Asset 14

BlacKkKlans​man

Filmtrialoog: BlacKkKlans​man

Een zwarte politieagent die de Ku Klux Klan infiltreert: hoe ongeloofwaardig het ook klinkt, toch is BlacKkKlansman gebaseerd op dit waargebeurde voorval. Regisseur Spike Lee (Do The Right Thing) deinst nooit terug voor confronterende thema's en ook deze film wakkert veel discussie aan. Onder redacteuren Julius Koetsier, Rosanna Baas en Daan Steinebach, maar ook onder de mede-bioscoopbezoekers die ze na de film afluisteren.

Rosanna: Het was druk in de bioscoop! De film had ook gelijk goede recensies gekregen.

Daan: Het viel mij ook op dat de zaal vrijwel geheel wit was. Net als dit witte gesprek, trouwens.

Julius: Dat verbaasde mij ook! Spike Lee is toch vooral een naam die in Nederland een arthouse-publiek aanspreekt, wat het wel zou kunnen verklaren.

Rosanna: Ik had na afloop een ongemakkelijk gesprekje met een mevrouw in de wc. “Ik denk normaal gesproken nooit over dit soort dingen na. Iedereen is toch gewoon hetzelfde? Maar dat geldt blijkbaar niet voor iedereen”, zei ze.

Julius: Ik hoorde zulke dingen ook bij het uitlopen. Dat het allemaal wat overdreven was en er dik bovenop lag, en later zei iemand aan de bar dat het bij Spike Lee altijd maar weer over racisme moet gaan. Een cash cow, noemde hij het!

Rosanna: Ai. Nu weet ik ook niet zo goed hoe je de Ku Klux Klan subtiel zou moeten maken...

Julius: Ik vond het geen probleem dat het zo weinig subtiel was. Het is een statement.

Daan: De urgentie spatte eraf. Heel slim hoe hij de huidige situatie spiegelde aan die in de film. En ik vond het trouwens wél subtiel op veel punten. Niet de KKK, maar wel zijn positie bij de politie, de gesprekken met Patrice, de rol van Adam Driver (die Flip speelt).

Julius: Lee liet ruimte voor discussie. Niet alle vragen werden beantwoord, niet alle conflicten opgelost.

Daan: Vonden jullie die joodse verhaallijn geforceerd? Ik weet het niet zeker.

'Lee is heel erg bezig met de kracht van het medium'

Rosanna: Ik vond het mooi. Dat hij zich nooit bewust was geweest van zijn Joods-zijn, totdat hij er zo op gewezen werd bij de KKK. Maakte ook dat het niet meer alleen over wit en zwart ging.

Julius: Het was ook duidelijk een wake-up call voor witte mensen van nu die zich te weinig zorgen maken over fascisme.

Daan: En alledaags racisme (op het politiebureau). Want laten we niet doen alsof het een ‘palet van standpunten, alles is prima’-film is.

Julius: Er zitten wel discussies in de film die nooit echt opgelost worden, vragen waar Lee geen antwoord op heeft of geeft. Zoals de relatie tussen Ron (John David Washington) en zijn vriendin. En hun gesprek over blaxploitation, waarin alle zwarte actiehelden van die tijd voorbijkomen.

Rosanna: Wat vinden jullie van Rons positie in dit alles? Kun je verandering van binnenuit afdwingen? Of staan jullie meer aan de kant van zijn vriendin, die zegt dat het systeem corrupt is?

Julius: Waarna de scène gewoon stopt. Lee is heel erg bezig met de kracht van het medium.

Daan: Er is voor beiden iets te zeggen. De film laat goede complexiteit zien, inderdaad zonder duidelijke conclusie.

Julius: Ook een corrupt systeem kan af en toe iets goeds doen.

Daan: Precies. ‘De lange mars door de instituties.’ Het is een oude linkse discussie die nog steeds urgent is. Iets heel anders: 10 uit 10 voor muziek en dans. Ik houd wel van films die zich laten gaan in een tijdsbeeld als deze. Ook de rijkdom aan referenties aan Afro-Amerikaanse cultuur en geschiedenis.

Julius: Je merkt wel dat Lee daarin feitjes wil vertellen. Dat Muhammed Ali een dienstweigeraar was, dat J. Edgar Hoover de Black Panthers als de grootste interne bedreiging voor Amerika zag. Dat wordt wat geforceerd de dialoog in geperst, vond ik. Maar dat past bij zijn stijl.

Daan: Bijna essayistisch of pamflettistisch, zoals je zei: een statement.

'Als iedereen je punt snapt, moet je het herhalen'

Julius: Ja. Hij begint en eindigt ook met citaten. Eerst een shot uit Gone with the Wind, dan uit Birth of a Nation. En aan het einde video's van de rellen in Charlottesville. Hij plaatst z'n film heel expliciet zowel in de filmgeschiedenis als in 'het echte leven'.

Rosanna: Dat was heftig. Sowieso om die paniek op cinemaformaat te zien. Maar al helemaal in deze context.

Daan: ‘Denk niet dat het nu allemaal goed is’.

Rosanna: Over het einde hield ik een dubbel gevoel over. Het kwam wel binnen. Maar aan de andere kant waren er al zo veel verwijzingen in de film richting Trump, dat ik het niet nodig vond om hem nog te zien te krijgen. Voor het geval we het niet gesnapt hadden. Het was een lekkere set-up voor de beelden van Charlottesville. Happy end? Oh nee, toch niet.

Daan: Precies daarom denk ik. Dat je niet denkt: ‘Trump is in de jaren zestig verslagen in de film, ik slaap lekker verder.’

Julius: Ik denk dat Lee het heel bewust nog eens benadrukt. Hij is het type: als iedereen je punt snapt, moet je het herhalen. En dat vond ik hier heel effectief.

Daan: Al zei een vriend die ik buiten tegenkwam wel: ‘ik weet nog niet wat ik vind, ik moet even bijkomen van al dat geweld.’

Rosanna: Ondanks alles was het ook een comedy.

Julius: De grappige scènes blijven me eigenlijk niet zo bij als de spannende en tragische Harry Belafonte die over de Waco horror vertelt terwijl ze met de KKK naar Birth of a Nation kijken.

Daan: Ook sterk: de racistische agenten bij de ontploffingsscène. Die Ron in plaats van die Klan-mevrouw aanpakken, en pas stoppen als Flip eraan komt.

Rosanna: Die vrouw! Daar heb ik me aan geërgerd! Dat ze dolgraag lid wil worden van de Klan. En dat haar man haar zo publiekelijk vernedert.

'Ik heb een diepgewortelde antipathie tegen gladjakkers van elk pluimage'

Daan: Dan die bedscène. ‘I love it when you do that,’ nadat hij racistische shit uitkraamt. Gek genoeg vond ik hun liefde toch geloofwaardig, zij het ook heel naar. Puntje voor Lee dat dit ze dan weer geen credit oplevert. Ik was vertederd, maar niet betrokken bij die types.

Rosanna: Ik vond ze heel geloofwaardig. Ben bang dat er genoeg van dat soort debielen rondlopen.

Julius: Zeker. Maar helaas ook heel veel mensen, zoals het eerste KKK-lid met wie Ron kennismaakt, die een respectabeler gezicht willen geven aan hun ideologie en de mainstream in glijden.

Rosanna: Ze noemen zelfs de tea party op begeven moment, hè.

Julius: Ja, de tea party was toen ook al een ding voor radicaal rechts. Klan-leider David Duke heeft naar aanleiding van de film de echte Ron Stallworth opgebeld, omdat hij zich zorgen maakte over hoe hij geportretteerd zou worden.

Daan: Wat aandoenlijk!

Rosanna: Hij komt gek genoeg sowieso best sympathiek over.

Daan: Ik vond van niet, maar ik heb een diepgewortelde antipathie tegen gladjakkers van elk pluimage.

Julius: Ik zou hem ook niet sympathiek noemen. Eerder dom, naïef, hongerig naar populariteit. Vernedering is een heel sterk wapen, dat ziet Lee ook. Sympathiek is 'ie misschien alleen in contrast met de gewelddadige gekken die er ook rondlopen.

Rosanna: Als je hem vergelijkt met die gek die Flip aan de leugendetector wil leggen komt hij er goed vanaf.

Julius: Ja, maar zo wás David Duke ook. Hij wilde de Klan een respectabel gezicht geven.

Rosanna: Eng dus hoe dat werkt.

Daan: ‘Grand wizard... ahum, national director.’

Rosanna: Uiteindelijk zijn het toch kneusjes, die elkaar ridder noemen. En lekker LARP'en.

BlacKkKlansman  is nu te zien met:

Mail

Redactie

Lune van der Meulen is illustrator, schilder en schrijver. In haar werk staat de mens en zijn onvermogen vaak centraal. Ze weet eigenlijk nog niet precies wat ze wil, dus doet ze maar zoveel mogelijk van alles.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
 1

Antropoloog op de barricades
(David Graeber, 1961 - 2020)

Jonathan Luger eert de helaas te vroeg overleden antropoloog-activist David Graeber, door onder andere terug te blikken op Graebers inspirerende optreden bij de Maagdenhuisbezetting. Lees meer

 Nee, jijbakt er niets van!

Nee, jijbakt er niets van!

De in Los Angeles geboren illustrator Sebastian Eisenberg woont sinds kort in België. Hij ervaart hoe het is om de Amerikaanse verkiezingen vanuit Europa te volgen. Lees meer

Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

 The Notorious RBG is niet meer

The Notorious RBG is niet meer

Illustrator Pirmin Rengers maakte dit prachtige portret ter ere van Ruth Bader Ginsburg, de Amerikaanse opperrechter die afgelopen vrijdag overleed. Lees meer

 'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

'Zijn we al thuis?' vragen 14.000 vluchtelingen in Nederland

Maar liefst 14.000 asielaanvragen zouden nog voor het eind van 2020 behandeld moeten zijn, zo is de doelstelling van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Lees meer

Nostalgische saus

Nostalgische saus

Onze maatschappij kent momenteel veel nostalgische oplevingen. Kunstenaar Sandra Mackus betrapt zichzelf erop dat ze in haar werk ook met het verlangen naar vroeger speelt. Hoe blijft ze authentiek en oprecht? Haar recept is verbluffend simpel. Lees meer

Heimwee in het Heilig Land - een triptiek 1

Heimwee in het Heilig Land

Lies Defever passeerde de muur tussen Israël en Palestina, en ontmoette twee volken met heimwee naar de toekomst. Lees meer

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Over nostalgie en camp - smijt je waardeloze parels uit het raam

Wat hebben nostalgie en camp met elkaar van doen? Rijk Kistemaker kwam erachter dat deze twee fenomenen nauwer verbonden zijn dan we in eerste instantie misschien denken. Een essay over de troost van het abjecte en de overdaad, van schorseneren en Meryl Streep, van de glitters en parels in een gezamenlijke queercultuur. Lees meer

Automatische concepten 44

Op weg naar andere relatie- en woonvormen

Een romantische relatie die niet wordt getypeerd door exclusiviteit of samenwonen, wordt opeens een vrije ruimte om op onderzoek te gaan en zelf te creëren, aldus Babet te Winkel. Lees meer

Filmtrialoog: De Beentjes van Sint Hildegaard

De Beentjes van Sint Hildegard

Onze redacteurs zagen het speelfilmdebuut van Herman Finkers als acteur en scenarist, een sympathiek liefdesverhaal dat desalniettemin de nodige pijn niet schuwt. Lees meer

 Eet je bord leeg!

Eet je bord leeg!

De Chinese president Xi Jinping heeft de aanval geopend op voedselverspilling in zijn land. Lees meer

 Geef mij mijn (waan)zin

Geef mij mijn (waan)zin

Illustrator Rueben Millenaar ziet het kookpunt van de onvrede om de coronamaatregelen steeds dichterbij komen. Lees meer

Tempo Doeloe -

Tempo Doeloe - Verbonden met een omstreden verleden

De jaarlijkse herdenking van de capitulatie van Japan in 1945 roept bij Vivian Mac Gillavry gemengde gevoelens op. Als tweede generatie oorlogsslachtoffer groeide ze op met nostalgische verhalen over Tempo Doeloe, maar vindt ze de steeds luider klinkende kritiek op het koloniale verleden terecht. Een essay over het omgaan met een koloniaal verleden in je familie, verbintenis voelen en je eigen gedachten daarover vormen. Lees meer

 Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Eén televisiedoorbraak, alstublieft

Realityknaller Big Brother komt terug, en er is beslist geen tekort aan aanmeldingen. Lees meer

Filmtrialoog: Der Fall Collini

Der Fall Collini

Redacteurs Ruby Sanders, Rosanna Baas en Oscar Spaans togen naar de bioscoop om Der Fall Collini te zien, een rechtbankthriller met een verrassende inkijk op een onderbelicht stukje naoorlogse geschiedenis. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan