Asset 14

De dierentuin in Tbilisi

In juni 2015 werd de Georgische stad Tbilisi getroffen door een overstroming. Een deel van de plaatselijke dierentuin spoelde weg, waarop ruim dertig wilde dieren het centrum van Tbilisi introkken. Twee maanden later bezoekt Simone de weggespoelde dierentuin, om te zien of er nog iets te beleven valt.

Warning: Biohazard hangt er op het hek van de dierentuin. Er zitten vijf mannen voor, onderuitgezakt, op witte plastic tuinstoelen in de schaduw. Het hek staat halfopen. Opgestapelde cementzakken, een verweerde cementmolen en gereedschap staan er onaangeraakt bij. Het is 35 graden.

‘De dierentuin is dicht,’ zegt er één.
‘Ik zou toch even binnen willen kijken,’ zeg ik. ‘Is de directeur aanwezig?’
‘Pers,’ mompelt een ander.
‘Wat wil je zien, meisje?’ vraagt een van de mannen. Hij draagt een losgeknoopt wit overhemd.
‘Ik ben benieuwd hoe het ervoor staat,’ zeg ik, ‘hebben jullie al opgeruimd?’

Twee maanden geleden was er een overstroming, waarbij ongeveer de helft van de 600 dierentuindieren is omgekomen. Wolven en beren zijn verdronken in een modderstroom of verpletterd door het puin dat mee werd gespoeld. Sommige dieren, zoals een tijger, zijn in de straten van Tbilisi neergeschoten om kwaad te voorkomen. De beelden van het nijlpaard dat in een winkelstraat rondwandelde, zijn spectaculair apocalyptisch.


BegiBeeld: Katexic Publications

‘Ik loop wel even met je mee,’ zegt de man met de losgeknoopte bloes. Op zijn gebruinde, half-kale schedel fonkelen zweetdruppels. ‘Geen foto’s maken.’
‘Geen foto’s? Maar…’
‘Geen foto’s.’

‘Wat ga je doen?’ vraagt een tuinstoel-collega.
‘Gewoon, even rondlopen. Hierzo, en daar,’ antwoordt het mannetje. ‘Niet te ver.’

‘Tamaz,’ stelt hij zich voor en duwt het hek open. Energiek stapt hij het betonnen pad van de dierentuin op.

De dierentuin is veel langer dan hij breed is, en de helft van de lengtedoorsnede ligt op een heuvel. Het lagergelegen deel is een aangeharkte zandvlakte. Dat is waar de stroom overheen is getrokken. Vanwege het biohazardsymbool had ik een rotte geur verwacht, maar ik ontwaar niets anders dan de stoffige lucht van uitlaatgassen van het turbinekruispunt dat voor de ingang ligt.

‘Hier zijn de pinguïns,’ zegt Tamaz. De vogels staan dicht tegen elkaar in hun stenen hok. Van de zestien pinguïns die de dierentuin had, zijn er maar vier teruggevonden, zegt Tamaz. Het internet spreekt over tien teruggewonnen diertjes en ik zie er vijf.

‘Kan ik ze fotograferen?’ probeer ik.
‘Geen foto’s.’

Tamaz lijkt plezier te hebben in zijn onverwachte rol als gids en gaat mij opgewekt voor door de geruïneerde dierentuin. De overgebleven hokken zijn provisorisch gevuld – ezeltjes bij de neushoorn. Lama’s met herten.

‘Gaat dat wel goed?’ vraag ik. ‘Ezels met een neushoorn?’
‘Natuurlijk, het zijn vrienden,’ zegt Tamaz.

Tamaz wijst naar de dieren als een schooljongen en repeteert de Russische namen van de dieren, terwijl ik ze als een schoolmeisje noteer. Wolf, vos, Kaukasisch hert, serval… Ik begin me af te vragen waarvoor ik hier precies ben gekomen. Toegang krijgen tot een besloten of verlaten plek is altijd leuk, maar aangezien de dierentuin over enkele weken weer voor het publiek opengaat en mijn begeleider een rondleiding uit zijn duim aan het zuigen is, lijkt er hier eigenlijk geen verhaal te halen.

‘Kan ik niet één foto maken van de neushoorn? Hij ziet er zo…’
‘Geen foto’s.’

Tamaz loopt verder alsof het ieder andere dierentuin had kunnen zijn en verwondert zich over de schoonheid van een albino leeuwenfamilie, die ik beaam. De dierentuin zal verhuizen binnenkort, of over een jaar, of misschien wel niet. Het is nu best prima, lijkt Tamaz te denken.

Onderaan de heuvel spelen mannen met graafmachines op de zandvlakte.
‘Mag ik het nijlpaard zien?’ vraag ik en Tamaz leidt me naar het hok.
Daar staat hij, het enorme dier dat over de hele wereld stond afgedrukt vanwege zijn fotogenieke ontsnapping.
‘Begi,’ zegt Tamaz.
‘Begi?’ vraag ik.
‘Begi. Begi, Behemoth. Maar korter.’ Begi, een liefkozende verbastering van de Bijbelse koning aller zoogdieren.

Ik vraag of ik een foto mag maken.
‘Geen foto’s,’ zegt Tamaz.
‘Ah toe,’ zeg ik. ‘Toe, één foto. Niemand zal me geloven als ik geen foto heb.’
‘Geen foto’s.’
‘Eén foto? Van het nijlpaard, alleen van het nijlpaard. Ik ben al maanden fan van deze beroemdheid.’
Spelbederver zijn past niet bij Tamaz’ nieuwe identiteit van innemend reisleider, hij stemt in en ik richt mijn telefoon naar het roze-bruine achterwerk.
‘Hij kijkt niet…’ zeg ik. ‘Begi!’
‘Begi!’ valt Tamaz mij bij. ‘Begi, kijk nou!’ De Georgiër springt op en neer, trekt grassprieten uit de grond en gooit ze richting het hok. Er gebeurt niets.

Dan stapt Begi loom naar rechts, waar een pluk hooi op de grond ligt die hij met zijn enorme lippen naar binnen trekt en ik neem een foto.

‘Nou, dat was de toer,’ zegt Tamaz. ‘Als je wil, als je zin hebt, kunnen we nu gaan zwemmen?’
‘Zwemmen?’

‘Als je wil hoor, alleen als je zin hebt. Ik ben klaar met werk. Maar dan gaan we wel met z’n tweeën. Niemand anders. Dan gaan we met mijn auto naar het schildpaddenmeer, buiten Tbilisi.’
‘Ik ga terug naar mijn vriend, geloof ik.’
‘Ah toe, morgen dan? – maar je komt wel alleen hè, geen vrienden.’
Ik vraag me af hoe ik kan overbrengen dat dit wat ontvoerderig klinkt, maar bedank vriendelijk. Tamaz geeft me zijn nummer, voor als ik me bedenk, en loopt mee naar de uitgang, waar de vier mannetjes nog even verveeld op hun plastic tuinstoelen zitten.


Begi_2

Beeld: Simone Peek

Mail

Simone Peek is Hard//hoofd redactielid. // simone@hardhoofd.com

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
test
het laatste
Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

Waarom het over mij gaat als het over trans literatuur gaat

In dit persoonlijke essay reflecteert Tom Kniesmeijer op queer activisme en literatuur, oftewel: de reden dat we strijden en schrijven. Lees meer

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Stop met het onderschatten van de gevolgen van het slavernijverleden

Zelfs 150 jaar na de afschaffing van de slavernij, zijn de gevolgen daarvan nog steeds voelbaar. Veel Nederlanders zien helaas niet in hoe de koloniale geschiedenis het heden heeft vormgegeven. Pas als je de bloedrode draad door de Nederlandse geschiedenis begrijpt, kun je de huidige ontwikkelingen echt begrijpen stelt Jazz Komproe. ‘Een onzichtbare wond laat zich immers moeilijk genezen.’ Lees meer

:Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

Het voorleesuur heeft geslagen: een essay over morele paniek

In april 2023 werd een onschuldige dragqueen-voorleesmiddag plots het middelpunt van ophef. Opgefokt door radicaal-rechtse groeperingen, werd er die middag luid geprotesteerd tegen het initiatief. Op het verkeerde tijdstip, maar toch: de morele paniek was niet te overzien. Reden genoeg voor Rijk Kistemaker om na te gaan: die paniek, waar komt die vandaan? En wat zit er eigenlijk achter? Lees meer

Navelstaren als rebellie

Navelstaren als rebellie

Voor ons vorige magazine, schreef Lena Plantinga een essay over waarom het revolutionair is als vrouwen schrijven over emoties, liefde, alledaagse dingen en seks. ‘Ik schrijf omdat ik boos ben terwijl iedereen me altijd lief noemt.’ Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname

Het Sranantongo leeft

Het Sranantongo wordt steeds meer gesproken in Suriname om de massa aan te spreken. Toch is het Nederlands nog steeds de enige officiële taal van het land. Voor het drieluik dat Kevin Headley schrijft over hoe het koloniale verleden nog voortleeft in Suriname, gaat hij in dit derde en laatste deel in op de geschiedenis... Lees meer

Wie blijft? De kennisvlucht in Suriname 1

Wie blijft er over na de kennisvlucht in Suriname?

Hoogopgeleiden trekken steeds vaker weg uit Suriname. In dit tweede deel van een drieluik over hoe het koloniale verleden doorleeft in Suriname, gaat Kevin Headley in op hoe de kennisvlucht zich verhoudt tot de economische staat van het land. Lees meer

Eenzaamheid trekt me niet, maar ik heb er behoefte aan

Eenzaamheid trekt me niet, maar ik heb er behoefte aan

Eva van den Boogaard schreef een brief aan Roland Barthes, die in zijn dagboeken over eenzaamheid en vrijheid schreef wat zij zelf niet kon verwoorden. ‘Je hebt me lang gerustgesteld, maar waar ik de herkenning eerst geruststellend vond, vind ik haar de laatste tijd steeds verontrustender.’ Lees meer

Suriname is één groot slavernijmuseum

Suriname is één groot slavernijmuseum

Een slavernijmuseum is niet genoeg. Kevin Headley stelt de vraag hoe Nederland Suriname tegemoet kan komen op gebied van cultureel erfgoed rondom het koloniale verleden. ‘Ik denk dat de belangrijkste vraag die Nederland aan Suriname moet stellen is: “Wat heb je nodig?”’ Lees meer

Wanneer steek je nou eindelijk je middelvinger op?

Wanneer steek je nou eindelijk je middelvinger op?

Waarom wil je nog altijd niet-homo en meer genderbevestigend zijn? In deze brief bespreekt Jochum de waanvrijheid rondom homoseksualiteit. Lees meer

Lieve Mr. Dickhead

Lieve Mr. Dickhead

Op 7 januari schreef N. een liefdevolle goedmaakbrief en wilde deze persoonlijk overhandigen aan M. Zeven dagen eerder, op nieuwjaarsdag, mondde een akkefietje uit in de dramatische afloop van hun kortstondige doch intensieve liefdesrelatie. Het bleef niet bij een enkele ochtendbrief. Lees meer

:The chosen family: Beelden van queer vruchtbaarheid

The chosen family: Beelden van queer vruchtbaarheid

Marit Pilage onderzoekt beelden van queer vruchtbaarheid in de kunst om zo de definitie van vruchtbaarheid, zwangerschap en ouderschap te herdefiniëren. Lees meer

Een woud vol dichtgetimmerde hokjes

Een woud vol dichtgetimmerde hokjes

Zazie Duinker baant zich een weg door het oerwoud van de (hergedefinieerde) woorden. Lees meer

In de afwezigheid van 1

In de afwezigheid van

Marit Pilage onderzoekt de rol en betekenis van kunst bij zwangerschap en vruchtbaarheid, maar vooral ook bij het uitblijven daarvan. Lees meer

Liever een monster

Liever een monster

Het is moeilijk te accepteren dat mensen kunnen doden, maar waarom maken we van moordenaars karikaturen? Een voorpublicatie uit Lotje Steins Bisschop en Roselien Herderschee Dodelijke gekte. Lees meer

Hoe in Duitsland het Zionistische establishment wint

Hoe in Duitsland elke vorm van empathie met inwoners van Palestina wordt verboden

De situatie in Duitsland is de laatste dagen geëscaleerd. Het politieapparaat en de politiek gebruiken harde repressiemiddelen om vooral Duitse mensen van kleur of met een migratieachtergrond de kop in te drukken. Zij verliezen op dit moment hun vrijheid van meningsuiting. Lees meer

Een villa voor het onbekende

Een villa voor het onbekende

Floris Tesink bezocht het FOMU, waar Grace Ndiritu door associatieve combinatie een expositie invulde. "Dit conflict tussen de fotografie en de ruimte brengt je op een plek die niet te begrijpen is, maar toch verslavend voelt voor degene die zich hieraan overgeeft." Lees meer

Wat dondert het of fossiele subsidies ‘echt subsidies zijn’?

Wat dondert het of fossiele subsidies ‘echte subsidies’ zijn?

‘De grootste catastrofe in de geschiedenis van de mensheid is niet het moment voor afleidingsmanoeuvres.’ Lees meer

:De aankondiging: De kunst van vertrekken (deel 1)

De kunst van vertrekken: de aankondiging

Voor kunstenaars is het essentieel om zichtbaar te zijn voor publiek. Maar wat gebeurt er als een kunstenaar zich terugtrekt of zelfs helemaal stopt met het maken van kunst? In deel 1 van de serie ‘De kunst van het vertrekken’ kijkt Lara den Hartog Jager naar de kunst waarmee sommige kunstenaars afscheid nemen uit de kunstwereld. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer