Asset 14

Dood door schuld

Column: Dood door schuld

Regelmatig overvalt me een groot schuldgevoel over het leven van mijn jeugdkonijn Olle. Het dient zich aan samen met andere schuldgevoelens over bijvoorbeeld vrienden die ik geen berichtjes terugstuur, mijn oma die ik niet bel, de krant die ik afgevlakt lees; ergens op de achtergrond lacht Olle een holle lach. Eigen schuld, hoont hij.

En het leven van Olle begon nog wel zo blij.

Omdat een konijnenhok lastig in te pakken is had mijn moeder er kleurige crêpepapierstroken om gewikkeld. Het geheel stond voor de boekenkast in de woonkamer. Onder de versiersels schoof iets heen en weer.
‘Gefeliciteerd met je verjaardag lieverdje’, zei ze tegen mij en op een toon waar zowel samenzwering als verbazing in klonk: ‘Pak maar uit.’
‘O dennenboom, o dennenboom’, zong mijn broertje. Het was begin maart maar hij was zeven en haalde de feestliederen nogal eens door elkaar.
In het hok klonk een dof trappelen, iets ongeduldigs. Ik wachtte het gezang niet af, rukte de slingers weg en opende het plafond van het hok. Het konijn schrok zich wild, sprong over de rand en rende onder de piano aan de andere kant van de woonkamer.
‘Ik heb u láátst in ’t bos zien staaan!’, gilde mijn broertje terwijl hij zich op zijn knietjes wierp en zijn armen onder de piano probeerde te wurmen.

Het konijn, dat op mijn verlanglijstje al jaren Olle heette, was verdwenen voor hij goed en wel bij ons was aangekomen. Hieruit had ik wellicht op moeten maken dat dit niet goed zou gaan.

Toen mijn moeder Olle na een zinderende strijd gevangen had en hij met de stofpluizen nog aan zijn kont weer in zijn hok zat kwamen er zes sprietige vriendinnetjes langs. Ik kreeg vrolijk ingepakt konijnenvoer, een tuigje, drinkflesjes en een boekje dat Met je konijn naar de top heette. (Ik heb er maar twee keer in gebladerd, hier begint het schuldgevoel, sorry sprietvriendinnetje.)
Aan het einde van al dit feestelijks verhuisde Olle met hok en al naar de schuur. Het duurde geen drie weken of ik verloor mijn interesse in hem en mijn moeder was de enige die nog voor hem zorgde. Het werd zomer, de schuur werd heet en vochtig, Olle zat ineengedoken in het donker te verschimmelen.

‘Hij is in de war’, zei mijn broertje op een middag, ‘hij doet zichzelf pijn.’
Ik volgde hem naar de schuur. Vanuit de donkerste hoek waar het hok stond hoorden we een hard kloppen. Het leek alsof iets werd gekatapulteerd en tegen een schutting schoot. We deden het licht aan, de deur dicht, zetten het hok open en staarden Olle aan. Die zat doodstil op zijn muffe stro. Klak! Hoorden we. Klak! Toen we heel dichtbij kwamen zagen we dat het zijn achterpoot was. Olle liet zijn achterpoot haast onzichtbaar op de bodem van het hok knallen. Hij keek onverstoord, alsof hij wilde zeggen: er is al niets meer aan te doen. We tilden hem op, legden nieuw stro neer, maar toen we hem daarop neerzetten ging het geknal verder. De volgende dag bleek Olle van de zelfkastijding een gewoonte te hebben gemaakt, en de dag erop vonden we dat al normaal.
‘Misschien is het zijn hobby’, opperde mijn broertje.

Mijn moeder stelde voor naar de dierenarts te gaan. Ik zei: ‘Mag je doen.’ Volgens de dierenarts was het een angstreflex. ‘Maar wij zijn toch niet eng?’ zei mijn broertje. Ik knikte instemmend.

Na een jaar vond mijn moeder Olle in rare, stijve zijligging. Er had zich een kankergezwel gevormd uit alle onverschilligheid van ons, alle gebrek aan bewegingsvrijheid en licht, het natte stro, het oude water. Mijn moeder begroef hem op het bospad achter ons huis, ik wilde er niet bij zijn.

En toen was dat doffe, zware schuldgevoel bereikt. Ik probeerde het weg te drukken door twee gerbils aan te schaffen en daar belachelijk goed voor te zorgen, maar dat maakte de zaak alleen maar treuriger. Nu, na vijftien jaar, verschijnt Olle op de meest onmogelijke momenten. Als ik mijn plasticafval niet scheid. Als ik de verkiezingsprogramma’s niet lees. Als ik een leerling uit de les stuur die het thuis niet fijn heeft. Ik hoor het knallende geluid van die achterpoot en zie die minzame konijnenblik. En dan schaam ik me weer zo.

 
Mail

Iduna Paalman (1991) is schrijver en dichter. Haar poëziedebuut ‘De grom uit de hond halen’ verscheen in het najaar van 2019 bij Querido.

Tsjisse Talsma gaat het liefst met zijn schetsboek de wereld rond.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziAdjunct-uitgever
Lees meer
het laatste
Automatische concepten 39

Vraag geen cadeaus (en krijg iets beters)

Jarig zijn én wereldproblematiek willen aanpakken, Jozien Wijkhuis leed eronder. Haar tip aan de (virtuele) verjaardagsbezoeker: geef cadeaus die geen geld kosten, of stort een bedrag dat de jarige zelf cadeau kan doen aan een medemens in nood. Lees meer

Tip: Ga naar je werk

Ga naar je werk

Ook als je kantoortuin of favoriete koffietentje met laptopaansluiting gesloten is, kun je naar werk. Nora van Arkel liet zich betoveren door het sprankje magie dat nodig is om onszelf van eindeloze pyjamadagen te bevrijden. Lees meer

Tip: Ga een potje schaken

Ga een potje schaken

Jihane Chaara heeft een hobby uit de oude doos nieuw leven ingeblazen: het schaken. Het spel blijkt een grote metafoor voor het echte leven. Een tip om niet te haasten, je verbeelding in te zetten en natuurlijk om een vermakelijk spel te spelen. Lees meer

Alles Vijf Sterrenbeelden: Een kosmische quarantaine 7

De kosmische kijk- en luisterhoroscoop

Onze mediums hebben een horoscoop gemaakt om je weer terug op aarde te brengen. Voor als je even uit je hoofd en in je scherm of je speakers wilt. Lees meer

 Kosmisch perspectief

Kosmisch perspectief

Tomas Mutsaers zoekt in zijn werk naar het wonderlijke van de wereld. Doelloos flanerend richt hij zijn lens met een kosmisch perspectief, zoals een telescoop door een wazige voorgrond van de atmosfeer kijkt, en scherpstelt op wat zich daarachter bevindt. Lees meer

Tip: Bouw een tedere takkenhut

Bouw een tedere takkenhut

Rijk Kistemaker troost zich tijdens de coronacrisis met de kosmische vraagstukken die Lars von Triers Melancholia opwerpt. Hoe rouwen we om het verlies van de aarde of - iets kleiner - een achteloze manier van leven? Lees meer

Alles vijf sterren: 24

Nuttig gebruik van weinig wilskracht

Deze week worden we blij van kleine dingen die je tijdens je zelfisolatie kan doen. Zonder dat we de druk voelen deze tijd te gebruiken om de groeven van onze badkamer te poetsen of een muur uit te breken. Lees meer

Tip: zoek de rebel in jezelf (die zonder applaus kan)

zoek de rebel in jezelf (die zonder applaus kan)

Sinds de boekenmaand vraagt Ruby Sanders zich af of echte rebellie nog wel bestaat, want als iedereen een rebel is, is niemand het. Een tip om je ijdele tegendraadsheid te laten varen nu in thuisisolatie niemand nog ziet waar je tegenaan schopt. Lees meer

Tip: Zet je angst voor vlogs opzij voor bestdressed

Zet je angst voor vlogs opzij voor bestdressed

Emma Stomp heeft in quarantaine iets nieuws ontdekt: ze houdt van vlogs. Niet alle vloggers komen door haar selectie heen, maar de New Yorkse Ashley heeft haar hart veroverd. Een tip om te gaan kijken naar Ashleys bestdressed: een vlog vol oneliners, hysterie en het hoognodige stijladvies. Lees meer

Tip: leer van de zombie-apocalyps 2

Leer van de zombie-apocalyps

Marthe van Bronkhorst liet zich verleiden tot het kijken van zombie-apocalyps films. Met het oog op de grimmige coronatoestand stak ze er wat van op. Een tip om te leren van rampen uit het (fictieve) verleden. Lees meer

Tip: Vind je eigen pantser

Vind je eigen pantser

Iris Blaak denkt terug aan de tijd dat ze nog vrij was de wereld over te reizen en kennismaakte met haar privéchauffeur Elliot in Oeganda. Om heel andere redenen schermde hij zich af van de buitenwereld, op zoek naar een pantser dat hem bescherming bood. Een tip om vrijheid en geborgenheid in één te vinden. Lees meer

Tip: Waarom ik geen arts ben

Waarom ik geen arts ben

Eva van den Boogaard ergerde zich tot voor kort aan de koelbloedige ‘artsenpraat’ van haar huisgenoot. Nu hij op de corona-afdeling over levens beslist, blijkt dat de mensheid niet zonder kan. Een tip om het rationele doktersbrein te koesteren. Lees meer

Alles vijf sterren: Buitengevoel en bingewatchcoma

Buitengevoel en bingewatchcoma

Deze week worden we blij van kleine dingen die je tijdens je zelfisolatie kan doen. Zonder dat we de druk voelen deze tijd te gebruiken om een sixpack te kweken of alles volgens een productiviteitsschema te doen. Lees meer

Tip: Vier je halve verjaardag

Vier je halve verjaardag

De geboortedag van Marit Schilling valt té ongelukkig voor een feestje. Er zit maar een ding op: de verjaardagstraditie chirurgisch bewerken. Marit deelt haar vondst graag met alle (corona)verjaardagsslachtoffers, want aan taart en knuffels heeft een mens nooit genoeg. Lees meer

Tip: Herlees een stoffige plankvrucht 1

Herlees een stoffige plankvrucht

Ook voor Rijk Kistemaker ligt quarantaine op de loer. Waar we je vorige week nog enthousiast naar de boekenwinkel stuurden, blijven we nu thuis om een stoffig boek van de plank te plukken. Want voor Rijk opent herlezen evengoed nieuwe werelden. Lees meer

Alles vijf sterren: Zullen we een hut bouwen?

Zullen we een hut bouwen?

Deze boekenweek worden we blij van lievelingsboeken: ze zijn melancholisch, sprookjesachtig en prachtig imperfect. Lees meer

Tip: Rebelleer in je lokale boekhandel

Rebelleer in je lokale boekhandel

Kiki Bolwijn werkt als boekverkoper en pleit deze boekenweek voor rebellie en verzet in je lokale boekwinkel. Koop er een boek, want een plek waar een veelheid aan verhalen mag bestaan, is in onze tijd nog veel waardevoller dan ooit. Lees meer

Alles vijf sterren: Hetzelfde als onverwacht een cadeautje krijgen

Hetzelfde als onverwacht een cadeautje krijgen

Deze week worden we blij van met liefde in elkaar getimmerde minibiebs, een film die onze ogen opent en de perfectie van oefenende ijsdansers. Lees meer

Tip: Maak slecht werk

Maak slecht werk

Imre van Son liep als kind over van vreugde en energie om dingen te maken. Nu hij 31 is, lijkt de onbevangen geest van zijn jongere ik ingeruild te zijn door een meedogenloos oordeel over alles wat hij maakt. Een tip om gewoon weer eens een keer iets slechts te maken. Lees meer

 Solastalgia, of: Heimwee naar hier

Solastalgia, of: Heimwee naar hier

Zindzi Zwietering werd gegrepen door solastalgia, of heimwee naar een plek die je nooit hebt verlaten, maar die door klimaatverandering voor altijd is veranderd. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan