Asset 14

De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

Hard//talk: De anderhalve meter negeren mag best, maar alleen als het geld oplevert

Twee weken nadat de coronamaatregelen werden versoepeld, is het te verwachten dat het aantal coronabesmettingen weer zal toenemen. Wie daarvan de schuld krijgen, laat zich raden, zegt Julius Koetsier: de antiracismedemonstranten op de Dam.

Als de antiracismedemonstranten die begin deze maand op de Dam stonden de schuld krijgen van een tweede coronagolf, is dat niet omdat ze een risico namen. We hebben namelijk geen problemen met risico’s, wel met risico’s die geen economisch belang met zich meebrengen.

In mijn buurt zie ik terrasjes waar geen moeite gedaan wordt om anderhalve meter afstand te houden. Misschien dat er op de bankjes om de anderhalve meter een streep is getekend; als dat zo is, dan wordt die door personeel en de meeste bezoekers genegeerd. Een paar minuten voor de vorm afstand houden, daarna nootjes bestellen om met je gedesinfecteerde vingers te eten uit een gemeenschappelijk bakje… We accepteren het, want de economie moet door.

We accepteren het allemaal, want: economie

Supermarkten schuiven de verantwoordelijkheid naar de consument. Vakkenvullers dragen hesjes die ons oproepen: houd 1,5 meter afstand! Werknemers en klanten krijgen zo een regel opgelegd die praktisch onmogelijk te gehoorzamen is, en niet wordt gehandhaafd. Maar nogmaals, we accepteren het, want: economie.

Dagelijks komen mensen uit het vliegtuig het land in; acht uur lang hebben ze in een kleine ruimte op elkaar gepakt gezeten. Jaap van Dissel vindt dat oké: “Ik kan me voorstellen dat het ingewikkeld is om [de anderhalve meter] in vliegtuigen aan te kunnen houden, om toch nog tegen een redelijke prijs te kunnen vliegen.” Economie.

Selectieve verontwaardiging

Maar antiracisme heeft geen direct economisch belang. Daarom kan een demonstratie – nota bene op de dag dat overal in het land weer cafés en restaurants opengingen – op meer afkeur rekenen dan het bovenstaande. “Hoe leg je die demonstratie uit aan ál die Nederlanders die zich de afgelopen maanden aan de regels hebben gehouden?” klonk het. Als een van al die honderden Nederlanders die zich aan de regels heeft gehouden en een van de tientallen die dat nog steeds doet, kan ik zeggen: ik snap best dat verzet tegen onderdrukking belangrijker is dan een dagje naar het strand.

Is er sprake van selectieve verontwaardiging? Elma Drayer schrijft in de Volkskrant van niet: “[N]iets leidde tijdens de lockdown tot zoveel commotie als landgenoten die de coronaregels negeerden.” Blijkbaar slaat Drayer de krant waarvoor ze schrijft nooit open. De dag na de demonstratie stond er een artikel in over de onveilige demonstratie. Maar niets over de duizenden mensen die dezelfde dag in Scheveningen naar het strand gingen. Daar liepen ze, in de woorden van Ruud Kuin, voorzitter van de Nederlandse Boa Bond, “hutjemutje”. De drukte was onmogelijk te handhaven, zegt Kuin.

Toen iedereen in het Pinksterweekend naar het strand ging, in de trein zonder mondkapje, noemden we dat nog gewoon laksheid

Ook het Parool besteedde geen aandacht aan Scheveningen op de dag dat de voorpagina geheel in beslag werd genomen door een anti-demonstratie-artikel. Daarin beweert Michiel Couzy dat de anderhalve meter afstand tijdens de demonstratie “massaal genegeerd werd”. Als de foto's van dichtbij zijn ongelijk niet zouden bewijzen, is een simpele rekensom is genoeg: er stonden 5000 mensen op de Dam, en hij was helemaal vol. Bij andere evenementen hebben er met gemak 20.000 gestaan. De regel werd dus niet genegeerd, maar het werd op veel plekken onmogelijk hem te volgen. Zoals wel vaker gebeurt. Couzy sluit zijn stuk af met een vileine beschuldiging: “Welke gevolgen heeft dit voor de motivatie van de rest van de Nederlanders om de coronaregels in acht te nemen?”

Toen iedereen in het Pinksterweekend naar het strand ging, in de trein zonder mondkapje, noemden we dat nog gewoon laksheid: we moesten nog even ‘wennen’ aan het idee een mondkapje te dragen. Maar als het ons straks nog steeds niet lukt om gepaste afstand te houden, is dat vanaf nu óók de schuld van de demonstranten. Ze zijn een prachtige zondebok, helemaal klaar voor de slacht als we straks weer in lockdown moeten.

Drayer noemt wijzen op selectieve verontwaardiging “een erbarmelijke jij-bak”. Maar het is nooit bedoeld geweest als argument ter verdediging van de demonstratie. De onevenredige ophef wordt benoemd, omdat die een belangrijke vraag oproept: waaróm maakt Nederland zich over het een kwader dan over het ander? Waaróm hebben we sommige risico’s altijd geaccepteerd, en leiden andere tot de eis dat een burgemeester aftreedt?

In dit geval: omdat we economie belangrijker vinden dan mensenrechten.

Mail

Julius Koetsier is columnist, filmcriticus, vertaler, video-editor en zo af en toe iets anders.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Heimwee in het Heilig Land - een triptiek 1

Heimwee in het Heilig Land

Lies Defever passeerde de muur tussen Israël en Palestina, en ontmoette twee volken met heimwee naar de toekomst. Lees meer

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Wat hebben nostalgie en camp met elkaar van doen? Rijk Kistemaker kwam erachter dat deze twee fenomenen nauwer verbonden zijn dan we in eerste instantie misschien denken. Een essay over de troost van het abjecte en de overdaad, van schorseneren en Meryl Streep, van de glitters en parels in een gezamenlijke queercultuur. Lees meer

Automatische concepten 44

Op weg naar andere relatie- en woonvormen

Een romantische relatie die niet wordt getypeerd door exclusiviteit of samenwonen, wordt opeens een vrije ruimte om op onderzoek te gaan en zelf te creëren, aldus Babet te Winkel. Lees meer

Filmtrialoog: De Beentjes van Sint Hildegaard

De Beentjes van Sint Hildegard

Onze redacteurs zagen het speelfilmdebuut van Herman Finkers als acteur en scenarist, een sympathiek liefdesverhaal dat desalniettemin de nodige pijn niet schuwt. Lees meer

 Eet je bord leeg!

Eet je bord leeg!

De Chinese president Xi Jinping heeft de aanval geopend op voedselverspilling in zijn land. Lees meer

 Geef mij mijn (waan)zin

Geef mij mijn (waan)zin

Illustrator Rueben Millenaar ziet het kookpunt van de onvrede om de coronamaatregelen steeds dichterbij komen. Lees meer

Tempo Doeloe -

Tempo Doeloe - Verbonden met een omstreden verleden

De jaarlijkse herdenking van de capitulatie van Japan in 1945 roept bij Vivian Mac Gillavry gemengde gevoelens op. Als tweede generatie oorlogsslachtoffer groeide ze op met nostalgische verhalen over Tempo Doeloe, maar vindt ze de steeds luider klinkende kritiek op het koloniale verleden terecht. Een essay over het omgaan met een koloniaal verleden in je familie, verbintenis voelen en je eigen gedachten daarover vormen. Lees meer

 Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Realityknaller Big Brother komt terug, en er is beslist geen tekort aan aanmeldingen. Lees meer

Filmtrialoog: Der Fall Collini

Der Fall Collini

Redacteurs Ruby Sanders, Rosanna Baas en Oscar Spaans togen naar de bioscoop om Der Fall Collini te zien, een rechtbankthriller met een verrassende inkijk op een onderbelicht stukje naoorlogse geschiedenis. Lees meer

Op de corona-top waande Rutte zich in zijn eigen sprookje

Op de corona-top geloofde alleen Rutte zijn eigen sprookje

Onder het mom van solidariteit probeerde onze premier destructief neoliberalisme te exporteren. Daarmee schiet hij Nederland alleen maar in de voet. Lees meer

 Flierefluiters op tournee

Flierefluiters op tournee

Waarschijnlijk pikten de vogeltjes het lied op tijdens het overwinteren in nabijheid van hun soortgenoten uit het westen. Maar waarom nou juist déze hit het goed doet? Dat blijft voorlopig waarschijnlijk een raadsel. Lees meer

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Ecce homo. Een warme Zomergasten met Nazmiye Oral

Als we gisteravond íets van Nazmiye Oral leerden, dan is het wel hoe belangrijk het is om de ruimte die we hebben gewonnen aan anderen door te geven. Lees meer

 Een kosmische estafette

Een kosmische estafette

Maar liefst vier verschillende robots zullen de buisjes als een estafette op tientallen miljoenen kilometers van de aarde aan elkaar doorgeven. Lees meer

Micha's Muur

Micha's Muur

Gijs van Maanen bezocht Micha Wertheims voorstelling 'Voor alle duidelijkheid' en constateerde dat die stond als een huis. Maar juist een scheurtje in een van de muren had de verbeelding van het publiek kunnen prikkelen, betoogt hij. Lees meer

Strafpleiter Inez Weski gaat vrijuit in Zomergasten

Strafpleiter Inez Weski gaat vrijuit in Zomergasten

Inez Weski bleek een intelligente, doordachte gast die uitspraken doet over de condition humaine, maar ook wantrouwig is tegenover de mensheid. Lees meer

Bij Typhoon was geen vleugje ironie te bekennen

Bij Typhoon was geen vleugje ironie te bekennen

Typhoon bleek een meer dan vriendelijke eerste Zomergast; vrolijk en inspirerend genoeg om Janine Abbring een lesje ‘wokeness voor beginners’ te geven. Maar vliegt de tijd voorbij terwijl je kijkt? Dat niet. Lees meer

 Had ik al verteld hoe onderdrukt ík ben?

Had ik al verteld hoe onderdrukt ík ben?

"Als gevolg van het optreden van radicale groepen die (institutioneel) racisme zeggen te willen bestrijden, komt de vrijheid van meningsuiting onder druk te staan", ondertekenden onder anderen Zihni Özdil, Jan Roos en Geerten Waling. Ook de namen van niet minder dan twaalf Forum-vertegenwoordigers staan onder de brief. Lees meer

De rollen omgedraaid - kijken naar kunstkijkers 1

De rollen omgedraaid - kijken naar kunstkijkers

Wanneer een bezoeker in een museum bij een kunstwerk net wat langer dan de gemiddelde dertig seconden blijft staan, zou Vivian Mac Gillavry diegene het liefst het hemd van het lijf vragen. Om zo min mogelijk mensen lastig te vallen, bedacht ze een undercoveroperatie. Lees meer

Filmtrialoog: Queen & Slim

Queen & Slim

Onze redacteuren zagen Queen & Slim, een 'instant classic met een hoge mate van urgentie'. Lees meer

Re: Hier (CONCEPT)

Hier

In de interviewserie ‘Tijdsvensters’ laten De Bedachtzamen steeds een creatieve denker reflecteren op het begrip ‘tijd’. Op Hard//hoofd reageren collega’s in stijl. Vandaag: Anne Chris van Doesburg reageert op de reflecties van dichter Ingmar Heytze. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan