Asset 14

Stories We Tell

Stories We Tell gaat over de familieverhalen van het gezin van documentairemaakster Sarah Polley en over de pijnlijke gebeurtenissen die daar achter zitten. Rutger, Sanne en Philip keken en leefden mee.

Sanne: Ik heb vanaf een bepaald moment bijna alleen maar gehuild terwijl ik naar deze film zat te kijken, en dat heb ik echt niet zo heel snel.

Rutger: Ik ook. En mijn vriendin ook een beetje, terwijl die alleen de tweede helft had gezien.

Sanne: De laatste keer was bij die Edith Piaf-film, maar toen zat ik vrij dronken in de bioscoop met mijn moeder en mijn zusje, en we staken elkaar aan.

Philip: Bij de introductie van Michael, de vader, kreeg ik al een brok in mijn keel. Prachtig begin van de film. Hoe alle spelers, de familie, de vrienden, de kennissen, neergezet werden in huiselijke omgeving en hen de opdracht werd gegeven herinneringen op te halen aan Diane - de moeder, de vrouw, de minnares.

Rutger: Ik vond die off camera-eerlijkheid heel sterk. Polley liet zien hoe ze te werk ging, de maakster was zichtbaar, dat kon natuurlijk ook niet anders. Dat citaat van Margaret Atwood (de Canadese schrijver, alle aankleding was Canadees, ook wel eens leuk) vatte de film mooi samen: "When you are in the middle of a story it isn't a story at all, but only a confusion; a dark roaring, a blindness, a wreckage of shattered glass and splintered wood; like a house in a whirlwind, or else a boat crushed by the icebergs or swept over the rapids, and all aboard powerless to stop it. It's only afterwards that it becomes anything like a story at all. When you are telling it, to yourself or to someone else." Met de muziek van Bon Iver (ook Canadees) eronder.

Philip: Ze deed dat goed, die verwarring. Halverwege de film begon ik me te ergeren aan de vorm, aan de volgorde. Aan die archiefbeelden, die iets van argwaan wekken. En terecht, zo blijkt. Het is allemaal case-in-point.

Sanne: Oh, ik kan daar juist altijd heel erg in meegaan. Maar ik ben zo iemand die zelfs bij een aflevering van Hercule Poirot of Baantjer aan het einde nog denkt: “Hé?!” Weinig opmerkzaam, kun je het ook noemen.

Rutger: Een verhaal hoeft toch niet chronologisch te zijn? Zo is een gesprek toch ook niet altijd?

Philip: Precies. Een gesprek gaat van de hak op de tak, deze film ook. En dat is - zeker gezien het feit dat documentaires vaak graag zaken uitkauwen - even wennen. Als Polley uiteindelijk zelf uitlegt waarom ze deze film wilde maken, vallen alle stukjes op zijn plaats. Het is een herinnering, een ode, fictie, een document, een studie naar familiegeschiedenissen.

Rutger: Ik ben altijd bang dat ik onvruchtbaar ben, maar als dat oké blijkt heb ik meteen een nieuwe neurose: ben ik wel de vader?

Sanne: Vergeet niet: ben ik wel echt het kind van mijn ouders?

Philip: Herkenbaar. Als donker kind van een soort van blanke ouders, met een soort van blanke broer. Als jongen werd me steeds gevraagd of ik niet geadopteerd was, vergelijkbaar met de grappen die Sarah en haar vader te verduren kregen. Dat vormt je onbedoeld wel.

Rutger: Maar weet je nu zeker dat je niet geadopteerd bent? DNA-test, alles? Zou ik toch maar even doen Philip.

Philip: Nou ja, als dat zo blijkt te zijn dan heb ik materiaal om zelf een film te maken. Ik weet nu hoe.

Sanne: Hahaha! Oh, sorry. Ik lijd zelf ook wel eens aan het koekoeksjong-syndroom, al is het maar omdat niemand in mijn familie zo’n lastpak is als ik. Zeker als kind is het heel natuurlijk om dan te denken: ik hoor niet bij jullie. Maar goed, dat Friese DNA is zo hardnekkig dat we allemaal wel als twee druppels water op elkaar lijken. Dus die vlieger gaat niet op.

Rutger: Ik was toevallig deze This American Life-aflevering aan het luisteren, over twee meisjes die als baby in het ziekenhuis verwisseld raken en in totaal verschillende gezinnen terechtkomen, en daar dan ook altijd een beetje het buitenbeentje zijn. Soms klopt het dus wel. Mijn moeder dacht altijd dat ze eigenlijk een prinses was, gestald bij gewone mensen door een koning, die haar op een dag zou komen halen.

Philip: En wanneer is je moeder die gedachte ontgroeid? Of hoopt ze stiekem nog steeds dat een prins haar van je vader schaakt?

Rutger: Even dimmen nou Montnor, je hebt het wel over mijn moeder hier…

Philip: Ik wil maar zeggen... In de film zie je hoe moeilijk het is om iemand te doorgronden. Iedereen herinnert zich Diane op een andere manier.

Rutger: Ze was een soort moderne madame Bovary, altijd hopend op meer avontuur, echte romantiek.

Sanne: Ze was volgens mij gewoon een heel leuk wijf. Is een vrouw meteen een Madame Bovary als ze een keer vreemdgaat, omdat haar man denkt dat orale seks "iets wat ze in Frankrijk doen” is?

Rutger: Daar gaan we weer met het feministische verdedigingsmechanisme! Kunnen we nou eens één filmtrialoog zonder dat boze gender-gedoe doen?

Philip: Ik zal maar niet zeggen dat ik Diane hysterisch vond. In eerste instantie in ieder geval. Ik vond haar uiteindelijk vooral tragisch. Een van de zussen vertelde dat ze heel gelukkig was voor haar moeder toen ze zich realiseerde dat ze een relatie had met Harry: “But, you know, I kind of think Dad really was the one she was in love with and he just wasn’t an option. So I’m really glad she was loved. Though I’m not sure she was loved by the person she really wanted to be loved by.”. Ze was verliefd op Michael, maar hij kon haar niet de liefde geven die ze nodig had, dus zocht ze die elders, bij Harry. Ondertussen hield ze wel haar rug recht voor Michael en hun kinderen.

Rutger: Ja, dat is ook nog een ding: soms zijn affaires goed. Ik heb het gevoel alsof dat vroeger meer geaccepteerd werd dan nu. We streven nu naar meer monogamie dan ooit.

Sanne: Een pathetisch vreemdgaande ex van mij noemde dat het 'nieuwe puritanisme'.

Rutger: Ik neem aan dat jij het niet met hem eens was.

Sanne: Nee, ik heb hem toen geloof ik geslagen.

Rutger: Ach, iedereen verzint zijn eigen waarheid om zijn daden te rechtvaardigen.

Sanne: Harry, Dianes minnaar, vindt dat er maar één waarheid is; hij is niet voor niets een ouwe marxist. Hij is het eigenlijk niet eens met het concept van de film, en zegt tegen Sarah: “The crucial function of art is to tell the truth.”

Philip: En dat idee haalt Sarah direct onderuit, toch? Door het hele maakproces van de film te tonen. Dat vond ik ergens wrang voor Harry. Vooral omdat het in die fase van de film voelde alsof je een kant moest kiezen: of voor Michael, de man die haar heeft opgevoed, of Harry, haar biologische vader.

Sanne: Maar eigenlijk zijn ze allebei lief en leuk. Er zijn geen bad guys in deze film.

Rutger: Nee, en dan blijkt ook nog dat al die nostalgische jaren zeventig-beelden niet echt zijn. Kunst vertelt niet ‘de’ waarheid, maar een verzameling van persoonlijke waarheden. Dat was wrang voor die arme Harry, maar hij had het mis. Zijn eigen romance met Diane bewijst al dat het leven chaos is, en nooit in elkaar valt op de manier die je vroeger verwachtte. Maar dat is ook zo mooi eraan.

Sanne: Michael citeerde Pablo Neruda: “Love is so short, forgetting so long.”

Mail

Redactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

 The Notorious RBG is niet meer

The Notorious RBG is niet meer

Illustrator Pirmin Rengers maakte dit prachtige portret ter ere van Ruth Bader Ginsburg, de Amerikaanse opperrechter die afgelopen vrijdag overleed. Lees meer

 'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

Maar liefst 14.000 asielaanvragen zouden nog voor het eind van 2020 behandeld moeten zijn, zo is de doelstelling van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Lees meer

Nostalgische saus

Nostalgische saus

Onze maatschappij kent momenteel veel nostalgische oplevingen. Kunstenaar Sandra Mackus betrapt zichzelf erop dat ze in haar werk ook met het verlangen naar vroeger speelt. Hoe blijft ze authentiek en oprecht? Haar recept is verbluffend simpel. Lees meer

Heimwee in het Heilig Land - een triptiek 1

Heimwee in het Heilig Land

Lies Defever passeerde de muur tussen Israël en Palestina, en ontmoette twee volken met heimwee naar de toekomst. Lees meer

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Wat hebben nostalgie en camp met elkaar van doen? Rijk Kistemaker kwam erachter dat deze twee fenomenen nauwer verbonden zijn dan we in eerste instantie misschien denken. Een essay over de troost van het abjecte en de overdaad, van schorseneren en Meryl Streep, van de glitters en parels in een gezamenlijke queercultuur. Lees meer

Automatische concepten 44

Op weg naar andere relatie- en woonvormen

Een romantische relatie die niet wordt getypeerd door exclusiviteit of samenwonen, wordt opeens een vrije ruimte om op onderzoek te gaan en zelf te creëren, aldus Babet te Winkel. Lees meer

Filmtrialoog: De Beentjes van Sint Hildegaard

De Beentjes van Sint Hildegard

Onze redacteurs zagen het speelfilmdebuut van Herman Finkers als acteur en scenarist, een sympathiek liefdesverhaal dat desalniettemin de nodige pijn niet schuwt. Lees meer

 Eet je bord leeg!

Eet je bord leeg!

De Chinese president Xi Jinping heeft de aanval geopend op voedselverspilling in zijn land. Lees meer

 Geef mij mijn (waan)zin

Geef mij mijn (waan)zin

Illustrator Rueben Millenaar ziet het kookpunt van de onvrede om de coronamaatregelen steeds dichterbij komen. Lees meer

Tempo Doeloe -

Tempo Doeloe - Verbonden met een omstreden verleden

De jaarlijkse herdenking van de capitulatie van Japan in 1945 roept bij Vivian Mac Gillavry gemengde gevoelens op. Als tweede generatie oorlogsslachtoffer groeide ze op met nostalgische verhalen over Tempo Doeloe, maar vindt ze de steeds luider klinkende kritiek op het koloniale verleden terecht. Een essay over het omgaan met een koloniaal verleden in je familie, verbintenis voelen en je eigen gedachten daarover vormen. Lees meer

 Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Realityknaller Big Brother komt terug, en er is beslist geen tekort aan aanmeldingen. Lees meer

Filmtrialoog: Der Fall Collini

Der Fall Collini

Redacteurs Ruby Sanders, Rosanna Baas en Oscar Spaans togen naar de bioscoop om Der Fall Collini te zien, een rechtbankthriller met een verrassende inkijk op een onderbelicht stukje naoorlogse geschiedenis. Lees meer

Op de corona-top waande Rutte zich in zijn eigen sprookje

Op de corona-top geloofde alleen Rutte zijn eigen sprookje

Onder het mom van solidariteit probeerde onze premier destructief neoliberalisme te exporteren. Daarmee schiet hij Nederland alleen maar in de voet. Lees meer

 Flierefluiters op tournee

Flierefluiters op tournee

Waarschijnlijk pikten de vogeltjes het lied op tijdens het overwinteren in nabijheid van hun soortgenoten uit het westen. Maar waarom nou juist déze hit het goed doet? Dat blijft voorlopig waarschijnlijk een raadsel. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan