Asset 14

De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

Hard//talk: De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

Twee weken nadat de coronamaatregelen werden versoepeld, is het te verwachten dat het aantal coronabesmettingen weer zal toenemen. Wie daarvan de schuld krijgen, laat zich raden, zegt Julius Koetsier: de antiracismedemonstranten op de Dam.

Als de antiracismedemonstranten die begin deze maand op de Dam stonden de schuld krijgen van een tweede coronagolf, is dat niet omdat ze een risico namen. We hebben namelijk geen problemen met risico’s, wel met risico’s die geen economisch belang met zich meebrengen.

In mijn buurt zie ik terrasjes waar geen moeite gedaan wordt om anderhalve meter afstand te houden. Misschien dat er op de bankjes om de anderhalve meter een streep is getekend; als dat zo is, dan wordt die door personeel en de meeste bezoekers genegeerd. Een paar minuten voor de vorm afstand houden, daarna nootjes bestellen om met je gedesinfecteerde vingers te eten uit een gemeenschappelijk bakje… We accepteren het, want de economie moet door.

We accepteren het allemaal, want: economie

Supermarkten schuiven de verantwoordelijkheid naar de consument. Vakkenvullers dragen hesjes die ons oproepen: houd 1,5 meter afstand! Werknemers en klanten krijgen zo een regel opgelegd die praktisch onmogelijk te gehoorzamen is, en niet wordt gehandhaafd. Maar nogmaals, we accepteren het, want: economie.

Dagelijks komen mensen uit het vliegtuig het land in; acht uur lang hebben ze in een kleine ruimte op elkaar gepakt gezeten. Jaap van Dissel vindt dat oké: “Ik kan me voorstellen dat het ingewikkeld is om [de anderhalve meter] in vliegtuigen aan te kunnen houden, om toch nog tegen een redelijke prijs te kunnen vliegen.” Economie.

Selectieve verontwaardiging

Maar antiracisme heeft geen direct economisch belang. Daarom kan een demonstratie – nota bene op de dag dat overal in het land weer cafés en restaurants opengingen – op meer afkeur rekenen dan het bovenstaande. “Hoe leg je die demonstratie uit aan ál die Nederlanders die zich de afgelopen maanden aan de regels hebben gehouden?” klonk het. Als een van al die honderden Nederlanders die zich aan de regels heeft gehouden en een van de tientallen die dat nog steeds doet, kan ik zeggen: ik snap best dat verzet tegen onderdrukking belangrijker is dan een dagje naar het strand.

Is er sprake van selectieve verontwaardiging? Elma Drayer schrijft in de Volkskrant van niet: “[N]iets leidde tijdens de lockdown tot zoveel commotie als landgenoten die de coronaregels negeerden.” Blijkbaar slaat Drayer de krant waarvoor ze schrijft nooit open. De dag na de demonstratie stond er een artikel in over de onveilige demonstratie. Maar niets over de duizenden mensen die dezelfde dag in Scheveningen naar het strand gingen. Daar liepen ze, in de woorden van Ruud Kuin, voorzitter van de Nederlandse Boa Bond, “hutjemutje”. De drukte was onmogelijk te handhaven, zegt Kuin.

Toen iedereen in het Pinksterweekend naar het strand ging, in de trein zonder mondkapje, noemden we dat nog gewoon laksheid

Ook het Parool besteedde geen aandacht aan Scheveningen op de dag dat de voorpagina geheel in beslag werd genomen door een anti-demonstratie-artikel. Daarin beweert Michiel Couzy dat de anderhalve meter afstand tijdens de demonstratie “massaal genegeerd werd”. Als de foto's van dichtbij zijn ongelijk niet zouden bewijzen, is een simpele rekensom is genoeg: er stonden 5000 mensen op de Dam, en hij was helemaal vol. Bij andere evenementen hebben er met gemak 20.000 gestaan. De regel werd dus niet genegeerd, maar het werd op veel plekken onmogelijk hem te volgen. Zoals wel vaker gebeurt. Couzy sluit zijn stuk af met een vileine beschuldiging: “Welke gevolgen heeft dit voor de motivatie van de rest van de Nederlanders om de coronaregels in acht te nemen?”

Toen iedereen in het Pinksterweekend naar het strand ging, in de trein zonder mondkapje, noemden we dat nog gewoon laksheid: we moesten nog even ‘wennen’ aan het idee een mondkapje te dragen. Maar als het ons straks nog steeds niet lukt om gepaste afstand te houden, is dat vanaf nu óók de schuld van de demonstranten. Ze zijn een prachtige zondebok, helemaal klaar voor de slacht als we straks weer in lockdown moeten.

Drayer noemt wijzen op selectieve verontwaardiging “een erbarmelijke jij-bak”. Maar het is nooit bedoeld geweest als argument ter verdediging van de demonstratie. De onevenredige ophef wordt benoemd, omdat die een belangrijke vraag oproept: waaróm maakt Nederland zich over het een kwader dan over het ander? Waaróm hebben we sommige risico’s altijd geaccepteerd, en leiden andere tot de eis dat een burgemeester aftreedt?

In dit geval: omdat we economie belangrijker vinden dan mensenrechten.

Mail

Julius Koetsier is columnist, filmcriticus, vertaler, video-editor en zo af en toe iets anders.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Nieuws in beeld: Geen heil in het 'onheilshuis'

Geen heil in het 'onheilshuis'

Het ogenschijnlijk onschuldige adres Qingcheng Park 14-3-202 in Bejing werd na een zesvoudige moord een 'xiongzhai': een huis dat ongeluk brengt en schier onverkoopbaar is. Lees meer

10 procent is genoeg om een klimaatramp te voorkomen

10 procent is al genoeg om een klimaatramp te voorkomen

Volgens het laatste IPCC-rapport zijn we al cruciale kantelpunten in de opwarming van de aarde gepasseerd. Toch vindt Max Beijneveld hoop in de sociale wetenschap, die aantoont dat we voor duurzame verandering ook bereikbare kantelpunten bestaan. Lees meer

Nieuws in beeld: Remkes haalt de rem eraf

Remkes haalt de rem eraf

De nieuwe informateur Johan Remkes heeft duidelijk minder geduld dan zijn voorgangers. En terecht, vindt Rueben Millenaar. Lees meer

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Net als in Amsterdam rijzen de huren in Berlijn de pan uit. Regelingen om die stijging tegen te houden - zoals de zogenaamde Mietendeckel ('huurdeksel') - worden teruggedraaid, met grote protesten als resultaat. Nina Läuger sloot zich bij een van de protesten aan. Lees meer

Pijn en glorie

Pijn en glorie

Jonathan van der Horst onderzoekt mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 3, over Pedro Almodóvars film Dolor y Gloria. Lees meer

Nieuws in beeld: Alleen samen houden we de crisis gaande?

Alleen samen houden we de crisis gaande?

Vaker dan elk ander Europees volk geven Nederlanders hun medemens ervan de schuld dat de coronacrisis nog steeds voortduurt. Lees meer

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Naast de indrukwekkende documentaire 'I Am Not Your Negro' zijn ook de boeken en essays van James Baldwin de moeite waard, meent Roel Meijvis. Baldwin leert ons wat het betekent om mens te zijn, juist door geen antwoord te geven op die vraag. Lees meer

Nieuws in beeld: 16

Als de kwakzalver per ongeluk gelijk heeft

Het vinden van nieuwe toepassingen voor bestaande medicijnen is een serieus nieuw onderzoeksveld geworden. Lees meer

Geen dubbele bodems bij Hans Klok

Geen dubbele bodems bij Hans Klok

Kwam Hans Klok een mooie show geven, of kregen we hem echt te kennen? Lees meer

Zomergast Alfred Birney gooide zijn steen in het water

Zomergast Alfred Birney gooide zijn steen in het water

Birney troostte iedereen, behalve zichzelf, zag Iris van der Werff. Want verdriet heb je om de anderen en zelfmedelijden is taboe. Lees meer

Nieuws in beeld: Vluchten kan niet meer

In de race tegen klimaatverandering rennen wij de verkeerde kant op

Er is geen ontkennen meer aan: de aarde is al in rap tempo aan het opwarmen en ook de schuldvraag is lang en breed beantwoord. Deden (westerse) mensen tot nu toe hun best voor klimaatverandering weg te rennen, nu is het toch echt tijd om te erkennen dat wij haar veroorzaken. Lees meer

- Sevdaliza in Zomergasten Titel en URL nog aanpassen -

Sevdaliza trok 'show, don’t tell' door tot in het extreme

De vierde Zomergast van 2021 liet het ene prachtige fragment na het andere zien ter ondersteuning van haar boodschap van vrijheid, menselijkheid en ruimte op plekken waar dat niet vanzelfsprekend is. Concrete handvatten bood ze, net als in haar kunst, nauwelijks, zag Ruby Sanders. Of dat erg is? Lees meer

Nieuws in beeld: U had een schip besteld?

Nog altijd zorgen om bezorgschip

Ruim vier maanden langer duurde zijn reis, maar vorige week kwam-ie eindelijk aan in de haven van Rotterdam: het 'blokkeerschip' Ever Given, dat dagenlang vastzat in het Suezkanaal en daar een groot deel van de wereldhandel frustreerde. Maar wie denkt dat aan de beproevingen van het schip daarmee een eind is gekomen, heeft het mis. Lees meer

Automatische concepten 71

Gilgamesj gaat naar huis

Illustrator Sebastian Eisenberg was onder de indruk van de repatriëring van maar liefst 17.000 gestolen Irakese artefacten, die terug naar huis worden gestuurd. Lees meer

Zomergast Robert Vermeiren bleef aan de oppervlakte

Zomergast Robert Vermeiren bleef aan de oppervlakte

Hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie Robert Vermeiren – de derde Zomergast van 2021 – liet interviewer Janine Abbring en de kijker niet zomaar binnen. Gaandeweg de avond leek het plots of de kijker naar twee verschillende programma’s had gekeken, zag Tessa van Rooijen. Lees meer

Nieuws in beeld: In memoriam Dusty Hill

In memoriam Dusty Hill

Illustrator Anne Schillings brengt een postume ode aan de deze week overleden ZZ Top-bassist en -achtergrondzanger Dusty Hill. Lees meer

De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

De schrijver mag schrijven, de lezer mag lezen

Nee, er bestaat geen censuur in Nederland. Een witte auteur mag schrijven over mensen van kleur en een hetero schrijver over homoseksuele relaties. Maar of de lezer het ook wil lezen, dat is nog maar de vraag. Lees meer

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

Zomergast Roxane van Iperen was hard aan het werk

De schrijver en jurist ging radicaal op zoek naar het grijze gebied. Lees meer

Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer