Asset 14

Foetsie

Rob heeft grijs haar en draagt een bril.
Lendy is te voet van huis vertrokken.
Frederik is niet in de haven aangekomen.
Geovanna is slank en heeft een navelpiercing.
Het is onbekend wat voor kleding Henk droeg.
Zoryana heeft een verzorgd uiterlijk en een kort kapsel maar kwam niet opdagen op haar afspraak.
Sicco verplaatst zich per openbaar vervoer.
Vanaf eind 2012 is Hibayo niet meer gezien, zij beweegt zich in een rolstoel.
Andy is weggereden in een Volkswagen Caddy, die uitgebrand is teruggevonden.
Gerardus maakt gebruik van een blauwe rollator en heeft een onverzorgd uiterlijk.

Dit is geen poëzie. Dit zijn serieus de volledige en dus best mogelijke beschrijvingen van vermiste personen op de website van de landelijke politie. Er staat weliswaar ook een fotootje naast, maar ‘grijs haar en een bril’ of ‘een 22-jarige jongen in spijkerbroek’ lijkt me een behoorlijk karige samenvatting van een geheel persoon, iemand met hobby’s en een geschiedenis en dromen en angsten en liefhebbende mensen om zich heen die hem graag zo gauw mogelijk weer in hun armen sluiten (of in dat andere geval, begraven). Wordt het niet eens tijd voor Justitie om naast een portrettekenaar ook een portretschrijver in te huren? (IK WIL DIE BAAN!) Verdwenen mensen verdienen op zijn minst iets meer dan twee regels boven hun pasfoto, en al helemaal meer dan twee regels over hun spijkerbroek.

Het is trouwens wel een onmeunig fascinerende pagina, en de eraan gekoppelde site met ongeïdentificeerde doden is misschien nóg wel fascinerender. Morbide natuurlijk, maar (deels daarom ook) oh zo interessant om door te grasduinen.

Beeld: Berber Theunissen.

De gefotografeerde gezichten zijn opgezwollen, blauw aangelopen, in elkaar gedeukt, vol wonden. Maar sommige doden zien er juist keurig uit. Zelfs hun haar is netjes gekamd en het witte laken waar ze waarschijnlijk al tijden in hun niksie onder liggen - bij flink winterse temperaturen - is voor de foto even netjes (niet opgemaakt hotelbed-netjes maar gewoon efficiënt-netjes) teruggeslagen. Ik zou bijna zeggen smullen geblazen, was het niet zo verschrikkelijk droef. Toch laaf ik me urenlang aan deze mysteries, de nooit opgehaalde doden en nooit teruggekeerde gezichten. Ik scroll van de meest recente vermissingen helemaal naar de eerste (en dus nog steeds niet opgehelderde) verdwijningen op de site. De kleurenpasfoto’s van de waarschijnlijk naar Egypte ontvoerde broertjes; de oudere dame met het onberispelijke uiterlijk die in de Rotterdamse haven voor het laatst is gezien. Ik reken uit hoeveel personen er zoekraken per maand en ook hoeveel daar uiteindelijk van worden teruggevonden (gemiddeld twaalf zoek, elf en een half komt weer terug).

De eerste personen op de site zijn in de jaren zestig verdwenen en glimlachen een beetje muizig naar ons op de zwart-wit foto’s. Voor altijd foetsie natuurlijk. Bij ieder gezicht - van het jaar 1960 tot 8 maart 2015 - dringt zich onmiddellijk een verhaal op, juist door het ontbreken van zoveel informatie. De gezette twintiger die in september voor het laatst is gezien bijvoorbeeld. Hij heeft een vlassig snorretje (aldus de beschrijving) en komt uit Emmen.

Vlassig snorretje. Emmen. En BOING daar ontsteekt mijn fantasie en stapt de jongeman in de streekbus, groet de chauffeur een beetje nors zoals het een echte Drent met een vlassig snorretje betaamt en laat zich naar het grensdorp en tevens eindhalte rijden, Emmer-Compascuum. In Emmer-Compascuum eet hij een broodje frikandel en daarna een frietje; hij bestelt de snacks niet tegelijkertijd want dat is zonde van hun temperatuur. Hij drinkt zijn blikje cassis helemaal leeg, zelfs de laatste druppel die in de rand is blijven liggen slurpt hij weg en dan wandelt hij de landerijen in. Het is nazomer dus het wordt pas tegen een uur of negen donker. Hij rookt niet, maar zou op een moment als dit maar wat graag roken. Ach ja.

Hij loopt en loopt en loopt en hoopt dat het zich allemaal vanzelf zal oplossen, dat zijn gedachten hem op een gegeven moment met rust zullen laten. Misschien moest hij maar doorlopen naar Duitsland, of in ieder geval een eind in die richting, het wordt donker en het is nog koud voor de tijd van het jaar. Hij heeft geen jas aan, maar draagt wel een grote rugzak. Daarin propt hij vier straattegels die hij met veel moeite heeft weten los te peuteren uit een van de stoepen van Emmer-Compascuum. Voor de zekerheid stopt hij er ook nog een kleine zwerfkei bij die verderop ligt en met de banden hoog onder zijn oksels gesnoerd loopt hij om tien over drie ’s nachts het kanaal in, op een plek waar niemand ooit aanmeert, niemand zwemt en al helemaal niet iemand om tien over drie ’s nachts de hond uitlaat. Er komen nog best wel een tijdje belletjes naar boven.

Mail

Laura van der Haar is archeoloog en schrijver.

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
test
het laatste
Auto Draft 24

Een caleidoscoop van verlangen

‘De zoektocht naar een gemeenschap gaat door. Een gemeenschap die mijn caleidoscopische zijn kan accepteren, waarin ik niet hoef te kiezen tussen delen van mezelf, waarin ik niet exotisch, verdund of onverenigbaar ben.’ In dit essay beschrijft Rocher Koendjbiharie welke moeilijkheden hij ondervindt in zijn levenslange zoektocht naar een gemeenschap waarvan hij zich volwaardig onderdeel kan voelen. Lees meer

Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer