Asset 14

Non-stop sterren in het Van Gogh Museum

Alles vijf sterren: Vincent op vrijdag

Wat moet je echt doen, lezen, beluisteren of zien in het Van Gogh Museum? Kom op vrijdag 22 februari naar Vincent op Vrijdag (19:00-22:00). Hard//hoofd brengt hier sterke gesprekken en verhalen, geïnspireerd op het leven en werk van Vincent van Gogh. Verwacht zinderende, kolkende performances, en intieme, kwetsbare voordrachten. De sterren hieronder zijn een voorproefje op Alles Vijf Sterren XXL, een non-stop recensieshow van Hard//hoofds beste schrijversvolk: van museumbankjes tot zelfportretten, van aardappelvreters tot selfiemuren, Hard//hoofd tipt het Van Gogh Museum op geheel unieke wijze.

 

Zoek het oudste werk
✩✩✩✩✩
Naomí Combrink

'Van Gogh was 27 toen hij besloot schilder te worden. Ik vind dat inspirerend. In een maatschappij waarin het jong talent je om de oren vliegt, we elkaar door middel van social media meer dan ooit in de gaten houden en we precies weten wat onze oude klasgenoten allemaal bereikt hebben, vormt een bezoek aan het Van Gogh een gigantisch hart onder de riem. Vincent besloot op zijn 27e schilder te worden en ging achter dit doel aan met een determinatie waar je U tegen zegt.

Nu zouden we kunnen denken dat van Gogh een freak-of-nature was; een waar genie. We kunnen denken dat van Gogh zo’n unieke en baanbrekende schilder kon worden omdat hij blijkbaar uitzonderlijk getalenteerd was. Maar ik heb liever een andere kijk. Ik denk liever: als je maar genoeg eigenzinnigheid, creativiteit, en vooral doorzettingsvermogen hebt, dan kan je op élke leeftijd nog bedenken wat je later wilt worden, of je nou 15 of 85 bent.

Dit vertrouwen kan je alleen in het museum soms een beetje verliezen. Want ondanks de wetenschap dat hij relatief laat begonnen was, kan je toch flink geïntimideerd raken door de schoonheid en briljantie van van Gogh’s werk. Daarom raad ik je aan om óók even op zoek te gaan naar het oudste werk van de getoonde museumcollectie: De tekening Man met een zak hout uit 1881. van Gogh had toen nog maar 1 jaar studie achter de rug. De tekening is niet af en je ziet zijn correcties nog. Je ziet dat hij aan het oefenen was.

Het is eigenlijk helemaal niet zo’n indrukwekkende tekening. Maar toch is ‘ie de moeite waard. Deze tekening vertelt je iets over tot wat jouw eigen matige schrijfsels, schetsen en deuntjes misschien ooit zouden kunnen uitgroeien, onhafhankelijk van hoe oud je bent als je er mee begint. '

 

Een hand zegt zoveel als een gezicht
✩✩✩✩✩
Pelumi Adejumo

'Je kan Grote Boer vanaf verschillende pointes bekijken
en je afvragen of je hem werkelijk groot vindt.
Van een afstand weet ik niet of zijn ogen open of somber staan.

Aanschouw ik hem van tegenover zijn atletisch gevormde borstkas,
zie ik de lijnen in zijn voorhoofd en venen die zijn huid uit springen, die kronkelen van zijn kaak naar zijn sleutelbeen, van zijn vinger langs zijn pols naar zijn arm.

De aarde zit in de mimiek van een boer: zijn beweging, zijn omvang
is verbonden met de cyclus van zaaien en oogsten.

Je mag zelf kiezen waar de vorm van zijn bovenarm je aan doet denken:
Aan een rots of aan zachte bolletjes?

Bij zonsondergang trekt de boer zich terug in een hut.
Boerenhutten zijn als vogelnestjes: stro, pleisters, mos; ze baren geborgenheid.

Vanaf zijn rechterkant lijkt hij haast in gêne te glimlachen
als een meisje dat je net mooi hebt genoemd.

Begeef je je links achter hem dan begint het stuk: zijn ogen vinden de jouwe.
Je danst quatre-mains, vraag het maar aan de bezoekers om je heen.

Een boer kijkt uit naar zijn bed.
Een schilder drukt kracht uit met kleur.

Soms strelen ze elkaars vingertop.'

 

Jo van Gogh-Bonger
✩✩✩✩✩
Mathijs Hoogenboom

'Achter elke succesvolle man, zo luidt het cliché, staat een onzelfzuchtige vrouw. Dat is niet anders voor Vincent van Gogh. Zonder de onuitputtelijke toewijding van zijn schoonzus Jo had Vincent na zijn dood nooit de roem kunnen verkrijgen die hij vandaag de dag geniet.

Welke jonge moeder zit, na de dood van haar man, te wachten op een kunstcollectie zo groot als die Vincent aan zijn broer had nagelaten? Wat viel er voor de weduwe Jo van Gogh-Bonger te halen?

Ze had de schilderijen natuurlijk kunnen gebruiken als inpakpapier, kladblaadjes, keukenrol (daar heeft een mens nooit te veel van). Ze had ze kunnen verkopen aan de eerste de beste handelaar, bij het oud papier kunnen zetten, met haar lokale afvalbedrijf mee kunnen geven. De brieven die haar zwager aan haar broer stuurde, hadden het juiste formaat voor in een kleine kachel. Ze had er drie winters warm bij kunnen zitten. Maar gelukkig heeft ze bovenstaande allemaal niet gedaan.

Ik stel me graag voor dat het voor Jo een uitgemaakte zaak was dat ze de nalatenschap van haar zwager onder de aandacht zou brengen van het grote publiek, een vanzelfsprekendheid en een noodzakelijkheid. Ik kan natuurlijk slechts gissen naar de daadwerkelijke drijfveren achter Jo’s onvermoeibare promotie van Vincents oeuvre, maar dat zij voor haar werk ten minste vijf sterren verdient, staat voor mij buiten kijf.'

 

Beeld: Vincent van Gogh, De sterrennacht (1889) via Wikipedia.

Mail

Redactie

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnChef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
Lees meer
het laatste
Nieuws in beeld: Jeff Bezos zet het ons betaald

Jeff Bezos zet het ons betaald

Na zijn korte bezoekje aan de rand van de ruimte, eerder deze week, bedankte oud-Amazon-baas Jeff Bezos de werknemers en klanten van zijn bedrijf. 'Want jullie hebben hiervoor betaald'. Een perverse grap, vonden critici. Lees meer

Stormvogel & Gelegenheidshaiku

Stormvogel & Gelegenheidshaiku

''Het is een dag waarop je stevig in je schoenen moet staan.''
Lees een fragment uit het afstudeerwerk Stormvogel & Gelegenheidshaiku van Suzanne Reedijk: een tweeledige novelle over de zee, het leven dat soms vastloopt, en een reuzenkind dat in een veld verschijnt, en dat ook weer verdwijnt. Lees meer

Tendresse / Nederzettingen

Tendresse / Nederzettingen

Met zijn 'overrompelende, rijke poëzie' won dichter Erwin Hurenkamp dit jaar Editio's Debutantenschrijfwedstrijd. De jury roemde zijn poëzie, die vertrouwde thema's wonderlijk uitwerkt. Lees meer

Zomergast Floris Alkemade wilde boven alles de goede vrede bewaren

Zomergast Floris Alkemade wilde boven alles de goede vrede bewaren

Floris Alkemade trapte het nieuwe seizoen Zomergasten af. Tot al te boude uitspraken liet de Rijksbouwmeester zich niet verleiden. Lees meer

Wat een week

Wat een week

Zie het nieuws maar eens in beeld te brengen in een week waarin drama zich op drama stapelde. Illustrator Rueben Millenaar liet zich niet uit het veld slaan: hij maakte maar liefst 6 illustraties. Een rampweek in beeld. Lees meer

Waar ik een slaapkamer heb gehad

Waar ik een slaapkamer heb gehad

Malika Soudani verzamelt de herinneringen die ze nog heeft aan alle plekken waar ze een slaapkamer heeft gehad, vanaf haar geboorte tot aan het moment waarop ze haar afstudeerbundel schrijft. Hier lees je een fragment uit 'Waar ik een slaapkamer heb gehad'. Over een zusje met kanker, twee culturen onder één dak, bruin zijn in een witte familie en een gebroken gezin.  Lees meer

Vergeetweek mixtape

Een onvergetelijke mixtape

Traditiegetrouw sluiten we onze themaweek af met een mixtape, met nummers gekozen door onze redacteuren. Welke muziek doet ons vergeten of herinneren? Welke artiest maakte het beste nummer over vergeten en welk nummer waren we zelf geheel vergeten - en misschien was dat maar beter zo? Lees meer

Nieuws in beeld: En nu met z'n allen

En nu met z'n allen

Sinds vorige week zondag schrijven 155 democratisch verkozen volksvertegenwoordigers een nieuwe grondwet voor Chili. Ze hebben negen maanden de tijd om een grondwet te schrijven waarin iederéén wordt gerepresenteerd. Lees meer

Wat ik mezelf beloof

Wat ik mezelf beloof

Een poging om alles te vergeten, om je af te sluiten voor je herinneringen, is op voorhand gedoemd om te mislukken. Een kort verhaal over de (on)mogelijkheid om schoon schip te maken. Lees meer

 Weet je nog, de nacht?

Weet je nog, de nacht?

Het ‘vergeten’ nachtleven krabbelt terug, en onze eigen lichamen blijken zich als gisteren te herinneren hoe ze van hun eigen bewegingen kunnen genieten. Lees meer

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Het Juttersmuseum, de plek van alles wat je vergeten bent

Marthe van Bronkhorst leidt haar lezer rond tussen de verloren schoenen en vergeten herinneringen in het Juttersmuseum. We stuiten op drie vergeten gedichten. Lees meer

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Kunnen we de wandaden van een kunstenaar vergeten?

Critici en liefhebbers zitten in hun maag met de wandaden van hun culturele helden. Moeten ze worden vergeven of ‘gecanceld’? Stefanie is vooral blij met de democratisering van de kunstwereld. Lees meer

Vergeet de lelijke kanten van dementie niet

Vivian Mac Gillavry begon op haar 19de haar vader te verliezen aan dementie. Ze schrikt van hoe mediamakers met dementie omgaan: het is goed om te laten zien hoe ermee valt te leven, maar wat als we zóveel focus leggen op de kwaliteit van leven, dat we vergeten te praten over hoe moeilijk dementie kan zijn? Lees meer

Kat, boom

Kat, boom

Een meisje klimt in een boom tijdens verstoppertje en wordt door de andere kinderen vergeten. Lees meer

De Ander (Vergeten)

De Ander (Vergeten)

Annelies van Wijk vraagt zichzelf nog voor ze is opgestaan om naar de ander te kijken. Dit gaat over zitten in een tweepersoonsbed,
Eenzaamheid die in alleen zijn verandert en een vijver in het matras met een eendenmoeder erin. Lees meer

Hard//hoofd duikt in de vergetelheid

Hard//hoofd duikt in de vergetelheid

Tijdens de Vergeetweek dreunen we geheugensteuntjes op, verzinnen we ezelsbruggetjes en zetten we kruisjes in onze handpalm waarvan we ons later afvragen waar die voor waren. Lees meer

Ook automobilist moet aan de bak

Ook automobilist moet aan (of uit) de bak

Illustrator Veerle van der Veer brengt het nieuws in beeld. Dat de rechter Shell opdraagt zijn CO2-uitstoot drastisch terug te dringen, leverde vooral instemming en leedvermaak op, zagen opiniemakers in de Volkskrant. En de klánten van Shell dan, vroegen zij zich af. Lees meer

Speech: Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Waarom activisten de ‘zomer van trans woede’ uitroepen

Honderden demonstranten protesteerden tegen de vernederende en dehumaniserende zorg voor transgender personen. Ze eisen hervorming van het zorgsysteem en riepen een ‘zomer van trans woede’ uit. Non-binaire trans vrouw Nilin gaf een openhartige toespraak. Lees meer

Filmtrialoog: Gunda

Gunda

Onze redacteuren Eva van den Boogaard, Nora van Arkel en Jozien Wijkhuijs bekeken de documentaire Gunda. Ze zijn onder de indruk van de unieke vorm van de film, maar er bleken ook wat dingen die iedereen anders interpreteerde. Lees meer

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

De ketenen zijn gebroken, maar de wonden zijn niet geheeld

Op 1 juli 1863 schafte Nederland de slavernij af in Suriname en op Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. Althans, zo staat het in de geschiedenisboeken. Lees meer