Asset 14

De paradox in ons integratie-model

Hard//talk: De paradox in ons integratiemodel

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In september vorig jaar stelde premier Rutte nog dat nieuwkomers in Nederland de taal sneller moeten leren voor een goede integratie. Stellige woorden, maar of het ook echt zo werkt is nog maar de vraag, aldus Gatool Katawazi.

Kort geleden pleitte Naema Tahir in Trouw voor het afschaffen van het lidwoord ‘het’. Alhoewel haar tekst duidelijk ironisch bedoeld was, schoot dit stuk bij veel mensen in het verkeerde keelgat en werd de ironie van de tekst niet ingezien. Daar waar Tahir in haar stuk opkwam voor allochtonen, die volgens haar de Nederlandse taal nooit volledig zouden beheersen, blijkt uit de kritiek op haar stuk dat ook autochtone Nederlanders de Nederlandse taal niet volledig beheersen. Was dit wel het geval geweest, dan hadden de lezers wel ingezien dat het stuk ironisch bedoeld was. Kan een individu, allochtoon of autochtoon, een taal wel ooit volledig beheersen?

Toen mijn moeder op haar 35ste naar Nederland kwam, was ze nog nooit naar school geweest en had ze nog nooit eerder een woord op papier geschreven. Van haar werd in Nederland plots verwacht dat ze de Nederlandse taal zowel in woord als op schrift zou leren. Haar werd het gevoel gegeven dat zij pas kon participeren als zij de dominante taal in het land goed beheerste. Die eerste stap naar integratie in het huidige beleid, het beheersen van de taal, is voor haar een belemmering geweest in het daadwerkelijk integreren in de samenleving. Mijn vader daarentegen was voorheen een minister, schrijver en journalist, die zich bevond in hoogopgeleide en literaire kringen. In Nederland kwam hij niet met gelijkgestemde mensen in aanraking, waardoor hij moeite had om te binden met anderen in de samenleving. Zonder goede beheersing van de Nederlandse taal kan je bijna geen goede positie verkrijgen op de arbeidsmarkt of de ‘maatschappelijke ladder’.

Het beheersen van de Nederlandse taal is een voorwaarde voor insluiting, maar tegelijkertijd ook een oorzaak voor uitsluiting.

Het hebben van een taalachterstand in een land waarin de focus op een goede beheersing van de dominante taal zo groot is, zorgt er makkelijk voor dat je een minderwaardigheidscomplex ontwikkelt. Mijn vader, die wel een universitaire opleiding had afgerond, en mijn vader, die wel al kon lezen en schrijven, voelde zich nooit goed genoeg. Zijn verhaal is bijna een cliché aan het worden: hoogopgeleid in land van herkomst, maar niets waard in ons land. Uit onderzoek is gebleken dat men op latere leeftijd een nieuwe taal nooit op het niveau van eigen moedertaal zal leren. Dit is algemeen bekend, we weten het allemaal. Waarom verwachten we van nieuwkomers dat zij onze taal wel goed leren beheersen? Daar waar immigranten vaak wel degelijk beschikken over de juiste kwaliteiten en denkniveaus, worden zij belemmerd in het participeren door hun taalachterstand.

Als geslaagde integratie in Nederland afhankelijk is van het leren van de Nederlandse taal, zal goede integratie van veel niet-westerse immigranten onhaalbaar zijn. Het beheersen van de Nederlandse taal is een voorwaarde voor insluiting, maar tegelijkertijd ook een oorzaak voor uitsluiting. De beheersing van de taal is een paradox waarbij de schijn bestaat dat volledige beheersing van de Nederlandse taal zal resulteren in betere integratie, terwijl deze vereiste in de praktijk vooral zal zorgen voor uitsluiting aangezien niemand, laat staan een nieuwkomer, de Nederlandse taal ooit volledig zal beheersen.

De focus op taal moet verschoven worden naar een focus op een inclusieve samenleving.

De gedwongen houding naar nieuwkomers om de taal te leren en de cultuur over te nemen leidt dus niet tot betere integratie. De kracht en de kwaliteit van veel nieuwkomers worden overschaduwd door hun gebrek aan taalbeheersing. Onze samenleving zou een open samenleving moeten zijn, waarin ruimte is voor verschillende culturen en talen. De integratie van nieuwkomers moet gezien worden als een tweezijdig en dynamisch proces, waarbij niet alleen de nieuwkomer bereid moet zijn om zich aan te passen en de taal te leren, maar waarbij de samenleving de nieuwkomer ook opvangt en accepteert. Dit gaat in tegen de gedachte van ons kabinet: “Integratie begint bij het leren van onze taal; integratie, daar doe je zelf je best voor.”

Het leren van de Nederlandse taal is zeker belangrijk, maar de integratie van nieuwkomers in Nederland zou er niet van moeten afhangen. De focus op taal moet verschoven worden naar een focus op een inclusieve samenleving, waarin de verantwoordelijkheden van goede integratie bij zowel de nieuwkomers als bij de maatschappij liggen.



Beeld: Compassrose_04 via Flickr.

Mail

Gatool Katawazi (1994) woont en werkt in Amsterdam. Ze vermaakt zich met kunst en cultuur en schrijft graag over maatschappelijke kwesties.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

 The Notorious RBG is niet meer

The Notorious RBG is niet meer

Illustrator Pirmin Rengers maakte dit prachtige portret ter ere van Ruth Bader Ginsburg, de Amerikaanse opperrechter die afgelopen vrijdag overleed. Lees meer

 'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

Maar liefst 14.000 asielaanvragen zouden nog voor het eind van 2020 behandeld moeten zijn, zo is de doelstelling van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Lees meer

Nostalgische saus

Nostalgische saus

Onze maatschappij kent momenteel veel nostalgische oplevingen. Kunstenaar Sandra Mackus betrapt zichzelf erop dat ze in haar werk ook met het verlangen naar vroeger speelt. Hoe blijft ze authentiek en oprecht? Haar recept is verbluffend simpel. Lees meer

Heimwee in het Heilig Land - een triptiek 1

Heimwee in het Heilig Land

Lies Defever passeerde de muur tussen Israël en Palestina, en ontmoette twee volken met heimwee naar de toekomst. Lees meer

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Wat hebben nostalgie en camp met elkaar van doen? Rijk Kistemaker kwam erachter dat deze twee fenomenen nauwer verbonden zijn dan we in eerste instantie misschien denken. Een essay over de troost van het abjecte en de overdaad, van schorseneren en Meryl Streep, van de glitters en parels in een gezamenlijke queercultuur. Lees meer

Automatische concepten 44

Op weg naar andere relatie- en woonvormen

Een romantische relatie die niet wordt getypeerd door exclusiviteit of samenwonen, wordt opeens een vrije ruimte om op onderzoek te gaan en zelf te creëren, aldus Babet te Winkel. Lees meer

Filmtrialoog: De Beentjes van Sint Hildegaard

De Beentjes van Sint Hildegard

Onze redacteurs zagen het speelfilmdebuut van Herman Finkers als acteur en scenarist, een sympathiek liefdesverhaal dat desalniettemin de nodige pijn niet schuwt. Lees meer

 Eet je bord leeg!

Eet je bord leeg!

De Chinese president Xi Jinping heeft de aanval geopend op voedselverspilling in zijn land. Lees meer

 Geef mij mijn (waan)zin

Geef mij mijn (waan)zin

Illustrator Rueben Millenaar ziet het kookpunt van de onvrede om de coronamaatregelen steeds dichterbij komen. Lees meer

Tempo Doeloe -

Tempo Doeloe - Verbonden met een omstreden verleden

De jaarlijkse herdenking van de capitulatie van Japan in 1945 roept bij Vivian Mac Gillavry gemengde gevoelens op. Als tweede generatie oorlogsslachtoffer groeide ze op met nostalgische verhalen over Tempo Doeloe, maar vindt ze de steeds luider klinkende kritiek op het koloniale verleden terecht. Een essay over het omgaan met een koloniaal verleden in je familie, verbintenis voelen en je eigen gedachten daarover vormen. Lees meer

 Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Realityknaller Big Brother komt terug, en er is beslist geen tekort aan aanmeldingen. Lees meer

Filmtrialoog: Der Fall Collini

Der Fall Collini

Redacteurs Ruby Sanders, Rosanna Baas en Oscar Spaans togen naar de bioscoop om Der Fall Collini te zien, een rechtbankthriller met een verrassende inkijk op een onderbelicht stukje naoorlogse geschiedenis. Lees meer

Op de corona-top waande Rutte zich in zijn eigen sprookje

Op de corona-top geloofde alleen Rutte zijn eigen sprookje

Onder het mom van solidariteit probeerde onze premier destructief neoliberalisme te exporteren. Daarmee schiet hij Nederland alleen maar in de voet. Lees meer

 Flierefluiters op tournee

Flierefluiters op tournee

Waarschijnlijk pikten de vogeltjes het lied op tijdens het overwinteren in nabijheid van hun soortgenoten uit het westen. Maar waarom nou juist déze hit het goed doet? Dat blijft voorlopig waarschijnlijk een raadsel. Lees meer

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Als we gisteravond íets van Nazmiye Oral leerden, dan is het wel hoe belangrijk het is om de ruimte die we hebben gewonnen aan anderen door te geven. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan