Asset 14

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In de twintigste eeuw leerden bezielde sprekers ons om groot te dromen, maar voor dromen is geen tijd meer nu volksmenners ons maar al te graag mooie vergezichten voorhouden. Greta Thunberg deed wat nodig was en verklaarde de droom-als-retorisch-middel deze week publiekelijk dood, zag Marte Hoogenboom.

Terwijl een zestienjarige leerplichtige de hele wereld over reist om op alle stranden haar hakken in het zand te zetten, blijft een stijgende zeespiegel de grenzen die zij trekt onverstoord wegvagen. Eind vorige maand legde de zeilboot van Greta Thunberg aan in New York, waar zij afgelopen maandag de VN-klimaattop aftrapte met een venijnige speech die binnen de kortste keren de wereld over ging. ‘How dare you?’ beet de activiste de toegestroomde wereldleiders maar liefst viermaal toe.

Thunbergs hele speech is hier terug te lezen, maar wie haar woorden van afgelopen maandag echt wil begrijpen, leze eerst haar eerdere toespraak, vorige week voor het Amerikaanse congres. Daarin had ze maar drie zinnen nodig om de vaders van de retorische droom op te voeren. Weinig andere sprekers zouden ermee wegkomen, maar zij flikte het: MLK, JFK - zonder gêne riep Thunberg de grote sprekers van de twintigste eeuw het podium op.

Wie in 2019 nog hoopgevende vergezichten schetst, is een leugenaar en een charlatan

Dromen van een toekomst mag, zo luidde Thunbergs boodschap voor het congres, maar hou je gouden horizonten alsjeblieft buiten het publieke debat. ‘[T]his is the year 2019. This is not the time and place for dreams. This is the time to wake up.’ Die oproep bleek afgelopen maandag een voorzet voor het messcherpe ‘How dare you?’, waarmee haar argument rond is: eerst de mededeling dat de droom vergiftigd was, daarna de publieke verklaring van haar dood en de onvermijdelijke schuldvraag.

Wie in 2019 nog hoopgevende vergezichten schetst, is een leugenaar en een charlatan. Schermen met dromen is een afleidingsmanoeuvre van volksmenners die willen pronken met hun minimale inzet om verdere klimaatontwrichting tegen te gaan. Door dat bloot te leggen, bewijst Thunberg voor de zoveelste keer dat de wetenschap en het gelijk aan haar kant staan.

Haar tegenstanders verlaten zich ondertussen op karaktermoord. Het lijkt haar niet te deren. Met elke poging om een zestienjarige te beschimpen bewijzen klimaatontkenners aan wier kant van de geschiedenis de zon opkomt. Ook de recente poging daartoe door de meest onverwachte en onwelkome gast op de top werd schijnbaar moeiteloos door Thunberg gepareerd, op een wijze die lijkt te komen uit deel II van het handboek van diezelfde gast.

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Dat elk publieke optreden van Thunberg steevast wordt gevolgd door discussies over haar leeftijd, haar uiterlijk, de vermeende hersenspoeling door haar ouders en überhaupt over haar mentale gesteldheid, maakt haar boodschap enkel sterker. Natuurlijk heeft ook Thunberg speechschrijvers, maar wat die schrijvers aan geen enkele zin kunnen toevoegen is haar zo vaak beschimpte jeugdigheid, geridiculiseerde overkomen en in twijfel getrokken oprechtheid. Thunberg staat toe dat haar eigen persoon een onderdeel wordt van haar argument, en dat maakt haar boodschap zo krachtig: jullie hebben mijn dromen vermoord, maar ik ben nu tenminste wakker.



Beeld: ulricaloeb via Flickr.

Mail

Marte Hoogenboom (1994) is Hard//hoofdredacteur en schrijft proza op momenten dat ze daar eigenlijk geen zin in heeft. // marte@hardhoofd.com

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Ook automobilist moet aan de bak

Ook automobilist moet aan (of uit) de bak

Illustrator Veerle van der Veer brengt het nieuws in beeld. Dat de rechter Shell opdraagt zijn CO2-uitstoot drastisch terug te dringen, leverde vooral instemming en leedvermaak op, zagen opiniemakers in de Volkskrant. En de klánten van Shell dan, vroegen zij zich af. Lees meer

Speech: Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Honderden demonstranten protesteerden tegen de vernederende en dehumaniserende zorg voor transgender personen. Ze eisen hervorming van het zorgsysteem en riepen een ‘zomer van trans woede’ uit. Non-binaire trans vrouw Nilin gaf een openhartige toespraak. Lees meer

Filmtrialoog: Gunda

Gunda

Onze redacteuren Eva van den Boogaard, Nora van Arkel en Jozien Wijkhuijs bekeken de documentaire Gunda. Ze zijn onder de indruk van de unieke vorm van de film, maar er bleken ook wat dingen die iedereen anders interpreteerde. Lees meer

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

Op 1 juli 1863 schafte Nederland de slavernij af in Suriname en op Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. Althans, zo staat het in de geschiedenisboeken. Lees meer

Essay: Verslag van een mislukking

Verslag van een mislukking

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 2 met werk van de slam poet IN-Q. Lees meer

Maling aan de paling

Maling aan de paling

Met 60 duizend stuwen, gemalen en sluizen is ons land voor trekkende palingen de grootste hindernisbaan van Europa. Lees meer

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

In gesprekken over Israël-Palestina bevindt Max Beijneveld zich afwisselend aan beide kanten. Voor hem is het bekritiseren van Israël juist een teken van hoop en vriendschap: hij uit kritiek omdat hij gelooft dat Israël kan verbeteren. Lees meer

Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer

Lang leve de slush pile 1

Lang leve de slush pile

Hoe kan literair Nederland inclusiever worden als het steeds vaker weigert ongevraagde manuscripten aan te nemen? Een pleidooi voor een openboekbeleid. Lees meer