Asset 14

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren, in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard.

Jessica Reznicek en Ruby Montaya, twee Amerikaanse vrouwen die de Dakota Access Pipeline sabboteerden, zien misschien een celstraf van 110 jaar tegemoet. Ze geloven dat de aarde desastreus opwarmt door uitstoot van fossiele brandstoffen. Ik zou ‘onze uitstoot’ willen schrijven, waarbij ons verwijst naar geprivilegieerde mensen zoals ik die wel eens met een vliegreis net zo veel CO2 hebben uitgestoten als een inwoner van Nigeria in een jaar doet.

Die ‘ons’ is niet een groep waar ik trots op ben deel van uit te maken. En die ons is ook niet wat mij - of jou - bepaalt, want we kunnen veranderen. De ergste gevolgen van klimaatontwrichting kunnen we stoppen, en dat is de moeite waard. Volgens Jessica Reznicek en Ruby Montoya is hiertegen strijden zelfs het risico om de rest van het leven vast te zitten.

De ergste gevolgen van klimaatontwrichting kunnen we stoppen, en dat is de moeite waard

Angela Davis zei ooit “I am no longer accepting the things I cannot change. I am changing the things I cannot accept”. Shell lijkt te groot om te vallen, onze luxereisjes te leuk om te laten, de maatschappij te vastgeroest om te veranderen. Dit vinden schrijvers Jonathan Franzen en Roy Scranton althans, die verkondigen dat het nu te laat en te moeilijk is. We moeten accepteren dat we uiteindelijk toch sterven.

Weet je wat het is met die ivoren toren van waaruit ik, maar ook Scranton en Franzen schrijven? Die is blinkend opgepoetst wit. Als je er in zit zou het je sieren niet te veel neer te kijken op mensen die niet zo uit de hoogte kunnen doen. Het verbaast me niets dat witte mannen op comfortabel niveau ‘opgeven’ als de meest logische optie zien.

Het verbaast me niets dat witte mannen op comfortabel niveau ‘opgeven’ als de meest logische optie zien

Misschien ben ik, zoomend in pyjama op de bank in Amsterdam, het bewijs dat de klimaatapocalyps zich ondertussen ook in de witte middenklasse  zich afspeelt. Het zou best eens kunnen, stellen wetenschappers, dat ook corona ten dele door klimaatverandering veroorzaakt is. Zoönosen, infectieziekten die van dier op mens overspringen, zullen alleen maar vaker voorkomen naarmate klimaatontwrichting verder doorzet. Dieren zullen zich verplaatsen naar het klimaat dat ze herkennen, en naarmate hun natuurlijke leefomgeving opdroogt of overstroomt zullen ze zich steeds vaker tussen mensen bewegen. De stijgende temperatuur drijft dieren, en hun infectieziekten, steeds dichter naar de mensen toe. Hierdoor wordt de kans groter dan een infectieziekte op de mens overspringt.

Als je nog geen familieleden op de IC verloren bent of nog steeds een prima conditie hebt na een halfuurtje buitenlopen, is het neerleggen bij dit specifieke gevolg van klimaatverandering misschien acceptabel. Maar de klimaatapocalyps vindt al in gebieden van de AOSIS landen plaats. De intergouvernementele organisatie waar 44 kleine eilanden en laagliggende kuststaten zich in verenigd hebben, verklaarde in 2009 tijdens de Kopenhagen klimaatconferentie dat een temperatuurstijging boven de 1.5 graden onacceptabel was. “1.5 to stay alive” was hun wetenschappelijk onderbouwde slogan. Blijkbaar was die slogan niet overtuigend, want zeven jaar later werd in het Parijs-akkoord twee graden opwarming ondertussen als acceptabel gezien. Jammer voor je, Kiribati eilanden, Fuji, en meer dan dertig andere landen. Vliegen, vlees eten, en Shells belastingvoordelen opgeven, dat is pas onacceptabel!

Opgeven is makkelijk als dat inhoudt dat je door blijft leven in luxe en comfort

Je aandelen in Shell zijn een aandeel in het kapotmaken van de aarde – en een flinke investering op de optie ‘meer pandemie.’ Opgeven is makkelijk als dat inhoudt dat je door blijft leven in luxe en comfort. Als je dit leest, en al helemaal als je Jonathan Franzen of Roy Scranton heet, ben je precies op het juiste moment ter wereld gekomen om de koers van de wereld ten goede te keren. Daarvoor moet je inderdaad iets opgeven. Niet de hoop, maar je vrijheid. Je tijd. Je geld. Je vliegvakantie. Desnoods alleen je stukje vermoorde lam, varken, rund of kip. Nog simpeler zelfs: je stem op een partij die de wetenschappelijke consensus ontkent omdat je gehecht bent aan hypotheekrenteaftrek en moslimhaat.

Onthoud in de tussentijd hun namen: Jessica Reznicek en Ruby Montoya. Honderdtien jaar wordt er tegen ze geëist. Omdat ze geloven dat het strijden voor een leefbare planeet hun leven waard is.

Beeld: Fibonacci Blue via Flickr.

Mail

Harriet Bergman (1992) doet verslag uit van acties, papers en vergaderingen. Ze onderzoekt sociale bewegingen en negatieve emoties over klimaatverandering, en brengt zowel het kill-joyen als de burgerlijke ongehoorzaamheid ook zelf in de praktijk.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Ook automobilist moet aan de bak

Ook automobilist moet aan (of uit) de bak

Illustrator Veerle van der Veer brengt het nieuws in beeld. Dat de rechter Shell opdraagt zijn CO2-uitstoot drastisch terug te dringen, leverde vooral instemming en leedvermaak op, zagen opiniemakers in de Volkskrant. En de klánten van Shell dan, vroegen zij zich af. Lees meer

Speech: Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Honderden demonstranten protesteerden tegen de vernederende en dehumaniserende zorg voor transgender personen. Ze eisen hervorming van het zorgsysteem en riepen een ‘zomer van trans woede’ uit. Non-binaire trans vrouw Nilin gaf een openhartige toespraak. Lees meer

Filmtrialoog: Gunda

Gunda

Onze redacteuren Eva van den Boogaard, Nora van Arkel en Jozien Wijkhuijs bekeken de documentaire Gunda. Ze zijn onder de indruk van de unieke vorm van de film, maar er bleken ook wat dingen die iedereen anders interpreteerde. Lees meer

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

Op 1 juli 1863 schafte Nederland de slavernij af in Suriname en op Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. Althans, zo staat het in de geschiedenisboeken. Lees meer

Essay: Verslag van een mislukking

Verslag van een mislukking

In de essayreeks Boys don't cry onderzoekt Jonathan van der Horst mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 2 met werk van de slam poet IN-Q. Lees meer

Maling aan de paling

Maling aan de paling

Met 60 duizend stuwen, gemalen en sluizen is ons land voor trekkende palingen de grootste hindernisbaan van Europa. Lees meer

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

Ik bekritiseer Israël omdat ik om haar geef

In gesprekken over Israël-Palestina bevindt Max Beijneveld zich afwisselend aan beide kanten. Voor hem is het bekritiseren van Israël juist een teken van hoop en vriendschap: hij uit kritiek omdat hij gelooft dat Israël kan verbeteren. Lees meer

Automatische concepten 56

Een Afrikaanse kritiek op het Antropoceen

In het Antropoceen zou 'de mens' een bepalende factor zijn in het verstoren van het klimaat en de biodiversiteit. Maar wie kan zich eigenlijk tot mens rekenen? En wie wordt als object behandeld? Grâce Ndjako verwerpt het Antropoceen als een eurocentrisch idee. Lees meer

Je partner slaan is nog geen doodvonnis voor je carrière

Je partner slaan is (nog) geen doodvonnis voor je carrière

Het onderscheid tussen de publieke en de privésfeer is soms vaag, maar geweld achter de voordeur zouden we nóóit door de vingers moeten zien, meent Jihane Chaara. Waarom komen zoveel publieke figuren ermee weg? Lees meer

Kunst is werk

Kunst is werk

Brood noemen we essentieel, theater niet. Maar wat als je in het theater je brood verdient? Lees meer

 Klop, klop, wie is waar?

Klop, klop, wie is waar?

De klopjacht op de voortvluchtige militair Jürgen Conings doet de in België woonachtige Amerikaanse illustrator Sebastian Eisenberg denken aan iets wat in zijn thuisland zou gebeuren; niet in Europa. Lees meer

Flaneur versus voyeur

Flaneur versus voyeur

Sarah Vergaerde onderzoekt het doelloos ronddwalen én het al dan niet onopgemerkt gluren naar de ander aan de hand van boeken, films, podcasts en documentaires, waaronder My Amsterdam van Ed van der Elsken. Lees meer

Filmtrialoog: Ruben Brandt: Collector

Ruben Brandt: Collector

Onze redacteuren Jorne Vriens en Oscar Spaans en illustrator Friso Blankevoort bekeken de animatiefilm Ruben Brandt: Collector en zagen een verhaal dat niet in een andere vorm had kunnen worden verteld. Lees meer

Nieuws in beeld: Is het kunst of geeft het winst?

Is het kunst of geeft het winst?

Illustrator Loes van Gils kijkt met afgrijzen naar de afwegingen die het kabinet maakt. Dierentuinen, sportscholen en binnenzwembaden werden geopend, culturele instellingen moesten de deuren gesloten houden. Lees meer

Lang leve de slush pile 1

Lang leve de slush pile

Hoe kan literair Nederland inclusiever worden als het steeds vaker weigert ongevraagde manuscripten aan te nemen? Een pleidooi voor een openboekbeleid. Lees meer