelen? Lees meer

:Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

Kraamtranen: hoe de postpartum depressie de roze wolk van het moederschap doorprikt

In ons collectieve geheugen lijkt er weinig plaats voor moeders* die na de bevalling lijden aan depressieve gevoelens: deze verhalen ondermijnen het klassieke beeld van het moederschap als een roze wolk. Gelukkig brengen steeds meer vertellingen nuance aan, waarbij de vraag rijst in hoeverre we als maatschappij verantwoordelijkheid dragen voor de eenzaamheid die kersverse moeders kan overvallen. Een essay door Anne Louïse van den Dool. Lees meer

:Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Over taboedoorbrekende literatuur en langharige auteurs: I Hate Henry

Is literatuur links of rechts? Sarah Neutkens duikt in twee klassiekers en gaat na of ze wel zo links zijn als vaak wordt beweerd. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

over samen niet weten

Anne Louïse van den Dool won met het essay 'Een middenwereld: over samen niet weten' de derde plaats van Hooray for the Essay 2026. Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Tweede plaats Hooray for the Essay 2026 - Dat is dan jouw waarheid

Saar Lermytte won de tweede plek van Hooray for the Essay 2026 met het essay Dat is dan jouw waarheid Lees meer

Steen 1

Steen

Stel je eens voor hoe een relatie met een steen kan beginnen, hoe die eruitziet en waarin jullie elkaar zullen vinden. Sjoukje Kamphorst neemt je mee op een literaire reis langs verloren zwerfkeien, gebarsten geliefdes en zinloos geploeter. ‘Wat een steen te zeggen heeft, kan alleen maar van groot gewicht zijn.’ Lees meer

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Winnaar Hooray for the Essay 2026 - Wat zo is

Melissa Dhondt won de eerste prijs van Hooray for the Essay 2026, met haar essay ‘Wat zo is’ waarin ze haar moeders relatie tot alcohol op een invoelende manier beschrijft. De wedstrijd is een samenwerking tussen DeBuren, Rekto:Verso en Hard//hoofd. Lees meer

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Nieuwe Mina’s, oude lessen

Rocher Koendjbiharie en Tamara Hartman schreven een essay over de Nederlandse geschiedenis van het feminisme en kritiek op de Dolle Mina’s binnen een kader van intersectionaliteit voor een boekpublicatie van de Dolle Mina’s. Er kwam feedback dat het stuk ‘te moeilijk’ en niet ‘speels’ genoeg was – een vanoudse kritiek wanneer over racisme of witheid geschreven wordt. Ze besloten zich terug te trekken en plaatsten dit incident binnen de context van systematische witheid van de Dolle Mina’s. Nu lees je het essay hier, op Hard//hoofd. Lees meer

Laatste woorden

Laatste woorden

Na een overlijden in de familie, vraagt Vera Corben zich af welke geluiden permanent in ons hoofd wonen. Is dat de score van het leven? Hoe klinkt die dan? En is de dood dan niet meer dan de afwezigheid van dat geluid? Lees meer

Tmettigh x tseghnas 8

Tmettigh x tseghnas

'Ontvreemd en onthéémd,' schrijft Imane Karroumi El Bouchtati over Riffijnse sieraden. Wat betekent dit zilver voor haar en haar identiteit? Lees meer

Neil Armstrong (they/them) 1

Daar ben je, hier zijn we

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Ayden Carlo: 'Dit hier lijkt helemaal niet over jou te gaan en dat is precies waarom ik je schrijf.' Lees meer

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

We herkennen vroege signalen van partnergeweld, maar als een bevriende staat geweld pleegt zijn we ineens stekeblind

Wat als je ogen werken, maar je de patronen niet herkent? Marthe van Bronkhorst kijkt terug op een week van sneeuw en ICE. Lees meer

Neil Armstrong (they/them)

Neil Armstrong (they/them)

BredaPhoto, Pride Photo en Tilt organiseerden de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’ en vroegen vier queer auteurs een brief te schrijven aan een geportretteerde. Vandaag lees je de brief van Trijntje van de Wouw: ‘Ze zoeken zo hard naar buitenaardse wezens dat ze niet zien hoeveel er nog te ontdekken valt recht voor hun neus.’ Lees meer

 1

Beste Dimitri

In november 2025 organiseerden fotofestivals BredaPhoto en Pride Photo samen met Tilt de tentoonstelling ‘Levenslijnen – queer verhalen in beeld’. Daarin onderstreepten en vierden we het belang om in alle vrijheid te kunnen zijn wie je wilt zijn. Vier queer auteurs schreven een brief aan een van de geportretteerden. Lees meer

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

Taal als brug tussen AI en de menselijke creatie

In een wereld waarin talen verdwijnen en technologie oprukt, stelt Axel Van den Eynden de vraag: kan AI een dode taal weer tot leven wekken? In een reflectieve zoektocht onderzoekt hij de (on)macht van digitale vooruitgang, en de verbindende kracht van taal, verhalen en woorden. Lees meer

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Het is tijd om op een totaal andere manier naar de wereld te kijken

Wat is magie? Een mysterieuze familiering gaf Marthe van Bronkhorst een ander perspectief. Lees meer

Lees dit boek vooral niet

Lees dit boek vooral niet

Wat doe je als je een boek leest dat totaal schuurt met je wereldbeeld, maar wel goed geschreven is? Dit overkwam boekenblogger Maartje van Tessel, toen ze een berichtje kreeg van een debutant met de vraag of ze zijn boek wilde lezen. Het zet haar aan het denken over wat literatuur kan en mag zijn. Lees meer

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Waarom stellen journalisten zo weinig vragen?

Bij de media heerst ziekte, journalisten stellen te weinig vragen. Fausto en Marthe van Bronkhorst komen met een behandelplan. Lees meer

Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

[Deadline verstreken] Essaywedstrijd: 'Dat is dan jouw waarheid' Hooray for the Essay 2026

In deze editie van Hooray for the Essay dagen we je uit om na te denken over waarheid. Reageer voor 19 januari. Lees meer

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Politiek is de olifant in de kamer, maar modejournalistiek trekt de deur liever dicht

Mode lijkt glanzend en zorgeloos, maar er schuilt een wereld van politiek achter. Loïs Blank vraagt zich af: wie bepaalt eigenlijk welke verhalen verteld mogen worden? Wat gebeurt er met de progressieve stemmen van een bedrijf dat vooral voor de winst gaat? Lees meer

Lees Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Schrijf je nu in voor slechts €3 per maand en ontvang in september je eerste papieren tijdschrift. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer!