Asset 14

Een muur om tegenaan te leunen

Column: Een muur om tegenaan te leunen 1

Tijdens het oppassen word ik geconfronteerd met de overbodigheid van mijn behulpzame en correcte karakter. Mijn neefje (drieënhalf) en ik zitten aan tafel en eten pasta bolognese zonder bolognese, die hij te vegetarisch en vooral te weinig pittig vindt.
‘Waar is het vlees?’ vraagt hij.
‘In de koe,’ zeg ik, ‘waar het hoort.’ Hij rolt met zijn ogen en neemt een hap. ‘Meer scherp,’ zegt hij. Ik vertel hem dat er al twee lepels sambal doorheen zitten en dat hij even moet dimmen.
‘Meer scherp,’ herhaalt hij vlak, alsof ik oud en hardhorig ben, wat ik in zijn ogen waarschijnlijk ook ben. Als ik toegeef en het dekseltje van het potje wil halen, is voor hem de limiet bereikt.
‘ZELF DOEN,’ zegt hij.

Hij neemt zelf zijn vitaminedruppeltjes, poetst zelf zijn tanden, voorlezen is ook niet nodig want hij weet zelf wel een verhaaltje te vertellen. Als ik het licht in zijn slaapkamer uitdoe en daarna weer aandoe omdat hij het zelf uit wil doen, denk ik: dit is vermoedelijk het moeilijkste aan een kind hebben. Het willen helpen en weten dat helpen vooral niet-helpen is.

Terwijl ik met een zak chips op de bank ga zitten denk ik na over zelfredzaamheid. The Beatles zongen lang geleden al won't you please, please help me, Roosbeef heeft op haar nieuwste album ‘nood aan steun’ en zingt: ‘Koste wat het kost ik wil een muur voor mij alleen om tegenaan te leunen.’ Maar het is allemaal niet zo makkelijk. De laatste keer dat ik hulp vroeg wist ik niet hoe ik ergens heen moest fietsen; op het gebied van fysieke oriëntatie permitteer ik me enige hulpeloosheid, op alle overige terreinen straal ik graag onbegrensde autonomie uit. Ik vind het schitterend om een luisterend oor te zijn, maar als mij luisterende oren worden geboden voelt dat ergens ongemakkelijk. Hulp bieden kan overvloedig en pro Deo, hulp ontvangen lijkt aan krediet onderhevig.

Het ingewikkelde is alleen, heb ik gemerkt, dat hulp accepteren óók onderdeel blijkt te zijn van die grenzeloze autonomie die ik probeer na te streven. De Amerikaanse dichteres Chase Twichell schreef er een mooi gedicht over: Tech Help. Nadat ze in de middelste strofe vertelt hoeveel de verpleegsters van haar vader hielden omdat hij leerde zich te onderwerpen aan zijn rolstoel, aan de hulp, sluit Twichell haar gedicht als volgt af:

‘The last time I called tech help
I got George in Salt Lake, at work
at six in the morning their time.

He was very helpful.
I offered to write a note for his file,
but he said, It’s OK, Chase.
Your compliment is enough.

Het lijkt heel simpel: hulp vragen, hulp aanvaarden, dankbaarheid uiten (niet te uitgebreid), verdergaan met je eigenmachtige leven. En toch schuilt hierin evengoed een paradox: je ontvangt hulp en voelt je daardoor in zekere zin nog hulpelozer dan daarvoor.

’s Avonds komen mijn broer en schoonzus thuis. ‘Hoe is het gegaan?’ vragen ze. ‘Is hij al bezweken aan de sambal?’ Ik vertel dat ik één grote, nutteloze toevoeging ben geweest aan zijn op rolletjes lopende leven en dat ik uitkijk naar de tijd dat hij een soa heeft en zijn tante belt omdat hij het niet aan zijn ouders durft te zeggen.
‘Hebben we je al verteld hoe dankbaar we zijn dat je af en toe wilt oppassen?’ zegt mijn schoonzus. ‘Besef je wel hoe erg je ons daarmee helpt?’
‘Ja,’ zegt mijn broer, ‘heb jij wel in de gaten welke onschatbare toevoeging jij bent in ons chaotische en onoverzichtelijke leven?’
‘Nee,’ zeg ik. ‘Vertel.’

Mail

Iduna Paalman (1991) is al bijna vier jaar columnist voor Hard//hoofd. Haar poëziedebuut ‘De grom uit de hond halen’ verscheen in het najaar van 2019 bij Querido. Ze won er de Poëziedebuutprijs 2020 mee. Ze publiceerde onder meer in De Gids, De Revisor, De Groene Amsterdammer en NRC Handelsblad.

Joëlle de Ruiter (1994) is een illustrator uit Groningen met een stevig zwak voor vorm en vlak.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
Tot morgen

Tot morgen

Na bijna vier jaar als columnist voor Hard//hoofd is het voor Eva tijd voor iets nieuws, maar afscheid nemen is niet haar ding. 'Dus lieve lezers: voor jullie nu een kus op de wang, en tot morgen!' Lees meer

Wat je niet zult zien op het nieuws

Wat je niet zult zien op het nieuws

Marthe van Bronkhorst beschrijft dat wat ongezien blijft op het nieuws over de demonstaties bij de UvA. 'Maar het is wel gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.' Lees meer

Mooi weer spelen

Mooi weer spelen

Als Aisha’s eerste therapiesessie niet voelt als de warme deken waar ze op hoopte, mist ze groepsgenoot S., die haar een spiegel voorhield. Lees meer

Verdomme, ik heb wel geleefd

Maar verdomme, we hebben wel gelééfd

Marthe van Bronkhorst schreef in 2019 een toneelstuk dat bijna volledig werkelijkheid is geworden. Kan ze de slotscène nog weren uit de realiteit? Lees meer

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Alles wat ik wil en absoluut niet nodig heb

Wanneer Eva op bezoek is bij haar zus, vraagt die of Eva haar eicellen al in heeft laten vriezen. Het laat Eva nadenken over hoe ze de vraag 'Wil ik een kind?' überhaupt kan beantwoorden. 'De vraag omtrent het ouderschap is bij uitstek een gevoelskwestie, en mijn gevoel volgen is nooit mijn sterkste punt geweest.' Lees meer

Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva nodigt twee vrienden uit om bij haar te komen eten. Ze hoopt dat dit het begin zal zijn van een nieuwe vriendengroep. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn 1

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Marthe van Bronkhorst bekijkt hypocrisie als spectrum: hoe hypocriet ben jij op een schaal van Frans Bauer tot Johan Derksen? Lees meer

In je eentje achterblijven

In je eentje achterblijven

Als vriendin K. op een date gaat, denkt Eva van den Boogaard na over hun onuitgesproken pact. Zo lang ze beiden ongelukkig in de liefde zijn, hebben ze elkaar. Maar wat als er iemand dat pact uitstapt? Lees meer

Geld lenen

Geld lenen

‘Het spijt me,’ zeg ik. ‘Voor dit alles.’ Ik gebaar om me heen. ‘Voor Nederland.’ In deze column van Anne Schepers ontmoeten twee vrouwen, die uitkijken naar hun avond in een wijnbar, een man die een treinkaartje naar Ter Apel bij elkaar probeert te sprokkelen. Lees meer

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

'Als je je psycholoog écht een brevet van onkunde wil geven, moet je haar uitnodigen voor je euthanasiefeest.' Lees meer

Ik ook op jou

Ik ook op jou

Op een avond zegt iemand tegen Eva dat hij verliefd op haar is. Terwijl hij wacht op een antwoord, denkt Eva na over wat verliefd zijn eigenlijk is. Lees meer

Herhaalrecept

Herhaalrecept

Op een ochtend wordt Aisha Mansaray wakker in een parelmoeren bubbel. Ze onderzoekt hoe ze met haar depressie op de randen van de realiteit kan leven, zonder de grip erop te verliezen. ‘Mijn aandoening was een zuigend ding geweest dat zich om mij heen had gewikkeld, lelijk, en meer levend dan ik.’ Lees meer

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Geen geld maakt ook niet gelukkig

Marthe van Bronkhorst maakt de balans op tussen S en M, die beide alles kwijt zijn: de een is ingebed in het zorgsysteem, de ander moet niks hebben van de verzorgingsstaat. Lees meer

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

‘Stel je voor dat het gewoon wérkt’

Grootgebracht met het idee dat 'natuurlijke' oplossingen de voorkeur hebben boven synthetische medicatie stond Eva niet te springen om angstremmers te gaan gebruiken. Maar wat als het nou gewoon werkt? Lees meer

Column: Keihard chillen 2

Keihard chillen

Eva zet haar vraagtekens bij het fenomeen chillen. 'Eerlijk gezegd denk ik dat een wereld als deze, waarin fascisme oprukt, waarin genocide nog steeds bestaat, waarin het onrecht en de pijn en het verdriet van mijn schermen afspat, weinig reden geeft tot chillen.' Lees meer

We zijn tenminste allemaal nog mensen

We zijn tenminste allemaal nog mensen

In een overvolle trein ontwaart Aisha de eerste tekenen van het nieuwe verhaal waar ze - of iedereen? - naar op zoek is. Lees meer

Column: Dat heet ‘een gesprek voeren met elkaar’

Dat heet ‘een gesprek voeren met elkaar’

Als een vriendin van Eva op date gaat met een man waarmee Eva zelf al eerder afsprak, is ze erg benieuwd naar haar bevindingen. Lees meer

Column: Het glas wijn waar ik zin in heb bestaat niet

Het glas wijn waar ik zin in heb bestaat niet

Twee jaar geleden vroeg Eva nog aan een collega waarom ze niet dronk. Inmiddels laat ook zij de alcohol links liggen en is ze zelf degene die wordt bevraagd. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer