Asset 14

Ontsnappingstactieken

Alles vijf sterren: Amstelveen, een kroeg en klassieke muziek 1

Wat moet je echt doen, lezen, beluisteren of zien? Om je te helpen geven leden van de Hard//hoofd-redactie iedere week antwoord op één simpele vraag: 'wat maakt je blij?'. De bijdragen van deze week werden speciaal geschreven voor 'Hard//gaan: een escapistische avond in BAUT' op woensdag 17 oktober 2018.

 

Lopen: doe zoals Walter Benjamin deed
✩✩✩✩✩
Daan Steinebach

'Er is geen ontkomen aan. Racisme, faKscisme, feminisme, kapitalisme, voor alles ook een anti en dan daar weer tegenstanders voor die naar de regels van de call out-culture zich vooral druk maken over iedereen die niet precíés zegt wat die uitbeller zelf heeft bedacht. Iedereen een mening, een column en een Twitteraccount, trollenleger optioneel. Met veel bombarie vertrekken niet. Je laten hinderen door de werkelijkheid weer wel, maar sterk af te raden want als je erover begint denkt de rest van het internet dat ze water zien branden.

Ik heb er iets op gevonden: lopen. Of beter gezegd: de nobele kunst der flanerie. Je hebt er niks voor nodig, een jas, schoenen en een stad. Amsterdam voldoet al. Daar liep Walter Benjamin, filosoof, profeet, wandelaar. Hij zei dat je de stad moet ervaren, niet zomaar beleven: afstand nemen, jezelf verliezen, je oordeel uitstellen en kijken. Het is de kunst in het volle zicht te ontsnappen, niet van de werkelijkheid maar van jezelf: zie daar de wereld. Zomaar, ergens in Oost of juist in West, of midden op de Amsterdamse Wallen. Escapisme? Alleen van zij die het allemaal zo goed weten.'

Alles vijf sterren: Ontsnappingstactieken 2

Stille kroeg: momentje voor jezelf
✩✩✩✩✩
Jozien Wijkhuijs

'Escapisme ligt al sinds het mensenheugenis onderin een glas in een bruin café, dat behoeft geen verdere uitleg. Maar wat als je alcoholisme niet de oplossing vindt en die verslaving daarnaast ook te duur is? Dan geef je, zoals ik, gewoon je kroegbaantje nooit op. Ik werk iedere zondagavond in het oudste café van Nijmegen, waar al sinds 1542 wordt vergeten. Dat is niet ideaal als je ook als freelancer werkt en nee, het is niet altijd te combineren. Maar op het moment dat je de deur op slot draait achter de laatste gast, de muziek wat harder zet en een biertje voor jezelf inschenkt, is al het andere heel ver weg. Er is niets mooiers dan een lege kroeg, waar de barkrukken op tafel staan, de koelkasten brommen en gesprekken nog nazoemen, maar niet meer hoorbaar zijn. Regelmatig gun ik mezelf vijf minuten om gewoon op de bar te leunen en in het niets te staren, iets wat me in het geweld van alledag nooit lukt. De wetenschap dat verder iedereen slaapt en niemand iets van je wil, is voor mij het meest rustgevende gevoel in de wereld. Als er dan ook nog mensen aankloppen en vragend naar binnen wijzen, kun je je schouders ophalen en je hoofd schudden. Vanavond niet meer, jongens. Morgen weer. '

Alles vijf sterren: Ontsnappingstactieken 3

Platonisch logeren: ver van huis voor even
✩✩✩✩✩
Lotte Akkerman

'Van tijd tot tijd word ik thuis overvallen door mijn eigen leven. In de koelkast liggen champignons die gegeten moeten worden, een berg kleding naast mijn kast vraagt om reparatie en stapels boeken lijken te schreeuwen om gelezen te worden. Op zo’n moment snak ik naar het stilzetten van de tijd. En omdat ik weet dat dat geen optie is, stap ik voor één nacht uit mijn leven en ga ik bij iemand logeren.

Ik heb een aantal favoriete adresjes waar ik in dit geval terecht kan. Ik verschijn daar in de loop van de avond, en het prettige is dat het hier geen sociale of seksuele activiteit betreft. Verre daarvan, het is platonisch logeren. Na een kopje thee poetsen we onze tanden; mijn tandenborstel is het enige dat ik heb meegenomen. In een geleende pyjama kruip ik vervolgens in andermans bed. We praten nog wat en dan val ik ver van huis in slaap, zonder champignons, kleren of boeken die om mijn aandacht vragen.

De volgende ochtend gebruik ik een douche en een wc waarvan de schoonmaakverantwoordelijkheid niet bij mij ligt. Ik pak een appel uit een fruitschaal zonder dat ik hoef na te denken over de boodschappen die ik later vandaag moet doen. Met frisse moed stap ik op de fiets. De route naar mijn werk is anders dan normaal en met mijn tandenborstel in mijn tas onderweg naar een nieuwe dag voel ik me vrij. Thuis voelt nog steeds ver weg, maar ik weet dat ik er vanavond weer ben en dat is oké.'

Alles vijf sterren: Ontsnappingstactieken 5

De Roelvinkjes: ondergedompeld in andermans zorgen
✩✩✩✩✩
Else Boer

'Escapisme betekent in de meeste gevallen dat je ontsnapt aan je dagelijkse zorgen. De huur, de boodschappen, de dichtstbijzijnde deadline: je laat de boel de boel en vlucht in een leven dat niet het jouwe is. Het liefst is dat leven grandioos, meeslepend en luxe.

Maar wat als je leven nou al barst van de luxe? Dan kan je, zoals de Roelvinkjes, ontsnappen door een maand op bijstandsniveau te leven. De familie Roelvink ontvlucht de P.C. Hooftstraat en belandt in Amsterdam-Noord. Dat biedt ook voor de kijker een prettige ontsnappingsmogelijkheid. Het is namelijk een feest om Dries Roelvink in de Action te zien staan, terwijl hij zich vertwijfeld afvraagt: ‘Wat is dit nou toch allemaal?’ Of om te kijken naar Donny en Dave, die met veel gevloek een stapelbed van de kringloop in elkaar schroeven.

De problemen van de familie zijn behoorlijk alledaags – een douche die niet werkt, een lattenbodem die doorzakt, een kapotte vaatwasser. En misschien is dat de aantrekkingskracht: ontsnappen aan je eigen zorgen door in die van een ander te duiken. Zodat je daarna je eigen leven weer in kan stappen en denkt: ik ben vanmorgen tenminste niet door mijn bed gezakt.'

Alles vijf sterren: Ontsnappingstactieken 4

Bailando: op zoek naar latin klassiekers
✩✩✩✩✩
Ruby Sanders

'Terwijl ik op mijn balkon schaamteloos geniet van de oktoberzon, hoor ik mijn Braziliaanse overbuurman vanuit de keuken kéihard meezingen met wat klinkt als het best of-album van Evanescence. De ene na de andere hit komt voorbij en zijn stem schalt ongegeneerd over de verlaten tuinen tussen onze huizen. Dit is zijn ontsnappingsmoment, denk ik. Hij ontsnapt aan mijn vooroordeel, dat Braziliaanse mannen geen Evanescence zouden luisteren. Aan het burgerbestaan, dat mensen gebiedt om op dinsdagochtend op kantoor te zitten in plaats van zingend in de keuken te staan. Hij ontsnapt aan de muziek van nu (het kan geen toeval zijn dat Evanescence komt van het Latijnse evanescere dat ‘vervagen’ of ‘verdwijnen’ betekent), en misschien wel aan de dramatische verkiezingen in zijn thuisland een paar dagen eerder, waarbij een extreemrechtse ex-militair als winnaar uit de eerste ronde kwam.

Even daarvoor had ik zo mijn eigen behoefte aan ontsnapping. Ontsnapping aan verplichtingen, drukte. Hoe langer mijn to do-lijst, hoe meer de zinloze verlokkingen van het internet mij aantrekken. Wat ik dan vooral niet kan weerstaan zijn YouTube-video’s van latin klassiekers en mensen die daarop dansen. Je hoeft maar het woord ‘bailando’ in te typen gevolgd door een willekeurige latino muziekstroming en de dansende tienermeisjes en stelletjes stralen je tegemoet vanuit hun Colombiaanse, Cubaanse of Argentijnse woonkamer. Hoe langer ik me laat meevoeren op de algoritmes van YouTube, hoe dieper ik terechtkom in deze wereld vol verborgen schatten. Uiteindelijk stopt mijn escapisme bij de grootste schat van dat moment. Die kijk ik dan zo vijf of tien keer achter elkaar. Die ochtend was dat deze video, en ik raad je aan om ‘m – juist als je er écht geen tijd voor hebt – te bekijken, van begin tot eind.'

Alles vijf sterren: ontsnappingstactieken

Beeld:
Gustave Caillebotte, Rue de Paris, temps de pluie (1877), via Wikimedia Commons; Zain Ali via Pexels; Lotte Akkerman via Tumblr; stills van YouTube 1 & 2.

Mail

Redactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Tompouce 1

Tompouce

Eva vraagt zich af waarom de documentatie van haar jeugd ineens leuk moet zijn nu haar moeder alle oude videobanden heeft laten digitaliseren. Lees meer

Alleen samen krijgen we u eronder

Alleen samen krijgen we u eronder

Mark Rutte is het niet vergeten, vanaf vandaag wordt alles soepel! Geef vooral weer die drie zoenen en alsjeblieft: dicht op de mond graag. Waarom zou je denken aan de uitgeputte zorg en de oplopende IC-cijfers als je ook aan jezelf kan denken? Nou dan. Lees meer

Met (voor het eerst!) een illustratie van Melcher Oosterman. Lees meer

Column: Inferno onder de roltrap

Inferno onder de roltrap

Een defecte roltrap op het station herinnert Eva eraan hoe ze als kind soms verborgen werelden en niet per se bestaande systemen waarnam. Lees meer

De nobele kunst van het missen

De nobele kunst van het missen

Marthe van Bronkhorst mist een hoop dingen in haar leven. Haarelastiekjes, de deuk in de bank die ze maakte in het vakantiehuisje, en ze kan maar niet vergeten dat Philip Freriks gestopt is met het journaal. (kom terug, Philip!). Maar waar komt dit missen vandaan?
Met (voor de laatste keer!) een illustratie van Jessica Bacuna. Lees meer

Column: Wasverzachter

Wasverzachter

Een fietstochtje met twee vrienden voert Eva naar een nieuwbouwwijk, waar het leven bij nader inzien toch zo slecht nog niet zou zijn. Lees meer

Een ezel stoot zich geen twee keer aan dezelfde steen, maar een kiezer wel

Een ezel stoot zich geen twee keer aan dezelfde steen, maar een kiezer wel

Marthe van Bronkhorst verdiept zich ter voorbereiding van de verkiezingen in de Archieven der Vergeten Partijen. Ook dit jaar zijn er maar liefst 37 verkiesbare partijen. Wie zijn hen voorgegaan, en zat er dan echt niet een bij die de tand des tijds had moeten overleven? Lees meer

Column: Dingen die we niet gehoord hebben

Dingen die we niet gehoord hebben

Een gehoorbeschadiging is wat Eva van den Boogaard met haar opa gemeen heeft. Verder weet ze niet veel over hem en zijn oorlogsverleden, behalve dat het opgelopen trauma ook zijn nageslacht raakte. Lees meer

Sommige dagen kun je niet oplossen

Sommige dagen kun je niet oplossen

Twee geliefden die niet in elkaar opgaan blijven individuen en in Duo Penotti is eigenlijk best veel van jezelf terug te vinden. Marthe van Bronkhorst neemt een kijkje in haar ijskast, denkt na over wat je bewaart in je vriezer en komt tot de conclusie dat er voor sommige dingen geen oplossing bestaat. Lees meer

Hoe je de maanden op je knokkels telt en andere vragen

Hoe je maanden op knokkels telt en andere vragen

Voor welke simpele zaken heb jij nooit meer opnieuw naar uitleg durven vragen? Voor Vivian MacGillavry was het maanden tellen op haar knokkels. Maar toen ze dat aan een vriendin durfde op te biechten, ontdekte ze iets moois. Lees meer

Interfriention

Interfriention

Eva van den Boogaard viert een vriendschapsjubileum met vriendin I. en blikt terug op een andere vriendschap, die kort daarvoor ten einde moest komen. Lees meer

Tip van Else Boer Wees een meeloper

Wees een meeloper

Soms is een meeloper zijn gewoon een heel goed plan. Schrijver Else Boer legt uit waarom aan de hand van haar nieuwste niet-originele hobby: schaken. Lees meer

Zonder mijn moeder

Zonder mijn moeder

Het wel of niet aanschaffen van een kunstwerk voert Eva van den Boogaard terug naar tijden waarin ze nog niet alle beslissingen zelf nam. Lees meer

Column: In de kruipruimte

In de kruipruimte

In het huis dat Eva van den Boogaard bewoont, bevindt zich een kruipruimte dat de nodige vragen oproept. Lees meer

Column: Veelzeggende kiepau

Veelzeggende kiepauto

In haar laatste column op Hard//hoofd deelt Iduna Paalman een mistroostig inzicht: hoe beter we kunnen praten, hoe minder we kunnen zeggen. Toch brengt het haar tot een hartverwarmende conclusie. Lees meer

Schuldig

Schuldig

Marthe van Bronkhorst maakt een innerlijke reis om haar overleden grootvader te gedenken, die met andere bedoelingen naar Indonesië reisde dan zij lange tijd dacht. Lees meer

 Vergeet de zomer maar (niet)

Vergeet de zomer maar (niet)

Nu fysiek reizen wereldwijd onmogelijk is, rest de verbeelding: fotograaf Cleo Goossens neemt ons mee naar de zonnige uithoeken van onze fantasie. Lees meer

Column: Rommelklanken

Rommelklanken

Het vele videobellen van de afgelopen tijd doet Eva van den Boogaard de waarde inzien van zogenaamde 'rommelklanken'. Lees meer

Tip: Laat alles vallen 1

Laat alles vallen

Annelies van Wijk onderzoekt haar fascinatie voor alledaagse objecten die onverwacht te pletter vallen. Een tip om zelf ook eens als een brokstuk te gronde te gaan, wie weet welke schoonheid er nog oprijst uit de scherven. Lees meer

Column: Zolang je maar geen zware machines bedient

Zolang je maar geen zware machines bedient

Als kind vond Iduna Paalman opvatting dat slapen voor grote mensen was en zij het dus niet nodig had. Nog steeds probeert ze af te komen van haar vooroordeel dat alleen mensen die niet genoeg van het leven houden, van slapen houden. Lees meer

Column: The mask is the face

The mask is the face

Een versleten meubelstuk zet Eva van den Boogaard tijdens haar verhuizing aan het denken over de betekenis van uiterlijk vertoon. Lees meer