Asset 14

De winst van de genderswap

Hard//talk: De winst van de genderswap

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Met Ocean’s Eight brengt Hollywood de zoveelste spin-off met vrouwelijke cast uit. Critici zijn teleurgesteld in het feministische gehalte van de film, maar juist het uitblijven daarvan maakt Ocean’s Eight zo vernieuwend, stelt Julius Koetsier.

Misdaadfilms met vooral vrouwen zijn nog altijd een curiositeit. Neem Ocean’s Eight, de spin-off van Steven Soderberghs Ocean’s-trilogie, met ditmaal een heistteam bestaande uit vrouwen in plaats van mannen. Er verschijnen tegenwoordig meer van dit soort ‘vrouwelijke versies’ van bekende films. Als Hollywood toch blijft recyclen, waarom dan niet met deze variatie?

Filmcolumnist Coen van Zwol (NRC, 19 juni) dacht dat het genderswap-concept wel zou verdwijnen na het ‘fiasco’ van Ghostbusters (2016). Hij is er blijkbaar van overtuigd dat de vrouwelijke cast de voornaamste reden was voor de teleurstellende opbrengst van die film. Maar met 229 miljoen dollar aan verkochte bioscoopkaartjes was Ghostbusters in Amerika de meest succesvolle komedie van 2016. Dat de film verlies maakte, komt vooral door het exorbitante marketingbudget – maar als vrouwen traditioneel mannelijke rollen spelen, verdwijnen alle andere factoren uit het zicht. Dan staat de blik op scherp: kunnen ze wel wat mannen kunnen, maar ook: zijn ze wel feministisch genoeg?

Van een film vol vrouwen verwachten we blijkbaar een feministisch statement.

Dat geldt ook voor Ocean’s Eight: iedere bespreking van de film gaat in elk geval deels over vrouwelijkheid. Dat is logisch, want de heistfilm is traditioneel een mannengenre. Laten we niet doen of we genderblind zijn. Maar er bestaat een interessant verschil tussen de ontvangst van genrefilms met vrouwen en met mannen: bij vrouwelijke personages verwacht men een morele boodschap. Er wordt verwacht dat zo’n film ‘gelijkwaardigheid als voornaamste doel’ heeft. Voldoet de film niet aan die eis, dan is hij ‘niet zo feministisch als gehoopt’.

André van de Waardenburg schrijft in NRC (19 juni): ‘(…) met het feministische gehalte valt het tegen. De vrouwen staan weliswaar hun mannetje, maar worden ook nadrukkelijk getoond als “material girls”, die verzot zijn op glamour en luxe. Is dat winst?’ Deze lezing getuigt van een moralistischere blik op vrouwen dan op mannen. Het dieventeam in Ocean’s Eight is niet materialistischer dan de mannen in Ocean’s Eleven. Sandra Bullocks personage lijkt vooral crimineel voor de sport. Ja, de roof heeft te maken met mode en diamanten, maar de meeste van de dievegges lijken niet bijzonder in die zaken geïnteresseerd. En al waren ze dat wel: kunnen vrouwelijke personages dan nooit in de buurt komen van ‘typisch feminiene’ zaken, zonder ervan beschuldigd te worden een stereotype te bevestigen? Waarom kijken we neer op feminien escapisme (mode! glamour! gala!) terwijl de masculiene fantasieën van Ocean’s Eleven, Goodfellas en Reservoir Dogs als legitieme thema’s worden gezien?

Een film met een mannelijke cast mag pretentieloos amusement zijn. Van een film vol vrouwen verwachten we blijkbaar een feministisch statement. De ‘winst’ van Ocean’s Eight? Dat die film nauwelijks de behoefte voelt zo’n statement te maken. Ocean’s Eight zegt: vrouwen kunnen ook gewoon de hoofdrollen spelen in een luchtige misdaadfilm. Een radicale notie.

Beeld: Still uit Ocean's Eight

Mail

Julius Koetsier is columnist, filmcriticus, vertaler, video-editor en zo af en toe iets anders.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
:‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven 2

‘Booking profiteert, Israël bombardeert’: waarom gerichte demonstraties mij energie geven

Booking.com pretendeert op te komen voor mensenrechten en verdient tegelijkertijd geld aan verhuur in illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Juul Kruse beschrijft hoe het is om tegen dit bedrijf te demonstreren. Lees meer

:Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Perfect Days: over ritme en ontwakende schoonheid

Daria Rizvic zag de film Perfect Days op precies het juiste moment in haar leven. Een persoonlijk verhaal over de kracht van regelmaat. Lees meer

Enge man

De echte ‘sfeerboosdoener’ was de ME

Hoe kan een universiteit die in bijna elk curriculum aandacht besteedt aan dekolonisatie en de kritische blik van haar studenten, zich hier in de praktijk, wanneer het over hun eigen rol gaat, aan onttrekken? Lees meer

 1

Museumwanden heringericht: Hoe moeten vrouwelijke kunstenaars nu gecureerd worden?

Waarom hangt er nog steeds zo weinig werk van vrouwelijke makers in Nederlandse musea? Isabella Legebeke onderzoekt dit aanhoudende gebrek in een hoopvol essay. Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 2

In het tweede deel van dit essay onderzoekt Ida de complexe verhouding tussen de ‘nuchtere’ Nederlandse cultuur en fantasy. Druist fantasie eigenlijk wel zo tegen onze natuur in als we denken? Hoe is dat eigenlijk mogelijk, als we tegelijkertijd zo van fantasy houden? Lees meer

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Het actieve verdraaien van de feiten over Israëlisch geweld

Gaza kan halverwege mei de meest extreme vorm van hongersnood verwachten. Volgens de VN bestaat deze door de mens gecreëerde catastrofe nu al in delen van Gaza. David Meijers ontleedt hoe Nederlandse politici en media actief het Israëlisch beleid vertekenen en wegkijken van de genocide. Lees meer

AI: Nooit meer eenzaamheid?

AI: Nooit meer eenzaamheid?

Ferenz Jacobs bespreekt het futuristische kunstproject van Alicia Framis. Deze zomer trouwt Francis met een hologram gebaseerd op haar eerdere relaties. AI en liefde: een gelukkig huwelijk? Lees meer

:Het is een ondiepe sloot voor een fantasyschrijver: deel 1

Het is een ondiepe sloot voor een fantasy-schrijver: deel 1

Bijna een kwart van de Nederlandse volwassenen leest het liefst fantasy of sciencefiction. Toch verschijnt er bijna geen Nederlandstalige fantasy. In dit eerste deel van een tweeluik onderzoekt Ida Hondelink waarom fantasy als volwassen literair genre zo ondergeschikt is in Nederland. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Witte tranen

Witte tranen

Vaak kan geconfronteerd worden met een racistische misstap veel losmaken in witte vrouwen. Waar komt dat door? Fleur den Boer onderzocht het perfectionisme van witte vrouwen en hoe zogeheten 'witte tranen' racisme in de hand werken. Lees meer

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Wat hebben stieren en vrouwen gemeen? In dit essay ziet Barbara Haenen tijdens het bezoeken van een stierengevecht gelijkenissen met haar eigen ervaringen. Lees meer

Bijsturen 1

Bijsturen

In dit essay legt Belle de Rode de vinger op de zere plek. Ze beschrijft hoe zij de rol van bijsturende kapitein op zich moet nemen omwille van haar zieke vader, terwijl ze juist afscheid had willen nemen van de kritische kapitein die in haar huisde. Lees meer

Gelukkig zien jonge mensen het verband tussen toen en nu

Durf te leren van het verleden

Op Dag 150 van de wrede vergeldingsactie van Israël is een eind van de ‘slachting’ van Palestijnen nog niet in zicht. Schrijver Marte Hoogenboom vestigt haar hoop op activisten en journalisten die het verband tussen ‘toen’ en ‘nu’ durven zien. Lees meer

Reden tot paniek

Reden tot paniek

In dit droomachtige en persoonlijke essay blikt Wouter Degreve terug op zijn jeugd, en hij onderzoekt de effecten daarvan op het heden. Want 'de kracht van de plek waar je bent opgegroeid mag je nooit onderschatten.' Lees meer

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

In dit persoonlijke essay reflecteert Tom Kniesmeijer op queer activisme en literatuur, oftewel: de reden dat we strijden en schrijven. Lees meer

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Zelfs 150 jaar na de afschaffing van de slavernij, zijn de gevolgen daarvan nog steeds voelbaar. Veel Nederlanders zien helaas niet in hoe de koloniale geschiedenis het heden heeft vormgegeven. Pas als je de bloedrode draad door de Nederlandse geschiedenis begrijpt, kun je de huidige ontwikkelingen echt begrijpen stelt Jazz Komproe. ‘Een onzichtbare wond laat zich immers moeilijk genezen.’ Lees meer

:Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

In april 2023 werd een onschuldige dragqueen-voorleesmiddag plots het middelpunt van ophef. Opgefokt door radicaal-rechtse groeperingen, werd er die middag luid geprotesteerd tegen het initiatief. Op het verkeerde tijdstip, maar toch: de morele paniek was niet te overzien. Reden genoeg voor Rijk Kistemaker om na te gaan: die paniek, waar komt die vandaan? En wat zit er eigenlijk achter? Lees meer

Navelstaren als rebellie

Navelstaren als rebellie

Voor ons vorige magazine, schreef Lena Plantinga een essay over waarom het revolutionair is als vrouwen schrijven over emoties, liefde, alledaagse dingen en seks. ‘Ik schrijf omdat ik boos ben terwijl iedereen me altijd lief noemt.’ Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer