Asset 14

Non-stop sterren in het Van Gogh Museum

Alles vijf sterren: Vincent op vrijdag

Wat moet je echt doen, lezen, beluisteren of zien in het Van Gogh Museum? Kom op vrijdag 22 februari naar Vincent op Vrijdag (19:00-22:00). Hard//hoofd brengt hier sterke gesprekken en verhalen, geïnspireerd op het leven en werk van Vincent van Gogh. Verwacht zinderende, kolkende performances, en intieme, kwetsbare voordrachten. De sterren hieronder zijn een voorproefje op Alles Vijf Sterren XXL, een non-stop recensieshow van Hard//hoofds beste schrijversvolk: van museumbankjes tot zelfportretten, van aardappelvreters tot selfiemuren, Hard//hoofd tipt het Van Gogh Museum op geheel unieke wijze.

 

Zoek het oudste werk
✩✩✩✩✩
Naomí Combrink

'Van Gogh was 27 toen hij besloot schilder te worden. Ik vind dat inspirerend. In een maatschappij waarin het jong talent je om de oren vliegt, we elkaar door middel van social media meer dan ooit in de gaten houden en we precies weten wat onze oude klasgenoten allemaal bereikt hebben, vormt een bezoek aan het Van Gogh een gigantisch hart onder de riem. Vincent besloot op zijn 27e schilder te worden en ging achter dit doel aan met een determinatie waar je U tegen zegt.

Nu zouden we kunnen denken dat van Gogh een freak-of-nature was; een waar genie. We kunnen denken dat van Gogh zo’n unieke en baanbrekende schilder kon worden omdat hij blijkbaar uitzonderlijk getalenteerd was. Maar ik heb liever een andere kijk. Ik denk liever: als je maar genoeg eigenzinnigheid, creativiteit, en vooral doorzettingsvermogen hebt, dan kan je op élke leeftijd nog bedenken wat je later wilt worden, of je nou 15 of 85 bent.

Dit vertrouwen kan je alleen in het museum soms een beetje verliezen. Want ondanks de wetenschap dat hij relatief laat begonnen was, kan je toch flink geïntimideerd raken door de schoonheid en briljantie van van Gogh’s werk. Daarom raad ik je aan om óók even op zoek te gaan naar het oudste werk van de getoonde museumcollectie: De tekening Man met een zak hout uit 1881. van Gogh had toen nog maar 1 jaar studie achter de rug. De tekening is niet af en je ziet zijn correcties nog. Je ziet dat hij aan het oefenen was.

Het is eigenlijk helemaal niet zo’n indrukwekkende tekening. Maar toch is ‘ie de moeite waard. Deze tekening vertelt je iets over tot wat jouw eigen matige schrijfsels, schetsen en deuntjes misschien ooit zouden kunnen uitgroeien, onhafhankelijk van hoe oud je bent als je er mee begint. '

 

Een hand zegt zoveel als een gezicht
✩✩✩✩✩
Pelumi Adejumo

'Je kan Grote Boer vanaf verschillende pointes bekijken
en je afvragen of je hem werkelijk groot vindt.
Van een afstand weet ik niet of zijn ogen open of somber staan.

Aanschouw ik hem van tegenover zijn atletisch gevormde borstkas,
zie ik de lijnen in zijn voorhoofd en venen die zijn huid uit springen, die kronkelen van zijn kaak naar zijn sleutelbeen, van zijn vinger langs zijn pols naar zijn arm.

De aarde zit in de mimiek van een boer: zijn beweging, zijn omvang
is verbonden met de cyclus van zaaien en oogsten.

Je mag zelf kiezen waar de vorm van zijn bovenarm je aan doet denken:
Aan een rots of aan zachte bolletjes?

Bij zonsondergang trekt de boer zich terug in een hut.
Boerenhutten zijn als vogelnestjes: stro, pleisters, mos; ze baren geborgenheid.

Vanaf zijn rechterkant lijkt hij haast in gêne te glimlachen
als een meisje dat je net mooi hebt genoemd.

Begeef je je links achter hem dan begint het stuk: zijn ogen vinden de jouwe.
Je danst quatre-mains, vraag het maar aan de bezoekers om je heen.

Een boer kijkt uit naar zijn bed.
Een schilder drukt kracht uit met kleur.

Soms strelen ze elkaars vingertop.'

 

Jo van Gogh-Bonger
✩✩✩✩✩
Marte Hoogenboom

'Achter elke succesvolle man, zo luidt het cliché, staat een onzelfzuchtige vrouw. Dat is niet anders voor Vincent van Gogh. Zonder de onuitputtelijke toewijding van zijn schoonzus Jo had Vincent na zijn dood nooit de roem kunnen verkrijgen die hij vandaag de dag geniet.

Welke jonge moeder zit, na de dood van haar man, te wachten op een kunstcollectie zo groot als die Vincent aan zijn broer had nagelaten? Wat viel er voor de weduwe Jo van Gogh-Bonger te halen?

Ze had de schilderijen natuurlijk kunnen gebruiken als inpakpapier, kladblaadjes, keukenrol (daar heeft een mens nooit te veel van). Ze had ze kunnen verkopen aan de eerste de beste handelaar, bij het oud papier kunnen zetten, met haar lokale afvalbedrijf mee kunnen geven. De brieven die haar zwager aan haar broer stuurde, hadden het juiste formaat voor in een kleine kachel. Ze had er drie winters warm bij kunnen zitten. Maar gelukkig heeft ze bovenstaande allemaal niet gedaan.

Ik stel me graag voor dat het voor Jo een uitgemaakte zaak was dat ze de nalatenschap van haar zwager onder de aandacht zou brengen van het grote publiek, een vanzelfsprekendheid en een noodzakelijkheid. Ik kan natuurlijk slechts gissen naar de daadwerkelijke drijfveren achter Jo’s onvermoeibare promotie van Vincents oeuvre, maar dat zij voor haar werk ten minste vijf sterren verdient, staat voor mij buiten kijf.'

 

Beeld: Vincent van Gogh, De sterrennacht (1889) via Wikipedia.

Mail

Redactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven
Lees meer
test
het laatste
Niet

Niet

'Naarmate die vakantie vorderde, begon ik die ‘niet’ te bezien in het licht van een oude angst die soms omhoogkomt. Wanneer namelijk mijn vriendin zei: ‘dat is een lantaarnpaal’ en ik zei ‘niet’, begon ik me af te vragen of we inderdaad wel dezelfde lantaarnpaal zagen.' In deze column schrijft Anne Schepers over het woord 'niet' en de gevolgen die het kan hebben voor een discussie. Lees meer

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom nog schrijven na ChatGPT?

Waarom blijven we schrijven als kunstmatige intelligentie dat straks beter kan dan wij? In dit essay bespreekt Shimanto Reza de verbinding die teksten bieden. Ze gaan in dialoog met elkaar, met onszelf, met anderen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Mijn week met morele ambitie: wat ik leerde ondanks Rutger Bregman

Marthe van Bronkhorst probeerde morele ambitie een week uit en leerde ervan - ondanks Rutger Bregman. Lees meer

Vacature Lid Raad van Toezicht

Vacature Lid Raad van Toezicht

Hard//hoofd wil per 1 juni de driekoppige Raad van Toezicht uitbreiden met twee nieuwe leden waaronder een voorzitter. Mocht je willen reageren dan ontvangen wij graag voor 1 mei een reactie. Lees meer

:Oproep: Wie illustreert de erotische verhalen van het Rode Oor?

Oproep: Wie illustreert de erotische verhalen van het Rode Oor?

De Stoute Stift is de gloednieuwe illustratiewedstrijd van deBuren, Stripgids, Hard//hoofd en Stichting Nieuwe Helden. Meedoen? De deadline is 1 mei 2024 (10:00). Lees meer

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva heeft u toegevoegd aan een nieuwe groepschat

Eva nodigt twee vrienden uit om bij haar te komen eten. Ze hoopt dat dit het begin zal zijn van een nieuwe vriendengroep. Lees meer

Witte tranen

Witte tranen

Vaak kan geconfronteerd worden met een racistische misstap veel losmaken in witte vrouwen. Waar komt dat door? Fleur den Boer onderzocht het perfectionisme van witte vrouwen en hoe zogeheten 'witte tranen' racisme in de hand werken. Lees meer

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Stieren en vrouwen hebben iets gemeen

Wat hebben stieren en vrouwen gemeen? In dit essay ziet Barbara Haenen tijdens het bezoeken van een stierengevecht gelijkenissen met haar eigen ervaringen. Lees meer

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn 1

Links, wees niet zo bang om hypocriet te zijn

Marthe van Bronkhorst bekijkt hypocrisie als spectrum: hoe hypocriet ben jij op een schaal van Frans Bauer tot Johan Derksen? Lees meer

Bijsturen 1

Bijsturen

In dit essay legt Belle de Rode de vinger op de zere plek. Ze beschrijft hoe zij de rol van bijsturende kapitein op zich moet nemen omwille van haar zieke vader, terwijl ze juist afscheid had willen nemen van de kritische kapitein die in haar huisde. Lees meer

In je eentje achterblijven

In je eentje achterblijven

Als vriendin K. op een date gaat, denkt Eva van den Boogaard na over hun onuitgesproken pact. Zo lang ze beiden ongelukkig in de liefde zijn, hebben ze elkaar. Maar wat als er iemand dat pact uitstapt? Lees meer

Gelukkig zien jonge mensen het verband tussen toen en nu

Durf te leren van het verleden

Op Dag 150 van de wrede vergeldingsactie van Israël is een eind van de ‘slachting’ van Palestijnen nog niet in zicht. Schrijver Marte Hoogenboom vestigt haar hoop op activisten en journalisten die het verband tussen ‘toen’ en ‘nu’ durven zien. Lees meer

Fatma Shanan: de lichtelijke melancholie van het zomerse alleen zijn 1

Fatma Shanan | De lichtelijke melancholie van het zomerse alleen zijn

Een oase van rust midden in Berlijn. De kleine geschilderde landschappen en zelfportretten in de natuur van Fatma Shanan (1986, Israël) komen goed tot hun recht in de expositieruimte van Dittriech en Schlechtriem. De tentoonstelling ‘The Inn River’ bestaat uit een bescheiden aantal van negen schilderijen. Aucke Paulusma laat zien dat een aandachtige observatie loont, maar dat de schilderijen laten niet per se een vrolijke indruk achterlaten. Lees meer

Reden tot paniek

Reden tot paniek

In dit droomachtige en persoonlijke essay blikt Wouter Degreve terug op zijn jeugd, en hij onderzoekt de effecten daarvan op het heden. Want 'de kracht van de plek waar je bent opgegroeid mag je nooit onderschatten.' Lees meer

Geld lenen

Geld lenen

‘Het spijt me,’ zeg ik. ‘Voor dit alles.’ Ik gebaar om me heen. ‘Voor Nederland.’ In deze column van Anne Schepers ontmoeten twee vrouwen, die uitkijken naar hun avond in een wijnbar, een man die een treinkaartje naar Ter Apel bij elkaar probeert te sprokkelen. Lees meer

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Vijftig jaar vrijheid van beweging

Tom Kniesmeijer leerde dansen op de remixes van discopionier Tom Moulton. Nu zijn eerste kennismaking met de muziek van deze sterproducent bijna vijftig jaar geleden is, blikt hij terug en komt hij tot een inzicht over onze tijd. Lees meer

Kür op muziek

Kür op muziek

”Onlangs las ik over wezentjes die alleen bestaan in de droom van een slapende vrouw.” Nelson Morus schreef een kort verhaal over geforceerde gezelligheid, chatbotgesprekken over lievelingsgerechten, hectiek en de alledaagse sleur. Lees meer

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

Als je wordt uitgenodigd voor een euthanasiefeest, dan ga je

'Als je je psycholoog écht een brevet van onkunde wil geven, moet je haar uitnodigen voor je euthanasiefeest.' Lees meer

Neoliberaal Lang Covid 2

Neoliberaal Lang Covid

Voor ons 'Aaah'-magazine, schreef Harriët Bergman een essay over hoe long covid-patiënten vallen tussen pech en onrecht. "Er is iets grondig mis met hoe we in Nederland omgaan met mensen met een beperking en chronisch zieke mensen." Lees meer

Zo het begon 1

Zo het begon

Nele Peeters schreef een ontroerend verhaal, vol treffende zinnen en beelden. Het is dromerig verhaal, over eenzaamheid, hoop, zorgzaamheid en zwaarte. Lees meer

Word trouwe lezer van Hard//hoofd op papier!

Hard//hoofd verschijnt vanaf nu twee keer per jaar op papier! Dankzij de hulp van onze lezers kunnen we nog vaker een podium bieden aan aanstormend talent. Meld je aan als abonnee voor slechts €2,50 per maand en ontvang ons papieren magazine twee keer per jaar in de bus. Veel leesplezier!

Word trouwe lezer