Asset 14

Beste Susan

Beste Susan

Susan Sontag uitte zich nooit publiekelijk over haar lesbische geaardheid. Is dat wel eerlijk, vraagt Fien Veldman zich af. Ben je de maatschappij iets verplicht? Is er opheldering nodig als je seksuele identiteit niet uit je uiterlijk op te maken valt? En hoe zou je je dan moeten presenteren? 

Beste Susan,

1. Als je je identificeert als biseksuele vrouw, denken lesbische vrouwen dat je eigenlijk alleen op mannen valt, maar daarnaast een beetje wil experimenteren.

2. Als je je identificeert als biseksuele vrouw, denken heteroseksuele mannen dat je eigenlijk alleen op mannen valt, maar daarnaast een beetje wil experimenteren.

3. Als je er niet duidelijk lesbisch uitziet, vertrouwen lesbo’s het niet.

4. Als je er niet duidelijk hetero uitziet, maakt dat niemand iets uit want hetero’s valt dat niet zo op.

5. You should really consider as what you will come out, zegt iemand op YouTube. Hij is heel serieus.

Een vriendin van me zegt: jij gaat overal voor door. Heet dat ‘passing’? In het vrouwencafé ziet iedereen dat ik op vrouwen val. In de rest van de wereld neemt men aan, voor zover ik dat doorheb natuurlijk, dat ik hetero ben. Dat vinden sommige mensen (lesbische vrouwen die er heel erg lesbisch uitzien, bijvoorbeeld) niet eerlijk. Daarin hebben ze gelijk, denk ik. Zij voeren een strijd die ik niet hoef te voeren.

Mijn moeder moet meteen heel hard lachen. Dan zegt ze: ‘Dat is helemaal niet erg hoor, we accepteren je zoals je bent.’

De vriendin die dit zegt is transgender. Ze is heel knap. Ze heeft een soortgelijk probleem.

Mijn beste vriend werkt op een scheepswerf in Friesland. Hij zegt aan de telefoon: ‘Ik bedenk nog steeds elke ochtend in welke kleren ik er het minst homo uitzie.’

We zitten in de woonkamer. Ik vertel aan mijn ouders dat ik verliefd ben. Na een tijdje zeg ik dat het op een man is. Mijn moeder moet meteen heel hard lachen. Dan zegt ze: ‘Dat is helemaal niet erg hoor, we accepteren je zoals je bent.’

Susan, jij zei een keer: ‘Intellectually, I know why I haven’t spoken more about my sexuality, but I do wonder if I haven’t repressed something there to my detriment.’ Hoe voelt het om iets te onderdrukken? Heb je het door, als je er heel goed in bent?

Ik wil niet dat het lijkt alsof ik mijn seksualiteit niet accepteer.
Ik wil niet dat mensen denken dat ik hetero ben.
Ik wil niet iets hoeven te verkondigen.
Ik wil niet iets hoeven toegeven.
Ik wil niet onzichtbaar zijn.
Ik wil niet oneerlijk zijn.
Ik wil niet bang zijn.

Ik wil niemand iets verschuldigd zijn.
Ik wil mezelf niet tegenhouden.
Ik wil niet mijn seksualiteit en genderidentiteit en culturele achtergrond in mijn Twitter-bio hoeven zetten.
Ik wil niet dat mijn innerlijk leven een statement is.
Ik wil niet dat mensen op mijn begrafenis zeggen: ‘Ze leefde samen met haar beste vriendin.’

Wat maakt het mij uit wat lesbische vrouwen (de hele groep, compleet, iedereen verzameld, na afname van een alomvattende enquête) denken.

You should really consider as what you will come out. Ik ga naar een lezing van Ali Smith. Ze zegt: ‘I want to un-fix things. Let’s open things up instead of close things down.’ We kunnen veranderen. We zijn menselijk.

Een collega op de scheepswerf zegt tegen de baas: ‘Ik weet wat hij is, daar wil ik niet mee samenwerken.’ Ook die mensen kunnen veranderen. Zijn menselijk.

Heel veel conflicten die ik voorzie, zijn hypothetisch. Mijn publiek is imaginair. Wat maakt het mij uit wat lesbische vrouwen (de hele groep, compleet, iedereen verzameld, na afname van een alomvattende enquête) denken. Wat alle heteroseksuele mannen op deze aarde denken. Wat de serieuze YouTube-jongen vindt. Seneca zegt: ‘We suffer more in imagination than in reality.’ Als je dat googlet, zie je allemaal ondergaande zonnen.

Hoe eerlijker ik ben, hoe minder duidelijk het wordt.

We zitten op een terras. Ik vertel aan mijn ouders dat ik ook op vrouwen val. Ze zeggen: ‘Laten we meer wijn gaan drinken!’ Ze vragen niks over wat ik nu ben of wat ik daarover wil zeggen.

De dichter Radna Fabias moet na de lezing van Ali Smith het podium op. Ze zegt: ‘Je zou maar na Ali Smith moeten.’ Ze zegt ook: ‘Ik ben een vrouw en in mijzelf genoeg.’ Ze zegt ook: ‘Een man heeft ook gevoelens. Een man is geen hobby.’

 

Beste Susan 1

Er zijn al zoveel vaststaande dingen. Of dingen die vast lijken te staan. Als je een vrouw bent, moet je dingen. Of in ieder geval al over die dingen na gaan denken. Als je een bepaalde leeftijd hebt moet je ook dingen, of in ieder geval ook al over die dingen na gaan denken. Dat is gewoon praktisch en je wil niet te laat zijn.

Er zijn allerlei categorieën, er zijn beschrijvingen, er zijn korte introducties van jou en je werk voordat je op moet, er zijn beleefdheidsregels, er zijn verstandige keuzes, er zijn investeringen, er zijn aannames, er zijn logische gevolgen, er zijn systemen, er zijn normen en waarden, er zijn tradities, er zijn fases, er zijn verschillen, er zijn groepen, er zijn vragen, er zijn toekomstplannen, er zijn dingen die nu eenmaal zo gaan, er zijn dromen, er is een hoeksteen van de samenleving, er zijn wetten, er zijn beperkingen, er zijn interpretaties, er zijn dingen die not done zijn, er zijn dingen die je beter niet in het openbaar kan doen.

Het minste wat ik kan doen is laten zien wie ik ben, wat ik ben.

Susan, je zei, nadat je dat zei, ook: ‘Maybe I could have given comfort to some people if I had dealt with the subject of my private sexuality more.’ Misschien ben ik dat ook aan mensen verschuldigd. Ik heb het al zo makkelijk, ik ga overal voor door. Het minste wat ik kan doen is laten zien wie ik ben, wat ik ben. Nadat ik daarachter gekomen ben, natuurlijk. Om op die manier andere mensen troost te bieden. Ik bied graag troost.

Ik ben ziek dus ik kijk alle seizoenen van Gilmore girls achter elkaar. Een van de personages, een zestienjarig meisje, moet zichzelf presenteren aan de maatschappij. ‘Coming out to society’, noemen ze het.

Ik presenteer mijzelf iedere dag aan de maatschappij.

Ik fiets door de stad.
Ik ga naar mijn werk.
Ik drink koffie in een café.
Ik praat met mensen.
Ik schrijf.
Ik vraag aan het kassameisje of ze een bonuskaart voor me wil scannen.
Ik wandel door het park.
Ik knik naar mensen.
Ik neem de bus.
Ik speel piano op het station.
Ik zwaai naar baby’s.
Ik glimlach naar hun moeders.
Ik dans in de bar in de kelder van mijn huis.
Ik ga op bezoek bij mijn vrienden.
Ik leef in deze wereld.
Ik zit nergens in.
Ik hoef nergens uit te komen.
Ik ben er al.

Mail

Fien Veldman (Leeuwarden, 1990) schrijft korte verhalen en gedichten. Haar korte verhalen zijn onder andere gepubliceerd in De Correspondent, EXPOSED, de Fusie en The Stockholm Review of Literature. Ze droeg haar werk voor op NPO Radio 1, bij Notes of a Dirty Old Man, op het Young Art Festival en op poëziefestival Dichters in de Prinsentuin. Samen met grafisch kunstenaar Alice Mulder maakte ze het boek Parlement der Dingen.

Jessica Bacuna (1996) vindt de wereld een vreemde plek die ze niet altijd begrijpt. Dat inspireert haar om op een speelse manier te illustreren in combinatie met vervreemdende elementen.

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Automatische concepten 54

Een miljoen huizen houden het te droog

Zeker een miljoen huizen in Nederland dreigen te verzakken, en dat aantal is de afgelopen jaren flink toegenomen. De boosdoener: droogte. Lees meer

Hard//talk: Onderdak is een mensenrecht

Onderdak is een mensenrecht

Over dakloosheid hoeven we geen uitvoerige politieke discussies te voeren, aldus Jihane Chaara. Onderdak is namelijk niets minder dan een mensenrecht (iets wat men in de Nederlandse politiek even vergeten lijkt te zijn). Lees meer

Filmtrialoog: Nocturne

Nocturne

Onze redacteurs zagen Nocturne, een film over het maken van een film. Hoofdpersonage Alex rent een nacht lang door zijn eigen hoofd, op zoek naar het sluitende idee, de juiste acteurs, een kloppend verhaal. Het sprak esthetisch heel erg aan, maar zaaide ook een hoop verwarring. Lees meer

Nieuws in beeld: 13

Onze corona-aanpak laat talloze aardbewoners stikken

Dat het materiaal waarmee we onszelf tegen corona beschermen voor een golf aan afval zou zorgen, zagen we al van verre aankomen. Illustrator Simcha van der Veen is dan ook verbijsterd: waarom doen we hier niets tegen? Lees meer

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Absurditeit is de kracht van The Nose or Conspiracy of Mavericks

Dat je niet op zoek hoeft naar de diepere betekenis en ook enkel de vorm van een film kan waarderen, bewijst de animatiefilm 'The Nose or Conspiracy of Mavericks'. Lees meer

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Over Emma, millennials en de kostuumdramafase

Anna Visser is van jongs af aan een fervent liefhebber van Jane Austen. Een onlangs verschenen hervertelling van Emma werpt nieuw licht op haar hartstocht voor het kostuumdrama, maar misschien nog meer op haar zelfbeeld. Lees meer

Schijn bedriegt 2

Schijn bedriegt

Ons stemgedrag wordt (te) vaak bepaald door onderbuikgevoelens en eerste indrukken. Om ons daartegen te wapenen hebben we gedegen onderwijs nodig. Laat dat nu precies hetgeen zijn waar de politieke winnaar op bezuinigt. Lees meer

Nieuws in beeld: 12

'App me als je thuis bent'

Na de dood van de 33-jarige Sarah Everard uiten steeds meer Britse feministen hun woede over de mensen die hen zouden moeten beschermen: de politie is onderdeel van hun onveiligheid, zeggen zij. Lees meer

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling als verhullend eufemisme

Verveling kreeg het afgelopen jaar duizend gezichten. Rijk Kistemaker vraagt zich af: hoe herinneren we ons die gezichten, zodra de coronacrisis (min of meer) voorbij is? Lees meer

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Kolen en olie zwaaien ook in Nederland met de scepter 

Wanneer grote bedrijven landen uit het Globale Zuiden in een economische wurggreep houden, knijpt Nederland een oogje toe. Maar ons land is evengoed overgeleverd aan de wensen van grote bedrijven. Lees meer

Een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt

Een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt

Evangeline Agape ontdekte tijdens een zomer in het ziekenhuis de kracht van vriendschap en gedeeld leed. "De coronacrisis heeft voor de hele wereld duidelijk gemaakt: isolatie maakt je ongelukkig. En depressie isoleert je. Doet je voelen alsof je de enige in de wereld bent met een brein dat vergeet hoe geluk wordt gemaakt." Lees meer

Nieuws in beeld: 'Waarde Nederlanders'

'Waarde Nederlanders'

Immigranten moeten zich ‘de Nederlandse waarden’ aanleren, roept onder andere de ChristenUnie tijdens de verkiezingsstrijd. Illustrator Rueben Millenaar vraagt zich af wat hij zich daarbij voor moet stellen. Lees meer

Nieuws in beeld: Onder de (geluids)golven

Onder de (geluids)golven

Je staat er misschien niet bij stil, maar de mensheid maakt enórm veel herrie in zee. We boren naar gas en olie, heien voor windmolens en boorplatforms en onze schepen zijn ook niet bepaald stil. Terwijl water ontzettend goed en ver geluidsgolven doorgeeft - veel beter dan lucht. Lees meer

Filmtrialoog: Cold War

Cold War

De film Cold War is een verhaal over een onmogelijke liefde in Polen ten tijde van de Koude Oorlog. Onze redacteuren bespreken deze veelgeprezen film en beraden zich op de esthetiek, de diepgang van de liefdesrelatie en de raakvlakken met hun eigen leven. Lees meer

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoeveel doden voor ons feestje?

Hoe komt het toch dat we onze pleziertjes niet willen opgeven, zelfs al weten we dat ze aan de andere kant van de wereld levens kosten? Dennis Faase werd getroffen door een simpele manier om deze mensenlevens niet uit het oog te verliezen. Lees meer

Het verlaten café blijft een haven 1

Tijdens corona blijft het café een vangnet

Tijdens de lockdown bezoekt Joost Ingen-Housz een Berlijns café dat nog een aantal stamgasten toelaat. Door de plotselinge rust valt het hem op hoe onmisbaar de kroeg is voor de mensen die er nog steeds naartoe gaan. Al is het maar voor een praatje. Lees meer

Hard//talk: Eerdmans is niet beter dan Baudet

Eerdmans is niet beter dan Baudet

Waarom kwam Eerdmans antisemitisme niet ter sprake, in de onschatbare hoeveelheid televisie-interviews die hij de afgelopen maanden gaf over zijn nieuwe partij? Lees meer

Nieuws in beeld: In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

In Memoriam Daft Punk (1993-2021)

Illustrator Sebastian Eisenberg is aangedaan door het uit elkaar gaan van Daft Punk. Lees meer

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Geef de hoop niet op. Elke graad is er een.

Mannen die leven in luxe en vrede vertellen ons dat we de klimaatapocalyps moeten accepteren in plaats van ertegen te vechten. Onzin, vindt Harriët Bergman. Elke graad is er een, en elke graad is onze vrijheid waard. Lees meer

Blauwe maandagen

Blauwe maandagen

Max Beijneveld neemt de gevolgen van de coronamaatregelen onder de loep en observeert het gevoel van uitzichtloosheid dat hij zelf ervaart. Lees meer