Asset 14

De dierentuin in Tbilisi

In juni 2015 werd de Georgische stad Tbilisi getroffen door een overstroming. Een deel van de plaatselijke dierentuin spoelde weg, waarop ruim dertig wilde dieren het centrum van Tbilisi introkken. Twee maanden later bezoekt Simone de weggespoelde dierentuin, om te zien of er nog iets te beleven valt.

Warning: Biohazard hangt er op het hek van de dierentuin. Er zitten vijf mannen voor, onderuitgezakt, op witte plastic tuinstoelen in de schaduw. Het hek staat halfopen. Opgestapelde cementzakken, een verweerde cementmolen en gereedschap staan er onaangeraakt bij. Het is 35 graden.

‘De dierentuin is dicht,’ zegt er één.
‘Ik zou toch even binnen willen kijken,’ zeg ik. ‘Is de directeur aanwezig?’
‘Pers,’ mompelt een ander.
‘Wat wil je zien, meisje?’ vraagt een van de mannen. Hij draagt een losgeknoopt wit overhemd.
‘Ik ben benieuwd hoe het ervoor staat,’ zeg ik, ‘hebben jullie al opgeruimd?’

Twee maanden geleden was er een overstroming, waarbij ongeveer de helft van de 600 dierentuindieren is omgekomen. Wolven en beren zijn verdronken in een modderstroom of verpletterd door het puin dat mee werd gespoeld. Sommige dieren, zoals een tijger, zijn in de straten van Tbilisi neergeschoten om kwaad te voorkomen. De beelden van het nijlpaard dat in een winkelstraat rondwandelde, zijn spectaculair apocalyptisch.


BegiBeeld: Katexic Publications

‘Ik loop wel even met je mee,’ zegt de man met de losgeknoopte bloes. Op zijn gebruinde, half-kale schedel fonkelen zweetdruppels. ‘Geen foto’s maken.’
‘Geen foto’s? Maar…’
‘Geen foto’s.’

‘Wat ga je doen?’ vraagt een tuinstoel-collega.
‘Gewoon, even rondlopen. Hierzo, en daar,’ antwoordt het mannetje. ‘Niet te ver.’

‘Tamaz,’ stelt hij zich voor en duwt het hek open. Energiek stapt hij het betonnen pad van de dierentuin op.

De dierentuin is veel langer dan hij breed is, en de helft van de lengtedoorsnede ligt op een heuvel. Het lagergelegen deel is een aangeharkte zandvlakte. Dat is waar de stroom overheen is getrokken. Vanwege het biohazardsymbool had ik een rotte geur verwacht, maar ik ontwaar niets anders dan de stoffige lucht van uitlaatgassen van het turbinekruispunt dat voor de ingang ligt.

‘Hier zijn de pinguïns,’ zegt Tamaz. De vogels staan dicht tegen elkaar in hun stenen hok. Van de zestien pinguïns die de dierentuin had, zijn er maar vier teruggevonden, zegt Tamaz. Het internet spreekt over tien teruggewonnen diertjes en ik zie er vijf.

‘Kan ik ze fotograferen?’ probeer ik.
‘Geen foto’s.’

Tamaz lijkt plezier te hebben in zijn onverwachte rol als gids en gaat mij opgewekt voor door de geruïneerde dierentuin. De overgebleven hokken zijn provisorisch gevuld – ezeltjes bij de neushoorn. Lama’s met herten.

‘Gaat dat wel goed?’ vraag ik. ‘Ezels met een neushoorn?’
‘Natuurlijk, het zijn vrienden,’ zegt Tamaz.

Tamaz wijst naar de dieren als een schooljongen en repeteert de Russische namen van de dieren, terwijl ik ze als een schoolmeisje noteer. Wolf, vos, Kaukasisch hert, serval… Ik begin me af te vragen waarvoor ik hier precies ben gekomen. Toegang krijgen tot een besloten of verlaten plek is altijd leuk, maar aangezien de dierentuin over enkele weken weer voor het publiek opengaat en mijn begeleider een rondleiding uit zijn duim aan het zuigen is, lijkt er hier eigenlijk geen verhaal te halen.

‘Kan ik niet één foto maken van de neushoorn? Hij ziet er zo…’
‘Geen foto’s.’

Tamaz loopt verder alsof het ieder andere dierentuin had kunnen zijn en verwondert zich over de schoonheid van een albino leeuwenfamilie, die ik beaam. De dierentuin zal verhuizen binnenkort, of over een jaar, of misschien wel niet. Het is nu best prima, lijkt Tamaz te denken.

Onderaan de heuvel spelen mannen met graafmachines op de zandvlakte.
‘Mag ik het nijlpaard zien?’ vraag ik en Tamaz leidt me naar het hok.
Daar staat hij, het enorme dier dat over de hele wereld stond afgedrukt vanwege zijn fotogenieke ontsnapping.
‘Begi,’ zegt Tamaz.
‘Begi?’ vraag ik.
‘Begi. Begi, Behemoth. Maar korter.’ Begi, een liefkozende verbastering van de Bijbelse koning aller zoogdieren.

Ik vraag of ik een foto mag maken.
‘Geen foto’s,’ zegt Tamaz.
‘Ah toe,’ zeg ik. ‘Toe, één foto. Niemand zal me geloven als ik geen foto heb.’
‘Geen foto’s.’
‘Eén foto? Van het nijlpaard, alleen van het nijlpaard. Ik ben al maanden fan van deze beroemdheid.’
Spelbederver zijn past niet bij Tamaz’ nieuwe identiteit van innemend reisleider, hij stemt in en ik richt mijn telefoon naar het roze-bruine achterwerk.
‘Hij kijkt niet…’ zeg ik. ‘Begi!’
‘Begi!’ valt Tamaz mij bij. ‘Begi, kijk nou!’ De Georgiër springt op en neer, trekt grassprieten uit de grond en gooit ze richting het hok. Er gebeurt niets.

Dan stapt Begi loom naar rechts, waar een pluk hooi op de grond ligt die hij met zijn enorme lippen naar binnen trekt en ik neem een foto.

‘Nou, dat was de toer,’ zegt Tamaz. ‘Als je wil, als je zin hebt, kunnen we nu gaan zwemmen?’
‘Zwemmen?’

‘Als je wil hoor, alleen als je zin hebt. Ik ben klaar met werk. Maar dan gaan we wel met z’n tweeën. Niemand anders. Dan gaan we met mijn auto naar het schildpaddenmeer, buiten Tbilisi.’
‘Ik ga terug naar mijn vriend, geloof ik.’
‘Ah toe, morgen dan? – maar je komt wel alleen hè, geen vrienden.’
Ik vraag me af hoe ik kan overbrengen dat dit wat ontvoerderig klinkt, maar bedank vriendelijk. Tamaz geeft me zijn nummer, voor als ik me bedenk, en loopt mee naar de uitgang, waar de vier mannetjes nog even verveeld op hun plastic tuinstoelen zitten.


Begi_2

Beeld: Simone Peek

Mail

Simone Peek is Hard//hoofd redactielid. // simone@hardhoofd.com

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Gezien door een kunstwerk

Gezien door een kunstwerk

Doordat fysieke kunstexposities bijna nergens georganiseerd worden, zoeken kunstinstellingen andere wegen om hun werk ten toon te spreiden. Caecilia Rasch mist de ontmoeting met het kunstwerk, en vooral: erdoor gezien worden. Lees meer

Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer

Nieuws in beeld: 12

'App me als je thuis bent'

Na de dood van de 33-jarige Sarah Everard uiten steeds meer Britse feministen hun woede over de mensen die hen zouden moeten beschermen: de politie is onderdeel van hun onveiligheid, zeggen zij. Lees meer

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling kreeg het afgelopen jaar duizend gezichten. Rijk Kistemaker vraagt zich af: hoe herinneren we ons die gezichten, zodra de coronacrisis (min of meer) voorbij is? Lees meer

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Wanneer grote bedrijven landen uit het Globale Zuiden in een economische wurggreep houden, knijpt Nederland een oogje toe. Maar ons land is evengoed overgeleverd aan de wensen van grote bedrijven. Lees meer

Een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt

Een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt

Evangeline Agape ontdekte tijdens een zomer in het ziekenhuis de kracht van vriendschap en gedeeld leed. "De coronacrisis heeft voor de hele wereld duidelijk gemaakt: isolatie maakt je ongelukkig. En depressie isoleert je. Doet je voelen alsof je de enige in de wereld bent met een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt." Lees meer

Nieuws in beeld: 'Waarde Nederlanders'

'Waarde Nederlanders'

Immigranten moeten zich ‘de Nederlandse waarden’ aanleren, roept onder andere de ChristenUnie tijdens de verkiezingsstrijd. Illustrator Rueben Millenaar vraagt zich af wat hij zich daarbij voor moet stellen. Lees meer

Nieuws in beeld: Onder de (geluids)golven

Onder de (geluids)golven

Je staat er misschien niet bij stil, maar de mensheid maakt enórm veel herrie in zee. We boren naar gas en olie, heien voor windmolens en boorplatforms en onze schepen zijn ook niet bepaald stil. Terwijl water ontzettend goed en ver geluidsgolven doorgeeft - veel beter dan lucht. Lees meer

Filmtrialoog: Cold War

Cold War

De film Cold War is een verhaal over een onmogelijke liefde in Polen ten tijde van de Koude Oorlog. Onze redacteuren bespreken deze veelgeprezen film en beraden zich op de esthetiek, de diepgang van de liefdesrelatie en de raakvlakken met hun eigen leven. Lees meer

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoe komt het toch dat we onze pleziertjes niet willen opgeven, zelfs al weten we dat ze aan de andere kant van de wereld levens kosten? Dennis Faase werd getroffen door een simpele manier om deze mensenlevens niet uit het oog te verliezen. Lees meer

Het verlaten café blijft een haven 1

Tijdens corona blijft het café een vangnet

Tijdens de lockdown bezoekt Joost Ingen-Housz een Berlijns café dat nog een aantal stamgasten toelaat. Door de plotselinge rust valt het hem op hoe onmisbaar de kroeg is voor de mensen die er nog steeds naartoe gaan. Al is het maar voor een praatje. Lees meer

Hard//talk: Eerdmans is niet beter dan Baudet

Eerdmans is niet beter dan Baudet

Waarom kwam Eerdmans antisemitisme niet ter sprake, in de onschatbare hoeveelheid televisie-interviews die hij de afgelopen maanden gaf over zijn nieuwe partij? Lees meer

Nieuws in beeld: In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

Illustrator Sebastian Eisenberg is aangedaan door het uit elkaar gaan van Daft Punk. Lees meer

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard. Lees meer