Funky piano's, krakerige pijn en een gortdroge, getikte matrix." /> Funky piano's, krakerige pijn en een gortdroge, getikte matrix." />
Asset 14

Klassieke muziek

"Ik luister veel klassieke muziek en denk dat meer mensen dat mooi zouden vinden", zo verzuchtte een redacteur onlangs op de redactie van hard//hoofd. "Ik wil zulke muziek snappen, maar ik weet niet hoe", zei een ander. Daarom vroegen wij de redacteuren hun platenkasten in te duiken met de vraag: "Wat zijn de mooiste composities, wat is er zo prachtig aan en waarom zijn die stukken ook vandaag de dag nog van een onvoorstelbare schoonheid?" Zie klassieke muziek hier overigens niet als genre, maar als thema. We zijn toch hartstikke post-modern, potverdorie. Een thematische mixtape samengesteld via YouTube, met een platenhoes door illustrator Joost Dekkers. Luister de mixtape hier.


Illustratie: Joost Dekkers

Tracklist

1. Dimitri Sjostakovitsj - Concert voor piano, trompet en strijkers. Deel 1 (Roos)
2. Mussorgsky - Night on Bald Mountain (Zara)
3. Bizet – ‘Au fond du temple saint’, uit: De Parelvissers (Rutger)
4. Rossini – Kyrië, uit de Petite Messe Solenelle (Joost)
5. Philip Glass – Mishima, door het Amstel Saxophone Quartet (Roos)
6. Bach - Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen, uit de Matthäus passion (Simone)
7. Dick Raaijmakers - Canon 5, Super ‘Dis Moi…’ (Willem)
8. Ravel - Strijkkwartet in F (Brankele)
9. Chopin - Prelude in E-mineur (op.28 no.4) (Brankele)
10. Mikis Theodorakis - Alguinas Bestias (Canto General) (Wouter)
11. Verdi – Ouverture, uit La Forza del Destino (Ricarda)
12. Leo Delibes - Het Bloemenduet, uit Lakmé (Ava Mees)
13. Brahms - Cello Sonate No.1 in E-mineur, Opus 38, I. (Philip)
14 (+ 15). Berio - Sinfonia for 8 Voices and Orchestra - 3. In ruhig fließender Bewegung (deel 1, en deel 2) (Melle)
16. Simeon ten Holt - Canto Ostinato (Emmie)

Luister de hele mixtape via deze Youtube-speler.

1. Dimitri Sjostakovitsj - Concert voor piano, trompet en strijkers. Deel 1 (Roos)
"Dit is een prachtig stuk van de tragische Russische componist Sjostakovitsj. De goede man werd gedurende zijn leven heen en weer geslingerd tussen het "goede" en "slechte" kamp van de Sovjet-Unie: het ene moment werden zijn stukken door het regime geprezen, het volgende was hij zijn leven niet meer zeker. Dat maakt zijn stukken juist zo fascinerend. Dit eerste deel van zijn Concert voor piano, trompet en strijkers bevat die kenmerkende dubbelheid: in een vrolijk wijsje schuilt altijd een dissonante toon, en op een mooie romantische melodie volgt snel weer een onheilspellend akkoord. Piano, strijkers en trompet wervelen razendsnel door elkaar, werken tegen elkaar in, verspringen continu van stijl - en blijven zo ongrijpbaar voor een eenzijdig oordeel."

2. Mussorgsky - Night on Bald Mountain (Zara)
"Mijn eerste kennismaking met dit stuk beleefde ik toen ik een jaar of acht was, tijdens het kijken van Disney's Fantasia. En ik was doodsbang. Niet alleen door de veel te enge animatie van een enorme bergdemon en zijn dode onderdanen, maar bovenal door de angstaanjagende muziek. En ja, ook nu, tot op de dag van vandaag plas ik weer een beetje in mijn broek als ik dit stuk hoor. Dat muziek zoiets met je kan doen, vind ik verbazingwekkend. Zet dit maar eens op als je over de snelweg sjeest. Of als je de afwas staat te doen. Het zal hoe dan ook een huiveringwekkend epische belevenis zijn."

3. Bizet – ‘Au fond du temple saint’, uit: De Parelvissers (door Jussi Björling en Robert Merrill) (Rutger)
"Ergens in een mapje met losse CD-roms en gebrande CD's (dat voelt alweer even oubollig als het mixen van een casettebandje) zit een schijfje waarop in sierlijke letters "Zomer 2003 - voor Rutger" staat geschreven. Het is het machtige handschrift van de moeder van een van mijn beste vrienden, die door de jaren heen ook een beetje mijn moeder geworden is. Die zomer mocht ik voor de tweede keer met hen mee op vakantie. Ze stapelde haar Chrysler vol met dozen, legde daar tuinstoelkussens overheen en reed weg met een vaag idee van de bestemmingen in haar hoofd. Wij, de vier kinderen, zaten achterin zonder gordels op dat zachte oppervlak te lezen, te kaarten of ruzie te maken, en zij reed ons fier door Europa terwijl ze ons muzikaal doceerde. Die zomer, in 2003, had ze al haar singelplaten op CD gebrand. Bijna allemaal Franse popmuziek en chansons, waarvan ze de teksten voor ons vertaalde. Ergens tegen het einde van de CD stond een hartverscheurende uitvoering van "Au fond du temple saint", uit Bizets opera De Parelvissers. We reden door Toscane, ik was verliefd en bijna 18, en de wereld was heel erg mooi. Ik heb de uitvoering nooit meer teruggevonden, maar de krakerige pijn van de twee mannen klinkt nog vaak door mijn huis. Zomer 2003 - voor Rutger."

4. Rossini – Kyrië, uit de Petite Messe Solenelle (Joost)
"Dit is de Kyrië uit de 'Petite Messe Solennelle' van Rossini, in de uitvoering van het RIAS kammerchor onder leiding van. Marcus Creed. Ik ken ze verder ook niet maar het klinkt goed. Gelukkig heeft iemand de moeite genomen 3 minuten lang een boom te filmen. Zo is er ook nog wat te zien. Dat pianootje klinkt echt funky, zeker voor 1863. Wat jullie?"

5. Philip Glass – Mishima, door het Amstel Saxophone Quartet (Roos)
"Ik studeer en schrijf graag met muziek. Van blues uit Mali tot vuige post-rock tot lieve Britse popliedjes; voor ieder moment heb ik iets passends. Bij het schrijven van mijn scriptie afgelopen zomer, terwijl buiten de zon scheen en ik het liefst vakantie wilde, kon ik geen blues, rock of pop meer horen. Mijn hoofd was moe, alle muziek was te veel, ik kon niet meer. Mijn redding waren de Cellosuites van Bach en het werk van de hedendaagse componist Philip Glass. Hoewel er ruim tweehonderd jaar tussen de mannen zit, is de schijnbare eenvoud in hun melodieën, herhaling en variatie voor mij even mooi. Dit kwartet heeft veel stukken van Glass en andere minimalisten omgeschreven zodat het gespeeld kon worden door vier saxofoons - wat het soms zelfs nog mooier maakt."

6. Bach - Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen, uit de Matthäus passion (Simone)
"Iemand zei laatst in de lift dat de openingskoren van Bach veruit het mooist zijn in zijn composities voor zang. Als het om de Matthäus passion gaat, sluit ik me daar volledig bij aan. Misschien ben je doodgegooid met de Matthäuspassion tijdens de paasdagen of de goede vrijdag die daar aan voorafging. Ik niet. Dus ik kan zonder een Cor-van-der-Laak-complex genieten van de passie, waarin Bach zijn mathematische perfectie heeft verweven met de voortstuwende emotie van het koor. En daar hoeft het wat mij betreft geen Pasen voor te zijn."

7. Dick Raaijmakers - Canon 5, Super ‘Dis Moi…’ (Willem)
"Dat Nederland ontzettend veel betekend heeft voor de grensverleggende ontwikkelingen op het gebied van elektronische muziek weet bijna niemand. In de jaren ’50 en ’60 deed componist Dick Raaijmakers de allereerste verkenningen wat betreft elektronische klank. Hij theoretiseert over assen, matrices, klankaggregaten en klankvelden: woorden die suggereren dat hij bezig was met de ruimtelijke eigenschappen van de elektronische klank. Hoe luister je hiernaar? Denk aan De Stijl, met name de schetsen van Van Doesburg. In een ruimte hangt een vel met daarop een raster met hier en daar kleine puntjes. Wanneer je het vel draait blijken daarachter nog andere vellen met puntjes te hangen. Dan blijken ook nog eens de puntjes niet echt puntjes te zijn, maar lijnen die vanuit het platte vooraanzicht onzichtbaar waren omdat ze in de diepte liggen. Raaijmakers gaat met je aan de wandel door deze gortdroge, getikte matrix."

8. Ravel - Strijkkwartet in F (Brankele)
"Het begint als een jachtige soort filmmuziek, wordt vervolgens zwijmelend, dan heel mysterieus en eindigt weer met filmmuziek die je meesleept over slecht verlichte paadjes en naderend onheil."

9. Chopin - Prelude in E-mineur (op.28 no.4) (Brankele)
"Mijn moeder is pianiste en Chopin-connaisseuse. Vroeger was mijn slaapkamer boven haar studeerkamer, en wilde ik altijd dat ze piano ging spelen als ik naar bed moest. Anders kon ik niet slapen. Zei ik. Waarschijnlijk speelde ze toen eerder de nocturnes - want dat zijn slaapliedjes - maar de klanken van deze prelude hebben in mijn kindertijd ook vaak rondgezongen. Een stukje nostalgie naar de luisteraar toe, dus. Maar daarnaast is het ondanks, of misschien wel dankzij, haar simpliciteit een prachtig doordringend verdrietig geheel."

10. Mikis Theodorakis - Alguinas Bestias (Canto General) (Wouter)
"Ik kan weinig zinnigs vertellen over Alguinas Bestias, behalve dat ik het zo mooi vind dat ik er van kan huilen. En dat het over een Leguaan gaat, geloof ik."

11. Verdi – Ouverture, uit La Forza del Destino (Ricarda)
"Een klassieker in de reeks ‘bijzondere dirigenten’: Valery Gergiev. Op de vraag hoe belangrijk de expressie van de dirigent voor zijn kunst is, zegt hij dat de handen niet het belangrijkste middel van de dirigent zijn, maar onder ander het gezicht en de expressie van het hele lichaam van de dirigent. Meestal dirigeert hij met een tandenstoker. En dat kun je zien. Dit is Verdi's (1813- 1901) beroemde ouverture van de opera La Forza Del Destino, de kracht van het lot. Kijk vooral ook de leuke documentaire Valery Gergiev- In Rehearsal & Performance."

12. Leo Delibes - Het Bloemenduet, uit Lakmé (Ava Mees)
"Tuurlijk, dit nummer is zo veelvuldig gebruikt in moderne popcultuur dat je niet meer weet of je het nou kent van reclames voor huishoudelijke artikelen en vliegtuigmaatschappijen, of van die keer dat LL Cool J er overheen rapte. Het is zonder twijfel één van de bekendste aria's ooit. Alsof ik Bohemian Rhapsody aandraag, of November Rain. Uitgemolken. Of gewoon fucking goed?"

13. Brahms - Cello Sonate No.1 in E-mineur, Opus 38, I. (Philip)
"Ik heb ooit bij een wijncursus geleerd dat je kennis niet groot hoeft te zijn om te weten wat je lekker vindt (haha). Mijn kennis van klassieke muziek is niet groot, wel weet ik dat ik van dat diepe gelaagde geluid van cello's houd. Dus, bij dezen, zo'n diepe gelaagde cello: Brahms Cello sonates, en dan vooral deze uitvoering van Mstislav Rostropovich en Andrew Serkin."

14 (+ 15). Berio - Sinfonia for 8 Voices and Orchestra - 3. In ruhig fließender Bewegung (deel 1, en deel 2) (Melle)
"Het derde deel van Sinfonia van Luciano Berio is een spoedcursus Westerse Muziekgeschiedenis. Op het grondwerk van het derde deel uit de tweede Symfonie van Gustav Mahler stapelt Berio tientallen muzikale citaten, van Debussy's La Mer, een koraal van Bach, Beethoven's zesde symfonie, Stravinsky's Sacre du Printemps tot aan Stockhausen's Gruppen. Daarbovenop klinkt het constante gebabbel van de zangers, die teksten van Samuel Becket reciteren. Aan het eind wordt ook de dirigent bedankt: 'There was even, for a second, hope of resurrection, or almost, Mein junges Leben hat ein End. We must collect our thoughts, for the unexpected is always upon us, in our rooms, in the street, at the door, on a stage. Thank you, Mr. {full name of the conductor}.'"

16. Simeon ten Holt - Canto Ostinato (Emmie)
"Eigenlijk is er maar een woord voor: hallucinerend. Canto Ostinato (1976-1979) van de Nederlander Simeon ten Holt is een stukje minimalisme dat afhankelijk van de uitvoering tussen de 90 en 180 minuten duurt. De 'officiële muziekwereld' zet het stuk soms weg als niet vernieuwend en zelfs 'te mooi', maar ik als simpele ziel vind het hallucinerend van begin tot eind. Live uitvoeringen schijnen een onvergetelijke belevenis te zijn, maar ook languit liggend in de woonkamer, of beter nog al fietsend door de stad, zorgt beluistering voor een wonderschone ervaring. Wel in één keer helemaal beluisteren - en dus doorfietsen. Overigens maakte documentairemaker Ramon Gieling een film over mensen wier leven veranderde door de Canto."

Mail

Audioredactie

Joost Dekkers

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Een mens zoals alle anderen

Een mens zoals alle anderen

Eva probeert zich in de metro te gedragen op een manier die voor normaal moet doorgaan, maar dat valt nog niet mee. Lees meer

Dé vluchteling bestaat niet

Dé vluchteling bestaat niet

Marthe van Bronkhorst hoort bij de huisartsenpraktijk verhalen van vluchtelingen. Ze raakt gefrustreerd, omdat de politiek niet ziet 'dat een individu meer is dan twee vierkante meter ruimte en een lichaam dat gevoed moet worden'. Lees meer

De bomen in Roemenië zijn ook vaderloos 2

De bomen in Roemenië zijn ook vaderloos

'ik miste collectieve haast / treinen waar de airco nooit gewerkt heeft / de eenheid die in eenzaamheid zit'. In gedichten die geuren naar 'oostblokstank' onderzoekt Francesca Birlogeanu vervreemding en verdwenen vaders. Lees meer

Column: Objectief gelukkiger met onszelf

Objectief gelukkiger met onszelf

Ook op vakantie blijkt de tijd niet stil te staan, merken Eva en haar vrienden in Zuid-Frankrijk. Gelukkig gaan ze er qua uiterlijk alleen maar op vooruit, vindt één van hen. Lees meer

Hard//talk: Evita 3.0 1

Evita 3.0

De voormalige Argentijnse president Cristina Fernández de Kirchner overleeft een aanslag op haar leven, maar een twaalfjarige gevangenisstraf vanwege corruptie hangt boven haar hoofd. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 3/3: Métro

In ieder geval bleven we stuurloos - Métro

Zelfs de sterkste vriendschappen leden aan betonrot. Vrienden verjaren hier als sprinkhanen, hele groepen ontstonden en verdwenen in enkele seizoenen. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 2/3: Á pied

In ieder geval bleven we stuurloos - À pied

 Voor eenzaamheid heb je geen kostschool nodig. Niemand keek op wanneer ik ‘DRRRAAAAK’ schreeuwde zonder mijn pas te vertragen. Lees meer

In ieder geval bleven we stuurloos 1/3: Vélo

In ieder geval bleven we stuurloos - Vélo

Tijdens een afdaling vol kinderkoppen ging mijn hangslot uit zichzelf op slot, waarna mijn sleutelbos in een nabijgelegen afvoerputje verdween. Lees meer

Automatische concepten 77

Lang niet alles klopte bij Zomergast Bessel van der Kolk

Van een echt gesprek kwam het niet, zag Marthe van Bronkhorst. Lees meer

Nieuws in beeld: Het kind in het badwater terugvinden

Het kind in het badwater terugvinden

Amerikaanse onderzoekers wisten het geheugen van 150 ouderen te verbeteren middels een schokkend badmutsje. Lees meer

Dit is ook mijn vakantie

Dit is ook mijn vakantie

"Dit ben ik, met mijn nieuwe wandelschoenen, helemaal uitgerust en braaf nog." Hij hoogtevrees. Zij onverschrokken. In dit korte verhaal van Werner de Valk pakt een hike door de bergen wel heel anders uit dan verwacht. Na afloop zijn daar gelukkig altijd nog de foto's. Lees meer

Wat Chinees porselein ons kan leren over de geschiedenis van de Chinese vrouw

Wat Chinees porselein ons kan leren over de geschiedenis van de Chinese vrouw

Martine Bontjes legt een link tussen de porseleincollecties van het Rijksmuseum en de rol van vrouwen in de Chinese cultuurgeschiedenis. Lees meer

Automatische concepten 78

De natuur huilt droge tranen

Europa maakt waarschijnlijk het ergste droogteseizoen mee in ruim 500 jaar. Lees meer

Wanneer je jezelf vergeet

Een klein beetje Selbstvergessenheit

Jezelf vergeten in een relatie, wat betekent dat eigenlijk? Marthe van Bronkhorst worstelt met hoe ze is veranderd door een geliefde. Lees meer

Automatische concepten 76

Een ontwapenende Raven van Dorst kaatste de bal regelmatig terug

Zomergast Raven van Dorst was openhartig en verlangde hetzelfde van Janine Abbring. Lees meer

Bloed en havermout

Bloed en havermout

Een verhaal van Jan Wester over twee zussen, onvoorwaardelijke liefde, klauwende vingers, mantelzorg en Teletubbies. Lees meer

 1

Tijd voor een dekoloniale Indië-herdenking!

Benjamin Caton organiseert jaarlijks op 16 augustus een dekoloniale Indië/Indonesië-Nederland Herdenking, omdat een grote en groeiende groep mensen zich niet gezien voelt door de Nationale Indië-herdenking, een dag ervoor. Lees meer

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Zomergast Lieke Marsman was eenzaam tussen de camera's

Lieke Marsman bleek een eerlijke en grootmoedige Zomergast, met liefde voor het onverklaarbare en het ongemakkelijke. Lees meer

Nieuws in beeld: Van Trump mag de FBI de pot op

Van Trump mag de FBI de pot op

Elf 'topgeheime' documenten nam de FBI mee van Donald Trumps landgoed. Hij wil ze terug. Lees meer

Nieuws in beeld: Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Bomen zijn klaar met de hitte en zetten de herfst in

Sommige loofbomen begonnen vorige maand al hun bladeren af te stoten - veel vroeger dan normaal. Lees meer

Het is eindelijk zover: 12,5 jaar Hard//hoofd in Het HEM!

Op zaterdag 1 oktober viert Hard//hoofd haar 12,5-jarige jubileum in kunsthal Het HEM, een oude munitiefabriek die is omgetoverd tot culturele vrijplaats. In 2020 moesten we ons 10-jarige jubileum om bekende redenen helaas annuleren, nu vieren we alsnog het verleden, het heden en de toekomst van Hard//hoofd!

Bestel je ticket!