Asset 14

Beste Susan

Beste Susan

Susan Sontag uitte zich nooit publiekelijk over haar lesbische geaardheid. Is dat wel eerlijk, vraagt Fien Veldman zich af. Ben je de maatschappij iets verplicht? Is er opheldering nodig als je seksuele identiteit niet uit je uiterlijk op te maken valt? En hoe zou je je dan moeten presenteren? 

Beste Susan,

1. Als je je identificeert als biseksuele vrouw, denken lesbische vrouwen dat je eigenlijk alleen op mannen valt, maar daarnaast een beetje wil experimenteren.

2. Als je je identificeert als biseksuele vrouw, denken heteroseksuele mannen dat je eigenlijk alleen op mannen valt, maar daarnaast een beetje wil experimenteren.

3. Als je er niet duidelijk lesbisch uitziet, vertrouwen lesbo’s het niet.

4. Als je er niet duidelijk hetero uitziet, maakt dat niemand iets uit want hetero’s valt dat niet zo op.

5. You should really consider as what you will come out, zegt iemand op YouTube. Hij is heel serieus.

Een vriendin van me zegt: jij gaat overal voor door. Heet dat ‘passing’? In het vrouwencafé ziet iedereen dat ik op vrouwen val. In de rest van de wereld neemt men aan, voor zover ik dat doorheb natuurlijk, dat ik hetero ben. Dat vinden sommige mensen (lesbische vrouwen die er heel erg lesbisch uitzien, bijvoorbeeld) niet eerlijk. Daarin hebben ze gelijk, denk ik. Zij voeren een strijd die ik niet hoef te voeren.

Mijn moeder moet meteen heel hard lachen. Dan zegt ze: ‘Dat is helemaal niet erg hoor, we accepteren je zoals je bent.’

De vriendin die dit zegt is transgender. Ze is heel knap. Ze heeft een soortgelijk probleem.

Mijn beste vriend werkt op een scheepswerf in Friesland. Hij zegt aan de telefoon: ‘Ik bedenk nog steeds elke ochtend in welke kleren ik er het minst homo uitzie.’

We zitten in de woonkamer. Ik vertel aan mijn ouders dat ik verliefd ben. Na een tijdje zeg ik dat het op een man is. Mijn moeder moet meteen heel hard lachen. Dan zegt ze: ‘Dat is helemaal niet erg hoor, we accepteren je zoals je bent.’

Susan, jij zei een keer: ‘Intellectually, I know why I haven’t spoken more about my sexuality, but I do wonder if I haven’t repressed something there to my detriment.’ Hoe voelt het om iets te onderdrukken? Heb je het door, als je er heel goed in bent?

Ik wil niet dat het lijkt alsof ik mijn seksualiteit niet accepteer.
Ik wil niet dat mensen denken dat ik hetero ben.
Ik wil niet iets hoeven te verkondigen.
Ik wil niet iets hoeven toegeven.
Ik wil niet onzichtbaar zijn.
Ik wil niet oneerlijk zijn.
Ik wil niet bang zijn.

Ik wil niemand iets verschuldigd zijn.
Ik wil mezelf niet tegenhouden.
Ik wil niet mijn seksualiteit en genderidentiteit en culturele achtergrond in mijn Twitter-bio hoeven zetten.
Ik wil niet dat mijn innerlijk leven een statement is.
Ik wil niet dat mensen op mijn begrafenis zeggen: ‘Ze leefde samen met haar beste vriendin.’

Wat maakt het mij uit wat lesbische vrouwen (de hele groep, compleet, iedereen verzameld, na afname van een alomvattende enquête) denken.

You should really consider as what you will come out. Ik ga naar een lezing van Ali Smith. Ze zegt: ‘I want to un-fix things. Let’s open things up instead of close things down.’ We kunnen veranderen. We zijn menselijk.

Een collega op de scheepswerf zegt tegen de baas: ‘Ik weet wat hij is, daar wil ik niet mee samenwerken.’ Ook die mensen kunnen veranderen. Zijn menselijk.

Heel veel conflicten die ik voorzie, zijn hypothetisch. Mijn publiek is imaginair. Wat maakt het mij uit wat lesbische vrouwen (de hele groep, compleet, iedereen verzameld, na afname van een alomvattende enquête) denken. Wat alle heteroseksuele mannen op deze aarde denken. Wat de serieuze YouTube-jongen vindt. Seneca zegt: ‘We suffer more in imagination than in reality.’ Als je dat googlet, zie je allemaal ondergaande zonnen.

Hoe eerlijker ik ben, hoe minder duidelijk het wordt.

We zitten op een terras. Ik vertel aan mijn ouders dat ik ook op vrouwen val. Ze zeggen: ‘Laten we meer wijn gaan drinken!’ Ze vragen niks over wat ik nu ben of wat ik daarover wil zeggen.

De dichter Radna Fabias moet na de lezing van Ali Smith het podium op. Ze zegt: ‘Je zou maar na Ali Smith moeten.’ Ze zegt ook: ‘Ik ben een vrouw en in mijzelf genoeg.’ Ze zegt ook: ‘Een man heeft ook gevoelens. Een man is geen hobby.’

 

Beste Susan 1

Er zijn al zoveel vaststaande dingen. Of dingen die vast lijken te staan. Als je een vrouw bent, moet je dingen. Of in ieder geval al over die dingen na gaan denken. Als je een bepaalde leeftijd hebt moet je ook dingen, of in ieder geval ook al over die dingen na gaan denken. Dat is gewoon praktisch en je wil niet te laat zijn.

Er zijn allerlei categorieën, er zijn beschrijvingen, er zijn korte introducties van jou en je werk voordat je op moet, er zijn beleefdheidsregels, er zijn verstandige keuzes, er zijn investeringen, er zijn aannames, er zijn logische gevolgen, er zijn systemen, er zijn normen en waarden, er zijn tradities, er zijn fases, er zijn verschillen, er zijn groepen, er zijn vragen, er zijn toekomstplannen, er zijn dingen die nu eenmaal zo gaan, er zijn dromen, er is een hoeksteen van de samenleving, er zijn wetten, er zijn beperkingen, er zijn interpretaties, er zijn dingen die not done zijn, er zijn dingen die je beter niet in het openbaar kan doen.

Het minste wat ik kan doen is laten zien wie ik ben, wat ik ben.

Susan, je zei, nadat je dat zei, ook: ‘Maybe I could have given comfort to some people if I had dealt with the subject of my private sexuality more.’ Misschien ben ik dat ook aan mensen verschuldigd. Ik heb het al zo makkelijk, ik ga overal voor door. Het minste wat ik kan doen is laten zien wie ik ben, wat ik ben. Nadat ik daarachter gekomen ben, natuurlijk. Om op die manier andere mensen troost te bieden. Ik bied graag troost.

Ik ben ziek dus ik kijk alle seizoenen van Gilmore girls achter elkaar. Een van de personages, een zestienjarig meisje, moet zichzelf presenteren aan de maatschappij. ‘Coming out to society’, noemen ze het.

Ik presenteer mijzelf iedere dag aan de maatschappij.

Ik fiets door de stad.
Ik ga naar mijn werk.
Ik drink koffie in een café.
Ik praat met mensen.
Ik schrijf.
Ik vraag aan het kassameisje of ze een bonuskaart voor me wil scannen.
Ik wandel door het park.
Ik knik naar mensen.
Ik neem de bus.
Ik speel piano op het station.
Ik zwaai naar baby’s.
Ik glimlach naar hun moeders.
Ik dans in de bar in de kelder van mijn huis.
Ik ga op bezoek bij mijn vrienden.
Ik leef in deze wereld.
Ik zit nergens in.
Ik hoef nergens uit te komen.
Ik ben er al.

Mail

Fien Veldman (Leeuwarden, 1990) schrijft korte verhalen en gedichten. Haar korte verhalen zijn onder andere gepubliceerd in De Correspondent, EXPOSED, de Fusie en The Stockholm Review of Literature. Ze droeg haar werk voor op NPO Radio 1, bij Notes of a Dirty Old Man, op het Young Art Festival en op poëziefestival Dichters in de Prinsentuin. Samen met grafisch kunstenaar Alice Mulder maakte ze het boek Parlement der Dingen.

Jessica Bacuna (1996) vindt de wereld een vreemde plek die ze niet altijd begrijpt. Dat inspireert haar om op een speelse manier te illustreren in combinatie met vervreemdende elementen.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef literair
  • Foto van Gatool Katawazi
    Gatool KatawaziAdjunct-uitgever
Lees meer
het laatste
 O, Big Brother, Where Art Thou?

O, Big Brother, Where Art Thou?

Camera's op kruispunten en in gebouwen die je niet alleen volgen, maar zelfs herkennen en gegevens van je verzamelen. Hoe dichtbij is die dystopische toekomst? Lees meer

 Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Als je je hoofd niet gebruikt, hoef je inderdaad geen mondkapje te dragen

Hemel en aarde worden bewogen om levens te redden, en je slaat aan het protesteren tegen het dragen van mondkapjes en de kortstondige inperking van je vrijheid. Illustrator Rueben Millenaar keek van boven op de aarde neer en zag een mensheid die elk gevoel van perspectief kwijt is. Lees meer

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Het staat in de sterren geschreven - het begrijpen is een ander verhaal

Wie leest er tegenwoordig nog een horoscoop om te weten wat de dag, de maand het jaar je brengt? Nou, best veel mensen dus. Het is zelfs een wereldwijde trend. Ook Else Boer geeft toe regelmatig de astrologie in te duiken. Op zoek naar een verklaring gaat ze na wat astrologie de moderne mens kan bieden. Lees meer

 De ene bij is de andere niet

De ene bij is de andere niet

Wat als de ene bijensoort (onze geliefde honingbij) 299 andere bijensoorten verdrukt? Lees meer

 Damien Hirst is verknipt

Damien Hirst is verknipt

Ruim 30.000 dollar betaalde het New Yorkse kunstcollectief MSCHF voor een werk van Damien Hirst: een zeefdruk met 88 gekleurde stippen in elf rijen van acht. Geen weggegooid geld, als je het werk vervolgens in stukjes doorverkoopt. Lees meer

Reflecties van een proefkonijn

Reflecties van een proefkonijn (deel 3)

'Er is veel dat de wetenschap tot nu toe voor mekaar heeft weten te boksen, maar nog geen remedie tegen sociaal ongemak. Hoeft ook niet. Gaat vanzelf weer over.' Lees meer

Filmtrialoog: Solaris

Solaris

'Solaris' uit 1972 blijkt de perfecte film om in thuisquarantaine te bekijken. Lees meer

Hard//talk: Uit de coronacrisis een nieuwe economie in

Vanuit de coronacrisis naar een nieuwe economie

Als we nu echt rechtvaardig en solidair te werk willen gaan, moeten we de behoeftes van zwaar getroffen groepen zoals daklozen en vluchtelingen centraal stellen. Lees meer

 Schrödingers Dictator

Schrödingers Dictator

Kim Jong-Uns onzichtbaarheid is voer voor speculaties: hij zou zijn overleden tijdens een operatie, zoek zijn of gewond geraakt bij een raketlancering. Dood of levend, zolang Kim zich niet in het openbaar heeft vertoond, is het enige logische antwoord: hij is het allebei. Pirmin Rengers illustreerde de dictator in superpositie. Lees meer

 De anderhalvemetersamenleving botst

De anderhalvemetersamenleving botst

In Apeldoorn proberen dertig kermisexploitanten de 'Kermis nieuw stijl' uit. Gaat prima. Lees meer

Dagboek van een proefkonijn

Dagboek van een proefkonijn (deel 2)

Hoelang houden mensen het vol in een kliniek en bloeit er weleens liefde op tussen proefpersonen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

 Groetjes uit mijn woonkamer

Groetjes uit mijn woonkamer

Jente Hoogeveen was er snel uit: als zij niet naar de tropen kan, haalt ze de tropen net zo makkelijk haar woonkamer. Lees meer

Het begin van een rouwwoordenboek

Het begin van een rouwwoordenboek

Na de dood van haar moeder besefte Babet te Winkel dat ze haar gevoelens niet met bestaande woorden kon omschrijven. Dus sloeg ze zelf aan het schrijven van een nieuw 'rouwwoordenboek'. Lees meer

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Overwegingen van een proefkonijn (deel 1)

Wie zijn de mensen die zich als proefpersoon aanmelden en wat drijft hen? Oscar Spaans deed eind vorig jaar mee aan medicijnonderzoek en verwerkte zijn notities tot een driedelige serie. Lees meer

Sluit jezelf op in je huis, niet in je hoofd

Sluit jezelf op in je huis, niet in je hoofd

Heeft de huidige coronapandemie zin? Of hoeven we die vraag überhaupt niet te stellen? Lees meer

 Als de sterfbedden op zijn

Als de sterfbedden op zijn

Als het laatste IC-bed bezet is, zullen artsen moeten kiezen wie zorg krijgt en wie niet. Ze gaan naar hun werk met het doodsvonnis van vele patiënten in hun hand. Lees meer

Filmtrialoog: Porselein

Porselein

Thuis zagen onze redacteuren 'Porselein', over een succesvol gezin dat wordt opgeschud wanneer het zevenjarige zoontje Thomas zich vreemd begint te gedragen. Heeft hij misschien een virus te pakken? Lees meer

Kijken naar het verleden en de toekomst

De complexiteit van excuses voor het verleden

Vorige maand maakte koning Willem-Alexander excuses voor het optreden van de Nederlanders tijdens de Indonesische onafhankelijkheidsoorlog. Een goede eerste stap, aldus Vivian Mac Gillavry. Maar hoe komt het dat zo'n excuus kan bijdragen aan een gevoel van erkenning en tegelijkertijd kan kwetsen? Lees meer

Liefde in tijden van corona

Liefde in tijden van corona

Carlijn Cober is single. In tijden van een pandemie krijgt single zijn een nieuwe lading. Ze besluit te rade te gaan bij schrijvers en filosofen: wat betekent het om single te zijn? Bestaat er zoiets als happy single zijn? En is dat dan altijd tijdelijk? Een essay over liefde in tijden van corona. Lees meer

 Echte vrienden kunnen elkaars bloed drinken

Echte vrienden kunnen elkaars bloed drinken

Als een vampiervleermuis je eenmaal mag, deelt ze graag haar maaltijd met je en gaat een levenslange vriendschap aan. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers zo goed mogelijk kunnen ondersteunen. Een niet-commerciële vrije ruimte als Hard//hoofd is in deze tijd bijzonder, en jouw steun hieraan is onmisbaar. Als je vóór 1 juni aanmeldt dan ontvang je als dank een kunstwerk van Raquel van Haver en mag je gratis naar ons jubileumevenement. Sluit je nu aan bij Hard//hoofd!

Meer info