Vroeger schreef men brieven. Tegenwoordig wordt er alleen nog maar gesmst. Goede vrienden Melle en Elon schrijven elkaar op Hardhoofd wekelijks brieven over zaken die anders alleen in het holst van de nacht op een godverlaten kruispunt in de stad ter sprake komen. Deze week Melle's eerste reactie op Elon." /> Vroeger schreef men brieven. Tegenwoordig wordt er alleen nog maar gesmst. Goede vrienden Melle en Elon schrijven elkaar op Hardhoofd wekelijks brieven over zaken die anders alleen in het holst van de nacht op een godverlaten kruispunt in de stad ter sprake komen. Deze week Melle's eerste reactie op Elon." />
Asset 14

Beste Elon

Dit is de reactie op Elons brief van vorige week.

Amsterdam, 10 september 2009

Beste Elon,

Aangezien inspiratie schaars kan zijn en je brief vraagt om beantwoording, smeed ik het ijzer als het heet is. Laat ik voorop stellen dat ik het in essentie eens ben met wat je schrijft of op zijn minst in kan voelen waar je frustratie vandaan komt en deze grotendeels deel. Niettemin komt het me voor dat er in je aanklacht tegen de verburgerlijking van Amsterdam een aantal dingen door elkaar lopen. Naast je cultuurpessimistische argument en ontevredenheid met het huidige tijdsgewricht, spreken er ook een zekere nostalgie en melancholie uit, die eerder persoonlijk van aard zijn.

Je schrijft “we trekken er nooit meer op uit,” en dit is misschien wel zo. Maar de vraag is in hoeverre dit iets te maken heeft met de stad waarin wij wonen. Paradoxaal genoeg lijkt het zo te zijn dat, terwijl onze wereld groter wordt – we hebben gereisd, we spreken en lezen meer talen, we hebben in andere landen gewoond – onze wereld ook kleiner wordt. Mensen zijn gewoontedieren en de verplichtingen die een ‘volwassen’ leven onderscheiden van die van een scholier of student, maken dat tijd en geld gelimiteerd worden en verantwoordelijkheden zwaarder gaan wegen. Dat we nooit meer op zoek gaan naar nieuwe plekken, is wellicht het gevolg hiervan. Dat Amsterdam een dorp is, draagt daar allicht aan bij. We worden ouder.

Het lijkt mij belangrijk deze enigszins melancholische hang naar het avontuur, de vernieuwing, het onbekende, het braakliggende land, dat kenmerkend is voor mensen die juist hun school hebben afgemaakt, te scheiden van de meer algemene kritiek op de stad Amsterdam en wellicht het land Nederland. Wat dat aangaat lees ik in je brief twee dingen: ten eerste een desinteresse in mensen, gevoed door de constante confrontatie met lawaai en de platvloersheid. Hoewel ik huiverig ben voor elitarisme kan ik me hier gedeeltelijk in vinden. En dat onze ironische, soms grove, benadering hiervan in het verleden leidt tot afstomping kan ik beamen. Ik ben van mening dat deze platvloersheid te maken heeft met een voortschrijdend egocentrisme. Dit betekent dat de desinteresse in andere mensen niet zozeer het gevolg als wel de oorzaak is van veel van dit gedrag. Het is dus zaak om, hoe moeilijk dat ook is, zelf een zekere empathie niet te verliezen.

Ten tweede de stad. “Amsterdam is saai geworden en haar bevolking een logge, navelstarende bende,” schrijf je. Dit is waar. Alhoewel ik ook denk dat jij en ik anders in de stad en het leven staan dan toen wij achttien/twintig waren en onze veranderde verhouding tot die stad haar anders doet voorkomen, is er tijdens ons leven een verregaande vertrutting, verhipping en verburgerlijking ingetreden die mensen lui, decadent en arrogant lijkt te maken en die steeds minder ruimte laat voor het aftandse, het vuile, het viezige, het spannende en het onplaatsbare. Ik denk dat wij moeten constateren dat Amsterdam geen wereldstad is en Nederland een in toenemende mate in zichzelf gekeerd land. Het huidige politieke klimaat en de staat van onze media zijn hier schrijnende getuigen van. Het is een ironisch gevolg van de globalisering, dat de lokale identiteit en ieders triviale heug en meug tot steeds groter goed worden verheven.

Als laatste punt wil ik nog reageren op je observatie over Parijs. Parijs is een stad die grootsheid en geschiedenis uitstraalt op een manier die Amsterdam niet doet. Daarnaast is Parijs natuurlijk gewoon groter. Niettemin moet je oppassen voor idealisering. Voor jouw is Parijs altijd nieuw en onbekend. Je bent er immers steeds maar kort en je kiest zorgvuldig uit waar je wel en niet komt. Of de Parijzenaren in laatste instantie zoveel mondainer en minder kneuterig en egocentrisch zijn valt volgens mij echter nog te bezien. De situatie in de Banlieux en vooral de reactie daarop van politiek en bevolking zijn wat dat betreft voor mij veelzeggend geweest. Dat er in een stad als Parijs (of Londen, Madrid of Berlijn) meer valt te beleven en dat het minder geneigd is in zijn volledigheid in kleinburgerlijkheid te vervallen, wil ik beamen. Maar dat de grotere cultuur- en mentaliteitshistorische ontwikkelingen die ten grondslag liggen aan je cultuurpessimistische visie hier niet van invloed zijn, betwijfel ik.

Ik wacht op je reactie.

Tot die tijd veel liefs,

Melle

- volgende week het antwoord van Elon -

Mail

Melle Kromhout

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kris van der Voorn
    Kris van der VoornAdjunct-hoofdredacteur
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Je wordt niet thuisgebracht

Je wordt niet thuisgebracht

Een kort verhaal over Passoã, natte patat op de grond van het zwembad, ontsnappingsplannen en verlangens die schuren als zand. Lees meer

Achtbaantester 1

Achtbaantester

Marthe van Bronkhorst hangt op de kop in een looping en weet één ding zeker: achtbanen worden alleen spannend als ze een goed verhaal hebben. Lees meer

Zwamvolk 2

Zwamvolk

In de serie Natuurgeweld maakt schrijverscollectief Wildgewelf verhalen bij een zoekplaat van Emile Weisz. Welke verhalen weet jij te vinden? Lotte Bijl trapt af met een verhaal over het mos dat je komt halen, over hoe een heksenkring ontstaat en zwammen die op gezichten groeien. Lees meer

Nieuws in beeld: Geen heil in het 'onheilshuis'

Geen heil in het 'onheilshuis'

Het ogenschijnlijk onschuldige adres Qingcheng Park 14-3-202 in Bejing werd na een zesvoudige moord een 'xiongzhai': een huis dat ongeluk brengt en schier onverkoopbaar is. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Horror, honden en verlangen 1

Horror, honden en verlangen

Deze week worden onze redacteurs blij van een film die de Gouden Palm waard is, een uitkomst voor hondenbezitters met een volle agenda en een debuutroman. Lees meer

10 procent is genoeg om een klimaatramp te voorkomen

10 procent is al genoeg om een klimaatramp te voorkomen

Volgens het laatste IPCC-rapport zijn we al cruciale kantelpunten in de opwarming van de aarde gepasseerd. Toch vindt Max Beijneveld hoop in de sociale wetenschap, die aantoont dat we voor duurzame verandering ook bereikbare kantelpunten bestaan. Lees meer

Column: Weten of je ooit moeder wil worden

Weten of je ooit moeder wil worden

Eva wordt geconfronteerd met de beruchte wel-of-geen-kinderen-vraag en zet de voor- en nadelen tegenover elkaar. Lees meer

Vrees de cocon niet: ze is nog warm

Vrees de cocon niet

Nu de feestjes voorzichtig weer op gang komen, beseft Rijk Kistemaker hoeveel hij níet heeft gemist. Gestrand tussen veganistische sneakers en gesprekken over Jeff Bezos verzint hij voor zichzelf een stiller leven. Een tip over verlangen naar lauwe thee en warme cocons. Lees meer

Nieuws in beeld: Remkes haalt de rem eraf

Remkes haalt de rem eraf

De nieuwe informateur Johan Remkes heeft duidelijk minder geduld dan zijn voorgangers. En terecht, vindt Rueben Millenaar. Lees meer

Alles Vijf Sterren: 51

Wees jezelf, ook achter glittercoulissen

Deze week worden onze redacteurs blij van authenticiteit, een nieuw boek van een favoriete schrijver en glitter. Lees meer

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Deksels! Voor wie is huren nog betaalbaar?

Net als in Amsterdam rijzen de huren in Berlijn de pan uit. Regelingen om die stijging tegen te houden - zoals de zogenaamde Mietendeckel ('huurdeksel') - worden teruggedraaid, met grote protesten als resultaat. Nina Läuger sloot zich bij een van de protesten aan. Lees meer

Nu wordt er niet meer in mijn wangen geknepen 5

Nu wordt er niet meer in mijn wangen geknepen

Hoe schrijf je over iets wat niet meer tastbaar is? Miray van der Bend schreef een collagegedicht over vakanties van vroeger in Turkije. Over de geur van het vliegveld, de granaatappels in de tuin van haar oma, de rimpels op haar gezicht. Lees meer

Pijn en glorie

Pijn en glorie

Jonathan van der Horst onderzoekt mannelijkheid aan de hand van kunstwerken die hem ontroerden. Vandaag deel 3, over Pedro Almodóvars film Dolor y Gloria. Lees meer

Gebroken Kaars van Sanne Balen over yoga, liefde en leed

Gebroken Kaars

De hoofdpersoon schrikt ondersteboven wakker. Hoe geef je jezelf een houding als je wereld op zijn kop staat? De titel van dit kortverhaal van Sanne van Balen over yoga, liefde en leed is tevens de aanbevolen leeshouding. Leg je kamer eens langs je benen omhoog, en begin. Lees meer

Hard//hoofd zoekt eindredacteuren! 1

Hard//hoofd zoekt eindredacteuren!

Hard//hoofd is op zoek naar scherpzinnige eindredacteuren (fictie/non-fictie) die ons tijdschrift structureel willen komen versterken. Lees meer

Nieuws in beeld: Alleen samen houden we de crisis gaande?

Alleen samen houden we de crisis gaande?

Vaker dan elk ander Europees volk geven Nederlanders hun medemens ervan de schuld dat de coronacrisis nog steeds voortduurt. Lees meer

Blik of een Lappendeken 3

Blik of een lappendeken

Een fragment uit het afstudeerwerk van Dino de Haas, een sciencefictionstrip over de alledaagse horror van productiviteit, over queer relaties en queer geluk. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Steek die maar in je zak!

Steek die maar in je zak!

Deze week worden onze redacteurs blij van enthousiaste opstekers (op gepast volume), kunst in je broekzak en een wisselaccount op Twitter. Lees meer

De maakbare mens

De maakbare mens

Zijn mensen net als machines? Het bezoek van een monteur laat Marthe van Bronkhorst nadenken over haar eigen bedrading. Lees meer

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Baldwin en het vuur dat de illusie verbrandt

Naast de indrukwekkende documentaire 'I Am Not Your Negro' zijn ook de boeken en essays van James Baldwin de moeite waard, meent Roel Meijvis. Baldwin leert ons wat het betekent om mens te zijn, juist door geen antwoord te geven op die vraag. Lees meer