Asset 14

Een Pool met een viool

Column: Een Pool met een viool

Jaroslaw Nadrzycki is zijn naam. Geen idee hoe je het uitspreekt, ik had nooit van hem gehoord. Hij is Pool – jong, bleek en timide - en hij speelt viool. Ik zag hem spelen in zijn strijkkwartet, liet me meevoeren op de zachte klanken die hij aan zijn instrument ontlokte, en moest aan zijn moeder denken.

Dat heb ik wel vaker. Zodra ik iemand op het toppunt van zijn kunnen zie, zie ik zijn moeder – door, in en achter hem. Ik voel haar trots, haar angst en haar kwetsbaarheid. Ik mag dan zelf geen moeder zijn, ik heb er wel een gehad en ik las het allemaal in haar ogen. Mijn vreugde was haar vreugde, mijn triomfen waren de hare, maar daar doorheen sijpelde haar angst dit alles, samen met mij, te verliezen. Ik was de reden van haar bestaan en dat benauwde mij.

Lange tijd wees ik naar haar als de bron van alle kwaad. Alles wat tegenzat in mijn leven kwam door háár. Zij had me deze kant op gestuurd; door háár was ik iemand geworden die ik niet wilde zijn.
Bij de psycholoog moest ik op haar schelden. Hij gaf me een kussen – ‘doe maar of het je moeder is!’ – en moedigde me aan: ‘Sla maar! Harder!’
Maar ik wás helemaal niet boos, ik was alleen mismoedig.
‘Neem haar een keertje mee,’ was zijn voorstel.
Ook daar zag ik niets in, maar vooruit.
Mijn moeder wilde wel.
‘Gaan we dan na afloop gezellig thee drinken bij Van Angeren?’ vroeg ze hoopvol.
In de spreekkamer schoof ik mijn stoel tegenover de hare en verweet haar, niet voor het eerst, dat ik van haar nooit ‘mezelf’ mocht zijn.
‘Kind,’ zei ze met een klein stemmetje, ‘wat bedoel je toch? Ik heb je toch nooit iets verboden?’
Bij Van Angeren viel er een traan op de tompoes.

En terwijl de viool zich gewillig liet bespelen bleef mijn hoofd bij mijn dode moeder. Ik hoorde haar weer over haar jeugd vertellen; over hoe donker en kil die was, met een liefdeloze vader en een moeder die alleen oog had voor haar broer. Is het zo gek dat zij zichzelf, via haar kind, wilde herscheppen? Hoopte zij, zonder het te beseffen, haar eigen verlangens via mij alsnog te vervullen? Zat ze me daarom zo dicht op de huid toen ik mijn toekomst begon vorm te geven? Mijn toekomst die haar tweede kans was, en die ik daarom niet mocht verprutsen?

Eindelijk was ik het gaan doorzien. Omdat zij zelf niets te willen had, legde zij mij – onbewust – haar wil op. Omdat zij zelf niet mocht studeren, deed ik het voor haar. Omdat zij zo graag was blijven werken, werd mijn werk ongemerkt mijn leven. Omdat zij geen vrijheid kende, gaf ik me eraan over – tot ik er bijna in verzoop.

Met geen woord dwong ze mij deze dingen te doen. Het waren mijn eigen keuzes.

Ik hoorde een Pool die een ode bracht, een viool die haar prachtig tot leven bracht, en mijn hart zei: lief moedertje van me, kom hier dat ik je kus.

Mail

Trudy Kunz werd in de jaren tachtig en negentig bekend door haar werk voor Libelle en Marie Claire. Voor Plus Magazine was zij bijna vijftien jaar columniste. Zij publiceerde meerdere interviewbundels en in 2013 verscheen haar eerste roman, Kroniek van een bange liefde. Als pensionado zonder pensioen verdeelt zij haar tijd, net als daarvoor, tussen schrijven, schilderen en ander (on)nuttigs.

Reinout Dijkstra is illustrator uit Zwolle. Hij maakt tekeningen, schilderingen, foto's en soms ook nog een klein tekstje. Zijn werk is geaard in zijn eigen ervaringen, hij geniet van dingen als lichtval, kleur en is niet vies van een grapje.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Koop de roze bril

Koop de roze bril

Lang geloofde Shulamit Löwensteyn dat een ingebouwd stapelbed de oplossing zou zijn voor al haar moeilijkheden. Had ze daar gelijk in? Een tip over tulpen, taart en het kopen van troost. Lees meer

Column: Het enige woord dat het omschrijft

Het enige woord dat het omschrijft

Het voorlopig laatste uitstapje naar de bios met haar vader krijgt voor Eva een duistere lading. Lees meer

Kon je maar aanbeden worden

Kon je maar aanbeden worden

Hologrammen, goud licht en een religieus lam laten Marthe van Bronkhorst zich klein voelen tijdens een kerkbezoek. Lees meer

Wees talentloos

Wees talentloos

Tijdens een date raakt Wolter de Boer verwikkeld in een socratisch vraaggesprek rond talent. Een tip over het afschaffen van aanleg. Lees meer

'Het kán dus wel.'

'Het kán dus wel'

Eva is dolblij voor (en stikjaloers op) haar smoorverliefde vriendin. Lees meer

Column

In een te specifieke vorm geslepen

Op ieder potje past een dekseltje, toch? Marthe van Bronkhorst vraagt zich af of ze daarvoor niet té veel eigenaardigheden heeft: "Als ik nog groter groei, dan moet een bosbrand mij snoeien. En wat voor allesverzengende liefde moet dat zijn waardoor het specifieke houtsnijwerkje dat je bent geworden af fikt, helemaal ombuigt, en opnieuw wortel schiet?" Lees meer

Column: Ik ben geen dreumes, ik ben Julie!

Ik ben geen dreumes, ik ben Julie!

Eva's nichtje van twee geeft tijdens een bezoek aan de speeltuin blijk van een opvallende afkeer van hokjesdenken. Lees meer

Breek het brutalisme

Breek het brutalisme

In een distrack over het brutalisme maakt Marthe van Bronkhorst duidelijk dat ze helemaal klaar is met de betonnen architectuurstijl: "Wat is de deal met al die bouw freaking putten, nog minder fundament voor kunst dan vier keer Rutte?" Lees meer

Column: Zullen we vrienden worden?

Zullen we vrienden worden?

Corona of geen corona, Eva blijft haar sociale cirkel onderhouden en zo nodig verversen met aanwas. Lees meer

Column: Tegen vrienden zeg ik nooit goed 'doei'

Tegen vrienden zeg ik nooit goed 'doei'

Over de dood van haar grootouders dacht Eva van den Boogaard vroeger wel na, maar over die van een goede vriend? Lees meer

Achtbaantester 1

Achtbaantester

Marthe van Bronkhorst hangt op de kop in een looping en weet één ding zeker: achtbanen worden alleen spannend als ze een goed verhaal hebben. Lees meer

Column: Weten of je ooit moeder wil worden

Weten of je ooit moeder wil worden

Eva wordt geconfronteerd met de beruchte wel-of-geen-kinderen-vraag en zet de voor- en nadelen tegenover elkaar. Lees meer

Vrees de cocon niet: ze is nog warm

Vrees de cocon niet

Nu de feestjes voorzichtig weer op gang komen, beseft Rijk Kistemaker hoeveel hij níet heeft gemist. Gestrand tussen veganistische sneakers en gesprekken over Jeff Bezos verzint hij voor zichzelf een stiller leven. Een tip over verlangen naar lauwe thee en warme cocons. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Steek die maar in je zak!

Steek die maar in je zak!

Deze week worden onze redacteurs blij van enthousiaste opstekers (op gepast volume), kunst in je broekzak en een wisselaccount op Twitter. Lees meer

De maakbare mens

De maakbare mens

Zijn mensen net als machines? Het bezoek van een monteur laat Marthe van Bronkhorst nadenken over haar eigen bedrading. Lees meer

Column: Tot op het bot

Tot op het bot

Een oude brief van een vriendin voert Eva terug naar een periode waarin het wat minder lekker met haar ging. Lees meer

Framer geframed

Framer geframed

Marthe van Bronkhorst ziet haar angst onder ogen en besluit haar ervaring als psycholoog te verrijken door zelf de patiënt te worden. De belangrijkste les? Ook therapeuten weten niet alles. Lees meer

Dingen die niet kloppen, maar die ik wel geloof

Dingen die niet kloppen, maar die ik wel geloof

Hoe goedgelovig mag een mens eigenlijk zijn? Waar Eva van den Boogaard soms dwangmatig eerlijk is, blijkt haar neef F. regelmatig informatie aan haar te verstrekken die niet klopt. Lees meer

 Weet je nog, de nacht?

Weet je nog, de nacht?

Het ‘vergeten’ nachtleven krabbelt terug, en onze eigen lichamen blijken zich als gisteren te herinneren hoe ze van hun eigen bewegingen kunnen genieten. Lees meer

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Marthe van Bronkhorst leidt haar lezer rond tussen de verloren schoenen en vergeten herinneringen in het Juttersmuseum. We stuiten op drie vergeten gedichten. Lees meer