Elon vindt eindelijk even rust in Jeruzalem..." /> Elon vindt eindelijk even rust in Jeruzalem..." />
Asset 14

Beste Melle VIII

Dit is de reactie op Melle's eerdere brief.

Jeruzalem, vrijdag 5 maart 2010

Beste Melle,

Ik zit hier nu ruim een maand. Bij tijd en wijle zijn de indrukken en emoties teveel om goed te kunnen verwerken. Op het moment van schrijven zit ik op een terrasje te genieten van de geluiden om me heen in de namiddagzon. Ik probeer m’n hoofd een beetje leeg te maken door de ervaringen van de dag een plaats te geven en doe zo een poging mijn gedachten op orde te krijgen. Tegelijkertijd wordt op de tafel achter mij een vrolijke baby heen en weer geschoven, waarbij geluiden worden gemaakt die het amusement kennelijk dienen te verhogen. Whoeeeee... whoeeeeee. Zelfs nu, nu ik de hectiek, het lawaai en de stank ben ontvlucht, zelfs nu staat Jeruzalem nauwelijks een moment van rust toe. Helderheid van geest tolereert de stad maar zelden van diegenen die zich binnen haar muren wagen.

Hoewel ik hier al langer ben, heb ik me vandaag voor het eerst in de Oude Stad begeven. De Oude Stad is een wirwar van straatjes, geschiedenissen, culturen, religies en waarheden, waar de meeste gekken elkaar vinden, in strijd of in eendracht. Buiten een sporadisch toeristisch bezoek heb ik er gelukkig weinig te zoeken; vandaag was de Heilige Grafkerk, over wiens turbulente geschiedenis ik de afgelopen weken heb gelezen, de reden van mijn bezoek. De kerk is door Protestante Christenen vanaf de negentiende eeuw bekritiseerd en veracht als religieuze kermis en haar stenen zijn doordrenkt met bloed. Niet alleen het bloed van de kruistochten, maar ook dat van de permanente strijd tussen de verschillende Christelijke groeperingen die de kerk moeten zien te delen. De spanning en chaos zijn in de donkere gangen en vele kapellen, elk met hun eigen relikwieën, vermengd met een penetrante wierooklucht. Het beklemmende werd me al snel teveel en gelukkig kon ik op tijd vluchten, de kerk uit, de Oude Stad uit.

Zo hectisch als het ene moment in Jeruzalem kan zijn, zo relaxt en rustgevend is het volgende. Het terras waar ik ben neergestreken is nauwelijks een kilometer van de Oude Stad vandaan, maar lijkt zich wel op een andere planeet te bevinden. Tevreden kijk ik toe hoe de shabbat zich als een warme deken langzaam over de stad heen trekt. Het terras om mij heen loopt langzaam leeg en tafeltjes worden opgedoekt. Mensen wensen elkaar een goede rustdag toe en verdwijnen uit het zicht. Als ook ik m’n spullen pak en naar huis loop, zie ik dat de straten die normaal gesproken permanent verstopt zijn met toeterende auto’s en bussen nu vrijwel leeg zijn. Terwijl rolluiken naar beneden worden getrokken en de stoelen in ontelbare cafés worden opgestapeld, sterft het geroezemoes in de verte weg. De warmte van de dag slaat neer en een frisse wind steekt op (Jeruzalem ligt in de bergen, aan de rand van de woestijn en zeker in deze tijd van het jaar kunnen de nachten soms fris zijn). De stad komt tot stilstand en alles houdt, voor één dag, op met schreeuwen, ronken en toeteren. Eindelijk.

En toch brengt die rust ook een bepaalde confrontatie met zich mee. Door de weeks ben ik druk met van alles en nog wat. Ik maak lange dagen heb weinig tijd om stil te staan bij het feit dat ik, ondanks alle bekendheid met de omgeving, alleen ben in een vreemde stad. Ik ben alleen en voel me soms ook wel eenzaam. Als ik zo bezig ben, heb ik het eigenlijk nauwelijks door. Maar als dat en alles om me heen even stopt, kan ik niet meer om de latente werkelijkheid heen.

Geconfronteerd met mezelf, realiseer ik me meer dan ooit dat eenzaamheid de permanente status is waarin de mens verkeert, de default mode. In essentie zijn we alleen en onbegrepen. Willem Frederik Hermans omschreef wetenschap ooit als ‘de titanische poging van het menselijk intellect zich uit zijn kosmische isolement te verlossen’. Maar overstijgt deze ambitie niet alles? Welke behoefte leeft sterker in ons dan die om onze eenzaamheid te doorbreken? Daarvoor maken we contacten en scheppen we cultuur; in de poging een aansluiting met onze medemens te forceren. En op een zo pijnlijk stille dag als deze realiseer ik me, ondanks mijn verachting, hoe belangrijk en noodzakelijk het is om af en toe tegen iemand aan te kunnen praten.

Enkel een paar Vroeg Middeleeuwse heiligen zijn de strijd met de eenzaamheid frontaal aangegaan door zich aan de mensheid te ontrekken en het leven voort te zetten in een holle boom of verlaten grot. Maar ik weet dat het niet te winnen valt en geef me voor vandaag aan de gapende stilte over. Zondag, hier de eerste dag van de week, kijk ik weer uit naar een teken van leven, hoe futiel ook.

Lieve groet, shabbat shalom,

elon

Mail

Elon Heymans

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Hard//talk: het nieuwste EU-migratiepact houdt ongelijkheid in stand

Het EU-migratiepact versterkt ongelijkheid

Het nieuwe EU-migratiepact is geen ‘oplossing’ voor het ‘probleem’ van migratie. Lees meer

 Kerkgangers gaan viraal

Kerkgangers gaan viraal

Voor fervente kerkgangers is het te hopen dat het virus zich deze maand niet van zijn vrome kant laat zien. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Niet direct vangbaar

Niet direct vangbaar

Deze week worden onze redacteurs blij van de lokale Perzische supermarkt, een tentoonstellingsruimte die er nu nog is en unnanaaanikotoq. Lees meer

Het Waait 5

Het Waait

'Een groot gedeelte van ouder zijn is voor mij niet begrijpen waarom iedereen hetzelfde klinkt.' Daniëlle Zawadi onderzoekt in deze poëtische monoloog de eenzaamheid van in het midden staan, het begrip Sonder en hoe je moet praten met een zielenknijper. Lees meer

Alfa's en Omega's

Alfa's en Omega's

Marthe van Bronkhorst verkent de verhoudingen in het dierenrijk, waarin de mens als absolute alfa de wereld domineert. Lees meer

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Het Vertrek (2) - Alles brokkelt

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de tweede aflevering. Lees meer

 Kolven tegen corona

Kolven tegen corona

Vanaf volgende week wordt de moedermelk van zo'n 7500 oud-coronapatiënten opgehaald. Die bevat antistoffen, en is dus een perfect ingrediënt in - bijvoorbeeld - ijsjes! Lees meer

 1

Eenzaamheid ontleden in 'A-Lonely Show'

Met de pop-uptentoonstelling ‘A-Lonely Show’ nodigen Ka-Tjun Hau en Nanine van Smoorenburg ons uit om van een afstand te reflecteren op onze eigen eenzaamheid. Roos Wolthers nam de uitnodiging aan en zag: ‘A-Lonely Show’ deed veel meer dan eenzaamheid in beeld brengen. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Proeven en zien

Proeven en zien

Deze week worden onze redacteurs (en een spontane inzender) blij van pittige patat, een dansdocumentaire en het laatste nummer van een kunstmagazine. Lees meer

Vacature Chef Kunst 1

Hard//hoofd zoekt kunstcritici!

Krijgt jouw toetsenbord ervanlangs, elke keer dat je een expo of voorstelling hebt bezocht? Lees meer

Schrödingers Donnie

Schrödingers Donnie

De dood van Eva's kat Donnie beweegt haar tot filosofisch mijmeren over een natuurkundig experiment. Lees meer

 Inktviswijsheid

Inktviswijsheid

Gaat de inktvis ons een pijnstillend medicijn leveren, beter leren plannen of de oorzaken van autisme blootleggen? Lees meer

Trialoog: Antebellum

Antebellum

Onze redacteuren durfden het aan om de horrorfilm Antebellum te gaan zien. Ze hopen op een golf aan sociaalbewuste horror, maar twijfelen of deze film een van de klassiekers van die stroming wordt. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 34

Als het regent

Deze week geven onze redacteurs tips voor druilerig weer. Lees meer

Kind zonder uitknop

Kind zonder uitknop

Frederike Luijten schreef een experimentele reeks gedichten over ADHD, waarin mensen in bomen veranderen en lucky paper stars vouwen als oplossing voor hun angsten. Lees meer

Column: Boomstronk-achtig

Boomstronk-achtig

‘Is dit een gouden match of settelen we voor less omdat we te druk en niet wanhopig genoeg zijn om verder te zoeken?’, vraagt Iduna Paalman aan haar geliefde. Lees meer

Oproep: Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Hard//hoofd zoekt opiniemakers!

Voor de vaste rubriek Hard//talk zijn wij op zoek naar scherpe schrijvers met een mening die durven te verrassen en weten te overtuigen. Lees meer

Het Vertrek (1) - Het Raam 1

Het Vertrek (1) - Het Raam

Klankkunstenaar Marieke van de Ven wekt met audio bestaande en imaginaire plekken tot leven. Ze maakte een podcastserie over vertrekken: betekent vertrekken weggaan, of juist ruimtes om je in thuis te voelen? Vandaag de eerste aflevering. Lees meer

Tip: Bereken je deadline

Bereken je deadline

Else Boer kreeg een deadline opgelegd waar niet alleen een kersverse roman uit voortkwam, maar ook een ontnuchterend inzicht. Een tip over stilstaan bij je eigen sterfelijkheid. Lees meer

 Zij kozen níet voor deze mannen

Zij kozen níet voor deze mannen

Over iets meer dan vijf weken mogen de Amerikanen ja zeggen tegen een van deze mannen. Illustrator Veerle van der Veer toont ons de mensen die dat eerder níet deden. Lees meer

Steun de makers van de toekomst. Sluit je aan bij Hard//hoofd.

Jouw steun maakt mogelijk dat wij onze makers een vrije ruimte kunnen blijven bieden en hen optimaal kunnen ondersteunen. Sluit je nu aan en ontvang kunst van talentvolle kunstenaars.

Sluit je aan