Waarom Nederlanders zo belachelijk klinken als ze Engels spreken." /> Waarom Nederlanders zo belachelijk klinken als ze Engels spreken." />
Asset 14

Accenten

folklore_01

In de maand dat ik nu in Londen woon, hebben er al veel verschillende vormen Engels de revue gepasseerd. Allereerst is het Britse Engels behoorlijk andere koek dan het Amerikaanse Engels dat we in Nederland gewend zijn te horen. Als je dat ‘Aryourightluv?’ een beetje onder de knie begint te krijgen opent zich een deur naar de wereld der accenten en dialecten. Aangezien London een enorme mengelmoes van verschillende nationaliteiten herbergt, wordt er Engels gesproken in alle denkbare kleuren en vormen. En het lullige voor al die zelfverklaarde wereldburgers is dat bij de meesten al vrij snel hun geboorteland te herleiden valt. De Fransen komen er sowieso niet onderuit dat ze geen Engels kunnen; ‘Ello, au ar joe? Ai ev urd zo meni ziengs abaut joe’. Dat is vlak voordat ‘Ze Dzjurmunz komm’. En onze eigen kikkertjes kunnen er natuurlijk ook wat van met hun ‘Doe joe want toe sjit on dis plees? Ai em riellie riellie fain, sjenks.’. Hoe kan het toch dat het zo moeilijk is om het accent van een vreemde taal onder de knie te krijgen? En waarom zijn sommigen er aanzienlijk slechter in dan anderen?

Accenten ontstaan doordat mensen uit een groep op elkaar willen lijken en elkaar imiteren, ook in hun manier van spreken. Dit is ook op kleine schaal te merken: als je een lange tijd met een vriendin doorbrengt die een karakteristieke manier van spreken heeft , neem je dat over zonder dat je er erg in hebt. Bovendien veranderen accenten met de tijd; het Nederlands uit de jaren ’30 is behoorlijk anders dan de taal die we nu spreken. Hoe langer groepen van elkaar verwijderd zijn, hoe groter de kloof wordt tussen hun accenten. Op lange termijn ontstaan zo verschillende talen, die elke generatie weer onbeholpen omverge’slang’t ziet worden door haar kinderen.

Het gemak waarmee kleine kinderen zich hun moedertaal eigen maken is nog steeds een van de grootste mysteries binnen de neurowetenschappen. De beheersing van een taal maakt aanspraak op zo veel verschillende hersenonderdelen dat het bijna ondenkbaar is dat de hersens dat zomaar aanleren. Iets simpels als antwoord geven op een vraag vergt al bijzonder veel van je taalsysteem: je moet de woorden horen, hun betekenis verwerken, een respons bedenken en er de juiste woorden bij zoeken, de woorden omzetten in ‘spreek-eenheden’, en vervolgens je mondspieren en stembanden aansturen om de juiste klanken eruit te krijgen. Geen kattenpis dus.

Het is bekend dat je een taal sneller aanleert als je jong bent. Er bestaat een zogeheten kritieke fase waarin je een taal leren kan. Sterker nog, als je tot je vierde levensjaar helemaal niet met taal in aanraking bent gekomen zal je het ook nooit meer vlekkeloos leren. Mowgli zou dus eigenlijk niet meer goed kunnen functioneren in de mensenwereld. Voor het leren van een vreemde taal geldt ook dat je deze zo vroeg mogelijk moet leren om hem accentloos en grammaticaal correct te kunnen spreken. Blijkbaar verliezen je hersens na een tijdje de flexibiliteit of mogelijkheid om een andere taal in al haar facetten te kunnen beheersen.

In den beginne kan een kind elke mogelijke taal leren. Om dit te kunnen doen bedient het zich met de geluiden die het om zich heen hoort. Al na een paar maanden is een kind in staat klanken van elkaar te onderscheiden. Voor het aanleren van een taal is het van belang is dat ze ook klanken die sterk op elkaar lijken kunnen onderscheiden. De ‘e’-klank in het Engelse ‘bed’ en ‘bad’ bijvoorbeeld, of de ‘o’ klank in het Nederlandse ‘dor’ en ‘door’. Het zijn juist deze subtiele verschillen die je als volwassene erg moeilijk aanleert en je verraden als nonnative speaker. Het vermogen van zes maanden oude baby’s om al deze klanken in hun diversiteit te onderscheiden is des te indrukwekkender daar dit later verdwijnt. De reden dat Chinezen moeite hebben met de ‘l’ en ‘r’ klank is dat ze de ‘r’ niet in hun eigen klankenspectrum hebben. Chinese baby’s kunnen deze klanken nog wel onderscheiden, maar bij gebrek aan herhaaldelijke aanbieding horen oudere kinderen het verschil al niet meer. De volwassen hersens zijn dus fysiologisch gezien niet meer in staat bepaalde klanken uit te spreken, en zijn in zo verre gevormd naar een taal.

Na zo’n zes maanden zijn baby’s in staat hun moedertaal te onderscheiden van een vreemde taal. Hierbij maken ze gebruik van het ritme, de intonatie, klemtonen en klankeenheden. De delen van je hersens die belangrijk zijn voor taal, hebben ook een belangrijke functie in muziekperceptie. Gezien de relevantie van melodie en toonhoogte in het gebruik van een taal is dit niet verrassend, en verklaart het misschien ook waarom muzikaliteit en het goed kunnen spreken van talen (wat accenten betreft) vaak samengaan. Je hebt immers een goed gehoor nodig om je eigen uitspraak te kunnen vergelijken met het beoogde accent, en het daar vervolgens op aan passen.

Het (on)vermogen van mensen om zich op latere leeftijd het accent van een vreemde taal eigen te maken, hangt dus samen met de klanken waar je in je vroege leven aan blootgesteld bent en met muzikaliteit. Een advies aan ouders in deze globaliserende wereld: stuur je kind naar een tweetalige school, en laat ze vooral veel muziek spelen. Mochten jouw ouders je deze kans hebben ontnomen is er altijd nog een geluk bij een ongeluk mogelijk: er zijn een paar gevallen bekend van mensen die een beroerte hebben gehad en bij het ontwaken opeens met een ander accent spraken. Goet luk!

Mail

Brankele Frank

Hard//hoofd is gratis en
heeft geen advertenties

Steun Hard//hoofd

Ontvang persoonlijke brieven
van redacteuren

Inschrijven

Steun de makers van de toekomst

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor nieuwe makers. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een scherpe en eigenzinnige stem kunnen ontwikkelen als zij niet worden verleid tot clickbait en sensatie: die vrijheid vormt de basis voor originele verbeelding en nieuwe verhalen.

Steun ons

  • Foto van Marte Hoogenboom
    Marte HoogenboomHoofdredacteur
  • Foto van Mark de Boorder
    Mark de BoorderUitgever
  • Foto van Kiki Bolwijn
    Kiki BolwijnAdjunct-hoofdredacteur, chef Literair
  • Foto van Sander Veldhuizen
    Sander VeldhuizenUitgeefassistent
het laatste
Sommige dagen kun je niet oplossen

Sommige dagen kun je niet oplossen

Twee geliefden die niet in elkaar opgaan blijven individuen en in Duo Penotti is eigenlijk best veel van jezelf terug te vinden. Marthe van Bronkhorst neemt een kijkje in haar ijskast, denkt na over wat je bewaart in je vriezer en komt tot de conclusie dat er voor sommige dingen geen oplossing bestaat. Lees meer

Blauwe maandagen

Blauwe maandagen

Max Beijneveld neemt de gevolgen van de coronamaatregelen onder de loep en observeert het gevoel van uitzichtloosheid dat hij zelf ervaart. Lees meer

Hoe je de maanden op je knokkels telt en andere vragen

Hoe je maanden op knokkels telt en andere vragen

Voor welke simpele zaken heb jij nooit meer opnieuw naar uitleg durven vragen? Voor Vivian MacGillavry was het maanden tellen op haar knokkels. Maar toen ze dat aan een vriendin durfde op te biechten, ontdekte ze iets moois. Lees meer

Automatische concepten 50

Eigen haard is fijnstof waard?

Bijna een kwart van de fijnstofuitstoot in Nederland wordt veroorzaakt door houtkachels. Daarmee zijn ze de voornaamste bron van uitstoot. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Inkijkjes

Inkijkjes

Deze week worden onze redacteurs blij van een documentaire over Egypte, een succesvolle Zoomvoorstelling en een geheime tuin. Lees meer

Voltooid Herstelde Tijd 1

Voltooid Herstelde Tijd. Voorbij de schaamte rondom slachtofferschap

Beelden die we doorgaans te zien krijgen van intiem geweld zijn vaak oppervlakkig en sensationeel. Tessel ten Zweege deed mee aan het kunstproject van Lara van Gaalen, dat laat zien dat het ook anders kan. Lees meer

Interfriention

Interfriention

Eva van den Boogaard viert een vriendschapsjubileum met vriendin I. en blikt terug op een andere vriendschap, die kort daarvoor ten einde moest komen. Lees meer

Kleine witte slang (reptiel

Kleine witte slang (reptiel)

Drie mensen zorgen samen voor een kleine witte slang. De slang lijkt alleen niets van hen aan te willen nemen. Is dat iets ergs, of wordt er een probleem gemaakt waar geen oplossing voor is? Een kort verhaal van Eva Salman over een advertentie op marktplaats, een stoel waarin nooit iemand zit en over hoe soms je best doen niet alles oplost. Lees meer

Alles Vijf Sterren: Ongehinderd door waarheid

Ongehinderd door waarheid

Deze week werden onze redacteurs blij van alternatieve werkelijkheden. Lees meer

Nieuws in beeld: Jongeren zijn moe en moedeloos

Jongeren zijn moe en moedeloos

Illustrator Simcha van der Veen zag het al in haar eigen vriendengroep, en haar vermoeden wordt nu steeds vaker in de media bevestigd: jongeren staan massaal op omvallen. Lees meer

Kinken in een ruggengraat

Kinken in een ruggengraat

''We liggen samen in bed en ik vraag je om een herhaling van de tijd.
‘Herhaling bestaat niet,’ zeg je, ‘alleen verandering.’''
Een kort verhaal van Welmoed Jonas over hoe nachtvlinders elkaar kunnen vinden in het donker en het wachten op een nieuwe huid. Lees meer

Hard//talk: Er schuilt een superkracht in autisme

Er schuilt een superkracht in autisme

Autisme wordt vaak gezien als een ingewikkelde afwijking. Sofie Hees vraagt zich af wie bepaalt wat normaal is. Het is tijd voor meer neurodiversiteit. Lees meer

Het Hoofd//stuk: Een ongepland moederboek

Een ongepland moederboek

Helena Hoogenkamp vertelt over hoe haar debuutroman helemaal geen verhaal over moeders moest worden, maar over liefde. Uiteindelijk schreef ze óók over moeders, maar vooral over een verlangen dat zo groot is dat niet uitgesproken kan worden. Maar wat laat je weg en wat vertel je juist wel als je wil vertellen over het onzegbare? Lees meer

Vervolgzomer

Vervolgzomer

In de rubriek Luister Even vragen we Hard//hoofd-makers om een kort stukje audio te maken over de toekomst, wanneer er weer feest kan zijn, of reizen, of drukte. Het is een proeftuin voor het maken van audio, maar ook voor onze werkelijkheid. De eerste aflevering is van Annelies van Wijk. Lees meer

Tip van Else Boer Wees een meeloper

Wees een meeloper

Soms is een meeloper zijn gewoon een heel goed plan. Schrijver Else Boer legt uit waarom aan de hand van haar nieuwste niet-originele hobby: schaken. Lees meer

Nieuws in beeld: Zij speelt met kanker (en wint)

Zij speelt met kanker (en wint)

Na de dood van een goede vriend en mentor, besloot een Tsjechische speltheoreticus haar kennis in te zetten in de strijd tegen kanker. Lees meer

Joost Oomen wil de maan bezielen 3

Joost Oomen wil de maan bezielen

Onlangs verscheen Het Perenlied, de eerste roman van Joost Oomen. Roos Wolthers ging met hem in gesprek over vrolijkheid en twinkelende schuimspanen. Lees meer

Tijdens de avondklok

Tijdens de avondklok

Deze week geven onze redacteurs een inkijkje in wat zij doen als je na 21.00 uur niet meer op straat mag komen. Lees meer

Maken worsten echt de man?

Maken worsten echt de man?

De mannelijkste manier om direct bij te dragen aan een duurzame planeet is het vermijden van dierlijke producten. Maar voornamelijk mannen vinden de overstap naar een veganistisch dieet lastig. 'Echte' mannen eten immers vlees, toch? Tijd om met die genderverwachtingen te spelen, vindt Esther Lamberigts. Lees meer

Informatie, desinformatie en onbegrijpelijke naaipatronen

Informatie, desinformatie en onbegrijpelijke naaipatronen

Telt iets als informatie als het voor de meeste mensen onleesbaar is? Alma Apt las de dichtbundel ‘Garments against Women’ van Anne Boyer. In die bundel legt zij een relatie tussen naaien en boekhouding: goede informatie hoeft net als een naaipatroon niet altijd transparant te zijn. Lees meer

De geruchten zijn waar. Lees Hard//hoofd nu ook op papier!

Bestel op tijd je eigen exemplaar van de eerste editie, met als thema: ‘Ik’. We hebben drie covers ontworpen. Kies je favoriet.

Bekijk de covers