25 oktober 2012

Mees leest:
Nescio

Welkom bij Mees Leest! Een rubriek waarin Mees een poging doet haar boekenkast te analyseren en de ongelezen exemplaren tracht door te ploeteren. Een eenmansboekenclub, met verhalen uit en over de werken die al dan niet per ongeluk op haar planken zijn terechtgekomen. Deze week aflevering 1:

Nescio – Verzameld proza en nagelaten werk of Hoe ik moest grienen om een rupsje dat over de weg kroop

The two greatest things to come from Dutch culture are Van Kooten en de Bie, and Nescio”, zei mijn (Amerikaanse) vader ooit grappend. In zijn imposante bibliotheek staan inderdaad vrij weinig Nederlandse boeken, maar Nescio prijkt op een prominente plaats. Ooit plukte ik het Natuurdagboek uit de kast, en begon willekeurige bladzijden te lezen. Mijn eerste kennismaking met Nescio was er een met een mijmerende oude man, die wandelingen en fietstochten maakte. Het was kenmerkend voor zijn stijl: beeldende observaties van de natuur, beknopt opgeschreven in heldere taal. Voor een melancholicus als ik een lust om te lezen. Op de een of andere manier greep het me bij de keel hoe hij de boot naar Stavoren beschreef, of de lichtval van de middagzon op het riet. Door Natuurdagboek ben ik meer dan ooit de lucht gaan observeren. Gister nog stond ik op de pont naar Amsterdam-Noord en wilde ik mijn kauwgomkauwende scooterbuurvrouw aan haar Nickelsonjas trekken: “Moet je die wolk toch eens zien daarboven!” Ik durfde niet.

Hoe kom ik eigenlijk aan dit boek?

Ondanks mijn liefde voor het Natuurdagboek had ik tot op heden niets van zijn proza gelezen, en ik was niet de enige. Niet lang geleden vertelde een vriendin mij hoe ze die dag wakker was geschrokken, in één ruk overeind zat, en had gedacht: “Waarom heb ik nog nooit De Uitvreter gelezen?” Hierna was ze als een bezetene naar de boekhandel gejakkerd, en daar zat ze tegenover mij, met het boek op tafel tussen ons in. Nog geen uur later stond ook ik op het Spui met het verzameld proza gelukzalig tegen mijn borst gedrukt. Soms voelt de aankoop van een boek beter dan de aankoop van een nieuw paar hakken. Ik deed een poging het in mijn handtas te proppen, maar zoals wel vaker met gebundelde oeuvres: het was te groot om zo mee te kunnen nemen, en zo belandde ook dit boek ongelezen in de kast. Tot het vorige week in mijn inmiddels iets grotere handtas weer overal mee naartoe mocht.

En, hoe was het?

Bij het openslaan stond hij daar, op de eerste pagina van De Uitvreter. De koning der openingszinnen. Zeg tegen iemand dat je Nescio leest en daar gaan ze, aanvankelijk bulderend, dan struikelend, en vervolgens met een zucht van opluchting: “BEHALVE DEN MAN, die de Sarphatistraat de meest wonderlijke… Nee wacht. Behalve den wonderlijke kerel… Nee wacht. Behalve den man, die de Sarphatistraat de mooiste plek van Nederland – of nee, het was Europa – vond, heb ik nooit een wonderlijker kerel gekend dan den uitvreter.” Fantastisch. Vrijwel elke dag fiets ik door de Sarphatistraat en denk ik aan deze zin (en aan de hoofdpersoon uit Wolkers’ Brandende Liefde, die hier woont) als ik onder de enorme lindebomen rijd. Als inwoner van Amsterdam-Oost is het sowieso een genot om Nescio te lezen, want de buurt komt herhaaldelijk terug. De titaantjes hangen tegen het hek van het Oosterpark, of op de Ringdijk, toen nog omgeven door weiland. Het is interessant om te lezen hoe veel er in honderd jaar is veranderd, en hoe weinig. Uitvreters kennen we allemaal nog steeds, en jonge mensen geloven immer dat ze op een dag uit zullen breken en de wereld zullen veroveren.

Wat was het mooiste stuk?

Tegen het eind van deze verzameling, in het hoofdstuk Fullesies (vuilnisjes) staat een kort stukje met de titel ‘Feeën’. Fragmenten hieruit zijn ook terug te vinden in het Natuurdagboek, bij januari 1947. Toch weer dat dagboek.

De plassen lagen nog toegevroren en er kroop een rupsje dwars over den weg (16 Januari). Tusschen Loenersloot en Vreeland zag de wereld er heel nieuw uit, boomen en boerderijen en dat kerkje daar en ook Vreeland waren pas weer opgezet voor het nieuwe seizoen. In het Noorden stond die hooge, witte fabriek van Sluis in Weespercarspel erg wit en erg ver aan den wazigen einder. De lammetjes waren er nog niet in, maar in de Vecht was water en zon en de brug lag er al weer net zoo.

Zoo stil en zoo ruim. En daar liep ik alleen. Ik liep er weer. De wereld was om mij heen en ik was de wereld vergeten. Er waren gelukkig geen fanfarecorpsen en burgemeesters met hooge hoeden en geen meisjes met boeketten in hun hand en bloemen in hun haar. Wel, in de bus naar Hilversum, twee starende en fluitende jongetjes, naast elkaar op één bank, met misdadigersoren. Terug in de wereld.

Het hele verhaal liepen de waterlanders onophoudelijk over mijn wangen van ontroering, maar van de laatste zin moest ik opeens lachen van geluk: “P.S. M’n dochter zegt: ‘Zoo praatti nou altijd.’

En wie staan er eigenlijk naast?

The Art of Fielding – Chad Harbach
Hoewel ik een dappere poging heb gedaan deze bestseller door te spitten, strandde ik al vrij snel door de talrijke sportverwijzingen. Misschien was het toch geen echt dappere poging, bij nader inzien.

East of Eden – John Steinbeck
Een fantastisch boek dat ik ooit verveeld begon te lezen bij een toenmalige minnaar terwijl ik op hem zat te wachten. Help me herinneren dat ik het aan hem teruggeef, de naam van zijn vader staat er nota bene in geschreven, ik heb echt geen enkel recht om dit hier op de plank te hebben staan.

The Portable Dorothy Parker
Dorothy Parker is mijn held. Erg portable is dit boek trouwens niet bepaald te noemen, mijn MacBook weegt nog minder.

-

Kijk uit naar de volgende aflevering van Mees leest:
Tom Feiling – The Candy Machine: How Cocaine took over the World
of Waarom iemand het een goed idee vond dit mij te schenken

Columns & Commentaar

Otto Lilienthal

TIP:
De lat hoog leggen

Ben je ook zo iemand voor wie goed nooit goed genoeg is, en schaam je je daar een beetje voor? Niet nodig, ontdekte Sophie. Je bent gewoon vol vuur en vol hoop.
14/04/14
Sophie ter Schure
Gabriel_Metsu_-_Man_Writing_a_Letter

TIP:
Briefroman

Stort je emoties uit over het papier. De Nederlandse literatuur kan wel wat meer bloed, zweet en tranen gebruiken.
11/04/14
Gastbijdrage
De grote meester Abu

Column:
De Grote Meester mr. Abu

Mag ik een tijdje bij jou logeren?” vraag ik. “Ik zit in de shit.
10/04/14
Laura van der Haar
s-woord_illustratie_leila_merkofer

Column:
Het s-woord

Bij de bespreking van Becks nieuwste album gebruikt Kasper toch het s-woord.
08/04/14
Kasper van Royen
Joseph_F._Smith_family

TIP:
Veel oma’s

Oma, moeke, de vriendin van oma en de vrouw van opa: Neles zoon heeft vier oma's. Hoe meer zielen, hoe meer vreugd.
07/04/14
Gastbijdrage
OLYMPUS DIGITAL CAMERA

TIP:
Spiegelbeeld

Kijk af en toe eens goed in de spiegel en besef dat je net zo goed een slak had kunnen zijn.
04/04/14
Maite Karssenberg
marokkaansejongen

Re:
Marokkanenfictie

Volgens het Reformatorisch Dagblad zegt een fictieve Marokkaans-Nederlandse jongen genaamd Raoud bijvoorbeeld: "Mijn ouders weten eigenlijk niet zo goed wat ze met aan moeten, precies zoals een vertegenwoordiger van het Landelijk Beraad Marokkanen gisteren zei."
02/04/14
Jan Postma
Alice in wonderland

TIP:
Kijk omhoog

Wil je nog eens iets nieuws zien, tuur dan omhoog. De stad die je tot in detail dacht te kennen, krijgt iets magisch.
02/04/14
Paula Lina
nog-een-keergrijs

Column:
Nog een keer

Noor was plots verliefd – gelukkig was het niet wederzijds. Maar: wordt het nu elke keer minder geweldig als het goed gaat en minder ellendig als het fout gaat?
01/04/14
Noor Spanjer
Vondel

TIP:
Dramatiseren

Meestal vormt een correcte weergave van de feiten geen sterk verhaal. Dat is jammer, want het leven is best kleurloos als je er niet af en toe een schepje bovenop doet.
31/03/14
Jana Antonissen
vp-laura

Column:
Alle dieren die ik dood heb zien gaan

Laura van der Haar is toegetreden tot het keurcorps der hard//hoofd-columnisten. Ze opent met dode dieren. Heel veel dode dieren.
28/03/14
Laura van der Haar
belgieverhuizen

Re:
De strijd om de tussentaal

Over Nederlands en Vlaams en de noodzaak van een Algemeen Belgisch Nederlands: “Ik ga gaan. Ga jij gaan?”
28/03/14
Jana Antonissen
regine beer still

Re:
Regine Beer

Regine Beer overleefde de holocaust en heeft haar verhaal altijd willen delen. Op 23 maart 2014 overleed zij.
27/03/14
Joyce de Badts
tumblr_mqr6dpPoth1r29jt9o1_1280

TIP:
Aai eens een andere kat

Door te flirten met een andere poes gaat je eigen kat je weer waarderen.
26/03/14
Paula Lina
Speeltuin_illustratie_Leila_Merkofer

Column:
De eenzame speeltuin

Het relikwie van Kaspers vroegere mensenangst moet wijken voor Het Orakel.
25/03/14
Kasper van Royen
Meer Columns & Commentaar laden »

Artistiek

de alleenstaande zon in frankrijk - 600

Stiftgedicht:
De alleenstaande zon

Geert Simonis leest de krant met een stift. Op hard//hoofd deelt hij iedere maand een artikel dat hij vakkundig van overbodige woorden heeft ontdaan. De Tijd, 12 april 2014, p. 14
15/04/14
Gastbijdrage
grazers

Vroeger is alles beter:
De Hei

Een reeks vroege verhalen van Derk Fangman. 'Ik stond op het pad en zij ook, drie koppen keken me bewegingloos aan en ik keek terug, ook zonder te bewegen.'
13/04/14
Derk Fangman
intro 12

Doekes kamasutra:
Te stoned voor seks

Voorlopig de laatste kamasutra van illustrator Doeke van Nuil.
12/04/14
Doeke van Nuil
berg3

Vroeger is alles beter:
Skilift

Een reeks vroege verhalen van Derk Fangman. 'Don't lick the window, George.'
08/04/14
Derk Fangman
orange-caramel-catallena-food-packaging

Hoe K-Pop de wereld gaat veroveren

Het zal niet lang meer duren voor we allemaal neuriën in het Zuid-Koreaans.
07/04/14
Stephane Kaas
intro 11

Doekes kamasutra:
De #YOLO

Lente is: met zijn allen naar het park.
29/03/14
Doeke van Nuil
vroeger-is-alles-beter

Vroeger is alles beter:
Autobahn

Een reeks vroege verhalen van Derk Fangman. "Het parkeerterrein rond het tankstation staat vol met vrachtwagens, opgesteld als grafstenen op een kerkhof."
26/03/14
Derk Fangman
nachtkastjes

Nachtkastjes II

Foto's en verhalen bij het nachtkastje.
21/03/14
Beeldredactie
Illustratie_Pura_vida!

Pura Vida!

The pirate is a rich man.
18/03/14
Gastbijdrage
glitterstoep

Vroeger is alles beter:
Op de stoep

Een reeks vroege verhalen van Derk Fangman. 'Wat kon in godsnaam belangrijk genoeg zijn om in een brief te zetten?'
16/03/14
Derk Fangman
jammer dat het kamikazetheater grotendeels - 600

Stiftgedicht:
Kamikaze theater

Geert Simonis dicht met een zwarte marker het kamikaze theater ten onder.
15/03/14
Gastbijdrage
intro 10

Doekes kamasutra:
Koppelyoga

Illustrator Doeke van Nuil in downward facing dog.
15/03/14
Doeke van Nuil
Illustratie Agnes Loonstra

Kort verhaal:
De man die alles ziet

Hij ruikt een beetje naar azijn en is ervan overtuigd dat het toeval kwaadaardig is en kwaadaardigheid toeval.
11/03/14
Gastbijdrage
V_Bodies_HHformaat

[\/] – Bodies

Het piept, kraakt en knort, maar nooit zonder magnifieke melodieën.
10/03/14
Gastbijdrage
nachtkastje-II

Nachtkastjes

Een nachtkastje zegt soms meer dan duizend woorden.
07/03/14
Beeldredactie
Meer Artistiek laden »

Journalistiek

HH_hermann

Gastcollege:
De avantgardistische cultuurpessimist

Thijs vertelt iedere maand over een bewonderenswaardige tegendraadse denker. Ditmaal: slaapwandelaars, kitsch en een amateuristisch gezelschap in zwarte uniformen in leven en werk van Hermann Broch.
15/04/14
Thijs Kleinpaste
hardhoofd1

De kwalen van de Zonnekoning

Hiske bezocht in Parijs een museum met nierstenen, fistels en teringlijers.
14/04/14
Hiske Versprille
1619414_715271905171620_2065272068_n

Waarom we er niet buiten staan

Een verbale bitchslap.
09/04/14
Meredith Greer
Garden_Life-2 copy

Garden Life:
Zaken van leven en dood in onze tuin en luistervinken in het favoriete restaurant van John de Wolf

In de tuin gaan sommige dingen dood, terwijl andere overleven. Net als in het echte leven, zo blijkt tijdens het luistervinken in het favoriete restaurant van Feyenoord-legende John de Wolf.
09/04/14
Jan Postma
Maskers_illustratie2

Maskers houden van mensen

Gezichtsbedekking wordt een trend, orakelde trendwatcher Lidewij Edelkoort twee jaar geleden bij Zomergasten. Cultuurwetenschapper Joost Vormeer verdiepte zich in de functie van maskers.
02/04/14
Gastbijdrage
jeffwall1

Jeff Wall:
Poëzie op ware grootte

Van Jeff Walls fotografie ga je een heel licht hallucineren: "Het klinkt flauw, maar je gaat meer zien naarmate je langer kijkt." Sportschoenen bijvoorbeeld. En Philip Seymour Hoffman.
31/03/14
Jan Postma
katwijk2

Ruzie:
Kickboksen in Katwijk

Joris zoekt mensen die ruzie maken. In Katwijk vliegen de bloedspetters in het rond.
27/03/14
Joris Bellwinkel
maart 2014 Conway Hall HH (2)

Vrijdenkers versus vetjes

Aan een tafeltje in een oude Londense bibliotheek mijmert Maite over negentiende-eeuwse dwarsdenkers. Vandaag de dag strijden we voor andere dingen, concludeert ze.
24/03/14
Maite Karssenberg
her-580-540x342

Filmtrialoog:
Her

"Die seksscène is één van de intiemste seksscènes die ik ooit heb gezien, of eigenlijk heb ervaren."
20/03/14
Redactie
Krijgen_600

Krijgen wat je (niet) verdient

Wat zou er gebeuren als je iedereen maandelijks gratis geld geeft? Over kansen en beren.
14/03/14
Emy Koopman
Het Vijfde Seizoen_100214_025

Reportage:
Karaoke in het dodenpaviljoen

Een schrijfster loopt rond tussen de tbs-ers.
07/03/14
Gastbijdrage
Inferno

Drieluik:
Jubilea van 2014 III

De Eerste Wereldoorlog ligt ver genoeg achter ons voor een mooie herdenking. Het twintigjarige jubileum van het oorlogsjaar 1994 is een open wond. Confronterende beelden.
06/03/14
Gastbijdrage
simone

Beginnen

"Er is weinig wat je meer aan het leven doet hechten dan het plotselinge overlijden van iemand die jong is."
05/03/14
Emy Koopman
Illustratie-Wild-Vlees

Wild vlees

Na de eerste dertig is een schone breuk harstikke gemakkelijk.
05/03/14
Gastbijdrage
468px-Shakespeare

Haatweek:
Schelden als Shakespeare

Je bent een schurk, een losbol, een eter van vleesafval; een gemene, opgeblazen, miezerige, bedelende, honderd-enzoveelste schurk met drie pakken en vuile gebreide sokken aan; een hazenhart, een lafaard en de zoon en de erfgenaam van een bastaardteef.
01/03/14
Emy Koopman
Meer Journalistiek laden »