Verlustig je aan balzalen en Victoriaanse sex. " /> Verlustig je aan balzalen en Victoriaanse sex. " />

Hard//hoofd

Zomerboek 'Summer of 2069'

Upstairs Downstairs

TIP

Tekst Sanne Rispens

De hele wereld is lyrisch over de televisiehit Downton Abbey, een dramaserie van het Britse ITV die zich afspeelt op een aristocratisch landgoed gedurende het interbellum.

Period porn is een term voor een specifiek genre binnen film, literatuur en televisie, waarin we ons verlustigen aan ruisende avondjurken, weidse balzalen en liefdesaffaires tussen gravinnen en koetsiers. Denk bijvoorbeeld aan Pride & Prejudice met Keira Knightley, de postmoderne roman Lelieblank, Scharlakenrood waarin de lotgevallen van een prostituee in Victoriaans Londen worden beschreven, en over the top kostuumdrama’s als The Tudors. Downton Abbey weet al deze elementen (geweldige kostuums, Victoriaanse seks en als locatie het verbijsterende Highclere Castle in Hampshire) te verenigen in een onweerstaanbare combinatie, en werd het meest succesvolle Britse kostuumdrama sinds Brideshead Revisited (1981). Vrij uniek is dat de vele bedienden in het landhuis een even groot aandeel hebben in de verhaallijn, waardoor Downton Abbey net die contemporaine twist krijgt die het interessant maakt.

Maar weinig mensen weten echter dat het idee voor hun lievelingsserie schaamteloos is gejat van een veel oudere variant op de Britse geschiedenisporno; Upstairs Downstairs. Deze serie liep van 1971 tot 1975, en draaide om een chic gezin in een Londens herenhuis en hun bedienden die de gangen dweilden, de keuken bestierden en op de onverwarmde zolder sliepen. Hoewel de leden van de upstairs-familie worden gespeeld door uitstekende acteurs en de Victoriaanse salon er prachtig uitziet, heb je instinctief meer gevoel voor de cockney-sprekende keukenmeiden en huisknechten. De serie werd gemaakt in een tijd dat televisie veel trager was, maar toch verveelt Upstairs Downstairs nooit. De door twee vrouwen geschreven verhalen, vaak met een feministische of sociale ondertoon, zijn intelligent en buitengewoon meeslepend. In de openingsscène maakt het nieuwe, onervaren dienstmeisje Sarah een onherstelbare faux pas door nietsvermoedend bij de voordeur aan te bellen; ze wordt direct doorgestuurd naar de dienstingang in het souterrain. Een keukenmeisje dat ongelukkig aan haar einde komt, wordt eveneens via de deze weg afgevoerd naar het kerkhof.



Hoewel wij in het egalitaire Nederland lang niet zo geobsedeerd zijn door standsbesef als de Britten, geeft het succes van Downton Abbey aan dat we zeker niet ongevoelig zijn voor landhuizen, jachtpartijen en butlers. Ook Upstairs Downstairs beleeft een revival – er zijn zelfs nieuwe afleveringen gemaakt die het verhaal oppikken. Wie deze kerst wil wegzakken in een kostuumdrama-coma, kan de oude afleveringen bekijken op youtube. Doe het alleen al voor de hypnotiserende openingsmuziek.


We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe. Word kunstverzamelaar
Deel
Sanne Rispens
b
a
a

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een artistieke en journalistieke vrijhaven voor jong talent en experiment. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Helemaal gratis. We kunnen dit niet blijven doen zonder jouw hulp. Als je ons steunt, dan sturen we je als dank de interessantste Hard//hoofd-kunstwerken toe. Word kunstverzamelaar en help Hard//hoofd het volgende decennium door.

Steun Hard//Hoofd