Asset 14

Een god in de machine, nihilistische animatie en vormenleer

Alles vijf sterren: IJzersterke duimen en Russische romantiek 1

Wat moet je echt doen, lezen, beluisteren of zien? Om je te helpen geven leden van de Hard//hoofd-redactie iedere week antwoord op één simpele vraag: 'wat maakt je blij?'.

Hoofd sociale media Matthijs Valent is eindelijk gezwicht voor Apple
Tot afgelopen maandag kon ik het onvermijdelijke afhouden, maar nu ben ik toch echt gezwicht en heb ik de totale waarde van mijn inboedel verdubbeld door er een Macbook Pro aan te voegen. Nu ben ik lang niet de eerste die zwicht voor decadentie en dat probeert te rechtvaardigen met een religieuze ervaring. Maar: ik begrijp nu eindelijk wat de techprofeten van Apple ons al die jaren met strak design en ongegeneerde prijskaartjes probeerden te vertellen:

De Macbook Pro is een superieure machine, die geen enkel geluid maakt en nooit vertraagt, ongeacht wat voor vreemde verzoeken ik ook aan het apparaat doe. Zodoende heb ik het Retinalicht gezien. In plaats van dit apparaat met stickers te personaliseren, wil ik mijzelf spiegelen aan het apparaat. Elk menselijk equivalent van alles wat ik veracht in computers zal ik voortaan loslaten. Frustratie is niets meer dan een mens die vastloopt, en volgen de meeste ruzies niet gewoon uit een cryptische foutmelding van de hersenen?

De ware bionische mens heeft geen elektronische implantaten maar verbindt zich op spiritueel niveau met zijn elektronica. Dat klinkt misschien eng of vreemd, maar het zit in onze natuur om onszelf by proxy te verheffen. Millennia geleden al noteerden en aanbaden mensen de tien geboden van goden die ze zelf hadden verzonnen. Door onze kinderen leren we onszelf beter kennen dan met een leven lang therapie. De toekomst is nu.

Eindredacteur Tommy de Bruijn weet dat tekenfilms niet altijd goed aflopen
Rick and Morty
is een Amerikaanse animatieserie met een premisse die bijna één op één is overgenomen van Back To The Future: een malle uitvinder beleeft allerhande avonturen met zijn jonge sidekick. Maar waar die van Marty en Doc Brown voor het hele gezin verteerbaar waren, zijn die van Rick en Morty dat allerminst.

De serie is het kindje van Dan Harmon, een zelfhatende zuiplap met een ongelooflijk duister gevoel voor humor, karaktereigenschappen die zich vertaald zien hoofdpersonage Rick Sanchez. Hij is de slimste man in het universum en de verknipte moraliteit die deze wetenschap met zich meebrengt maakt hem tot zo'n boeiend karakter.

Het nieuwe seizoen begon deze week en hoewel ik niemand aanraad om daar in te stappen (zoveel in-jokes!) is dit een goed moment om de serie in z’n geheel aan te raden. In de wereld van Rick and Morty is (bijna) geen ruimte voor hartverwarmende ontknopingen, maar wel voor smerig geweld, existentiële vraagstukken en bovenal een anarchistisch, gitzwart gevoel voor humor.

Beeldredacteur Isabelle van Hemert las een boek over vormen die elkaar betasten. Het is minder raar dan het klinkt
Stel je voor dat je plat, tweedimensionaal bent. Een moeilijk voor te stellen scenario, maar niet wanneer je door de Britse schrijver Edwin A. Abbott, onder de schuilnaam A. Square, aan de hand wordt genomen. In zijn wiskundige satire Flatland, A Romance of Many Dimensions laat A. Square je kennis maken met het leven in de tweedimensionale wereld.

Op een dag krijgt A. Square bezoek van een vreemdeling. Na de vreemde flink betast te hebben (zo introduceren de bewoners van Flatland zich aan elkaar), stelt A. Square vast dat de vreemdeling een cirkel moet zijn. De vreemde legt uit dat hij geen cirkel is maar een bewoner van de driedimensionale wereld, in de vorm van een bol. In de dialoog die volgt blijkt dat Flatland niet alleen een wiskundige satire is, maar ook in meer algemene zin invoelbaar maakt hoe moeilijk het kan zijn om iemand deel te maken van een wereld die voor hem of haar geheel onbekend is. Een verhaal over de complexiteit van vertaling en het nut van verbeeldingsvermogen; in 1884 geschreven, maar nog steeds razend actueel.

Beeld: Flatland, Edwin A. Abbott

Mail

Redactie

Verzamel kunst en steun ons
of word magazine abonnee

Sluit je aan

Wil je meer Hard//hoofd?
Meld je aan voor een nieuwsbrief!

Schrijf je in
Lees meer
test
het laatste
Eat the rich! Or get eaten?

Eat the rich! Or get eaten?

‘Munch Musk’, ‘bite Bezos’ of ‘suck Zuck’? Stijn Voogt onderzoekt hoe ook aan kapitaalkritiek flink geld verdiend kan worden. ‘Eat-the-rich-films wakkeren geen honger naar verandering aan, maar lijken deze vooral te stillen.’ Lees meer

Bubbel

Bubbel

‘Ik probeer te begrijpen waarom ik de hele tijd overal onderdoor glip, ook onder de term lesbie, het is een woord waarvan ik de ingang niet vind.’ Tijdens een schrijfresidentie in Parijs verkent Leonore Spee de spanning tussen identiteit, verlangen en lichamelijkheid. Het wordt een zoektocht naar het overbruggen van afstand – tussen mensen en steden, liefdes en labels, gedachten en ervaringen, en hoofd en lijf. Lees meer

Vlindereffect

Vlindereffect

Een wapenfabriek is van nature een harde, troosteloze plek, maar zo kleurrijk als in dit verhaal, heb je het nog nooit gezien. Drie dystopische levens komen samen rondom een fabriek, waardoor de donkerte van de oorlogsindustrie feilloos bloot komt te liggen. Fester Vogels geeft ons drie perspectieven op een vlijmscherpe ontwikkeling, kritisch en tegelijkertijd zó beeldend dat het aan je scherm wil ontsnappen. Lees meer

De stilte (is niet het antwoord)

De stilte (is niet het antwoord)

Stilte. Sinds Marthe van Bronkhorst die zelf niet meer kan horen, luistert ze er heel anders naar. Echte stilte is zeldzaam in ons leven, of lijkt dat maar zo? In delen van mijn oor is het stil. Na een ongelukje deze zomer zijn de trilhaartjes beschadigd. Dat hoor ik niet, want het lichaam overcompenseert daarvoor... Lees meer

Meehuilen met ijskruid

Meehuilen met ijskruid

‘We zijn zo ver verwijderd van ons eigen eten dat we kunst nodig hebben om die verbinding zichtbaar te maken.’ Lisanne Brouwer laaft zich aan (theater)kunst met voedsel in de hoofdrol en neemt je mee in de manieren waarop kunstenaars ecologisch bewustzijn aan de eettafel creëren. Het blijkt een ontdekking van zowel verlangen als walging. Lees meer

De gisting

De gisting

Mara van Herpen vertelt het poëtische en surrealistische verhaal van Toni. Hen werkt in een broodfabriek en begint daardoor te gisten en te schimmelen en verandert in… Ja, in wat eigenlijk? Lees meer

We moeten vaker synchroon dansen

We moeten vaker synchroon dansen

‘Ik betrap mezelf erop dat het moeilijk is hoopvol te zijn in deze tijden, soms voelt het zelfs verkeerd.’ Toch vindt Loïs in haar column ruimte voor hoop. Niet door ons terug te trekken, maar door ons uit te spreken én elkaar te vinden. Minder polarisatie, meer synchronisatie. Lees meer

Soms mis ik mijn handen

Soms mis ik mijn handen

‘Soms mis ik de magnetron / soep uit blik / ingevroren aardappels in partjes.’ Middels essay en poëzie illustreert Martijn van Bruggen met stekende precisie het verband tussen voedsel en klasse en wat het betekent je aan te moeten passen naar hiërarchisch geladen verwachtingen. Lees meer

Moeder van een mislukt idee

Moeder van een mislukt idee

‘Breek ik een idee echt af zoals een zwangerschap beëindigd wordt?’ Roosje van der Kamp voelt een grote noodzaak om iets blijvends te creëren, maar komt niet verder dan vluchtig neergepende fragmenten in haar notities. In dit essay onderzoekt ze – naast de vraag of ouderschap eventueel een valide, tweede optie is – haar worsteling met het professionele schrijverschap. Lees meer

Auto Draft 23

we verbleven in ledikanten / in het huis met zeventig kinderen

'Dat ik gil in een vreemde taal / elke moedertaal breekt zonder bekenden.' Wat voor sporen laat het na als je je moedertaal verliest? Waar blijft de taal en hoe verhoudt je je tot je eigen identiteit na gedwongen migratie? In dit gedicht vangt Bożena Kacica de rouw en de vervreemding die volgden. Lees meer

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

Als taal de werkelijkheid schept, wat doet oorlogstaal dan?

In de media wemelt het van oorlogstaal. Marthe van Bronkhorst laat zien hoe je de frames kan herkennen: 'Sterf je liever terwijl je je verdedigt of passief?' Lees meer

Denkbeeldige ruimte

Denkbeeldige ruimte

In dit essay onderzoekt Sytske Frederika van Koeveringe hoe schrijven een ruimte opent waarin kwetsbaarheid, verbinding en saamhorigheid zichtbaar worden. ‘Sinds ik ziek ben, voel ik bij vlagen een afgesneden gevoel van de medemens die geen kanker van binnenuit kent.’ Lees meer

Meneer Ouka en de streep

Meneer Ouka en de streep

'‘Het gaat over uw kabouter,’ zegt meneer Ouka.' En dat doet het: in dit verhaal verheft Makki Aimar een niet-lachende tuinkabouter tot het glinsterende middelpunt van zijn verhaal. Waar ieder ander een tuinkabouter niet eens zou zien staan, lijkt het voor de hoofdpersoon in dit verhaal een metafoor voor zingeving te worden. Met dit verhaal won Makki Aimar de schrijfwedstrijd 'Door de ogen van Palomar', georganiseerd door uitgeverij Cossee en Hard//hoofd. Lees meer

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

No Spend September, maar zou het leven niet meer moeten zijn dan vaste lasten?

Brengt tijdelijke onthouding van kleding, koffie en verjaardagscadeaus ons dichter bij een koopwoning? Of is het enkel in onze dromen dat een financiële detox grote, blijvende veranderingen weet te bewerkstelligen? Loïs Blank vraagt zich af wat er buiten beeld raakt wanneer we ons verliezen in de survival van No Spend September. Lees meer

:Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen 2

Verdreven naar de zee: Een zoektocht naar de onvertelde verhalen van Vietnamese bootvluchtelingen

Lam Ngo was vierentwintig toen hij vluchtte uit een ideologisch verscheurd Vietnam. In dit essay vertelt hij hoe hij weer leerde luisteren naar de pijnlijke en lang verzwegen herinneringen, hoe het was om in Nederland opnieuw te moeten beginnen en over de blijvende band met zijn geboortestad Saigon. ‘Want pas als we zien wat er verzwegen is, kunnen we echt luisteren.’ Lees meer

 1

pantser / piertotum locomotor

In deze twee gedichten van Roan Kasanmonadi kijken we naar een aflevering van Kamp Van Koningsbrugge, leren we onszelf op te rollen als pissebedden, en vliegen de zwaarden, harnassen en kikkers je om de oren. Lees meer

Het weefsel van geheugen

Het weefsel van geheugen

Vanaf de jaren zestig strijdden avant-garde kunstenaars Ana Lupas en Magdalena Abakanowicz tegen het vooroordeel dat textiel alleen decoratief kan zijn. Sander Bortier laat zien dat hun verwantschap verder gaat dan het innovatieve gebruik van het materiaal dat mede door hen van betekenis verschoof, van traditioneel naar subversief. Vezels werden drager van een stille taal: een vertaling van menselijke kwetsbaarheid binnen een collectieve orde. Lees meer

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Westerse schoonheidsidealen onder een hoofddoek

Tessy Ouwens kreeg op jonge leeftijd te maken met onrealistische schoonheidsidealen en dit leidde tot een strijd met haar eigen lichaam en zelfbeeld. Onverwachts was het de islam en het bedekken van haar lichaam, dat haar uit deze strijd hielp. ‘Met mijn hoofddoek op, voelde mijn lichaam voor het eerst weer als de mijne.’ Lees meer

 1

Zinkstukken

Dealen met fysieke ongemakken, de dood, en afgelegen, kale landschappen spelen vaak een centrale rol in de boeken van Jilt Jorritsma - zelfs zijn proefschrift ging over zinkende steden. Het is daarom niet verrassend dat Jilt Jorritsma gegrepen werd door de Biesbosch en haar spookachtige arbeidshistorie toen literair productiehuis Tilt en Cultuurfonds Noord-Brabant hem vroegen het achtste Brabants Boek Present te schrijven. De verhalen die hij ontdekte en opschreef zijn des te grilliger - vandaag lichten we alvast een tipje van de sluier. Lees meer

:De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

De DSM is science fiction, iedereen is gek: psychiater Jim van Os in de laatste Zomergasten

Hij wil de DSM weggooien, spreekt controversieel over euthanasie, drank, de ggz... wat niet? Wie ís de allerlaatste Zomergast? Psychiater Jim van Os, dus. ‘Wat je uiteindelijk nodig hebt, is een ander mens.’ Lees meer