6 juli 2011

h//h kiest (zomereditie):
Sara Bjarland

Hard//hoofd selecteert zorgvuldig uit een oerwoud aan mogelijkheden. In ‘hard//hoofd kiest’ wordt door de beeldredactie een relatief onbekende beeldend kunstenaar uitgelicht, wiens werk het volgens hard//hoofd de moeite waard is om te volgen. Deze keer voor de zomereditie Sara Bjarland (Helsinki, 1981), afkomstig uit Finland en met een fascinatie voor de natuur.

Possible wings, 2010

Spare parts, 2011

Untitled (I), 2011

Takeoff, 2010

Veranda, 2011

Wat zien we?
1. Possible wings, 2011. Installatie met gevonden objecten op een lichtbak.
“Dit is een collectie van gevonden objecten die mij doen denken aan insectenvleugels. Als ik over straat loop, kijk ik vaak naar beneden om de grond voor interessante objecten te scannen. Een aantal jaar geleden heb ik een stukje plastic gevonden dat heel erg op een insectenvleugel leek, en daarna heb ik dit soort vleugels overal op straat gezien. De collectie is gegroeid en is daarmee ook sterker dan de som der delen. De objecten zijn eigenlijk stukjes plastic en glas die van fietsen, auto’s, etc zijn afgebroken, maar ik vind het idee dat ze iets anders, iets organisch en ‘natuurlijks’ kunnen zijn, heel mooi. Dit werk gaat over mijn obsessie met insecten maar ook over het voorstellingsvermogen, en hoe dit je belevingen van je omgeving kan beïnvloeden.”

2. Spare parts, 2011. Installatie met insectenonderdelen op een plank.
“Spare parts is eigenlijk ontstaan als een bijproduct van een sculptuur, Ball of Queens. De sculptuur is gemaakt van honderden dode hommels die ik van een commerciële hommelkweker heb gekregen. De dode hommels zijn vrij kwetsbaar, en tijdens het maken van de sculptuur, vielen er vaak lichaamsdelen zoals poten, vleugels, voelsprieten en zelfs hoofden van de hommels af. Ik begon deze te rangschikken in rijtjes, een beetje zoals auto- of andere technische onderdelen soms worden geordend. Ik stelde me voor dat het reserve-onderdelen zouden kunnen zijn voor hommels die een poot of een vleugel missen, dat ze hier een nieuwe zouden kunnen halen. Het zou ook een soort index van de anatomie van een hommel kunnen zijn, maar vanwege het naam wordt het een speels werk.”

3. Untitled (I), uit de fotoserie The Forsaken, 2011.
“The Forsaken is een serie foto’s van dode planten van de straten van Amsterdam. Het blijft me verbazen hoeveel spullen mensen hier elke week op straat weggooien. Ik ben begonnen om verdorde planten te verzamelen, er is iets in ze dat me aantrekt. Ik vind de planten er op een bepaalde manier tragikomisch uitzien, alsof ze het mislukken van de persoon die ze verwaarloosd heeft, laten zien. Tegelijkertijd zijn de planten zelf een soort karikaturen van mensen die hebben opgegeven of geen zin meer hebben.”

4. Takeoff, 2010. HD video, 4:30 min.
“Ik heb een beschadigde vlinder op de grond gevonden en heb hem naar binnen gebracht om te zien wat hij zou doen. Hij bleef heen een weer lopen op een tafel en probeerde af en toe te gaan vliegen. Ik vond dit heel fascinerend, omdat je vlinders bijna nooit zo dichtbij kan bekijken. Er is ook iets aan de kwetsbaarheid en frustratie van de beschadigde vlinder die heel ‘menselijke eigenschappen’ zijn, terwijl insecten er heel ‘onmenselijk’ uitzien. Deze spanning intrigeert me.”

5. Veranda, 2011. Super 8mm film transferred to video, 5:36 min.
“Veranda is een korte film die ik vorige zomer in Finland heb gemaakt. Ik observeerde de microkosmos op een glasveranda door mijn camera; insecten die daar gevangen zijn geworden en uiteindelijk dood zijn gegaan. Het is een film gebaseerd op observaties, een beetje als een natuurdocumentaire maar zonder voice-over. De film heeft ook een sfeer van nostalgie en verlangen, misschien omdat ik vaak verlang naar de Finse natuur. In sommige shots kun je ook hommels zien die later in de sculptuur Ball of Queens terecht zijn gekomen.”

Kun je me wat vertellen over je werkwijze?
“Verzamelen en ordenen zijn belangrijke aspecten van mijn werkproces. Het verzamelen van dode insecten, planten, afval; een beetje als een kruising tussen een bioloog en een ‘dumpster diver’ (hoewel ik niet daadwerkelijk in containers duik). Ik ben geïnteresseerd in dingen die over het hoofd gezien, vergeten en afgedankt worden, en die soms een eigen leven gaan leiden. Ik vind het bijvoorbeeld fascinerend hoe sommige synthetische materialen die lang buiten liggen, er organisch gaan uitzien, hoe ze door de natuur worden veranderd. Ik ben bijzonder geïntrigeerd door het proces van verval en dood, door hoe ‘dode’ materie ‘gereanimeerd’ kan worden. Het idee van animatie van vóór de cinematografie, dat leven geeft aan het dode en beweging aan het stilstaande, heeft ook grote invloed op mijn werk. De suggestie van beweging is op zichzelf al genoeg om iets in beweging te brengen.”

“Soms komt een werk voort uit reeds verzamelde materialen, soms begin ik met een beeld in mijn hoofd en daar zoek ik dan materiaal of objecten bij. Vaak gebeurt er iets in het proces, waardoor het idee of het resultaat verandert – iets onverwachts dat het werk interessanter kan maken. Ik denk dat het belangrijk is om open te blijven voor deze onverwachte momenten, om ze te accepteren als deel van het proces. Als ik werk maak met video of film is mijn methode er meestal een van nauwkeurige observatie, voor een langere tijd, met een vaste camerapositie. Zonder in te grijpen en de dingen op hun beloop latend. Als je dichtbij kijkt en geduldig bent, zie je meestal iets interessants.”

“Voor een deel zou mijn manier van werken – het matter-of-factness van observeren, het verzamelen en de precisie van het ordenen van het materiaal – kunnen verwijzen naar wetenschappelijke methodes. Maar ik ben niet geïnteresseerd in het tonen van wetenschappelijke data of feiten, maar eerder in het suggereren en voorstellen van beelden die open staan voor verschillende betekenissen. Ik hoop dat mijn werk het voorstellingsvermogen van de kijker prikkelt.”

Wat fascineert jou?
“De natuur en haar processen. Insecten en hun microkosmos, hun leven en hun dood. Het verval van organische en anorganische materialen. Hoe de natuur altijd terugkomt. Het moment dat het bewegende naar stilte komt, en het stille begint te bewegen.”

Wiens werk bewonder je?
Mark Dion, Rebecca Horn, Olafur Eliasson, Mariele Neudecker, Cornelia Parker, Andy Goldsworthy, Stan Brakhage, om wat meer bekende namen te noemen, maar ook jongere kunstenaars zoals Tessa Farmer (maakt hele mooie sculpturen van insecten) en Helen Maurer (lichtinstallaties). Het werk van de oude masters Eadweard Muybridge en Étienne-Jules Marey vind ik ook heel belangrijk een inspirerend.”

Wil je meer van Sara Bjarland zien? Dat kan tot 23 juli in c3 gallery te Amsterdam.

Columns & Commentaar

Duveneck_Whistling_Boy

TIP:
Fluit!

"Fluiten is dé manier om een vrolijke draai te geven aan een barre situatie. Het is het geluid van de huppelende postbode, die kerstkaartjes in de brievenbussen werpt tijdens een sneeuwstorm."
18/05/15
Gastbijdrage
Strawberry Cheesecake @ Kimono Koi Crepes

TIP:
Wrap het

"Broodbeleg is veel lekkerder dan de drager waar het voor bedoeld is." Zonde om iedere keer maar één keer te kunnen kiezen wat je op je brood doet. Maartje heeft de oplossing!
11/05/15
Maartje Smits
Shigemitsu-signs-surrender

Column:
Verzet

Van een stiekeme sigaret naar knockout-blowen en comazuipen, van het eerste lesuur missen naar nooit meer op school verschijnen: Laura kijkt naar het verzet in haar eigen leven.
05/05/15
Laura van der Haar
vliegtuigmodus

TIP:
Vliegtuigmodus

Sinds kort woont Paula samen, in een nieuw huis, met een lieve vriend en een poezelige kat. Maar de verbinding verbreken met haar oude huis blijkt moeilijker dan gedacht.
04/05/15
Paula Lina
Robots komen

Nieuws in beeld:
de robots komen eraan

In een tijdperk waarin robots niet alleen lager-, maar ook middelhoog opgeleid werk kunnen doen, zullen werknemers verder mee moeten evolueren om hun toegevoegde waarde te behouden. – XF&M (Xiao Feng & Mathieu) zijn een illustratieduo, afgestudeerd aan Academie Minerva in Groningen. Het liefst werken ze samen aan een illustratie en gebruiken ze een combinatie [...]
02/05/15
Beeldredactie
komen spelen joost dekkers

Column:
Komen spelen

Vandaag komt Elsje spelen, toch?
30/04/15
Kasper van Royen
Koffiedrab

TIP:
Koffiedrab

"Het moment lijkt voorbij als je de laatste slok koffie uit je kopje slurpt en je lippen aflikt. Wat rest ons dan nog?"
27/04/15
Roos Euwe
Lewis Hine

Hard//talk:
Work hard, play not

Ron maakt zich zorgen over serieuze tieners met overvolle en op efficiëntie gerichte levens. Pis toch eens van het balkon!
25/04/15
Gastbijdrage
TIP_Stiekem een Frans begraafplaatsje binnensneaken

TIP:
Stiekem een Frans begraafplaatsje binnensneaken

Doodskisten in pakpapier (anti-ansichtkaarttoerisme).
20/04/15
Maite Karssenberg
eind van een tijdperk

Eind van een tijdperk

Facebook mag best Kaspers foto gebruiken om waterbedden of slijptollen te verkopen. Maar voor zijn oogappel ligt dat anders.
15/04/15
Kasper van Royen
Gunter Grass

Mijn blikken trommel

Olga kreeg op haar derde de blikken trommel van Günter Grass.
14/04/15
Olga Kortz
Verstoppertje-William_Merritt_Chase_-_Hide_and_Seek_-_Google_Art_Project

TIP:
Speel verstoppertje

'Er is geen sprake van tijd. Er is geen sprake van de wereld. In die minuten tussen het begin en het einde van het spel zijn we enkel gezocht, niet zoekende.'
13/04/15
Gastbijdrage
hardhoofd_004_72

Column:
Vakantieveilingen

De verleidingen van Vakantieveiling.nl zijn te groot voor Laura. "Nee Yvette Doormerik, jij gaat godverdomme NIET voor slechts vijftien euro op make-upcursus. IK ga lekker voor ZESTIEN euro."
08/04/15
Laura van der Haar
Olivier van Breugel

TIP:
Verdwalen

In Amsterdam raakt Bien al jaren de weg niet meer kwijt, maar in Australië kon ze weer heerlijk drentelen, treuzelen en slenteren.
06/04/15
Gastbijdrage
Beeld: archief Noor Spanjer

Memory Machine:
Reflex

Noor gaat elke week naar het koffiehuis om herinneringen op te halen en om nieuwe te maken. Maar hoe betrouwbaar zijn die herinneringen?
05/04/15
Noor Spanjer
Meer Columns & Commentaar laden »

Artistiek

Perpetuum Mobile

Hard//Oog:
Perpetuum Mobile

Jeremy De Ryckere en Martijn Payens, Perpetuum Mobile. Perpetuum Mobile is een artistieke human interest documentaire over de ondergrondse levens van een metrobestuurder, een zwerver, een muzikant en een priester.  
10/05/15
video
toekomst verhalen_xf&m-600px

Wij hebben nood aan toekomstverhalen

Niet alleen de wereld verkeert in een crisis, ook onze verbeelding. Pim doet een oproep aan auteurs om toekomstverhalen te schrijven en zo de wereld vorm te geven.
08/05/15
Gastbijdrage
julie's map

I < 3 Amsterdam

"Ik keek door mijn tranen heen naar een onverschillige voorbijganger, die op zijn beurt weer de zoveelste gebeurtenis in zijn leven overschouwde: een huilend meisje in het gras. ‘Och ja, kan gebeuren’, moest hij gedacht hebben."
08/05/15
Julie Cafmeyer
helikopter

Gedicht:
Helikopters

De helikopters hangen in trossen aan de boom.
07/05/15
Laura van der Haar
mollige vrouw

Mollig of dik

Wat is het verhaal achter de mysterieuze briefjes in de supermarkt? ‘Ik wilde een Surinaamse vrouw, dat stond duidelijk in die advertentie. Ik wil best geloven dat je jong en dik bent, maar je klinkt niet Surinaams.’
07/05/15
Anna van Leeuwen
WATERSHED

Hard//Oog:
WATERSHED

Van 3 t/m 9 mei te zien op hard//oog.   Mels van der Mede WATERSHED
02/05/15
video
DeSleutels_01

Kort verhaal:
De sleutels

Buiten zijn in de verte de galgen te zien, aan de middelste hangt nog een lichaam. De horizon trilt. Een zacht briesje dat door de kamer gaat, draagt de geur van verrotting met zich mee en beroert Heleens sluier lichtjes.
02/05/15
Gastbijdrage
opendeur

Gedicht:
de open deur

vanuit de hoogte bekeken/ is de wereld van elke ontmoeting /ontdaan
02/05/15
Gastbijdrage
Stiftgedicht

Stiftgedicht:
kom uit de kast

Geert Simonis ontdoet met een viltstift krantenberichten van onnodige tekst.
01/05/15
Gastbijdrage
Rozen, Maaarten Rots

Hard//oog:
Rozen

Van 26 april t/m 2 mei te zien op hard//oog.   Maarten Rots Rozen
26/04/15
Videoredactie
Verloren-zondernummer

Verpaupering

Als Anneke het briefje van Paula zelf in de buurtsuper ontdekt had, was het misschien nog goed afgelopen. Maar het was de buurtsupermanager zelf die Anneke tijdens de buurtvergadering confronteerde met het blauwe briefje.
24/04/15
Anna van Leeuwen
SelfieHardhoofd

Kort verhaal:
De selfie van Michelientje

'Begin deze week kwam er een negenjarig meisje mijn kantoor binnen huppelen, haar naam was Michelientje. Ze vroeg: "Ben ik hier aan het juiste adres om mijn hartenwens te laten vervullen?"'
24/04/15
Derk Fangman
the-black-sea

Kort verhaal:
De gelukszoeker

Ze verstaat niet alles, maar het is genoeg om te weten dat er iets mis is. Dan voelt ze het zelf ook. Water, aan haar voeten, achter haar.
23/04/15
Gastbijdrage
Hard_hoofd_Werther_Luka_Karssenberg_3

Werther, Goethes zelfhulpboek voor zeveraars

Uit Goethes 'troostboek' voor zwaarmoedigen destilleerde Bas vijf belangrijke adviezen, zoals: 'Andermans geluk is als een magnetronmaaltijd.'
21/04/15
Gastbijdrage
hardoog

Hard//oog:
In Dark Patience I stand

Een donker figuur peddelt over het water in deze korte film.
19/04/15
Videoredactie
Meer Artistiek laden »

Journalistiek

einde papieren krant

Nieuws in beeld:
De laatste krant

De papieren krant heeft het al jaren moeilijk. De oplage loopt terug en adverteerders wijken steeds vaker uit naar andere media. – Gemma Pauwels is freelance illustrator en kunstenaar. Haar illustraties zijn als een bouwwerk: meerdere illustratieve elementen worden samengevoegd om zo een nieuw verhaal te vertellen.
16/05/15
Beeldredactie
Halina Reijn

Hard//talk:
Hoe ok is OK?

Olga ergert zich aan de term 'OK-vrouw' en aan Halina Reijn als twijfelachtig boegbeeld daarvan.
15/05/15
Olga Kortz
Jesse Klaver

Re:
Snotneus op de apenrots

Jesse Klaver volgt Bram van Ojik op als fractieleider van GroenLinks. Hij wil 'Nederland veranderen'. Mirko ziet twee Klavers: een liberaal in een maatpak en een idealistische snotneus.
13/05/15
Mirko van Pampus
Emmanuel Todd

Hard//talk:
Qui est Charlie?

Jules las de reacties op het boek van Emmanuel Todd en maakt zich zorgen om het wij/zij-denken dat het debat overheerst.
12/05/15
Gastbijdrage
koning

Nieuws in beeld:
FUCK! De koning.

‘Of Willem-Alexander zich beledigd voelt, is niet te zeggen. Wel is bekend dat de koning geen problemen heeft met protesten tegen het koningshuis. Naar aanleiding van een activiste die in februari 2013 in Utrecht door de politie werd verwijderd, zei Willem-Alexander: „Dat vind ik absoluut geen probleem.”’ – Niek Pronk, muzikant en illustrator. Wonend en [...]
09/05/15
Beeldredactie
Re: Angst en Kurt Westergaard

Re:
Angst en Kurt Westergaard

Simone bezocht het Festival voor het Vrije Woord met Kurt Westergaard in De Balie. Wat een luxe: we kunnen beschermd protesteren, maar ook besluiten dit niet te doen. Als we maar zorgen dat we niet door angst tot stilstand komen.
06/05/15
Simone Peek
museum_la_BNF

La BnF

In de Parijse Bibliotheque nationale de France denkt Flor aan zijn liefdes. "Tijdens mijn studies tot classicus benutte ik elk moment om met de hulp van boekenwijsheden tegen jongedames aan te schurken."
04/05/15
Gastbijdrage
Robots komen

Nieuws in beeld:
de robots komen eraan

In een tijdperk waarin robots niet alleen lager-, maar ook middelhoog opgeleid werk kunnen doen, zullen werknemers verder mee moeten evolueren om hun toegevoegde waarde te behouden. – XF&M (Xiao Feng & Mathieu) zijn een illustratieduo, afgestudeerd aan Academie Minerva in Groningen. Het liefst werken ze samen aan een illustratie en gebruiken ze een combinatie [...]
02/05/15
Beeldredactie
r-v-raffe-kurt-cobain

Re:
Cobain – Gedachten bij Montage of Heck

Emy ziet de documentaire over Kurt Cobain en is weer even terug in 1995. "Zoals ik de dag daarvoor nog de pandabeer had willen redden, zo wilde ik nu Kurt redden. Rijkelijk laat."
30/04/15
Emy Koopman
FacebookKnutselaar

Tijdlijnterreur (I):
De knutselaar

Ron verwondert zich over de mensen in zijn tijdlijn. "Wat mist op Facebook, is een ferme tik op de vingers. Dat zal ik dan maar moeten doen."
29/04/15
Gastbijdrage
Handen

Nieuws in beeld:
politiegeweld

Het comité van de Verenigde Naties tegen rassendiscriminatie (CERD) heeft politieagenten in de Verenigde Staten het gebruik van buitensporig geweld tegen Etnische minderheden verweten. - Liesbeth de Feyter (1990) studeerde schilderkunst en beeldverhalen aan Sint Lucas in Brussel. Ze werkt als freelance illustrator en striptekenaar en maakt poëtische beelden met een luguber kantje.
24/04/15
Beeldredactie
bees-235626_1280

Tussen Kunst en Ko:
Bijen in mijn borstkas

Ko ziet in Museum Boijmans van Beuningen een man die verpakt is in bijen, een beeld dat hij niet snel zal vergeten.
23/04/15
Gastbijdrage
Hillary_Low

Nieuws in beeld:
de droom van Hillary Clinton

Hillary Clinton stelt zich kandidaat voor de presidentsverkiezingen in 2016. ‘Gewone Amerikanen hebben een kampioen nodig en ik wil die voor hen zijn’, twitterde ze vanavond. – Merlijn Bijsterveld is illustrator. Zijn illustraties zijn vaak humoristisch van aard waarbij hij een andere draai aan de context geeft.
18/04/15
Beeldredactie
gif1

Oude schildpad, nieuwe blik

Het oude Europa moet Afrika bijbenen, en niet andersom.
17/04/15
Roos Euwe
134348_10203944661918450_5707900527407596209_o

Re:
Louise, rot op.

Het Maagdenhuis is ontruimd en Floris maakt zich kwaad. Wie nu nog denkt dat het College van Bestuur opkomt voor de belangen van de academische gemeenschap, lijdt aan cognitieve dissonantie.
14/04/15
Floris Solleveld
Meer Journalistiek laden »



Geniet je met enige regelmaat van onze artikelen? Ben je fan van hard//hoofds geweldige illustratoren, audiomakers en dichters? Dacht je al jaren: hoe zou ik hard//hoofd kunnen steunen?

Goed nieuws. Je kunt vanaf nu je dank uitdrukken in keiharde euro's en vriend van hard//hoofd worden. Wat je daarvoor terugkrijgt? Ons, alles wat we maken en eeuwige dank.

Word vriend van hard//hoofd