Net als een musical interessant wordt, barsten ze uit in een lied." /> Net als een musical interessant wordt, barsten ze uit in een lied." />
Asset 14

Ga je NU zingen?

Er zijn mensen die er direct uit zijn. Anderen weten het pas na het eerste biertje en ik ken ook mensen die het er na afloop helemaal niet over willen hebben. Ik hoor meestal bij de eerste groep. Na afloop van een voorstelling weet ik wat ik ervan vind.

Dit begint met het basale onderscheid goed/niet goed, deze beslissing valt meestal in de laatste minuten van de voorstelling of bij het naar buiten lopen. Twintig minuten later kan ik m’n mening onderbouwen, nog eens twintig minuten later heb ik een theorie of analyse op het stuk losgelaten. Na een uurtje ben ik er wel klaar mee en vind ik het saai om het er nog langer over te hebben. Vrij onplezierig voor mijn gezelschap. Deze kwaal uit zich tijdens de voorstelling al in een voortdurende interne monoloog. Deze varieert van:

“Mooi decor. Maar wat is dat kleine groene ding daarachter nou? Ik moet echt een bril” tot “Ach, de blonde stagaire moet natuurlijk weer naakt” en “Welke ouwe lul zit er toch steeds te hoesten?” Meestal kom ik de hele voorstelling wel door met deze overpeinzingen, de momenten daargelaten wanneer iets me echt raakt, verbaast of verwart en ik weer even rechtop in mijn stoel ga zitten. Helaas gebeurt dat maar weinig.

Een paar weken terug had ik echter geluk. Ik zag de voorstelling Adam’s Appels van het acteurscollectief Olympique Dramatique. En los van de overweging of het een goede voorstelling was, was het in ieder geval flink verwarrend en zat ik de hele voorstelling dus rechtop in mijn stoel.

Adam’s Appels is gebaseerd op de gelijknamige Deense film uit 2005, destijds een art-house succes van schrijver en regisseur Anders Thomas Jensen. In deze zwarte komedie volgen we ex-gevangene en neo-nazi Adam die bij wijze van re-ïntegratieprogramma drie maanden in een soort leefgemeenschap verblijft. Deze gemeenschap wordt geleid door priester Ivan en bevolkt door o.a. een gangster, een kleptomaan/verkrachter en een zwangere alcoholica. Dit alles in een surrealistische setting en overgoten met het soort inktzwarte humor. Op zich redenen genoeg om deze film tot een voorstelling te bewerken. Maar zo simpel ligt het niet in de voorstelling van Olympique Dramatique.

Dit collectief wordt gevormd door vier acteurs die al tien jaar samen voorstellingen maken, meestal zonder regisseur maar altijd met een vette knipoog en een dosis ironie. Het is wat dat betreft misschien niet zo verbazend dat ze besloten van Adam’s Appels een musical te maken. Een echte musical, compleet met groepsdansen en liedjes op vreemde momenten. Want dat is exact wat mij altijd zo ergert aan musicals: net op het moment dat het spannend of interessant wordt, barst men uit in een lied. “Ga je NU zingen?” denk ik dan. Mijn verbazing was dus groot toen ik de vier lefgozers van het Vlaamse toneel ineens synchroon zag dansen en zingen in kleurige kostuums.

Volgens mij kan de gemiddelde theaterbezoeker best tegen een stootje. Dat kan niet anders, we worden immers al jaren onder handen genomen door theatermakers die ons van alles willen laten ondergaan. Zo ben ik een keer minutenlang vrij stevig omhelst door een acteur terwijl de rest van het publiek zwijgend toekeek, heb ik ettelijke malen nepbloed/kots/poep voorbij zien vliegen en dan zijn er natuurlijk nog de diverse naakte lichaamsdelen waar je als toeschouwer niet omheen kan. Een beetje anoniem in je stoeltje zitten is er vaak niet meer bij, publieksparticipatie is het toverwoord. Kortom, we kunnen wel wat hebben. En in het theater hebben we niet van die enge puristen zoals in de muziek, waar men na afloop “Boe” roept als Bach of Mozart in hun ogen niet juist is opgevoerd. Althans, ik ben ze nog niet tegengekomen. Waarom is deze musical dan zo’n big deal voor mij?

Misschien raakt het wel aan een van de laatste taboe’s in het theater. Musical staat voor commercie, om de centen en dus niet om de kunst. Volle zalen krijg je niet door je publiek experimenteel theater voor te zetten, maar door ze te geven wat ze willen. En men wil musical de laatste jaren. Zo waren we achtereenvolgens op zoek naar Tarzan, Joseph en Mary Poppins. Er zijn mensen die vijftien keer naar dezelfde musical gaan en de Nederlandse versie op internetfora vergelijken met de Engelse of de Amerikaanse. Ook steeds meer nieuwe, Nederlandse musicals zoals Op Hoop van Zegen (ja, echt) maar ook een musical met liedjes van Doe Maar en de Hazes-musical laat ook niet lang meer op zich wachten. Musical is big business.

Nu ben ik geen musicalhater. Musical heeft de afgelopen jaren een prominente plek gekregen en dus ga ik zo nu en dan naar een musical. Ik vond Cats saai en Ciske de Rat goed. Al blijf ik vaak denken: “Ga je NU zingen?” Punt is dat er nog altijd een scheiding bestaat tussen de gesubsidieerde theaterwereld en de commerciële musicalwereld. Kunst en commercie blijft een lastige combinatie, ook al zijn er natuurlijk geslaagde commerciële theatervoorstellingen te noemen evenals succesvolle kleinere musicals. De scheiding zit diep en verdwijnt niet zomaar, ook als musical en theater elkaars vormen gaan gebruiken zoals bij Adam’s Appels.

Tijdens de voorstelling zat ik voortdurend af te wegen of Olympique dit meende, of het oprecht was al dat zingen en dansen. En omdat ik gewend ben aan de ironie waarmee ze hun voorstellingen normaal gesproken overgieten, zat ik te wachten op iets wat me zou vertellen dat ze natuurlijk niet echt een musical gingen doen. Maar dat deden ze wel. Zonder knipoog of relativering dansten en zongen ze dat hele vreemde verhaal aan elkaar.

Totdat, in een van de laatste scène’s, de muziek weer klonk, een van de personages alweer diep inademde om in zingen uit te barsten en ik alvast dacht: “Ga je NU..” maar onderbroken werd door een van de acteurs die vroeg: “Ga je NU zingen?” En nogmaals, aan zijn collega die al klaarstond en hem bevreemd aankeek: “Ga je ECHT NU zingen?” De ander knikte en barste alsnog uit in een lied, maar ik was tevreden en besloot bij het naar buiten lopen dat ik het een goede voorstelling vond.

Mail

Rosanne

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Wat ik zou moeten zijn is niet wie ik ben

Bouchra Aouriaghel schrijft over opgroeien en leren dat je erbij hoort, maar eigenlijk ook weer niet. Als een kameleon verplaatst ze zich tussen twee werelden, eentje waarin ze Nederlands spreekt, en verbaasd wordt aangekeken als de juiste klanken in de juiste volgorde haar mond verlaten, en eentje waarin ze Marrokaans spreekt, goed genoeg om met haar ouders te kunnen communiceren, maar als ze de diepte in wil, komt het er ineens stotterend uit. En wat als de wereld je vraagt om te kiezen? Lees meer

Mosterdsoep

Onvermijdelijk

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Noura Harrath wordt een kind geboren dat daar misschien helemaal niet wilde zijn, of misschien nóg niet. 'Er waren weinig zachte plekken die voelden als een eeuwige omhelzing.' Lees meer

Mosterdsoep 4

Bijsluiter

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In deze tekst van Fleur Hagi staan we op het punt een hele belangrijke beslissing te nemen. Lees meer

Mosterdsoep 8

Moedertaal en Opvoedlessen van een martelaar

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Vandaag lees je twee gedichten van Lina Al-Hassany. ‘Draag de lasten van de wereld niet op je schouders. Graaf de kuilen voor de doden niet in je tuin. Breng het verleden nooit meer aan het licht.’ Lees meer

Mosterdsoep 5

Steltenloper

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. In het verhaal van Jan Truijens Martinez ziet de hoofdpersoon zijn ex-vriendin met haar nieuwe vriend op theaterfestival De Parade. Tussen de lampjes van de zweefmolen en de flitsende polaroidcamera schiet ook de gedachte aan haar door zijn hoofd. Lees meer

Mosterdsoep 7

Beetje bij beetje

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Mina Yasien schreef een verhaal over een dochter die met haar moeder mee naar een afspraak gaat om te vertalen, over wat er tussen de regels door verloren kan gaan en of je een vervelende boodschap verzachtend moet vertalen. 'Niemand verstond alles en toch kwam iedereen overal achter.' Lees meer

Mosterdsoep 3

[Gedicht zonder titel]

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Fleur Hagi kent de wereld niet meer zoals ze die zich herinnerde, maar wat als ze deze nieuwe wereld niet meer wil kennen? 'Meer dan een appel / is nodig / om te onderscheiden / tussen goed en slecht' Lees meer

IDFA-bespreking <em>‘Between Revolutions’</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd 1

IDFA-bespreking ‘Between Revolutions’

De film Between Revolutions volgt een groep pro-Palestijnse, queer activisten in Berlijn. Regisseur Ruben Desiere zoekt samen met de activisten naar agency voor zijn personages. In die zoektocht wordt een interessant spel met fictie en realiteit gespeeld. Lees meer

IDFA-bespreking <em>Between Revolutions</em> en drie andere tips van de redactie van Hard//hoofd

IDFA-tips van Hard//hoofd – ‘You Can See Everything’, ‘Nuisance Bear’ en ‘Romare Bearden’

De IDFA-tips van Jochum Veenstra, Nora de Bruine en Sander Bortier: You Can See Everything, Nuisance Bear en Alter Ego of Romare Bearden. Lees meer

Mosterdsoep 2

Het woord 'vervreemding'

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Vandaag lees je op Hard//hoofd het verhaal van Lidice Michelle Melara Minero. 'Ik hoorde ze typen en daarna waren ze hun werk aan het uitdelen. En ik? Ik was bezig met het begrijpen van het woord.' Lees meer

Mosterdsoep 9

Potentie

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Het gedicht van Nourelhouda Kassi zit vol potentie. Potentie om 'het' te maken, potentie om 'er' te komen, vriendschapspotentie, partnerpotentie, potentie om zo veel goeds de wereld in te brengen. '‘en nu?’ / tussen alles / wat ik was, en alles wat ik kon worden.' Lees meer

Mosterdsoep 1

Mosterdsoep

Afgelopen jaar namen meer dan tien schrijftalenten deel aan het talentontwikkelingstraject van El Hizjra. Deze week lees je op Hard//hoofd hun verhalen en gedichten die de complexiteit en verbinding van vervreemding opzoeken. Met vandaag: het verhaal van Leila Mrabet, waarin de hoofdpersoon jarenlang op zoek gaat naar de smaak van mosterdsoep die overeenkomt met een herinnering. Lees meer

Berbers gebogen

Berbers gebogen

'Een vaderskant bijt nooit niet. Ze wensen in hun smeekbedes smakkend dat we slappe groentestukken blijven.’ Imane Karroumi El Bouchtati schrijft over ziek zijn, paternale familietafels en hoe verstrikte tongen geen geruchten kunnen tegenspreken. Lees meer

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Dromen over kinken in internetkabels en gaatjes in naveltruitjes: is er in het AI-tijdperk nog ruimte voor verrassing?

Vintagejagers, opgelet! In haar nieuwste column werpt Loïs Blank een kritische blik op een ontwikkeling die misschien niet helemaal onverwacht komt: de tweedehandsmarkt wordt in een fastfashionjasje gestoken. Daarmee dreigt ook een markt die ooit draaide om avontuur en goede bedoelingen steeds verder te plastificeren. Lees meer

Meneer de dominee

Meneer de dominee

De vader van Martijn van Arkel werkt voor God. Als dominee zijn zijn dagen gevuld met de kerk, de gemeente, de Heilige Zoon, maar heeft daardoor minder tijd voor zijn andere twee zoons. In deze gedichten beschrijft Martijn het gemis, de verwijten, en vooral het verlangen naar een vader: geen dominee, geen herder, maar iemand die het licht uit doet en wiens fiets in de schuur staat. Lees meer

Batik Karas

Batik Karas

In dit verhaal van Ariane Waitz gaat de hoofdpersoon op een vervreemdende reis door Indonesië. Via de eeuwenoude Javaanse kunstvorm batik probeert zij zich te verbinden met het land van haar grootouders. Lees meer

Wat je niet zult zien op tv

Wat je niet zult zien op tv

Hoe links is linkse televisie? Marthe van Bronkhorst kwam achter de schermen en kon haar ogen eigenlijk niet geloven. Lees meer

Hoeveel romcoms tot ik het voel? 1

Hoeveel romcoms tot ik het voel?

De liefde is een onuitputtelijke bron van inspiratie. In films, boeken en muziek blijven mensen proberen haar te vangen, en al die creatieve expressie wordt gretig geconsumeerd – ook door Nouhaila el Khannoussi, die ondanks haar fascinatie voor fictieve liefdes zelf nog nooit verliefd is geweest. In dit persoonlijke essay vraagt ze zich af wat verliefdheid eigenlijk is. Lees meer

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Verwijzing naar de tijd dat heksen smolten in water uit meisjeshanden

Geïnspireerd door de blikken man uit The Wizard of Oz leidt Elise Vos je over het pad van gele klinkers. Ondanks de bescherming die ons harnas biedt, bevat het kieren die toelaten wat we niet zouden willen voelen. Bovendien: wie wil nu afgestompt raken? Lees meer

Rouw en haar contouren

Rouw en haar contouren

Wat gebeurt er als je grootste angst werkelijkheid wordt? Vorig jaar verloor Ivana Kalaš haar vader. In dit essay onderzoekt ze rouw en angst. Wat als juist het verlies je dichter bij het leven brengt? ‘Zoals je vroeger naar een eclips zou kijken via een cd, kom ik in contact met rouw: via haar contouren.’ Lees meer